Oswajanie kryptowalut

Oswajanie kryptowalut

Bitcoin
Bitcoin / Źródło: pixabay.com
W finansach trwa rewolucja, która może całkowicie zmienić oblicze światowego biznesu. Do entuzjastów cyfrowego pieniądza dołączają nie tylko poszukiwacze technologicznych nowinek czy spekulanci, lecz także banki, giełdy, a nawet państwa.

Wenezuela znów znalazła się w awangardzie zmian. Nękany od lat nieudolnymi rządami i autentyczną nędzą kraj w zeszłym tygodniu postanowił przeprowadzić dewaluację swoich pieniędzy. Oficjalną walutą Wenezueli stał się bolívar soberano, suwerenny boliwar, który zastąpił bolívara fuerte, czyli silnego. Siła silnego boliwara w rządzonym przez socjalistów kraju polegała na tym, że za filiżankę kawy trzeba było zapłacić aż 2,5 mln. Nowym boliwarom prezydent Maduro kazał obciąć pięć zer i z dnia na dzień cena filiżanki kawy spadła do 25 suwerennych boliwarów. Tyle że ta suwerenność jest równie iluzoryczna jak siła wycofanych z obiegu silnych boliwarów. Opiera się ona bowiem na wartości wenezuelskiej kryptowaluty petro, wartej obecnie ok. 60 dolarów. Jest to ewenement na światową skalę, żeby narodowy pieniądz był powiązany z kursem wirtualnego pieniądza, generowanego przez karty graficzne komputerów, który kojarzy się w świecie głównie ze spekulacyjną bańką bitcoina. Wenezuela, gdzie inflacja przekroczyła w lipcu 40 tys. proc., nie ma jednak wiele do stracenia. Nic tylko skakać w odmęty nowych technologii.

Jest to o tyle uzasadnione, że zeszłoroczna emisja kryptowaluty petro, powiązanej z kolei z notowaniami wenezuelskiej ropy, została przez rząd w Caracas uznana za wielki sukces. Maduro zebrał aż 5 mld dolarów z emisji cyfrowego pieniądza, mimo że wielu ekonomistów ostrzegało, że jest to jedynie piramida finansowa. Entuzjaści cyfrowej rewolucji w finansach nie przejmują się jednak zapaścią wenezuelskiej gospodarki. Ważne jest to, że odsądzana od czci i wiary technologia staje się powoli elementem oficjalnego obiegu pieniądza. Gdyby miarę tego postępu mierzyć wyłącznie wenezuelską miarką, to generowane komputerowo waluty mają już całkiem pokaźną liczbę wielbicieli na szczeblach rządowych. Rozwijanie własnej, firmowanej przez państwo kryptowaluty na wzór Wenezueli zapowiedział rząd Iranu, widząc w niej szansę na obejście amerykańskich sankcji. Wielkie osiągnięcia w zaprzęganiu kryptowalut do celów państwowych ma także rząd Północnej Korei. Od 2017 r. reżim Kim Dzong Una obraca bitcoinami na dużą skalę, wymieniając je na dolary i obchodząc międzynarodowe sankcje. Jak na zbójeckie państwo przystało, metody Kima także są zbójeckie.

Hakerzy atakują np. komputery na całym świecie, domagając się okupu w bitcoinach w zamian za odblokowanie zhakowanych komputerów. Podkradają także kryptowaluty z generujących je cyfrowo sieci komputerów, zwanych kopalniami. Oczywiście nie są to działania, którymi branża chciałaby się chwalić. Na szczęście migracja tej pionierskiej technologii z cyfrowego podziemia do mainstreamu na pełną skalę odbywa się także – a może raczej przede wszystkim – całkiem oficjalnymi kanałami.

Bitcoin zgodny z Koranem

Warren Buffett, wart 90 mld dolarów legendarny król inwestorów, uważa, że kryptowaluty to trutka na szczury, która oczyści rynek z brudów i nieuczciwych graczy. Wiceprezes jego firmy Berkshire Hathaway Charlie Munger spekulowanie cyfrowymi pieniędzmi nazywa demencją rynków finansowych. Jednak to, czego nie dostrzegają dobiegający setki weterani, dla młodszego pokolenia finansistów jest zapowiedzią rewolucji w światowym biznesie. Wiosenny krach pierwszej i najbardziej znanej kryptowaluty, czyli bitcoina, nie zniechęcił branży finansowej do rozwijania tej technologii. Mowa tutaj nie o start-upach, tylko o wielkich firmach. Nad własną platformą do obrotu kryptowalutami pracuje Intercontinental Exchange, należąca do spółki NYSE, właściciela giełdy na Wall Street. Peter Thiel, współtwórca potentata płatności internetowych PayPal, inwestuje w platformę Tagomi, pośredniczącą w obrocie kryptowalutami przez zamożnych inwestorów indywidualnych. Thiel współpracuje przy tym projekcie z Gregiem Tusarem, byłym szefem działu egzekucji banku Goldman Sachs.

Ten gigant też zresztą pracuje nad własną platformą do handlu kryptowalutami. Interesują się nimi potentaci na całym świecie. John Ma, twórca chińskiego klona Amazona – serwisu Alibaba, rozwija oparty na kryptowalutach system międzynarodowych przekazów pieniężnych. W Japonii gigant finansowy Mitsubishi UFJ zapowiada uruchomienie w ciągu dwóch lat superszybkiego system płatności w kryptowalutach, zdolnego do obsługiwania 10 mln transakcji na sekundę. Byłaby to rewolucja na rynku kryptowalut, pozwalająca upowszechnić ten rodzaj pieniądza w codziennych transakcjach. Byłyby one dostępne nie tylko dla fanatyków nowych technologii i zawodowych spekulantów, lecz także dla zwykłych zjadaczy chleba. Zmiany docierają także do krajów muzułmańskich, gdzie w finansach obowiązują zasady prawa koranicznego, zakazujące m.in. pożyczania pieniędzy na procent. Wedle Deloitte Report przestrzega ich 300 banków w 60 krajach i 750 funduszy o światowym zasięgu. Finansowy szariat funkcjonuje m.in. w Bahrainie, Kuwejcie, Omanie, Katarze, Arabii Saudyjskiej, Indonezji i Malezji. W pierwszym z tych krajów Biuro Przeglądu Szariatu, koncesjonowane przez bank centralny, dopuściło do obrotu aplikację bitcoinową kalifornijskiej firmy Stellar, uznając, że jest zgodna z Koranem i może być używana przez muzułmańskie instytucje finansowe. Podobny certyfikat uzyskały też inne firmy, m.in. południowokoreańska IncuBlok, dopuszczona na rynek w Malezji, i indonezyjska kryptowaluta noorcoin.

Siła łańcuchów blokowych

Źródłem rosnącej lawinowo popularności wirtualnych pieniędzy jest krach finansowy roku 2008, który poważnie zachwiał zaufaniem do systemów bankowego i monetarnego. Pierwsza kryptowaluta, bitcoin, pojawiła się w sieci już w styczniu 2009 r. Oparta na zdecentralizowanej i całkowicie jawnej sieci jawiła się jako cudowne remedium i sposób na obejście chorego systemu. W całej koncepcji pobrzmiewały echa myśli znanego ekonomisty Friedricha Hayeka, który już w latach 70. stwierdził, że jeśli swoboda gospodarcza ma przetrwać, monopol walut narodowych musi zostać zastąpiony przez wolną konkurencję. Umożliwiają ją właśnie kryptowaluty, które emitować może właściwie każdy, omijając skostniałe banki centralne, rządy i kosztownych, komercyjnych pośredników.

Podstawą generowania kryptowalut jest technologia blockchain, czyli łańcuchów blokowych (patrz ramka). Są one całkowicie jawne, odporne na bezpośrednie manipulacje, a jednocześnie pozbawione centralnych serwerów i wedle ich zwolenników mogą mieć zastosowanie znacznie szersze niż tylko czysto finansowe. Wiele krajów z powodzeniem zaczyna wykorzystywać tę technologię np. do uporządkowania rejestrów ksiąg wieczystych. Jest to problem szczególnie w biedniejszych krajach, gdzie miliony ludzi nie mają potwierdzonych praw do ziemi, na której żyją i pracują. W afrykańskiej Ghanie 78 proc. użytkowanej ziemi nie jest objęta żadną ewidencją własności. Na Haiti rejestry przepadły w trzęsieniu ziemi w 2010 r. W Brazylii prowadzi je ponad 3,4 tys. prywatnych agentów dysponujących często wzajemnie wykluczającą się dokumentacją, powodującą, że działki mogą mieć jednocześnie dwóch, a nawet trzech i więcej właścicieli. Dlatego w Ghanie organizacja non profit Bitland buduje system, gdzie wprowadzane są opisy każdej działki, wraz z koordynatami GPS i ze zdjęciami satelitarnymi okolicy. W Brazylii amerykański start-up Ubiquity wraz z lokalną agencją pośrednictwa nieruchomości stworzyły przejrzyste rejestry ziemi w atrakcyjnych dla deweloperów nadmorskich regionach Pelotas i Morro Redondo. Mowa jest też o ukróceniu wywłaszczania amazońskich Indian, którzy często mają kłopot z udowodnieniem tytułów prawnych do ziemi, padając ofiarą koncernów karczujących puszczę.

W grę wchodzą ogromne pieniądze, nie tylko z tytułu handlu ziemią, lecz także te, które można uzyskać w postaci kredytów hipotecznych po udowodnieniu prawa do działki. Nie wspominając o kosztach całej operacji, stanowiących w przypadku łańcuchów blokowych ułamek tego, co za wpisy w księgach wieczystych każą sobie płacić notariusze i sądy rejestrowe. Eksperci mówią także o zastosowaniu blockchainów w energetyce. Klienci mogliby zamawiać prąd z konkretnego źródła: generatora, baterii czy powerbanka, dysponującego akurat nadwyżką, którą można by łatwo namierzyć w sieci. Nie jest to wcale science fiction, bo nowe pokolenie jest bardzo podatne na takie możliwości. Wedle badań przeprowadzonych w USA w lipcu przez pośrednika nieruchomości Redfin aż 10 proc. młodych ludzi między 24. a 34. rokiem życia swoją pierwszą w życiu nieruchomość zakupiło ze spieniężenia kryptowalut. Oparte na łańcuchach blokowych rejestry ziemi zaczęły już działać nie tylko w Brazylii i Ghanie, lecz także na Bermudach, w Gruzji, Hondurasie, Indiach, Rosji i Ruandzie. Intensywne prace nad zastosowaniem blockchainów w obrocie prądem prowadzone są już w Szkocji, zasobnej w odnawialne źródła energii.

Ukraść pierwszy milion

W ciągu dekady kryptowaluty mają stać się głównym sposobem płatności w świecie. Tak uważają prof. William Knottenbelt i dr Zeynep Gurguc z Imperial College w Londynie, którzy opublikowali w lipcu raport na ten temat. Żeby jednak ich prognoza się spełniła, muszą zaistnieć odpowiednie warunki. Po pierwsze, zasady działania kryptowalut muszą być bardziej zrozumiałe dla zwykłego człowieka. Po drugie, musi pojawić się globalny system standaryzacji, a po trzecie, muszą być wolne od manipulacji, które pogrążyły bitcoina. Część z nich już funkcjonuje. W Rosji pojawiła się np. kryptowaluta kolion, po którą sięgają zwykli rolnicy, zmagający się z wysokimi kosztami drobnych bankowych kredytów i korupcją wśród bankowych urzędników. Kolion to dziecko byłego bankiera i biznesmena Michaiła Szlapnikowa, który po przeprowadzce na wieś zderzył się z niewydolnością usług bankowych na prowincji.

Najpierw próbował obchodzić system, emitując papierowe koliony, ale zostały one szybko zdelegalizowane, bo monopol na drukowanie pieniędzy na całym świecie ma państwo. Szlapnikow przerzucił się jednak na kryptowalutę, która zapuszcza korzenie na rosyjskiej wsi, znajdując także naśladowców za granicą. Chiński Agricultural Bank of China, jeden z czterech największych w Państwie Środka, zaczął właśnie udzielać w systemie blockchainowym pożyczek rolnikom z prowincji Guizhou, przyczyniając się do wprowadzenia nowej technologii pod strzechy. Na globalną standaryzację kryptowalut trzeba będzie jeszcze poczekać, bo jest ich ponad 3 tys., a obrót nimi oferuje ok. 7 tys. rozmaitych giełd. Najbardziej zaawansowane są prace nad wyplenieniem oszustw. System łańcuchów blokowych sam w sobie jest bardzo odporny na nadużycia. Jednak spekulacje wytwarzanymi przez niego walutami, mającymi realną wartość w realnych pieniądzach, są stosunkowo łatwe. W przypadku bitcoinów 20 proc. całej istniejącej waluty należy do zaledwie 100 kont w sieci, których właściciele mogą stosować zmowy cenowe i różne inne sztuczki.

Nie jest nawet pewne, ile osób stoi za tą setką kont, bo choć transakcje na kryptowalutach są całkowicie jawne, to użytkownicy są anonimowi. Ich tożsamość w sieci określa długi alfanumeryczny kod, np. 1ExAmpLe0FaBiTco1NADr3sSV5tsGaMF6hd. Oznacza to, że jedna osoba może założyć kilka kont i zawierać między sobą jak najbardziej realne, choć pozorne transakcje, których celem jest tylko manipulowanie kursem. To znany proceder, który mocno skompromitował bitcoina. Tylko w USA Departament Sprawiedliwości i komisja nadzoru giełdy SEC wszczęły od wiosny ponad 70 postępowań w tej sprawie. Śledczy nie ograniczają się wyłącznie do bitcoina. Na cenzurowanym jest także onecoin, krytpowaluta, za którą stoi Ruja Ignatova, Niemka bułgarskiego pochodzenia. Onecoin został uznany za piramidę finansową, a biura firmy w Bułgarii, Niemczech, Wietnamie i wielu innych krajach świata zostały zamknięte przez policję.

Anonimowość przyciąga nie tylko spekulantów szukających szybkiego zysku, lecz także zwykłych gangsterów. Jednym z nich jest legendarny boss przestępczej triady z Makau, Wan Kuok-koi, znany jako Złamany Ząb. Wan odsiedział 14 lat za sprowokowanie krwawej wojny gangów, a gdy wyszedł na wolność, osiadł w Kambodży i zaczął inwestować w hazard oparty na kryptowalutach. Jego najbardziej znanym przedsięwzięciem jest dragoncoin, wirtualny pieniądz wprowadzany na rynek z pomocą słynnej firmy Cambridge Analytica, zamieszanej w oskarżenia o manipulowanie sieciami społecznościowymi podczas wyborów prezydenckich w USA. Wszystkie te doniesienia mogą być niepokojące, ale nowego trendu raczej nie odwrócą. Obrót kapitałem rządzi się swoimi prawami, które nie zmieniają się od stuleci, niezależnie od tego, czy obracamy złotem, dolarami, czy binarnym kodem generowanym cyfrowo w zdecentralizowanej sieci. Jedna z podstawowych mówi: pierwszy milion trzeba ukraść i to na niej zbudowano w dużej mierze cywilizacyjny postęp. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 35/2018
Więcej możesz przeczytać w 35/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 35/2018 (1850)

  • Czy wolno pisać o ataku Hindusa na Polkę? 26 sie 2018, 20:00 Za podanie informacji, że Hindus być może próbował zgwałcić Polkę, można iść do więzienia. „Szanowny Panie” – taki list dostałem w ubiegłym tygodniu od prawniczki, prezes stowarzyszenia walczącego z dyskryminacją – „24... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 26 sie 2018, 20:00 PODOBNO 2 MLN ZŁ KOSZTOWAŁA AKCJA BILLBOARDOWA PO „PiS wziął miliony”, z Jarosławem Kaczyńskim w roli głównej. – Gdybym miał 2 mln zł na kampanię, to wydałbym je zdecydowanie lepiej – komentuje poseł opozycji. WBREW TEMU, CO... 6
  • Obraz tygodnia 26 sie 2018, 20:00 28tys. pacjentek – według raportu NIK – przypada w niektórych rejonach Polski na jedną poradnię ginekologiczną. Efekt: zastraszająco wysoki wskaźnik zgonów okołoporodowych Wygrany Rafał Michalski, prezes i współwłaściciel... 9
  • Info radar 26 sie 2018, 20:00 POLITYKA Kukiz zamiast Zalewskiej Sabina Zalewska, kandydatka na rzeczniczkę praw dziecka, nie ma już praktycznie szans na objęcie nowego stanowiska. Rzecznikiem niespodziewanie może zostać Paweł Kukiz-Szczuciński. Kolejne tygodnie... 10
  • Narodowy spór o bicie dzieci 26 sie 2018, 20:00 lewo Nie ma lepszej kandydatury na Rzecznika Praw Dziecka niż Sabina Zalewska. Wywodzi się z uczelni, gdzie doktoryzował się ks. Rydzyk i wykładała poseł Pawłowicz. Doskonała rekomendacja! Ponoć swój dorobek naukowy dr Zalewska... 14
  • Durczok. Przerwana tama milczenia 26 sie 2018, 20:00 „Zachowanie Kamila Durczoka miało znamiona molestowania seksualnego” – czytamy w sporządzonym właśnie przez warszawski sąd uzasadnieniu wyroku, który zapadł w wygranym przez „Wprost” procesie. 16
  • Sekielski: znałem historię opisaną we „Wprost” 26 sie 2018, 20:00 Dziennikarz Tomasz Sekielski jest pierwszą osobą, która potwierdziła publicznie to, co napisał „Wprost” o zachowaniu Kamila Durczoka wobec dziennikarki TVN. Milczenie to typowa reakcja świadków. Sekielski je przerwał. 19
  • Kulisy kampanii 26 sie 2018, 20:00 Partie traktują tegoroczne wybory samorządowe jak pierwszą zmianę w sztafecie, która zakończy się w 2020 r. wyborami prezydenckimi. 22
  • Wracam z lasu do dżungli 26 sie 2018, 20:00 Ostatnio byłem na grillu. Na zaproszeniach zaznaczono: prosimy nie rozmawiać o polityce – opowiada Stanisław Żelichowski z PSL, który wraca do polityki. 26
  • O podjudzaniu 26 sie 2018, 20:00 Nie ma usprawiedliwienia dla kibica, który rozmyślnie podjudza bijących się w ringu Recepty na to, jak w końcu pokonać PiS, stają się coraz bardziej ekstrawaganckie. Był już apel, aby sędziowie przestali w ogóle wydawać wyroki... 29
  • Rok szkolnych zmian 26 sie 2018, 20:00 Wyprawka dla wszystkich, nowy egzamin po podstawówce, podwójna rekrutacja do liceów – tak zapowiada się nowy rok szkolny. O obiecywanych przez MEN dietetycznych posiłkach i szkolnej opiece dentystycznej można na razie zapomnieć. 30
  • Dobry obywatel nie kwestionuje 26 sie 2018, 20:00 Polską szkołę zabijają ciągłe zmiany. Co chwila są tak zwane nieszczęśliwe roczniki, których dotyka jakaś reforma – mówi Violetta Kopińska, badaczka z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, która porównała stare i nowe podstawy programowe. 32
  • Szybki i bezpłatny internet w szkołach 26 sie 2018, 20:00 Już kilkaset szkół podpisało umowy z NASK – operatorem Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej. Kilkadziesiąt z nich już od września będzie korzystać z dostępu do OSE, zapewniającego łącza o symetrycznej przepustowości minimum 100 Mb/s. 35
  • Ze mną się nie napijesz?! 26 sie 2018, 20:00 Polacy piją na wzór północny, czyli dużo i do upadłego. Piją bogaci i biedni, mężczyźni i kobiety, a nawet chłopcy i dziewczynki. Wciąż trudno odmówić kieliszka, żeby nie obrazić kompana. 36
  • Pedofilia – strukturalny problem Kościoła 26 sie 2018, 20:00 Biedny ten Jezus. Nie zasłużył sobie na takich urzędników. Jak powiedział mój przyjaciel ateista, antyklerykał – źle się dzieje, nie ma już żadnych punktów odniesienia, jest tylko kryzys wartości. Prawa autorskie do pięknej... 40
  • Turbulencje nad Modlinem 26 sie 2018, 20:00 Konflikt właścicielski, ciasny terminal, niszczejąca nawierzchnia, miliony potrzebne na inwestycje, a do tego problem z wieżą kontroli lotów. Lotnisku w Modlinie grozi zderzenie z ziemią. 43
  • Wszystkie drogi prowadzą do Krynicy 26 sie 2018, 20:00 Forum Ekonomiczne zgromadzi na początku września 4 tys. gości z Polski i zagranicy, przede wszystkim przedstawicieli świata biznesu oraz polityki. 46
  • Hossa Bessa 26 sie 2018, 20:00 Rocznica bankruta Brytyjski dziennik „Financial Times” podał, że byli pracownicy Lehman Brothers szykują imprezę z okazji 10-lecia bankructwa banku. Przypomnijmy, że ten ogłosił upadłość dokładnie 15 września 2008 r. Wydarzenie... 48
  • Oswajanie kryptowalut 26 sie 2018, 20:00 W finansach trwa rewolucja, która może całkowicie zmienić oblicze światowego biznesu. Do entuzjastów cyfrowego pieniądza dołączają nie tylko poszukiwacze technologicznych nowinek czy spekulanci, lecz także banki, giełdy, a nawet państwa. 51
  • Batony na drugie śniadanie? Z bakaliami i zbożem. Tak! 26 sie 2018, 20:00 Początek roku szkolnego to doskonały czas, by zrewidować kulinarne nawyki i zatroszczyć się o zdrową dietę dziecka. 55
  • Plan lekcji zdrowia dziecka 26 sie 2018, 20:00 Początek roku to dobry moment, byśmy my, rodzice, razem z dziećmi zaczęli lekcję zdrowego stylu życia. 56
  • Wzmocnij odporność dziecka przed zimą 26 sie 2018, 20:00 Jeśli dziecko choruje częściej od swoich rówieśników, to znaczy, że ma słaby układ odpornościowy. Wiesz, jak go wzmocnić? 60
  • Ząbkowanie bez stresu 26 sie 2018, 20:00 Rodzic, który przeszedł ten etap ze swoim dzieckiem, wie, co to oznacza. I choć każdy maluch przechodzi ząbkowanie inaczej, zwykle nie jest ono niczym przyjemnym. Są sposoby, aby złagodzić ból i wspomóc dziecko. 64
  • Wzrok, najważniejszy zmysł 26 sie 2018, 20:00 Nawet 80 proc. informacji dociera do naszego mózgu dzięki zmysłowi wzroku. Dlatego dbanie o niego jest tak ważne – mówi Szymon Grygierczyk, zastępca dyrektora generalnego w firmie Hoya Lens Poland. 66
  • Słyszeć i słuchać ze zrozumieniem 26 sie 2018, 20:00 O problemach dzieci z zaburzeniami słuchu mówi prof. nadzw. dr hab. n. med. Piotr H. Skarżyński z Centrum Słuchu i Mowy Medincus, dyrektor Instytutu Narządów Zmysłów w Kajetanach. 68
  • Żeby dzieci były zdrowsze 26 sie 2018, 20:00 Od 2000 r. zawartość cukru w naszych produktach zmalała o 34 proc. – mówi Simon Smith, prezes Nestlé w Polsce i krajach Bałtyckich. 71
  • Swędzący problem 26 sie 2018, 20:00 O wszawicy wciąż pokutuje wiele mitów. To dolegliwość powszechna wśród dzieci i jednocześnie łatwa do ujarzmienia. Ważne są regularna kontrola i szybkie działanie. 72
  • Stek hodowlany 26 sie 2018, 20:00 Czy dzisiaj naprawdę musimy hodować cały organizm, żeby podzielić go na małe kawałki i wydobyć tkankę, którą lubimy jeść? – pyta Uma Valeti i pracuje nad tym, byśmy mogli jeść mięso i nie skazywać zwierząt na śmierć. 74
  • Ubezpieczenia w krainie innowacji 26 sie 2018, 20:00 To, co człowiekowi zajmuje kilka minut, one są w stanie zrobić w kilkadziesiąt sekund. I nigdy się nie mylą. Roboty w LINK4 wspierają już prawie jedną trzecią pracowników firmy. 78
  • Tematy tabu 26 sie 2018, 20:00 W III RP nie ma cenzury urzędowej, za to świetnie ma się inna – ekonomiczna. Jej ofiarą padają twórcy niewygodni, którzy chcą opowiadać o pedofilii w Kościele, rzezi wołyńskiej albo dobrej zmianie. 81
  • Kłopoty to jego specjalność 26 sie 2018, 20:00 Chwalony przez krytyków i uwielbiany przez publiczność za role filmowe, na scenie muzycznej Jared Leto nie jest już oceniany tak jednoznacznie. Właśnie przyjeżdża na koncert do Polski. 85
  • Wydarzenie 26 sie 2018, 20:00 Ciemna strona kina Zdaje się, że prawdziwymi spadkobiercami klasycznej formuły czarnego kryminału nie są pisarze, których książki z zadziwiającą regularnością trafiają obecnie na listy bestsellerów, ale komiksowy duet Ed Brubaker i... 88
  • Film 26 sie 2018, 20:00 SERIAL Bagno PRL Od dawna zazdrościmy seriali kryminalnych Skandynawom. Mrocznych, pełnych goryczy i komentarzy społecznych. „Rojst” właśnie taki jest. A jednocześnie pozostaje mocno zakorzeniony w polskim społeczeństwie. Lata 80. Dwaj... 89
  • Muzyka 26 sie 2018, 20:00 Nie dziękuj, daj więcej Kłopot z nimi mają wszyscy. Dla miłośników indie rocka są za wielcy i sprzedajni (umowa z wielką wytwórnią, a fe!), dla poszukujących melodii – za bardzo alternatywni. Nowa płyta tego nie zmieni, bo to... 90
  • Książka 26 sie 2018, 20:00 Dawno temu w Meksyku Patrick Deville, „Viva”, Noir sur Blanc Sam autor nazwał swoją książkę „zakręconym diabelskim młynem od Meksyku przez Moskwę”. I rzeczywiście jest ona młynem – zarówno jeśli chodzi o przedstawione... 91
  • Kalejdoskop 26 sie 2018, 20:00 50 lat minęło… Tytuł tej wystawy mówi wszystko: data to rok otwarcia Muzeum Plakatu – pierwszej tego typu instytucji na świecie, a symbole „+ -” podpowiadają, że zobaczymy dzieła powstałe tuż przed powołaniem placówki i tuż po... 92
  • Kulturalna trzynastka 26 sie 2018, 20:00 Beata Tadla dziennikarka radiowa i t e l ew i z yjna, prezenterka, autorka książek 94
  • Szczęście emerytowanej nauczycielki 26 sie 2018, 20:00 Jest taka zasada sprzedaży, którą zauważyłem, handlując z moimi fanami na Facebooku: dziewczyny, które na zdjęciu profilowym mają kota, zawsze natychmiast zapalają się i chcą wszystko kupować, a potem milkną i nie odpowiadają... 95
  • Motywuje mnie miłość 26 sie 2018, 20:00 Potrzebujemy drugiej osoby, która będzie nas podziwiała i zachwycała się naszą twórczością. 96
  • Odzyskanie zmarnowanych wakacji 26 sie 2018, 20:00 Hotelowy pokój za grosz nie przypomina tego, który widziałeś w biurze podróży, a bagaż od tygodnia jest w drodze z lotniska? Na szczęście nie jesteś bezradny. 97
  • Zrób sobie… Macierewicza 26 sie 2018, 20:00 A niech to! Przegapiliśmy urodziny Pana Ministra! Szybko to nadrabiamy – może jakiś pomniczek dla potomności? 98

ZKDP - Nakład kontrolowany