Moizm z Kaszub

Moizm z Kaszub

Dzięki tej płycie inaczej spojrzałem na świat – mówi o swoim nowym, zaskakującym albumie Tomasz Makowiecki.

Tomka, a w zasadzie od niedawna oficjalnie Tomasza Makowieckiego, spotykałem w ciągu ostatnich miesięcy kilkakrotnie w radiowej Trójce. Naprzeciw mojego pokoju redakcyjnego mieści się studio nagraniowe, w którym powstała jego najnowsza płyta. Poznawałem ją na raty, od wczesnej wersji z kilkoma tylko, nieukończonymi jeszcze piosenkami, po wersję finalną. Teraz trochę żałuję, że ominął mnie ekscytujący moment pierwszego posłuchania „Moizmu” – od początku do końca. Ale historię powstania płyty poznałem na szczęście na koniec.


Tomek Makowiecki: Trzy lata temu skończyłem letnie koncertowanie i pojechałem z chłopcami z zespołu na Kaszuby. Znajoma wynajęła nam dom na skraju lasu, bez żadnego planu spędziliśmy tam upojne tygodnie, po prostu grając, bez żadnych narzuconych ograniczeń. Jamowaliśmy, dużo eksperymentując, często z instrumentami innymi niż te podstawowe, albo np. nagrywając bębny pod lasem do podkładu w słuchawkach. Nagraliśmy ogromną ilość muzyki, dużo lepiej się poznaliśmy. Po powrocie do Warszawy zacząłem wybierać co ciekawsze momenty kaszubskiego muzykowania. Posłużyły jako wzorzec. Na finalną wersję płyty trafił tylko krótki fragment z oryginalnego materiału. Reszta została zaaranżowana, skonstruowana i nagrana od nowa. Trwało to prawie trzy lata.

Dlaczego tak długo?

Utwory bardzo się zmieniły. Otwierające album „Dziecko księżyca” w oryginale miało raptem pięć minut, było zwykłą piosenką. W wersji finalnej stało się dziesięciominutową suitą. Pomyślałem, że jeżeli mam zachować fantastycznego muzycznego ducha naszego pobytu na Kaszubach, muszę się uwolnić od ograniczeń, pobawić dłuższymi formami. Potem zająłem się projektem „Muzyka z serca 2012” dla akcji charytatywnej Stop Bosym Stopom, a album trafił na półkę. Wreszcie sam sobie musiałem narzucić jakiś deadline, inaczej praca trwałaby w nieskończoność.

Album ma ewidentnie spójny pomysł, brzmieniowy, produkcyjny, ale nie tylko – tworzy trochę oldskulową opowieść z początkiem i końcem.

Duchem to płyta na wskroś analogowa. Pod każdym względem. Moje albumy nigdy nie miały za dużo elektroniki – tu ona jest, ale grana na klasycznych klawiszach [keyboard z lat 80. Makowiecki wozi w swoim samochodzie na tylnym siedzeniu – red.].

Tytułowy „moizm” to deklaracja, jak bardzo twój jest ten projekt?

Tak, ale nie tylko – to również deklaracja i wyznanie filozofii moizmu Krzysztofa Jerzego Cichosza z roku 1989. Mógłbym się pod nią podpisać. Skontaktowałem się z panem Krzysztofem i wyraził zgodę, ale nie tylko. Odsyłam do okładki płyty.

Tu dochodzimy do niezwykłych gości na twojej płycie – Józefa Skrzeka i Władysława Komendarka.

To zdarzyło się w ostatniej chwili, w zasadzie kiedy album był gotowy. Najpierw słuchaliśmy z Danielem Bloomem SBB i nagrań z corocznego światowego zjazdu muzyków – czarodziei od elektroniki. Wpadłem na kompletnie szalony pomysł poproszenia Józefa o dogranie solówki do otwierającego utworu. Największy kłopot miałem z wytłumaczeniem, o co mi chodzi. Skrzek był non stop zajęty. Dzwonię i dzwonię, a on: „Nie mam czasu, pogadamy jutro”. A mnie termin strasznie goni. Daj mejla – krzyczę, zanim się rozłączy. Napisałem w końcu, o co mi chodzi, wysłałem utwór – i on odpowiada, OK, jutro będziesz miał. I przysyła fenomenalną partię na klawiszach, która przenosi utwór w zupełnie nowe rejony. Ściszoną, dyskretną solówkę, daleką od wirtuozerskich popisów, jakich można by się spodziewać po gościnnych występach. Nigdy nie śledziłem uważnie elektroniki, nawet tej polskiej, teraz czuję, ile straciłem. Moim znajomym oczywiście nazwisko Skrzeka coś mówi, ale już Komendarka to być może niektórzy gdzieś tam kojarzą z czasów Exodus. To, że go poznałem, to też zasługa Daniela. Pojechaliśmy do Władysława i jego Tajemniczego Ogrodu razem. Już samo miejsce robi ogromne wrażenie, a pomieszczenie wypełnione po sufit elektroniką wręcz powala. Porozmawialiśmy trochę, puściłem mu muzykę, o której myślałem w kontekście jego udziału. „Bardzo interesujące” – usłyszałem. Wziąłem głęboki oddech i wypaliłem: „Generalnie masz oczywiście wolną rękę, ale mam kilka sugestii. No i strasznie mi się spieszy, płyta w zasadzie jest już zamknięta”. Na to Komendarek „Potrzebuję trzech dni”. OK, jeszcze się zmieścimy.

Co było dalej?

Dokładnie trzy dni później dostaję ślady. Znakomite, wręcz niewiarygodne, wpisały się cudownie w utwór, dając płycie coś w rodzaju klamry – udział mistrzów na otwarcie i zakończenie. Dzień później kolejna przesyłka i telefon – masz tu jeszcze coś do dołożenia. Dzięki, Władek, niestety płyta jest już skończona. Dwa kolejne dni i dostaję następne ślady – Władysławie drogi, bardzo ci dziękuję, ale nie mam tego już jak wykorzystać – album już się tłoczy. Po kilku dniach dostałem jeszcze jedną porcję do dołożenia… Na zakończenie naszej wizyty u Komendarka puścił nam swoje najnowsze dzieło, niesamowitą muzykę z mocno spreparowanym wokalem, kompletny kosmos, brzmiący niewiarygodnie, nawet nie współcześnie, ale futurystycznie. Pogrzebałem potem trochę w jego twórczości i odkryłem, że na początku lat 90. tworzył rzeczy brzmiące dziś absolutnie współcześnie. Komendarek to geniusz w skali światowej, niesłusznie przez ekscentryzm i tryb życia uważany przez niektórych za kosmitę. A jest znakomicie zorientowany we współczesnej muzyce. I jedyny w swoim rodzaju, a to dla artysty największy komplement.

Nagrałeś płytę będącą zaprzeczeniem obowiązujących w branży reguł – czy spotkanie na jej finał muzyków, którzy przez kilkadziesiąt lat szli konsekwentnie swoją drogą, jest dla tego projektu i dla ciebie kropką nad „i” utwierdzającą cię o słuszności obranej drogi?

Tak. Bez nich ta płyta byłaby tylko płytą, a to, jak wszystko się poukładało, powoduje, że zupełnie inaczej patrzę teraz i na to, jak zostanie przyjęta, i na to, co będę dalej robił.

Wyobrażasz sobie granie na koncertach tego materiału razem ze starymi piosenkami – często z zupełnie innej bajki?

Zupełnie sobie nie wyobrażam, będę grał na żywo wyłącznie ten album. Koncerty planujemy na wiosnę 2014 r. ■

Okładka tygodnika WPROST: 41/2013
Więcej możesz przeczytać w 41/2013 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 1
  • Klub_Studio   IP
    Tym, którzy chcą się przekonać, jak "Moizm" i "nowy Makowiecki" brzmią na żywo, polecamy koncert w Krakowie - w Klubie Studio wieczorem 12 kwietnia 2014. Bilety są już dostępne! :)

    Spis treści tygodnika Wprost nr 41/2013 (1598)

    • Psychuszki wracają 6 paź 2013, 20:00 Wkrótce kilkudziesięciu morderców i gwałcicieli znajdzie się na wolności. Przed laty zostali skazani na karę śmierci, ale na mocy amnestii z 1989 r. uniknęli stryczka. W takim medialnym klimacie strachu politycy postanowili coś z tym... 4
    • Skaner 6 paź 2013, 20:00 świat Szwajcarzy mają dość biedy Aktywiści z inicjatywy „Pokolenie z minimum społecznym” zebrali ponad 100 tys. podpisów pod projektem zakładającym, że każdy obywatel będzie otrzymywał od państwa bezwarunkowy zasiłek na... 6
    • Nie potrzebuję szalupy ratunkowej 6 paź 2013, 20:00 Bardzo się boję, że popełnimy błędy PJN. Nie abdykuję, ale wolę działać w szerszej kompanii. Dlatego wspieram inicjatywę Jarosława Gowina – mówi Paweł Kowal, szef ugrupowania Polska Jest Najważniejsza. 12
    • Zakazane książki 6 paź 2013, 20:00 Nie sposób napisać uczciwej biografii, jeśli opisywany bohater nie wyrazi na nią zgody. Właśnie przekonał się o tym Artur Domosławski. 16
    • Pan B. i nauka 6 paź 2013, 20:00 Prowadzenie auta ma negatywny wpływ na pracę jajników i układ kości miednicy” – oznajmił kilka dni temu saudyjski szejk Saleh al-Luhaydan, konsultant Stowarzyszenia Psychologicznego Zatoki Perskiej, a zaraz potem wyraził troskę... 21
    • Wszystko to kłamstwo 6 paź 2013, 20:00 Są gwiazdy, które słabo zdają egzamin jako ludzie - mówi Katarzyna Dowbor, która po 30 latach pracy w telewizji publicznej napisała książkę „Mężczyźni mojego życia”. 22
    • Chór cherubinków księdza Jacka 6 paź 2013, 20:00 Katecheta pedofil nie tylko wykorzystywał dzieci, lecz także je deprawował. 26
    • Łowca pedofilów 6 paź 2013, 20:00 Nie spocznę, póki pedofile będą w Kościele – Mówi Marek Waldemar Sułkowski, psycholog kliniczny leczący ofiary księży pedofilów. 32
    • Strach w purpurze 6 paź 2013, 20:00 Nad częścią polskich biskupów zawisła realna groźba odwołania przez papieża Franciszka. 34
    • Widmo krąży po Europie (i Białymstoku) 6 paź 2013, 20:00 Widmo gender. Ostrzega przed nim Kościół, rozwijając coraz agresywniej atak na rzekomą ideologię gender, czyli uderzając de facto w demokratyczny postulat równości. Do działań dołączył właśnie prezydent Białegostoku, bo po co komu... 38
    • Korporacja AK 6 paź 2013, 20:00 Armia Krajowa otrzymywała pieniądze od rządu RP w Londynie, a nawet od prezydenta USA. Jednak żołnierze polskiego podziemia najczęściej musieli samodzielnie finansować swoją działalność konspiracyjną. 40
    • Tanie domy samorządowców 6 paź 2013, 20:00 Oświadczenia majątkowe to fikcja. Cen nieruchomości, jakie podają samorządowcy, często nie ma na rynku – są zaniżone. Coraz częściej interesuje się tym CBA. 44
    • Biegaj z bankiem 6 paź 2013, 20:00 PKO Bank Polski poprzez program „Biegajmy razem” wspiera liczne imprezy biegowe, motywuje Polaków do zdrowego trybu życia i zachęca do pomagania innym. 46
    • Sprawa Angeliki Z. 6 paź 2013, 20:00 Histeria wokół córki aktorki Anny Samusionek trwa. Ale czy w tym szaleństwie ktokolwiek myśli jeszcze o małej Angelice? 48
    • Unia rozdaje na nowo 6 paź 2013, 20:00 W najbliższych latach dostaniemy z Brukseli aż 73 mld euro unijnego wsparcia. Na co je wydamy? O tym możesz zadecydować również ty. 50
    • High life na procentach 6 paź 2013, 20:00 Piękne, zadbane. Niczego im w życiu nie brakuje. Mimo to czują pustkę, którą zagłuszają alkoholem. Zawsze same i w ukryciu. Na zewnątrz są bez skazy. 54
    • Imperium nieczynne 6 paź 2013, 20:00 Choć rząd zamknięto dopiero tydzień temu, to paraliż władzy w USA trwa od miesięcy. Tłumaczymy – od A do Z – jak do tego doszło. 56
    • Brunatny świt 6 paź 2013, 20:00 Faszyści uzbrojeni w noże to po zapaści gospodarczej kolejna plaga trapiąca Grecję. Sytuacja w kraju przypomina grecką tragedię – wygranych jeszcze długo nie będzie. 60
    • Zakontraktowani na śmierć 6 paź 2013, 20:00 Imigranci bez wynagrodzenia budują lśniące stadiony, hotele i drogi. Padają przy tym jak muchy. Tak Katar przygotowuje się do Mundialu. 62
    • Wizjonerzy znad Wisły 6 paź 2013, 20:00 Polska przestała być tylko krajem wódki i kiełbasy. O nasze technologie biją się Nike, Deutsche Bahn i Coca-Cola. Poznajcie Polaków, którzy zadziwiają świat. 64
    • Rachunek za kanonizację 6 paź 2013, 20:00 Milion pielgrzymów, którzy przyjadą na kanonizację Jana Pawła II, to ratunek dla finansów państwa watykańskiego. 72
    • Miliarder ma problem 6 paź 2013, 20:00 Luksusowy, szybki i tani w użytkowaniu Model S produkcji Tesla Motors poszedł z dymem w wyniku banalnej stłuczki. Czy to koniec elektrycznej rewolucji? 74
    • Nieznośna lekkość próżni 6 paź 2013, 20:00 W filmie „Grawitacja” Sandra Bullock doświadcza kosmicznej udręki. Co się dzieje z człowiekiem w okołoziemskiej próżni? 76
    • Kto się śmieje, nie strzela 6 paź 2013, 20:00 „Polscy widzowie mają większe poczucie humoru niż twórcy” – mówi Juliusz Machulski. Do kin wchodzi „AmbaSSada” – komedia, w której reżyser zmienia losy świata. 78
    • Moizm z Kaszub 6 paź 2013, 20:00 Dzięki tej płycie inaczej spojrzałem na świat – mówi o swoim nowym, zaskakującym albumie Tomasz Makowiecki. 82
    • Kalejdoskop kulturalny 6 paź 2013, 20:00 Siła życia Sparaliżowany młody mężczyzna mruga powieką, wybierając w ten sposób kolejne wyrazy na planszach, które pokazuje mu matka. W wieku 25 lat pierwszy raz w życiu komunikuje się z otoczeniem. Słowa układają się w zdanie:... 84
    • Top 10- kultura 6 paź 2013, 20:00 Top 10 kino 1. „Turbo” reż. David Soren Imperial – Cinepix 2. „W imię…” reż. Małgośka Szumowska Kino Świat 3. „Czas na miłość” reż. Richard Curtis UIP 4. „Agenci” reż. Baltazar... 86
    • Szok przyszłości 6 paź 2013, 20:00 W średniowieczu analfabetą był człowiek niepiśmienny. Dziś jest nim ten, kto nie potrafi łowić ryb w oceanie informacji. Jeremy Gutsche ma wędkę dla każdego. 90
    • Trendy w biznesie 6 paź 2013, 20:00 Jak będą wyglądały praca przyszłości i przedsiębiorstwo 2.0? Do czego mogą służyć kamery w sklepach? Jak można skorzystać na WIFI - mówią eksperci Netii. 93
    • Biznes to Rozmowy 2013 6 paź 2013, 20:00 Czy technologia rządzi człowiekiem? Czy kryzys to szansa dla nowych firm? Jak na nim zarobić? Na te pytania starali się odpowiedzieć uczestnicy V kongresu Netii. 94
    • Technologia na co dzień 6 paź 2013, 20:00 Nowoczesne technologie zmieniają tryb naszego życia i kształtują nowe pokolenia. Pozwalają też zaoszczędzić naprawdę duże pieniądze. 96
    • Bomba tygodnia 6 paź 2013, 20:00 Niepolityczny Żmijewski Warszawa staje do boju referendalnego, obie strony politycznej barykady szukają zaufanych popleczników, bo nie ma to jak znana twarz popierająca polityka. Twarz oraz nazwisko. W medialnym galimatiasie ze zdumieniem... 98

    ZKDP - Nakład kontrolowany