Jelita rządzą!

Jelita rządzą!

Mówią o nich „drugi mózg” i „centrum dowodzenia”. Jelita są teraz na topie. To wcale nie jest ich 5 minut, które szybko przeminie. To przyszłość medycyny.

Rozwój chorób przewlekłych to proces zainicjowany pewnymi zaburzeniami metabolicznymi. Początkowo organizm je kompensuje, ale w dłuższej perspektywie okazuje się to niewystarczające – np. cukrzyca typu 2 jest poprzedzona długim okresem insulinooporności. Mając tego świadomość, możemy podjąć działania profilaktyczne oparte na zmianie stylu życia, spersonalizowanej suplementacji oraz modulacji mikrobioty jelitowej, czyli bakterii, które zasiedlają nasze jelita.

Przewlekły stan zapalny

– Zdarza się, że pacjenci sami poszukują metod na spowolnienie procesu starzenia lub poprawę samopoczucia, ale też bardzo często są oni kierowani przez moich kolegów ortopedów – wyjaśnia dr Edyta Adamczyk-Kutera, specjalista medycyny funkcjonalnej i medycyny stylu życia z warszawskiej kliniki Life Institute. – Bywa, że po zabiegu ortopedycznym, mimo że był wykonany dobrze i z najwyższą starannością, proces gojenia nie przebiega tak, jak byśmy tego oczekiwali. W związku z tym rozszerzamy obserwację poza operowany staw. Sprawdzamy, czy w obrębie innych stawów i tkanek miękkich okołostawowych nie występują cechy stanu zapalnego. Jeśli podejrzenia się potwierdzają, można sądzić, że przyczyna upośledzonego gojenia leży poza układem ruchu. Szukamy przyczyny przewlekłego stanu zapalnego, a ten bardzo często ma początek w jelitach – dodaje.

Organizm człowieka zasiedla olbrzymia liczba mikroorganizmów. To mikrobiota. Większość z nich to bakterie komensalne, czyli takie, które nie wykazują cech patogenności. Kiedy dochodzi do zaburzenia równowagi w rozkładzie poszczególnych populacji mikroorganizmów, mówimy o dysbiozie, która może być przyczyną rozwoju chorób o podłożu immunologicznym i zapalnym. Należy wówczas podjąć działania mające na celu przywrócenie równowagi.

Stymulacje prozapalne

Wiele zaburzeń wynika z nadmiernej aktywacji systemu immunologicznego. Trzeba znaleźć przyczynę tego stanu. – Pierwszym krokiem jest szeroka i bardzo dokładna diagnostyka, którą wykonujemy na podstawie analizy krwi, kału i moczu. Narzędzia, którymi dzisiaj dysponujemy, pozwalają nam na ocenę bariery jelitowej, której selektywność w warunkach fizjologicznych pozwala na przedostawanie się do krwiobiegu wszystkich niezbędnych składników pokarmowych, ale też zabezpiecza przed przenikaniem tych, które mogą być przyczyną infekcji i stanu zapalnego – tłumaczy dr Adamczyk-Kutera. Kolejnym elementem diagnostycznym jest analiza nieprawidłowych reakcji na pokarm. Zdawać by się mogło, że wystarczy prowadzić dzienniczek żywienia i sprawdzać, po jakich pokarmach występują nieprzyjemne dolegliwości, np. biegunka czy bóle brzucha. Jednak metabolity krążą w organizmie 72 godziny, a w tym czasie jemy przecież przeważnie kilkanaście posiłków. Jak więc wskazać ze stuprocentową pewnością, co nam szkodzi? – Żebyśmy mogli zdiagnozować, które pokarmy u danego pacjenta działają prozapalnie, wykonujemy opatentowany przez polskiego immunologa Marka Pasulę test uwalniania mediatorów zapalnych (Mediator Release Test – MRT). Na podstawie wyniku testu, który jest częścią programu LEAP (Lifestyle, Eating and Performance), ustalamy indywidualny plan żywieniowy – tłumaczy specjalista medycyny żywienia.

Terapie spersonalizowane

Czy można wskazać najczęstsze czynniki prozapalne, które diagnozuje się w teście? Niestety nie. To byłoby zbyt proste! – Należy podejść do każdego pacjenta indywidualne, zamiast na ślepo wskazywać, co może mu szkodzić. Na poziomie biochemicznym różnimy się bardzo. Często pacjenci, którzy trafiają do naszej kliniki, deklarują, że odżywiają się zdrowo. Ale co znaczy „zdrowe odżywianie”? – pyta dr Kutera. – To indywidualne cechy decydują o tym, które pokarmy są dla nas zdrowe. Po wykonaniu specjalistycznych badań jesteśmy w stanie to określić – wyjaśnia. Po pełnej diagnostyce czas na wdrożenie odpowiedniej dietoterapii. – Dieta jest uznawana za kluczowy element stylu życia wpływający zarówno na rozwój, jak i prewencję chorób związanych ze starzeniem się organizmu, któremu towarzyszą pewne zmiany metaboliczne – mówi Dominika Kuczyńska-Schulz, specjalista dietetyki z kliniki Life Institute, absolwentka programu IOC Diploma in Sports Nutrition. – Składniki odżywcze, które dostarczamy wraz z żywnością, mają niezmiernie szerokie spektrum działania – modulują m.in. stres oksydacyjny, odpowiedź zapalną, regulują szlaki metaboliczne i bioenergetyczne. Wszystkie te procesy wpływają na stabilność wzorców ekspresji genów, a zatem na ogólnie pojęte zdrowie. Ale jest jeszcze jeden gracz decydujący niemalże o wszystkim – mikrobiota jelitowa określana mianem drugiego mózgu. Jej znaczenie w różnych zaburzeniach – czy to behawioralnych, czy immunologicznych – jest niepodważalne – tłumaczy specjalistka.

Niepłodność, depresja, nieświeży oddech

Dysbioza jelitowa może objawiać się na różne sposoby. Nie zawsze są to dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Mogą wystąpić problemy skórne, zmiany nastroju, zaburzenia hormonalne, dolegliwości ze strony układu ruchu. Powinny zaniepokoić nas: chroniczne zmęczenie, niepokój, depresja czy nieświeży oddech. – Tych objawów jest wiele. Badania mikrobioty jelitowej warto wykonać, jeśli mamy zdiagnozowaną chorobę autoimmunizacyjną czy metaboliczną – radzi dr Edyta Adamczyk-Kutera. – Zachęcałabym do nich także kobiety, które nie mogą zajść w ciążę mimo braku organicznych przeszkód. Zaburzenia snu czy gospodarki hormonalnej też mogą być wywołane brakiem równowagi mikrobioty jelitowej. Również w profilaktyce starzenia nasza mikrobiota odgrywa ważną rolę.

Jelitom na zdrowie

Mikrobiota jelitowa ulega zmianom przez całe życie człowieka. Te najliczniej zasiedlające nas mikroorganizmy decydują o naszym zachowaniu, metabolizmie składników pokarmowych, leków czy rozwoju choroby. Obecnie wiele badań wskazuje na specyficzne zmiany profilu mikrobioty w różnych chorobach – np. chorobie Parkinsona. Pozostaje pytanie, czy to zmieniona mikrobiota indukuje neurodegenerację, czy może sama choroba determinuje zmiany naszej mikrobioty. – Przyszłość medycyny leży m.in. w zrozumieniu mechanizmów oddziaływania mikrobioty na różne aspekty zdrowia człowieka i w odpowiednim jej modyfikowaniu w przypadku patologii. Identyfikacja problemu i wdrożenie odpowiednich działań terapeutycznych czy profilaktycznych to zadanie dla wielodyscyplinarnego zespołu specjalistów, w tym także dietetyka.

Okładka tygodnika WPROST: 1/2020
Więcej możesz przeczytać w 1/2020 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 1/2020 (1917)

  • Spoglądając w szklaną kulę 26 gru 2019, 20:00 Jak co roku, na pierwsze noworoczne wydanie naszego tygodnika, redakcja „Wprost”, po konsultacjach z ekspertami z różnych dziedzin życia, przygotowała listę najważniejszych trendów na kolejne 12 miesięcy (s. 14). Jacy ludzie nadadzą... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 26 gru 2019, 20:00 W związku z tym, że koniec roku to czas podsumowań, postanowiłyśmy przypomnieć kilka informacji, jakie opublikowałyśmy w 2019 r., które wydawały się nieprawdopodobne, a jednak… się ziściły! 6
  • 365 dni dookoła świata 26 gru 2019, 20:00 CO NAS CZEKA W 2020? 8
  • Obraz tygodnia 26 gru 2019, 20:00 2 mln egz. przed Noblem książki Olgi Tokarczuk znalazły w Polsce około miliona czytelników. Po Noblu do księgarń trafił ich już też milion. To razem dwa miliony Wygrana Małgorzata Rozenek-Majdan Jak informują tabloidy jest – dzięki... 11
  • Codzienna walka to mój chleb powszedni 26 gru 2019, 20:00 Rozmowa z Markiem Siudymem, aktorem 12
  • Odpowiedzialność 26 gru 2019, 20:00 30 posłów opozycji zlekceważyło głosowanie dotyczące ustawy represyjnej w sprawie sędziów. Czy opozycja ma jeszcze mandat społeczny, żeby wzywać do masowych protestów w obronie sądów? 13
  • Trendy roku 2020 26 gru 2019, 20:00 Jaki będzie rozpoczynający się rok? Co będzie na topie? O czym będzie się mówiło? I kto będzie miał największy wpływ na rzeczywistość? „Wprost” przewiduje najważniejsze trendy 2020 r. 14
  • Święta Greta 26 gru 2019, 20:00 Napiszcie w mediach społecznościowych, w liberalno-lewicowej bańce, coś ironicznego lub złośliwego o Grecie Thunberg. Nie próbowaliście? To spróbujcie, jeśli się nudzicie w długie zimowe wieczory. Nuda pryśnie jak bańka mydlana.... 23
  • Nowy projekt Tuska 26 gru 2019, 20:00 Donald Tusk zamierza odzyskać wpływy w Platformie, odsunąć Grzegorza Schetynę od władzy w partii i dokonać zbliżenia z PSL – ustalił „Wprost”. 24
  • Problemy z fundacją kolegi Schetyny 26 gru 2019, 20:00 Wbrew przepisom Piotr Borys, prawa ręka Grzegorza Schetyny, nie wpisał do oświadczenia majątkowego faktu, że zasiada w organie Fundacji Państwo Prawa – ustalił „Wprost”. 29
  • Jak zostałem przestępcą 26 gru 2019, 20:00 Media liberalne rzuciły się na mnie, oskarżając o kłamstwa. Same jednak je uparcie kolportowały. 32
  • Na marginesie sprawy Śpiewaka 26 gru 2019, 20:00 Zbigniew Ziobro: Deklaruję gotowość spotkania z przedstawicielami różnych redakcji, żebyśmy kwestię art. 212 przedyskutowali. Nie wykluczam, że jeżeli nasza wspólna rozmowa doprowadzi nas do wniosku, że rzeczą właściwszą z punktu widzenia ochrony wolności słowa jest odejście... 35
  • Prezydent z talent show 26 gru 2019, 20:00 Zaraz po wyborach parlamentarnych emisariusze Szymona Hołowni nagabywali wybranych polityków Nowoczesnej i PO, czy nie chcieliby się zaangażować w nowy projekt polityczny, czyli start dziennikarza w wyborach prezydenckich. 36
  • Jeśli Duda przegra, rząd PiS upadnie 26 gru 2019, 20:00 Możliwe, że Donald Tusk chce zostać patronem fuzji PO z PSL, licząc, że liderem takiej formacji zostanie Kosiniak-Kamysz – mówi prof. Antoni Dudek, politolog. 40
  • Wiele hałasu o nic 26 gru 2019, 20:00 Nie ma wojny polsko-polskiej. Jest tylko większa niż kiedyś różnorodność poglądów, co niektórym trudno jest zaakceptować. Brakuje tolerancji. Najbardziej tym, którzy najgłośniej o niej krzyczą – mówi Dorota Gawryluk, dyrektor pionu informacji i publicystyki Telewizji Polsat. 44
  • Cała nadzieja w smokach 26 gru 2019, 20:00 Wskazuje drogę i pomaga odróżnić dobro od zła. Religia? Nie, baśń. O sile mitów i Harry’ego Pottera opowiada Przemysław Staroń, filozof, Nauczyciel Roku 2018. 48
  • Wszyscy mi mówili: Bój się! 26 gru 2019, 20:00 Nigdy nie wypierałem się tego, że jestem członkiem PiS. Niektórzy wchodzą do spółek, mając polityczne poparcie, i nagle mówią, że są bezpartyjnymi fachowcami. Nie bądźmy hipokrytami – mówi Daniel Obajtek, prezes PKN Orlen. 52
  • Górki, dołki i zakręty 26 gru 2019, 20:00 Spadające bezrobocie i drożejące warzywa. Rekordowy eksport polskiej żywności i rekordowe zarobki dwóch pracownic NBP. Najbogatszy Polak chce budować elektrownię atomową, a rząd tnie drzewa pod przekop Mierzei Wiślanej. Oto, co ciekawego działo się w polskim biznesie w 2019 r. 56
  • Czas na innowacje 26 gru 2019, 20:00 Innowacje powinny być wpisane w DNA firmy. Warto szukać pieniędzy na inwestycje w badania i rozwój – przekonuje Michał Gwizda, partner zarządzający, odpowiedzialny za zespół Biznes i innowacje w CRIDO. 60
  • Z drugiej ręki w niskich ratach 26 gru 2019, 20:00 Autonomia to oferta używanych aut dla każdego. Zapewnia niskie raty, możliwość zwrotu auta na koniec umowy i wybranie kolejnego modelu. 61
  • Polska stocznia numerem jeden w Europie 26 gru 2019, 20:00 Statki zasilane elektrycznością, gazem, a w przyszłości także wodorem. Naszą specjalnością są rozwiązania proekologiczne. Pracy nam nie zabraknie – mówi Piotr Soyka, prezes Grupy Kapitałowej REMONTOWA HOLDING. 62
  • PHH – ambitny gracz 26 gru 2019, 20:00 Chcemy być najlepszym graczem na rynku hotelowym – mówi Gheorghe Marian Cristescu, prezes Polskiego Holdingu Hotelowego. 64
  • Symbioza w rolnictwie 26 gru 2019, 20:00 Grupa Top Farms stawia na dzielenie się wiedzą i doświadczeniem z rolnikami, bo to klucz do dobrej współpracy i zwiększenia konkurencyjności w polskim rolnictwie. 68
  • Lokalne smaki 26 gru 2019, 20:00 134 lata tradycji zobowiązują. Chcemy, by nasze produkty były gwarantem najwyższej jakości i najlepszego smaku – mówi Marek Dereziński, dyrektor zarządzający Chemirol Sp. z o.o. 69
  • Jakość w połączeniu z naturalnością 26 gru 2019, 20:00 Jesteśmy najdynamiczniej rozwijającą się firmą w swojej branży w Polsce, wyznaczamy nowe trendy w jakości, smakach i opakowaniach – mówi Grzegorz Chojnacki, prezes BZK Alco. 70
  • W poszukiwaniu pracownika 26 gru 2019, 20:00 Niska stopa bezrobocia sprawia, że znalezienie pracownika staje się wyzwaniem. Tylko na portalu ogłoszeniowym OLX liczba nowych ogłoszeń w kategorii Praca za rok 2019 wyniosła ponad 737 tys. 71
  • Lepki książę 26 gru 2019, 20:00 Do średniego syna królowej Elżbiety lepi się wiele brudów. Jest podejrzewany nie tylko o powiązania z gangiem wpływowych pedofilów, lecz także o pranie pieniędzy pod przybranym nazwiskiem. 73
  • Klimatyczna niepewność 26 gru 2019, 20:00 Kiedy premier Morawiecki relacjonował ustalenia unijnego szczytu, można było odnieść wrażenie, że Polska uzyskała tam jakąś wyjątkową europejską „dyspensę”, gdy idzie o przyjęty plan eliminacji węgla do połowy XXI w.... 76
  • Wyzwania na 2020 rok 26 gru 2019, 20:00 Konieczne jest umożliwienie większej liczbie pacjentów korzystania z nowoczesnego leczenia – mówi prof. Krzysztof Giannopoulos, hematolog. 78
  • Jelita rządzą! 26 gru 2019, 20:00 Mówią o nich „drugi mózg” i „centrum dowodzenia”. Jelita są teraz na topie. To wcale nie jest ich 5 minut, które szybko przeminie. To przyszłość medycyny. 80
  • Leczyć, nie odchudzać 26 gru 2019, 20:00 Ciężka, postępująca, ze skłonnością do nawrotów: tak można opisać otyłość. Jak każdą chorobę trzeba ją zdiagnozować i leczyć. Niestety, w Polsce szwankuje i jedno, i drugie. 82
  • Priorytetowy rynek 26 gru 2019, 20:00 Rynek polski jest dla nas bardzo ważny. Jesteśmy dziś jednym z większych producentów krajowych, wytwarzamy leki na potrzeby rynku polskiego i na eksport – mówi Michał Nitka, dyrektor generalny Polska & CEE, Teva Pharmaceuticals Polska. 84
  • Kiedy włos spada z głowy 26 gru 2019, 20:00 Łysienie jest najczęstszą chorobą włosów. To głównie łysienie męskie androgenowe, łysienie androgenowe u kobiet i łysienie plackowate. 86
  • Alternatywa dla chirurgicznego modelowania sylwetki 26 gru 2019, 20:00 Dobre samopoczucie i nienaganny wygląd są obecnie cenione niezwykle wysoko. Z tej perspektywy nadprogramowe kilogramy, „skórka pomarańczowa” czy oznaki starzenia mają niewątpliwy wpływ na komfort naszego życia. 87
  • Cztery pory popkultury 26 gru 2019, 20:00 Superbohaterowie, James Bond i legendy rocka. Hollywoodzkie studia już zdążyły zaplanować nasz popkulturalny rok 2020. 88
  • Banalne morderstwo 26 gru 2019, 20:00 „Gwiezdne wojny” mnie uzdrowiły. Już nie potrzebuję, żeby wszyscy w internecie mnie lubili – mówi Rian Johnson, reżyser „Ostatniego Jedi” i „Na noże” (w kinach). 92
  • Wydarzenie 26 gru 2019, 20:00 Miłość i nienawiść Szilárd Rubin, „GRA W CYKORA”, Wydawnictwo Studio EMKA Péter Esterházy, wspominając pierwsze wydanie tej powieści na początku lat 60., napisał, że była „jak nagłe, niszczące uderzenie meteorytu lub... 94
  • Film 26 gru 2019, 20:00 Mętny kod FRANCJA LUBI BAWIĆ SIĘ W HOLLYWOOD i zalewa europejskie rynki kinem rozrywkowym. Jednak o ile tamtejsi reżyserzy znaleźli swój sposób na komedie, o tyle z kryminałami idzie im gorzej. I, niestety, „Kodem Dedala” Régis... 95
  • Muzyka 26 gru 2019, 20:00 Swingujący Harry Harry Styles był w One Direction najzdolniejszy. A po rozpadzie boysbandu gwiazdor chce zwrócić się do szerszego audytorium niż dorastające dziewczęta. Zagrał w „Dunkierce” Christophera Nolana, pojawił się w kilku... 96
  • Książka 26 gru 2019, 20:00 Szukanie sensu Złożona z rozmów z Zygmuntem Baumanem książka nie dotyczy naukowych osiągnięć jednego z najbardziej wpływowych socjologów XX w., ale przede wszystkim jego życiowej drogi. Akademik opowiada o doświadczeniach żydowskiego... 97
  • Sylwestrowy mięsny jeż 26 gru 2019, 20:00 Sylwester nad Zalewem Zegrzyńskim: pięć ciężkostrawnych dań, trzy desery, flacha wódy na łeb, jeden kac w cenie, o pierwszej w nocy znowu dania na ciepło i podobnie o trzeciej. W kogo się zamieniamy w Sylwestra? Czy to my tacy głodni i... 98
  • O ludziach lodu 26 gru 2019, 20:00 Parę lat temu patrzono na nich jak na dziwaków, bo któż chciałby zażywać kąpieli w lodowatej wodzie. Dziś bycie morsem jest cool, a morsowanie przybiera coraz bardziej ekstremalne formy. 101
  • Mowa noblowska Tokarczuk to morze inspiracji 26 gru 2019, 20:00 co mnie inspiruje mówi Ewa Wachowicz producentka telewizyjna, autorka programów i książek kulinarnych, właścicielka krakowskiej restauracji Zalipianki 104
  • Jak zostać przedsiębiorcą w nowym roku 26 gru 2019, 20:00 Zawsze chciałeś pracować na swoim, ale nie miałeś dość odwagi? Na początkującego przedsiębiorcę czyha sporo pułapek. Tyle że większość z nich zastawia on sam na siebie – w głowie. Podpowiadam, jak się z nich wydostać. 105
  • Z dobrą wróżbą 26 gru 2019, 20:00 Nazwa szczodroków nawiązuje do szczodrych i hojnych gospodyń, które obdarowywały kolędników słodkościami i dzieliły z nimi radość. 106
  • Jak wybrać szampana 26 gru 2019, 20:00 Każdy szampan jest winem musującym, ale nie każde wino musujące to szampan. Przy wyborze bąbelków warto zwrócić uwagę na jeszcze kilka kwestii. 107
  • Zimowy Wrocław jest piękny 26 gru 2019, 20:00 Wrocław, jedno z najpiękniejszych miast w Polsce, warto odwiedzić nie tylko latem, gdy pogoda sprzyja spacerom, lecz także zimową porą, gdy błyszczy w świetle iluminacji, pachnie cynamonem i rozbrzmiewa dźwiękami świątecznej muzyki. 108
  • Kulinarne centrum stolicy 26 gru 2019, 20:00 Różnorodność oraz jakość oferty sprawiają, że Centrum Praskie Koneser nie ma dziś w Warszawie konkurencji. 110
  • Uratowana perła – Browar Przystań 26 gru 2019, 20:00 Park Śląski oferuje wiele atrakcji – zoo, park rozrywki, planetarium, rozarium. Powróciły też kultowa Przystań, obecnie Browar Przystań, oraz cukiernia Lukier. 112
  • Zrób sobie Marylę Rodowicz 26 gru 2019, 20:00 Ale to już było? I co z tego! Kiedy zbliża się sylwester, wszystkie polskie miasta biją się o Marylę. Nam wystarczy kilka przedmiotów, żeby „Kolorowe jarmarki” mogły zabrzmieć na każdej domówce. 114

ZKDP - Nakład kontrolowany