Australijscy badacze przeanalizowali zwyczaje żywieniowe ponad 36 tysięcy dorosłych osób. Skupili się przede wszystkim na częstotliwości spożywania napojów z cukrem i tych zawierających sztuczne substancje słodzące. Po 14 latach obserwacji porównano te dane z nowymi diagnozami cukrzycy.
Kontrowersje wokół napojów light i zero
Okazało się, że tradycyjne napoje słodzone zwiększają ryzyko cukrzycy typu 2 głównie poprzez powodowanie nadwagi. Zaskakujące były jednak wyniki dotyczące napojów light. Nawet osoby szczupłe, które piły je regularnie – średnio co najmniej raz dziennie – miały aż o 83 procent większe ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2. Po uwzględnieniu wpływu nadwagi i tkanki tłuszczowej ryzyko wciąż pozostawało podwyższone – wynosiło 38 procent.
To nie jedyny problem. Kolejne badania dowodzą, że substancje słodzące mogą zwiększać prawdopodobieństwo zachorowania na raka piersi, jelita grubego czy prostaty. Wskazuje się również na ich powiązanie z chorobami serca, osłabieniem pamięci i zaburzeniami flory jelitowej. Właśnie z tego powodu Światowa Organizacja Zdrowia od 2023 roku odradza stosowanie sztucznych słodzików jako metody zapobiegania otyłości czy cukrzycy.
Wyniki badań nie pozostawiają złudzeń
Australijskie badanie, kierowane przez Robela Hussena Kabthymera z Monash University, wykorzystało dane z Melbourne Collaborative Cohort Study – jednego z największych długoterminowych projektów badawczych w tym kraju. Do analizy włączono osoby w wieku od 40 do 69 lat, które na początku nie chorowały na cukrzycę.
Po niemal 14 latach obserwacji stwierdzono 1782 nowe przypadki cukrzycy typu 2, czyli prawie 5 procent uczestników. Największe ryzyko wystąpiło u osób pijących regularnie napoje light – efekt był wyraźny zwłaszcza przy codziennym spożyciu.
Miały być bezpieczną alternatywą. A szkodzą – i to poważnie
Naukowcy podkreślają, że mechanizmy działania sztucznych słodzików nie są do końca poznane. Mogą one zaburzać pracę mikrobiomu jelitowego, zmieniać reakcje insulinowe lub zwiększać apetyt, co prowadzi do większego spożycia cukru.
Choć badanie miało pewne ograniczenia – między innymi opierało się na kwestionariuszach wypełnianych na początku obserwacji – jego wyniki są jednoznaczne: napoje light i zero nie są bezpieczną alternatywą dla napojów słodzonych cukrem. Ich regularne spożywanie może zwiększać ryzyko cukrzycy, raka oraz chorób układu krążenia.
Czytaj też:
Twoje jelita wołają o pomoc? Profesor mówi, co przyniesie ulgę. Wypróbuj te proste radyCzytaj też:
Polacy opracowali metodę wczesnego wykrywania powikłań cukrzycy. „Można wyleczyć pacjenta”