Prezydent Kazachstanu, Kassym-Jomart Tokajew, podsumował wyniki przewodnictwa swojego kraju w SOW. W ciągu tego okresu zorganizowano około 150 wydarzeń, w tym fora dotyczące cyfryzacji, turystyki, energii oraz biznesu, a także spotkania Rady Młodzieży SOW. Przygotowano 60 nowych dokumentów, w tym Strategię Antynarkotykową, Plan Realizacji Strategii Współpracy Gospodarczej, Umowę o Ochronie Środowiska oraz Strategię Rozwoju Współpracy Energetycznej.
Prezydent Tokajew podkreślił, że Kazachstan w pełni zrealizował wszystkie cele i zadania określone na poprzednim szczycie, co zostało docenione przez innych liderów, w tym prezydenta Chin Xi Jinpinga oraz pełniącego obowiązki prezydenta Iranu Mohammada Mokhbera.
Nowe Kierunki i inicjatywy SOW
Podczas 24. szczytu Rady Szefów Państw SOW, prezydent Kazachstanu podkreślił znaczenie organizacji:
„W przestrzeni SOW żyje ponad trzy miliardy ludzi. Organizacja obejmuje największe i najszybciej rozwijające się gospodarki świata, odpowiadające za jedną trzecią światowego PKB. To wyraźnie pokazuje ogromny potencjał i globalną rolę naszej organizacji”
– powiedział Tokajew.
Prezydent Kazachstanu wskazał kluczowe obszary strategiczne dla państw członkowskich, w tym wzmacnianie wzajemnego zaufania i współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa, rozwój handlu i współpracy gospodarczej oraz poprawę łączności transportowej poprzez tworzenie efektywnych korytarzy i niezawodnych łańcuchów dostaw. Prezydent zaproponował także reformę i modernizację SOW oraz wzmocnienie roli Sekretariatu Organizacji.
Podczas szczytu przyjęto ważne dokumenty i deklaracje
Wśród najistotniejszych dokumentów przyjętych w Astanie znalazł się m.in. Program współpracy w zakresie walki z terroryzmem, separatyzmem i ekstremizmem na lata 2025-2027, strategia antynarkotykowa na lata 2024-2029 oraz plan działań i strategia współpracy energetycznej do 2030 roku, a także plan działań w zakresie rozwoju gospodarczego, również do 2030 roku.
Jednak kluczowym dokumentem, który został uchwalony podczas tegorocznego szczytu jest Deklaracja Astańska, która podkreśla rolę SOW w umacnianiu globalnego pokoju, bezpieczeństwa i stabilności oraz kształtowaniu nowego demokratycznego i sprawiedliwego porządku międzynarodowego.
Nowe propozycje i strategie na najbliższe lata
Prezydent Tokajew przedstawił kilka kluczowych strategii mających na celu wzmocnienie współpracy wielostronnej w ramach SOW, w tym zwiększenie roli ONZ w globalnym bezpieczeństwie, wsparcie planu Chin dotyczącego zwiększenia obrotów handlowych SOW do 3 bilionów dolarów oraz rozwój dużego eurazjatyckiego pasa handlowego z wykorzystaniem ponad 350 tysięcy kilometrów linii kolejowych. Tokajew podkreślił również konieczność walki ze zmianami klimatycznymi poprzez wprowadzenie nowych technologii oszczędzających wodę oraz osiągnięcie celów środowiskowych ONZ.
Nowi członkowie i uczestnicy szczytu
W spotkaniu uczestniczyli liderzy wielu krajów, w tym prezydent Chin Xi Jinping, prezydent Rosji Władimir Putin, premier Pakistanu Shehbaz Sharif oraz Sekretarz Generalny ONZ António Guterres.
Podczas szczytu oficjalnie przyjęto Białoruś jako pełnoprawnego członka SOW, co rozszerzyło organizację do 10 państw członkowskich.
SOW – organizacja z ponad 20 letnią tradycją
Szanghajska Organizacja Współpracy została założona w Szanghaju 15 czerwca 2001 roku przez sześć państw założycielskich: Kazachstan, Chiny, Kirgistan, Rosję, Tadżykistan i Uzbekistan. SOW, wywodząca się z wcześniejszego mechanizmu Szanghajskiej Piątki, odzwierciedla rosnącą potrzebę regionalnej współpracy i bezpieczeństwa. Obecnie organizacja liczy 10 członków w tym Indie, Iran, Pakistan oraz Białoruś, a także dwóch obserwatorów – Afganistan i Mongolię oraz 14 partnerów dialogu.
SOW reprezentuje 40% światowej populacji, a państwa członkowskie wnoszą do globalnego PKB około 23 biliony dolarów.