Rak płuca nie zawsze jest wyrokiem

Rak płuca nie zawsze jest wyrokiem

Prof. Dariusz M. Kowalski, Klinika Nowotworów Płuca i Klatki Piersiowej Centrum Onkologii-Instytutu w Warszawie ul W. K. Roentgena 5 Warszawa
Prof. Dariusz M. Kowalski, Klinika Nowotworów Płuca i Klatki Piersiowej Centrum Onkologii-Instytutu w Warszawie ul W. K. Roentgena 5 Warszawa / Źródło: Materiały prasowe
Zaawansowany rak płuca dla niektórych chorych staje się chorobą, z którą można żyć wiele lat. Jednak pacjentów przybywa, a onkologów zaczyna brakować – mówi prof. Dariusz Kowalski.

Diagnoza „rak płuca” to dziś wyrok? Można przed nim uciec?

Bezwzględnie tak. W Polsce jest rocznie 23 tys. nowych zachorowań, a 18 tys. zgonów. To nadal nie są dobre statystyki, jednak już widać poprawę, która za kilka lat będzie jeszcze bardziej dostrzegalna. Na efekty widoczne w statystykach trzeba zaczekać, gdyż leki nowej generacji są stosowane dopiero od kilku lat, a immunoterapia dopiero od roku. W leczeniu niedrobnokomórkowego raka płuca leki ukierunkowane na określone zaburzenia genetyczne oraz leki immunokompetentne, czyli wpływające na układ immunologiczny, doprowadziły do tego, że u części chorych o zaawansowanym raku płuca mówimy już dziś jak o chorobie przewlekłej. Jeszcze kilka lat temu pacjent otrzymywał dwa-cztery cykle chemioterapii, a mediana przeżycia nie przekraczała ośmiu miesięcy. Obecnie chorych leczymy latami, nawet w stadium rozsiewu nowotworu. Niestety, jeszcze nie każdego: to zależy m.in. od lokalizacji przerzutów, charakterystyki molekularnej i immunologicznej nowotworu, stopnia sprawności chorego. Jednak połowie pacjentów możemy już bardzo pomóc.

Dlaczego zdecydował się pan na leczenie nowotworu, w którego przypadku rokowanie było tak złe?

Gdy po studiach zaczynałem pracę w Olsztynie, chciałem wybrać specjalizację internistyczną. W Specjalistycznym Zespole Leczenia Gruźlicy, Chorób Płuc i Onkologii była jednak tylko chemioterapia. Zaproponowano mi pracę. Potem trafiłem na staż do Centrum Onkologii w Warszawie i tu zostałem.

Średnia przeżycia – osiem miesięcy: jak spojrzeć w oczy pacjentowi i powiedzieć mu o takim rokowaniu?

Trzeba się nauczyć z tym żyć. Jako młody lekarz uważałem, że najważniejsze, żeby chorego jak najdłużej utrzymać przy życiu, wszelkimi siłami walczyć o każdy dzień, nawet jeśli pacjent jest w ciężkim stanie. Wiele nauczyła mnie praca w Ol sztynie i rady udzielane przez bardziej doświadczonych kolegów i koleżanki. Mówili, że muszę nauczyć się kończyć leczenie w odpowiedniej chwili. Nie znaliśmy wtedy jeszcze terminu „terapia uporczywa”.

Początkowo koledzy dziwili się, że zdecydowałem się na leczenie nowotworu płuca; np. w raku piersi już wtedy pacjentki można było leczyć dłużej i efektywniej. Ja jednak czułem, że muszę tu zostać, poza tym zespół był świetny; szef – prof. Maciej Krzakowski – stawiał na samodzielność. Zrobiłem specjalizację z radioterapii, a potem z chemioterapii, czyli onkologii klinicznej. Pamiętam, jak wróciliśmy ze światowego kongresu raka płuca, na którym przedstawiono pierwszą pracę dotyczącą leczenia skojarzonego, czyli połączenia radioi chemioterapii. Nasza klinika była pierwszym ośrodkiem w Polsce, który rozpoczął tego typu leczenie. Przez kilka lat tylko my leczyliśmy w ten sposób. Inne ośrodki uważały, że nie przyniesie to efektu. A dziś właśnie takie postępowanie jest standardem. Gdy pojawiały się pierwsze badania kliniczne z nowymi lekami, braliśmy w nich udział. Od początku staraliśmy się zapewnić chorym dostęp do innowacyjnych leków.

Zaawansowany rak płuca będzie taką chorobą przewlekłą jak dziś cukrzyca?

To już się dzieje. Kiedyś chory, który przeżywał rok, był przypadkiem opisywanym w literaturze medycznej. Obecnie wielu pacjentów otrzymujących nowoczesne leczenie stosuje je pięć, sześć lat i więcej, a pojawiają się kolejne cząstki, które będą przełamywały oporność nowotworu. Powstają nowe leki dla bardzo małych grup pacjentów z określonymi mutacjami genetycznymi. Wyniki badań są genialne, odsetki odpowiedzi chorych sięgają 100 proc.; po dwóch latach – wszyscy żyją.

Dwa lata temu Polska Grupa Raka Płuca, w której jest m.in. Pan i prof. Maciej Krzakowski, otrzymała nagrodę w konkursie organizowanym przez Międzynarodowe Stowarzyszenie do Badań nad Rakiem Płuca. Nagroda była za to, że dokonywaliście cudów, by zmienić sposób opieki nad chorymi na raka płuca w Polsce.

„Cudów” to za duże słowo. Po prostu staraliśmy się jak najlepiej pomóc chorym.Postęp w każdej dziedzinie dokonuje się dzięki osobom, którym chce się robić więcej niż trzeba. To zasługa całego zespołu.

Pacjenci cenią Pana m.in. za otwartość i wrażliwość. A o nowych lekach opowiada pan zawsze z entuzjazmem, że są szansą i powinny być jak najszybciej udostępniane w Polsce.

W leczeniu raka płuca wiele się zmieniło. Może to za duże słowo, gdybym powiedział, jestem szczęśliwy, jednak to, że obecnie można tak leczyć, to jest coś niesamowitego. Niezależnie od poglądów politycznych, trzeba przyznać, że dostęp do leków innowacyjnych w Polsce w przypadku wszystkich nowotworów poprawił się, a w przypadku raka płuca - bardzo się poprawił. Na pewno jest jeszcze kilka nowych opcji, które powinny stać się dostępne dla pacjentów, jednak mam nadzieję, że wkrótce tak się stanie.

Jednak wszystko ma plusy i minusy. Plusem jest to, że są nowe leki, udaje się je w Polsce udostępniać pacjentom. Kiedyś wśród osób, które przyjmowałem, 1/3 stanowiły nowe przypadki, 1/3 - to byli chorzy otrzymujący chemioterapię, a 1/3 przychodziła na badania kontrolne. Ostatnio na 30 osób, które przyjąłem, 10 to byli chorzy pierwszorazowi, jeden dostawał klasyczną chemioterapię, a 18 - innowacyjne leki. Różnica jest niesamowita.

A minusy?

Nas, onkologów, nie przybywa w takim tempie, jak przybywa chorych. Brakuje sprzętu, możliwości lokalowych. Nowe leki podajemy w szpitalu w ramach przyjęć jednodniowych. Chorzy często cały dzień siedzą na krzesłach. Kiedyś chory otrzymywał kilka cykli chemioterapii i to był koniec leczenia. Obecnie pacjenci przychodzą przez wiele lat co dwa-trzy tygodnie, a pojawiają się wciąż nowi. Chorzy żyją coraz dłużej; bardzo się z tego cieszmy, musimy jednak znaleźć jakieś rozwiązania logistyczne, by sobie z tym poradzić. Bo zasobów ludzkich nie mamy powiększonych i lokalowych też nie. Widzę, jak bardzo lekarze, pielęgniarki są zmęczeni. Każdy ma swoje wartości graniczne, nie jest w stanie przyjąć większej liczby chorych, rozpisać więcej chemioterapii. A przecież to musi być robione w sposób bezpieczny dla chorego.

Nie ma komu leczyć?

Ani leczyć, ani diagnozować. Potrzebne są nowe technologie, diagności laboratoryjni, lekarze, pielęgniarki. Żyjemy w XXI w., chorzy nie chcą dziś leżeć na korytarzu, a niestety dysponujemy tym, co jest. Ministerstwo Zdrowia przeznaczyło 800 mln zł na budowę nowego Centrum Onkologii w Warszawie, jednak ono nie powstanie z dnia na dzień. Musimy czekać, a dla każdego chorego każdy miesiąc, każdy tydzień jest ważny. To bardzo boli.

Prof. Dariusz M. Kowalski został wyróżniony nagrodą Innowator Wprost w kategorii Osobowość. Kieruje Oddziałem Zachowawczym Kliniki Nowotworów Płuca i Klatki Piersiowej Centrum Onkologii-Instytutu w Warszawie, jest prezesem Polskiej Grupy Raka Płuca.

Okładka tygodnika WPROST: 44/2019
Artykuł został opublikowany w 44/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 44/2019 (1909)

  • Łączy nas „Wprost” 27 paź 2019, 20:00 „Różni nas wiele, łączy nas »Wprost«” – to hasło nowej kampanii wizerunkowej naszego tygodnika. Jej twarzami będą piszący dla nas felietoniści i publicyści: prof. Magdalena Środa, Jan Wróbel, Jan Śpiewak, Michał Witkowski oraz jezuita ks. Michał Zalewski. 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 27 paź 2019, 20:00 MAREK SUSKI, szef gabinetu premiera, podobno odchodzi z rządu i wraca do pracy parlamentarnej. Tak przynajmniej ćwierkają wróble z okolic Sejmu. Nasz rozmówca związany ze Zjednoczoną Prawicą uważa, że Suski w nowym rozdaniu może zostać... 6
  • 7 dni dookoła świata 27 paź 2019, 20:00 Skazany za zwalczanie ISIS Ochotnik z Liverpoolu, który pojechał do Syrii walczyć z islamistami z ISIS, został przez londyński sąd uznany za terrorystę. Wszystko dlatego, że Aidan James przyłączył się do Kurdów, walczących z ISIS. W... 8
  • Bunt w Platformie 27 paź 2019, 20:00 Grzegorz Schetyna rozważa wycofanie się ze startu w wyborach na przewodniczącego Platformy – dowiedział się nieoficjalnie „Wprost” 11
  • Jak to było z Bergerem 27 paź 2019, 20:00 Fundator Nagrody Godności Człowieka przedstawiał mi inny obraz swojego ojca niż ten, który ujawniła ostatnio niemiecka prasa. Odmówiłem przyjęcia nagrody – mówi Adam Bodnar, rzecznik praw obywatelskich. 12
  • Czas spoważnieć 27 paź 2019, 20:00 Prezydent Andrzej Duda zaczął już kampanię. Po drugiej stronie sceny politycznej bałagan. Czy jest możliwy wspólny kandydat opozycji? 14
  • Jarosław Kaczyński, czyli Naczelnik naszych czasów - ranking najbardziej wpływowych 27 paź 2019, 20:00 Pisanie dziś, że Jarosław Kaczyński jest najbardziej wpływowym Polakiem, to banał. Znacznie ciekawsze jest przeanalizowanie źródeł jego władzy. 16
  • Polacy są gotowi na kobietę prezydenta 27 paź 2019, 20:00 Na wzór paktu senackiego powinniśmy zawrzeć pakt prezydencki. A więc się zobowiązać, że w drugiej turze wyborów wszystkie prodemokratyczne ugrupowania poprą jednego kandydata – mówi Małgorzata Kidawa-Błońska, wicemarszałek Sejmu. 32
  • Musimy wrócić do polityki miłości 27 paź 2019, 20:00 Wybory prezydenckie da się wygrać tylko manifestacją zdolności do szanowania przeciwników politycznych. Małgorzata Kidawa-Błońska do takiej wersji stylu politycznego pasuje nadzwyczajnie – mówi Bronisław Komorowski, były prezydent RP. 36
  • Rozłamowcy będą wyklę ci 27 paź 2019, 20:00 Polityka to jest też sfera ambicji. Problem pojawiłby się, gdyby ktoś stwierdził, że jego interes osobisty jest ważniejszy niż dobro całej formacji – mówi Adam Bielan, eurodeputowany PiS. 40
  • Senat do zdobycia 27 paź 2019, 20:00 Walka o Senat może się przeciągnąć nawet na całą kadencję. 44
  • Nie idę na cmentarz 27 paź 2019, 20:00 Dziadek Franek i jego starszy brat Stach siedzieli przy stole i zaśmiewali się do łez, wspominając historie z młodości. Opowiadali je sobie pewnie setny w życiu raz. Na przykład taką, jak Franek przemycił bratu do pruskiego więzienia... 46
  • Różańcowy kastet 27 paź 2019, 20:00 W pierwszej dziesiątce różańca rozważymy, jak Pan Jezus daje w twarz wrogom ojczyzny. Nie Jego ojczyzny, rzecz jasna, bo Jego ojczyzną był Izrael (co z punktu widzenia polskich turbopatriotów musi być co najmniej kłopotliwe).... 47
  • Ani słowa o seksie 27 paź 2019, 20:00 Jeśli projekt „Stop pedofilii” stanie się ustawą, o seksie nie będą mogli rozmawiać z nastolatkami także lekarze. Młodzieży już teraz trudno jest zdobyć środki antykoncepcyjne, a może okazać się to jeszcze trudniejsze. 49
  • Czy rodzina wie lepiej 27 paź 2019, 20:00 Trwa awantura o edukację seksualną w szkołach. Na horyzoncie nie widać dobrych rozwiązań. Najgorzej wyjdą na tym dzieci, które jak ryby głosu nie mają. 52
  • #SEXEDPL jest cool 27 paź 2019, 20:00 Rząd wymyślił kolejne widmo, którym zastrasza naród. Ale tak naprawdę prowadzi wojnę z przerażonymi nastolatkami – mówi Anja Rubik, światowa top modelka i propagatorka edukacji seksualnej w Polsce. 54
  • Tajemnice arcybiskupa Głódzia 27 paź 2019, 20:00 Abp Sławoj Leszek Głódź chciał zwolnić z funkcji dyrektora hospicjum śmiertelnie chorego duszpasterza ks. Jana Kaczkowskiego – dowiedział się „Wprost”. Na jaw wychodzą kolejne fakty w sprawie mobbingu, jakiego od lat dopuszcza się wobec duchownych gdański metropolita. 56
  • Trumny, urny i seks 27 paź 2019, 20:00 „Kupując bransoletkę Diora, chcemy, żeby była ładnie opakowana. Podobnie jest z człowiekiem”. Byliśmy u Zbigniewa Lindnera, największego producenta trumien w Europie. 58
  • hossa bessa 27 paź 2019, 20:00 CYTAT TYGODNIA „Atom jedyną racjonalną alternatywą dla energii z węgla” Michał Sołowow (na zdj. z sekretarzem ds. energii Rickiem Perrym) dla „Rzeczpospolitej” o planach budowy pierwszej prywatnej elektrowni atomowej w Polsce Król... 62
  • Jak Macron oddaje Putinowi Bałkany 27 paź 2019, 20:00 Przez ostatnie 20 lat spokój w państwach byłej Jugosławii utrzymywany był przez obietnicę przyjęcia ich do UE. Weto Francji w tej sprawie może reaktywować konflikty etniczne, co bardzo przyda się Rosji. 64
  • Nie, bo nie 27 paź 2019, 20:00 To że Unia Europejska nie od dziś prowadzi nieuczciwą grę z Ukrainą czy Gru- zją, nie jest już tajemnicą dla nikogo w Europie. Zwłaszcza na Ukrainie rozbudziliśmy nadzieję milionów ludzi na to, że wcześniej czy później ich kraj... 68
  • Dusiciel z komina 27 paź 2019, 20:00 Ani choroba, ani przedwczesna śmierć nie przekonują Polaków do wymiany pieców na nowe. Prędzej zrobią to aspiracje, żeby żyć jak na Zachodzie. A tam się węgla do pieca nie dokłada. 70
  • Niewidzialny problem brudnego powietrza 27 paź 2019, 20:00 Gdyby to ataki terrorystyczne zabijały rocznie 7 mln osób, mówilibyśmy o tym non stop. Ale zabija ich brudne powietrze, więc to ignorujemy – mówi Beth Gardiner, dziennikarka i autorka książki „Uduszeni”. 72
  • Odetchnij pełną piersią 27 paź 2019, 20:00 Walka o czyste powietrze to nie tylko akcje w skali makro, lecz także niewielkie działania. Na rynku pojawia się coraz więcej ciekawych rozwiązań, które mogą poprawić jakość życia każdego z nas. 74
  • Zielona wyspa Kraków 27 paź 2019, 20:00 Likwidacja 45 tys. palenisk i zakaz stosowania paliw stałych to krok milowy, ale Kraków nie może być samotną wyspą w walce o czystsze powietrze – przekonuje prezydent miasta Jacek Majchrowski. 75
  • UE kontra smog 27 paź 2019, 20:00 Smog i zmiany klimatu są ściśle powiązane – energia z paliw kopalnych prowadzi zarówno do emisji CO2, jak i zanieczyszczeń powietrza. To daje wspólne możliwości redukcji tych zagrożeń – mówi Karmenu Vella, komisarz UE ds. środowiska, gospodarki morskiej i rybołówstwa. 76
  • Czyste powietrze na horyzoncie 27 paź 2019, 20:00 W ciągu dekady jakość powietrza w Polsce może nie odbiegać od tej u naszych północnych, zachodnich i południowych sąsiadów – mówi Jan Ruszkowski, specjalista ds. energetyki obywatelskiej z Polskiej Zielonej Sieci. 78
  • Czas na kolej 27 paź 2019, 20:00 Inwestycje w linie kolejowe, tabor i innowacyjne rozwiązania to sposób na pozyskanie klientów zarówno na przewozy pasażerskie, jak i towarowe. 79
  • O czyste powietrze nad miastem 27 paź 2019, 20:00 W Poznaniu walczy się ze smogiem na wiele sposobów: sadząc drzewa, likwidując stare piece i rozwijając system komunikacji miejskiej. 80
  • Rolniczy ekoparadoks 27 paź 2019, 20:00 Produkcja żywności wymaga czystej wody, gleby i powietrza, a jednocześnie sama emituje zanieczyszczenia. Wąsko rozumiane rolnictwo ekologiczne to daleko niewystarczająca odpowiedź na ten ekoparadoks. 82
  • Gospodarstwo w zgodzie z naturą 27 paź 2019, 20:00 Produkty eko doceniają nie tylko konsumenci, lecz także rządzący, którzy w ekorolnictwie szukają recepty na zmianę klimatu. 84
  • Jak uzyskać wsparcie na rolniczy handel detaliczny 27 paź 2019, 20:00 Rolnicy i ich małżonkowie, którzy zajmują się działalnością lub chcą ją podjąć w ramach rolniczego handlu detalicznego, mogą ubiegać się o wsparcie w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. 85
  • Ciężkie czasy motywacją do rozwoju 27 paź 2019, 20:00 Przewidując spowolnienie, z wyprzedzeniem wdrożyliśmy odpowiednią politykę zakupową i sprzedażową – mówi Dominik Zadrożny, pełnomocnik zarządu firmy Tabo Kuzimski ds. rozwoju. 87
  • Pora na elektromobilność 14 lis 2019, 15:33 Rynek aut elektromobilnych w Polsce wciąż jest na wczesnym etapie wzrostu. W przyspieszeniu tego procesu pomóc mogą najnowsze e-modele Grupy Volkswagen – Volkswagen ID.3 i ŠKODA CITIGOe iV oraz przygotowana dla nich oferta niskich rat od Volkswagen Financial Services. 88
  • Jakość ponad wszystko 27 paź 2019, 20:00 Car Net Polska to ogólnopolska sieć wypożyczalni samochodów z prawie 20-letnim doświadczeniem na rynku. 90
  • Kongres, który odsłania przyszłość 27 paź 2019, 20:00 Jedyną pewną rzeczą w XXI w. stała się zmiana. 365 Timing Economic Congress, organizowany we Wrocławiu, ma pomóc w uchwyceniu istoty nowych zjawisk oraz ich wpływu na gospodarkę i życie firm. 92
  • Szlachetny smak Roztocza 27 paź 2019, 20:00 Jeszcze kilkanaście lat temu mało kto wierzył, że nad Wisłą można zrobić dobre chardonnay. Dziś nie ma już wątpliwości, a polskich winiarzy stawiających na jakość wciąż przybywa. 94
  • Grand cru z owoców 27 paź 2019, 20:00 Natura nie przyznała winogronom wyłączności na szlachetne wino. Jest wiele owoców, które się do tego świetnie nadają – mówi Robert Ogór, prezes Ambry. 95
  • Bio na wszystkich stoiskach 27 paź 2019, 20:00 Międzynarodowe Targi Żywności i Produktów Ekologicznych BIOEXPO Warsaw odniosły wielki sukces. Premierowa edycja targów dla branży bio odbyła się w październiku. 96
  • Weterynaria przyszłości 27 paź 2019, 20:00 O tym, czym jest Polski Program Weterynaryjny i jak stać się częścią weterynarii przyszłości, mówi Mirosław Furyk, współtwórca Polskiego Programu Weterynaryjnego. 97
  • Zgaga powraca 27 paź 2019, 20:00 Nieprzyjemne pieczenie w klatce piersiowej czasem można pomylić z zawałem. Tymczasem to zwykle objaw refluksu żołądkowo-przełykowego – nieprzyjemnej dolegliwości, którą można skutecznie leczyć, ale nie należy bagatelizować. 98
  • Rak płuca nie zawsze jest wyrokiem 27 paź 2019, 20:00 Zaawansowany rak płuca dla niektórych chorych staje się chorobą, z którą można żyć wiele lat. Jednak pacjentów przybywa, a onkologów zaczyna brakować – mówi prof. Dariusz Kowalski. 102
  • Seks, country i słabe vibrato 27 paź 2019, 20:00 Kandydatka do tytułu współczesnej królowej popu nie skończyła jeszcze trzydziestki. Taylor Swift wydała siódmą, świetnie przyjętą płytę „Lover”. Z idolki nastolatek wyrosła na jedną z najbardziej wpływowych gwiazd show-biznesu. W lipcu 2020 r. wystąpi w Polsce. 104
  • Kobieta samotna 27 paź 2019, 20:00 Tom Perrota („Małe dzieci”, „Pozostawieni”) w swojej twórczości przygląda się kobietom w średnim wieku, które stają przed szansą na nowe życie. Chętnie sięga po humor, ale jego przemyślenia są jak najbardziej poważne. W... 108
  • Film 27 paź 2019, 20:00 Legalny przekręt „FILM OPARTY NA PRAWDZIWYCH TAJEMNICACH” – takim napisem Steven Soderbergh zaczyna „Pralnię”. Narratorami są tu Jürgen Mossack i Ramón Fonseca, prawnicy, którzy stworzyli gigantyczną maszynę do przepuszczania... 109
  • Muzyka 27 paź 2019, 20:00 Mądrość skruszonego rockmana Muniek, „SYN MIASTA”, Agora Zawieszenie działalności T.Love, jednego z najważniejszych polskich zespołów, Muńkowi wyszło na dobre. „Syn miasta” to chyba najbardziej dojrzała propozycja w repertuarze... 110
  • Książka 27 paź 2019, 20:00 Pisarz legenda Kazimierz Orłoś to pisarz odważny – kiedy w czasach PRL żadne z krajowych, a więc i podporządkowanych cenzurze wydawnictw nie mogło opublikować jego dzisiaj legendarnej powieści „Cudowna melina”, zdecydował się na... 111
  • Gruczoły Noblistki 27 paź 2019, 20:00 Cytuję poprzednią naszą Noblistkę z genialnego tomiku „Koniec i początek”. Że gdyby pozwolono nam wybierać, czy chcemy się urodzić, pokazano wszystko, niekoniecznie bylibyśmy zachwyceni. Mianowicie, między innymi: „Mierziły nas... 112
  • Przed deserem o pogrzebie 27 paź 2019, 20:00 Przy dobrym jedzeniu, kieliszku wina, w komfortowej atmosferze. Spotykają się i rozmawiają o sprawach ostatecznych. Zwolenników kolacji, których śmierć jest główną bohaterką, nie brakuje również w Polsce. 114
  • Grzeszny adwent 27 paź 2019, 20:00 Jeśli w sklepach widzicie wysyp kalendarzy adwentowych dla dzieci, a i wam marzy się taki, tyle że w wersji dla dorosłych, jest kilka opcji do wyboru. Można kupić kalendarz z minibuteleczkami wina albo z kosmetykami jakiejś znanej marki.... 118
  • Listopadowy przysmak 27 paź 2019, 20:00 Pakowany w pergamin cukierek o biało-różowym zabarwieniu nie ma nazwy, składu ani daty ważności, jak te sprzedawane w sklepie. I na tym może polega jego wyjątkowość. 120
  • Śpij na zdrowie 27 paź 2019, 20:00 Jesteś zmęczony, ale nie możesz zasnąć. Co wieczór zamiast snu przychodzą do ciebie natrętne myśli, a ty przez długi czas przewracasz się z boku na bok. Gdy w końcu ci się uda, śpisz płytko i łatwo cię wybudzić. Twój organizm... 121
  • Zrób sobie… Lwa-Starowicza 27 paź 2019, 20:00 Będą karać za edukację seksualną? Szykujemy profesora Zbigniewa Lwa-Starowicza na pięcioletnią odsiadkę. 122

ZKDP - Nakład kontrolowany