Zgaga powraca

Zgaga powraca

Zgaga
Zgaga / Źródło: Materiały prasowe
Nieprzyjemne pieczenie w klatce piersiowej czasem można pomylić z zawałem. Tymczasem to zwykle objaw refluksu żołądkowo-przełykowego – nieprzyjemnej dolegliwości, którą można skutecznie leczyć, ale nie należy bagatelizować.
Agnieszka Kapela

Jesienna aura daje w kość każdemu: jest zimno, wilgotno, więc częściej się przeziębiamy, nasilają się objawy alergii, bóle stawów. Do tego jeszcze ta ciemność – gdy wcześniej zapada zmrok, zmianom ulega nasz zegar biologiczny. Melatonina, hormon, który wydziela się głównie nocą, daje znać o sobie już w godzinach popołudniowych. Dlatego czujemy się senni, w czasie gdy jeszcze chcemy być aktywni. Aby dodać sobie energii, zaczynamy festiwal przekąsek. Kiedy dorzucimy do tego niewielką ilość ruchu (pogoda nie zawsze pozwala na spacery), mamy niemal gotowy przepis na kłopoty gastryczne. Nasila się uczucie ociężałości, bóle brzucha, zgaga, wzdęcia. Z obserwacji wynika również, że jesienią aktywność zwiększają bakterie Helicobacter pylori, odpowiedzialne za wrzody żołądka i dwunastnicy. Dlatego właśnie o tej porze roku zgaga i bóle brzucha są przyczyną wizyt u lekarzy prawie tak samo często jak przeziębienia.

Zgaga w natarciu

Niemal każdy z nas zna to nieprzyjemne uczucie pieczenia i bólu w przełyku, często zlokalizowane za mostkiem lub w nadbrzuszu. Zwykle towarzyszy mu gorzki smak w ustach. Zgaga jest objawem występującym bardzo często i z różnym nasileniem. Badanie epidemiologiczne wskazuje, że jej objawy występują codziennie u 7 proc. osób, a 30 proc. osób odczuwa dolegliwości co najmniej raz w miesiącu. Zgaga, choć wydaje się błahą dolegliwością, może prowadzić do groźnych dla zdrowia (a nawet życia) powikłań. Często powtarzające się podrażnienie śluzówki przełyku w wyniku kontaktu z kwaśną treścią pokarmową przyczynia się m.in. do zapalenia przełyku, które może przeistoczyć się w nadżerki i owrzodzenia w dolnej części narządu. Niekiedy w wyniku tych zmian dochodzi do zwężenia światła przełyku, a komórki nabłonkowe zostają zastąpione komórkami wyścielającymi żołądek. Takie powikłanie to tzw. przełyk Barretta, niebezpieczne schorzenie, które może być początkiem raka przełyku. Z badań wynika, że jeżeli ktoś cierpi na nią pięć razy w tygodniu, to ryzyko raka przełyku rośnie osiem razy.

Czy wiesz, że...

chrypka, chrząkanie, kaszel, ból gardła, pieczenie języka, drapanie w uszach, ale także wczesna próchnica, bezsenność czy ból w klatce piersiowej mogą być objawami refluksu żołądkowo-przełykowego. Mówimy wtedy o tzw. masce laryngologicznej refluksu.

Zaczyna się w żołądku

Wrzucając do niego wszystko, na co mamy ochotę, sprawiamy, że zaczyna on się nam „odwdzięczać”. W prawidłowych warunkach wydziela on w ciągu doby ok. 2,5 litra soku będącego wodnym roztworem kwasu solnego. Jest on niezbędny do prawidłowego działania niektórych enzymów trawiennych. Uniemożliwia także rozwój szkodliwych bakterii, które mogą dostać się do żołądka z pożywieniem. Gdy jednak żołądek dostaje nadmiar składników pokarmowych stymulujących wydzielanie kwasu (lub długo zalegających w żołądku), zaczyna go produkować w większych ilościach. Jeżeli do tego zacznie zawodzić zwieracz przełyku, kwas przesunie się w stronę gardła, wywołując przykre objawy. Zjawisko to nazywane jest refluksem. Jeśli pojawia się on sporadycznie, po zjedzeniu określonych składników pokarmowych i nie wywołuje silnych dolegliwości, mówimy o refluksie fizjologicznym. Jeżeli jednak dolegliwości nawracają, są dokuczliwe i uszkadzają błonę śluzową przełyku, prawdopodobnie mamy do czynienia z refluksem żołądkowo- -przełykowym (chorobą refluksową).

Nawracające pieczenie

U osób zdrowych zwieracz przełyku działa jak wrota, które zamykają światło przełyku, gdy tylko kęs pokarmu przemieści się do żołądka. Czasami jednak wrota te nie domykają się i treść pokarmowa nawraca, wywołując w błonie śluzowej stan zapalny. W efekcie u chorego pojawia się pieczenie w jamie ustnej, ból w klatce piersiowej, niekiedy przypominający ten, który zwiastuje problemy kardiologiczne – trudno więc się dziwić, że pacjenci ze zgagą niekiedy wzywają karetkę lub jadą na SOR, bo podejrzewają zawał… Ból jest silny, piekący, promieniuje do szyi, czasem barku. Najczęściej wzmaga się w pozycji leżącej. Lekarze mówią wręcz o związku bezsenności ze zgagą – chorzy na refluks często budzą się po kilku godzinach snu właśnie z powodu przykrych dolegliwości ze strony układu pokarmowego, sypiają w pozycji półsiedzącej, żeby tylko nie narażać się na zarzucanie treści pokarmowej do przełyku. Co ciekawe, niektórzy sądzą, że mają astmę lub przedłużającą się infekcję, bo treść żołądkowa podrażnia gardło i wywołuje nocne ataki kaszlu. Jeśli zgaga pojawia się okazjonalnie, tylko po przejedzeniu lub po określonych składnikach pokarmowych, wystarczą leki zobojętniające (w postaci tabletek i mleczek). Są one dostępne bez recepty w aptekach. Zawierają sole glinu, magnezu i wapnia, które, neutralizując kwas, przynoszą ulgę. Są niedrogie i stosunkowo bezpieczne w stosowaniu (działają głównie w żołądku, nie wchłaniając się w znacznym stopniu do krwi). Doraźnie stosować można także leki z grupy antagonistów receptora histaminowego H2, które działają przez 12 godzin. Jeśli jednak dolegliwości nawracają, lekarze zalecają inhibitory pompy protonowej (IPP), np. omeprazol, lanzoprazol, rabeprazol (niektóre dostępne są bez recepty).

Leki z tej grupy hamują działanie pomp transportujących jony w błonie śluzowej żołądka, wybiórczo wpływając na wydzielanie kwasu. Jest to podstawowa grupa leków stosowanych w refluksie. Mają niewiele działań ubocznych, działają długo (ok. 24 godzin) i mają pozytywny wpływ na gojenie się uszkodzeń błony śluzowej. Leki z tej grupy zażywa się raz dziennie, pół godziny przed posiłkiem, przez dłuższy czas (minimum dwa tygodnie). Ale uwaga! Jeśli podczas stosowania tych leków dolegliwości nie ustąpią w ciągu 14 dni, należy udać się do lekarza!

Konieczne badania

Żeby ocenić, jakie są faktyczne przyczyny zgagi, konieczne jest wykonanie gastroskopii. W czasie badania lekarz wprowadza przez przełyk do żołądka giętką rurkę zakończoną kamerką. Dzięki niej można obejrzeć wnętrze żołądka i przełyku. Gastroskopia daje także możliwość pobrania wycinków do dodatkowych analiz. Niekiedy zleca się także 24-godzinną pH-metrię (przez nos do przełyku wprowadza się sondę, na której końcu znajduje się elektroda rejestrująca zmiany odczynu pH w końcowym odcinku przełyku) i manometrię przełykową (czyli badanie oceniające napięcie zwieracza dolnego przełyku). Podstawą leczenia refluksu zawsze jest stosowanie leków z grupy inhibitorów pompy protonowej lub ewentualnie blokerów receptora H2. Leki z tej drugiej grupy stosuje się jednak znacznie rzadziej z uwagi na ich możliwy wpływ na gospodarkę hormonalną. Zwykle podaje się je doraźnie, gdy objawy zgagi pojawiają się incydentalnie.

Podobnie jest z lekami prokinetycznymi, których działanie polega na przyspieszaniu przechodzenia pokarmu z żołądka do jelit. Dość często konieczne bywa zastosowanie dodatkowych leków ze względu na współistnienie innych schorzeń (np. jeśli się okazuje, że do powstania zgagi przyczynia się zakażenie Helicobacter pylori, trzeba połączyć IPP z antybiotykami). Jeśli przyjmowanie leków nie doprowadza do opanowania objawów, konieczny bywa zabieg fundoplikacji, w czasie którego laparoskopowo wzmacnia się zwieracz przełyku. Niezależnie od tego, jakie są przyczyny zgagi, lekarze zawsze zalecają, by stosowanie leków łączyć ze zmianami w diecie. Na pewno trzeba jeść częściej, ale mniejsze porcje. Nie wolno też najadać się na noc – przepełniony żołądek i leżąca pozycja to idealny przepis na zgagę. Warto także ograniczyć picie kawy, herbaty, napojów gazowanych. I koniecznie ograniczyć słodycze.

Agnieszka Kapela – dziennikarka specjalizująca się w tematyce zdrowotnej

Okładka tygodnika WPROST: 44/2019
Artykuł został opublikowany w 44/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 1
  • zgaga to tez oznaka problemow z jelitami i praca jelit - dobrze sie w takiej sytuacji sprawdza kuracja maslanem sodu - ja stosuje inteste - pomogla mi pozbyc sie problemow z wzdeciami i zaparciami a do tego wplywa tez pozytywnie na odbudowe blony sluzowej :)

    Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2019 (1909)

    • Łączy nas „Wprost” 27 paź 2019, 20:00 „Różni nas wiele, łączy nas »Wprost«” – to hasło nowej kampanii wizerunkowej naszego tygodnika. Jej twarzami będą piszący dla nas felietoniści i publicyści: prof. Magdalena Środa, Jan Wróbel, Jan Śpiewak, Michał Witkowski oraz jezuita ks. Michał Zalewski. 3
    • Niedyskrecje parlamentarne 27 paź 2019, 20:00 MAREK SUSKI, szef gabinetu premiera, podobno odchodzi z rządu i wraca do pracy parlamentarnej. Tak przynajmniej ćwierkają wróble z okolic Sejmu. Nasz rozmówca związany ze Zjednoczoną Prawicą uważa, że Suski w nowym rozdaniu może zostać... 6
    • 7 dni dookoła świata 27 paź 2019, 20:00 Skazany za zwalczanie ISIS Ochotnik z Liverpoolu, który pojechał do Syrii walczyć z islamistami z ISIS, został przez londyński sąd uznany za terrorystę. Wszystko dlatego, że Aidan James przyłączył się do Kurdów, walczących z ISIS. W... 8
    • Bunt w Platformie 27 paź 2019, 20:00 Grzegorz Schetyna rozważa wycofanie się ze startu w wyborach na przewodniczącego Platformy – dowiedział się nieoficjalnie „Wprost” 11
    • Jak to było z Bergerem 27 paź 2019, 20:00 Fundator Nagrody Godności Człowieka przedstawiał mi inny obraz swojego ojca niż ten, który ujawniła ostatnio niemiecka prasa. Odmówiłem przyjęcia nagrody – mówi Adam Bodnar, rzecznik praw obywatelskich. 12
    • Czas spoważnieć 27 paź 2019, 20:00 Prezydent Andrzej Duda zaczął już kampanię. Po drugiej stronie sceny politycznej bałagan. Czy jest możliwy wspólny kandydat opozycji? 14
    • Jarosław Kaczyński, czyli Naczelnik naszych czasów - ranking najbardziej wpływowych 27 paź 2019, 20:00 Pisanie dziś, że Jarosław Kaczyński jest najbardziej wpływowym Polakiem, to banał. Znacznie ciekawsze jest przeanalizowanie źródeł jego władzy. 16
    • Polacy są gotowi na kobietę prezydenta 27 paź 2019, 20:00 Na wzór paktu senackiego powinniśmy zawrzeć pakt prezydencki. A więc się zobowiązać, że w drugiej turze wyborów wszystkie prodemokratyczne ugrupowania poprą jednego kandydata – mówi Małgorzata Kidawa-Błońska, wicemarszałek Sejmu. 32
    • Musimy wrócić do polityki miłości 27 paź 2019, 20:00 Wybory prezydenckie da się wygrać tylko manifestacją zdolności do szanowania przeciwników politycznych. Małgorzata Kidawa-Błońska do takiej wersji stylu politycznego pasuje nadzwyczajnie – mówi Bronisław Komorowski, były prezydent RP. 36
    • Rozłamowcy będą wyklę ci 27 paź 2019, 20:00 Polityka to jest też sfera ambicji. Problem pojawiłby się, gdyby ktoś stwierdził, że jego interes osobisty jest ważniejszy niż dobro całej formacji – mówi Adam Bielan, eurodeputowany PiS. 40
    • Senat do zdobycia 27 paź 2019, 20:00 Walka o Senat może się przeciągnąć nawet na całą kadencję. 44
    • Nie idę na cmentarz 27 paź 2019, 20:00 Dziadek Franek i jego starszy brat Stach siedzieli przy stole i zaśmiewali się do łez, wspominając historie z młodości. Opowiadali je sobie pewnie setny w życiu raz. Na przykład taką, jak Franek przemycił bratu do pruskiego więzienia... 46
    • Różańcowy kastet 27 paź 2019, 20:00 W pierwszej dziesiątce różańca rozważymy, jak Pan Jezus daje w twarz wrogom ojczyzny. Nie Jego ojczyzny, rzecz jasna, bo Jego ojczyzną był Izrael (co z punktu widzenia polskich turbopatriotów musi być co najmniej kłopotliwe).... 47
    • Ani słowa o seksie 27 paź 2019, 20:00 Jeśli projekt „Stop pedofilii” stanie się ustawą, o seksie nie będą mogli rozmawiać z nastolatkami także lekarze. Młodzieży już teraz trudno jest zdobyć środki antykoncepcyjne, a może okazać się to jeszcze trudniejsze. 49
    • Czy rodzina wie lepiej 27 paź 2019, 20:00 Trwa awantura o edukację seksualną w szkołach. Na horyzoncie nie widać dobrych rozwiązań. Najgorzej wyjdą na tym dzieci, które jak ryby głosu nie mają. 52
    • #SEXEDPL jest cool 27 paź 2019, 20:00 Rząd wymyślił kolejne widmo, którym zastrasza naród. Ale tak naprawdę prowadzi wojnę z przerażonymi nastolatkami – mówi Anja Rubik, światowa top modelka i propagatorka edukacji seksualnej w Polsce. 54
    • Tajemnice arcybiskupa Głódzia 27 paź 2019, 20:00 Abp Sławoj Leszek Głódź chciał zwolnić z funkcji dyrektora hospicjum śmiertelnie chorego duszpasterza ks. Jana Kaczkowskiego – dowiedział się „Wprost”. Na jaw wychodzą kolejne fakty w sprawie mobbingu, jakiego od lat dopuszcza się wobec duchownych gdański metropolita. 56
    • Trumny, urny i seks 27 paź 2019, 20:00 „Kupując bransoletkę Diora, chcemy, żeby była ładnie opakowana. Podobnie jest z człowiekiem”. Byliśmy u Zbigniewa Lindnera, największego producenta trumien w Europie. 58
    • hossa bessa 27 paź 2019, 20:00 CYTAT TYGODNIA „Atom jedyną racjonalną alternatywą dla energii z węgla” Michał Sołowow (na zdj. z sekretarzem ds. energii Rickiem Perrym) dla „Rzeczpospolitej” o planach budowy pierwszej prywatnej elektrowni atomowej w Polsce Król... 62
    • Jak Macron oddaje Putinowi Bałkany 27 paź 2019, 20:00 Przez ostatnie 20 lat spokój w państwach byłej Jugosławii utrzymywany był przez obietnicę przyjęcia ich do UE. Weto Francji w tej sprawie może reaktywować konflikty etniczne, co bardzo przyda się Rosji. 64
    • Nie, bo nie 27 paź 2019, 20:00 To że Unia Europejska nie od dziś prowadzi nieuczciwą grę z Ukrainą czy Gru- zją, nie jest już tajemnicą dla nikogo w Europie. Zwłaszcza na Ukrainie rozbudziliśmy nadzieję milionów ludzi na to, że wcześniej czy później ich kraj... 68
    • Dusiciel z komina 27 paź 2019, 20:00 Ani choroba, ani przedwczesna śmierć nie przekonują Polaków do wymiany pieców na nowe. Prędzej zrobią to aspiracje, żeby żyć jak na Zachodzie. A tam się węgla do pieca nie dokłada. 70
    • Niewidzialny problem brudnego powietrza 27 paź 2019, 20:00 Gdyby to ataki terrorystyczne zabijały rocznie 7 mln osób, mówilibyśmy o tym non stop. Ale zabija ich brudne powietrze, więc to ignorujemy – mówi Beth Gardiner, dziennikarka i autorka książki „Uduszeni”. 72
    • Odetchnij pełną piersią 27 paź 2019, 20:00 Walka o czyste powietrze to nie tylko akcje w skali makro, lecz także niewielkie działania. Na rynku pojawia się coraz więcej ciekawych rozwiązań, które mogą poprawić jakość życia każdego z nas. 74
    • Zielona wyspa Kraków 27 paź 2019, 20:00 Likwidacja 45 tys. palenisk i zakaz stosowania paliw stałych to krok milowy, ale Kraków nie może być samotną wyspą w walce o czystsze powietrze – przekonuje prezydent miasta Jacek Majchrowski. 75
    • UE kontra smog 27 paź 2019, 20:00 Smog i zmiany klimatu są ściśle powiązane – energia z paliw kopalnych prowadzi zarówno do emisji CO2, jak i zanieczyszczeń powietrza. To daje wspólne możliwości redukcji tych zagrożeń – mówi Karmenu Vella, komisarz UE ds. środowiska, gospodarki morskiej i rybołówstwa. 76
    • Czyste powietrze na horyzoncie 27 paź 2019, 20:00 W ciągu dekady jakość powietrza w Polsce może nie odbiegać od tej u naszych północnych, zachodnich i południowych sąsiadów – mówi Jan Ruszkowski, specjalista ds. energetyki obywatelskiej z Polskiej Zielonej Sieci. 78
    • Czas na kolej 27 paź 2019, 20:00 Inwestycje w linie kolejowe, tabor i innowacyjne rozwiązania to sposób na pozyskanie klientów zarówno na przewozy pasażerskie, jak i towarowe. 79
    • O czyste powietrze nad miastem 27 paź 2019, 20:00 W Poznaniu walczy się ze smogiem na wiele sposobów: sadząc drzewa, likwidując stare piece i rozwijając system komunikacji miejskiej. 80
    • Rolniczy ekoparadoks 27 paź 2019, 20:00 Produkcja żywności wymaga czystej wody, gleby i powietrza, a jednocześnie sama emituje zanieczyszczenia. Wąsko rozumiane rolnictwo ekologiczne to daleko niewystarczająca odpowiedź na ten ekoparadoks. 82
    • Gospodarstwo w zgodzie z naturą 27 paź 2019, 20:00 Produkty eko doceniają nie tylko konsumenci, lecz także rządzący, którzy w ekorolnictwie szukają recepty na zmianę klimatu. 84
    • Jak uzyskać wsparcie na rolniczy handel detaliczny 27 paź 2019, 20:00 Rolnicy i ich małżonkowie, którzy zajmują się działalnością lub chcą ją podjąć w ramach rolniczego handlu detalicznego, mogą ubiegać się o wsparcie w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. 85
    • Ciężkie czasy motywacją do rozwoju 27 paź 2019, 20:00 Przewidując spowolnienie, z wyprzedzeniem wdrożyliśmy odpowiednią politykę zakupową i sprzedażową – mówi Dominik Zadrożny, pełnomocnik zarządu firmy Tabo Kuzimski ds. rozwoju. 87
    • Pora na elektromobilność 14 lis 2019, 15:33 Rynek aut elektromobilnych w Polsce wciąż jest na wczesnym etapie wzrostu. W przyspieszeniu tego procesu pomóc mogą najnowsze e-modele Grupy Volkswagen – Volkswagen ID.3 i ŠKODA CITIGOe iV oraz przygotowana dla nich oferta niskich rat od Volkswagen Financial Services. 88
    • Jakość ponad wszystko 27 paź 2019, 20:00 Car Net Polska to ogólnopolska sieć wypożyczalni samochodów z prawie 20-letnim doświadczeniem na rynku. 90
    • Kongres, który odsłania przyszłość 27 paź 2019, 20:00 Jedyną pewną rzeczą w XXI w. stała się zmiana. 365 Timing Economic Congress, organizowany we Wrocławiu, ma pomóc w uchwyceniu istoty nowych zjawisk oraz ich wpływu na gospodarkę i życie firm. 92
    • Szlachetny smak Roztocza 27 paź 2019, 20:00 Jeszcze kilkanaście lat temu mało kto wierzył, że nad Wisłą można zrobić dobre chardonnay. Dziś nie ma już wątpliwości, a polskich winiarzy stawiających na jakość wciąż przybywa. 94
    • Grand cru z owoców 27 paź 2019, 20:00 Natura nie przyznała winogronom wyłączności na szlachetne wino. Jest wiele owoców, które się do tego świetnie nadają – mówi Robert Ogór, prezes Ambry. 95
    • Bio na wszystkich stoiskach 27 paź 2019, 20:00 Międzynarodowe Targi Żywności i Produktów Ekologicznych BIOEXPO Warsaw odniosły wielki sukces. Premierowa edycja targów dla branży bio odbyła się w październiku. 96
    • Weterynaria przyszłości 27 paź 2019, 20:00 O tym, czym jest Polski Program Weterynaryjny i jak stać się częścią weterynarii przyszłości, mówi Mirosław Furyk, współtwórca Polskiego Programu Weterynaryjnego. 97
    • Zgaga powraca 27 paź 2019, 20:00 Nieprzyjemne pieczenie w klatce piersiowej czasem można pomylić z zawałem. Tymczasem to zwykle objaw refluksu żołądkowo-przełykowego – nieprzyjemnej dolegliwości, którą można skutecznie leczyć, ale nie należy bagatelizować. 98
    • Rak płuca nie zawsze jest wyrokiem 27 paź 2019, 20:00 Zaawansowany rak płuca dla niektórych chorych staje się chorobą, z którą można żyć wiele lat. Jednak pacjentów przybywa, a onkologów zaczyna brakować – mówi prof. Dariusz Kowalski. 102
    • Seks, country i słabe vibrato 27 paź 2019, 20:00 Kandydatka do tytułu współczesnej królowej popu nie skończyła jeszcze trzydziestki. Taylor Swift wydała siódmą, świetnie przyjętą płytę „Lover”. Z idolki nastolatek wyrosła na jedną z najbardziej wpływowych gwiazd show-biznesu. W lipcu 2020 r. wystąpi w Polsce. 104
    • Kobieta samotna 27 paź 2019, 20:00 Tom Perrota („Małe dzieci”, „Pozostawieni”) w swojej twórczości przygląda się kobietom w średnim wieku, które stają przed szansą na nowe życie. Chętnie sięga po humor, ale jego przemyślenia są jak najbardziej poważne. W... 108
    • Film 27 paź 2019, 20:00 Legalny przekręt „FILM OPARTY NA PRAWDZIWYCH TAJEMNICACH” – takim napisem Steven Soderbergh zaczyna „Pralnię”. Narratorami są tu Jürgen Mossack i Ramón Fonseca, prawnicy, którzy stworzyli gigantyczną maszynę do przepuszczania... 109
    • Muzyka 27 paź 2019, 20:00 Mądrość skruszonego rockmana Muniek, „SYN MIASTA”, Agora Zawieszenie działalności T.Love, jednego z najważniejszych polskich zespołów, Muńkowi wyszło na dobre. „Syn miasta” to chyba najbardziej dojrzała propozycja w repertuarze... 110
    • Książka 27 paź 2019, 20:00 Pisarz legenda Kazimierz Orłoś to pisarz odważny – kiedy w czasach PRL żadne z krajowych, a więc i podporządkowanych cenzurze wydawnictw nie mogło opublikować jego dzisiaj legendarnej powieści „Cudowna melina”, zdecydował się na... 111
    • Gruczoły Noblistki 27 paź 2019, 20:00 Cytuję poprzednią naszą Noblistkę z genialnego tomiku „Koniec i początek”. Że gdyby pozwolono nam wybierać, czy chcemy się urodzić, pokazano wszystko, niekoniecznie bylibyśmy zachwyceni. Mianowicie, między innymi: „Mierziły nas... 112
    • Przed deserem o pogrzebie 27 paź 2019, 20:00 Przy dobrym jedzeniu, kieliszku wina, w komfortowej atmosferze. Spotykają się i rozmawiają o sprawach ostatecznych. Zwolenników kolacji, których śmierć jest główną bohaterką, nie brakuje również w Polsce. 114
    • Grzeszny adwent 27 paź 2019, 20:00 Jeśli w sklepach widzicie wysyp kalendarzy adwentowych dla dzieci, a i wam marzy się taki, tyle że w wersji dla dorosłych, jest kilka opcji do wyboru. Można kupić kalendarz z minibuteleczkami wina albo z kosmetykami jakiejś znanej marki.... 118
    • Listopadowy przysmak 27 paź 2019, 20:00 Pakowany w pergamin cukierek o biało-różowym zabarwieniu nie ma nazwy, składu ani daty ważności, jak te sprzedawane w sklepie. I na tym może polega jego wyjątkowość. 120
    • Śpij na zdrowie 27 paź 2019, 20:00 Jesteś zmęczony, ale nie możesz zasnąć. Co wieczór zamiast snu przychodzą do ciebie natrętne myśli, a ty przez długi czas przewracasz się z boku na bok. Gdy w końcu ci się uda, śpisz płytko i łatwo cię wybudzić. Twój organizm... 121
    • Zrób sobie… Lwa-Starowicza 27 paź 2019, 20:00 Będą karać za edukację seksualną? Szykujemy profesora Zbigniewa Lwa-Starowicza na pięcioletnią odsiadkę. 122

    ZKDP - Nakład kontrolowany