Tygrys w rurze

Tygrys w rurze

Sprawa gazociągu pod Bałtykiem detonatorem buntu przeciw dyktatowi mocarstw "starej Europy"?

Szanowni słuchacze, pozwólcie mi przytoczyć starą rosyjską bajkę. Przychodzi nieszczęśliwa kobieta do szczęśliwej i prosi, by ta zdradziła tajemnicę szczęścia. Dobrze, jeśli przyniesiesz mi trzy wąsy tygrysa - padła odpowiedź. Nieszczęśliwa znalazła tygrysa, dbała o niego, czesała mu sierść. W końcu tygrys tak przyzwyczaił się do niej, że bez trudu wyrwała mu trzy wąsy. Rada szczęśliwej kobiety brzmiała: Jeśli tak samo jak o tygrysa będziesz dbała o męża, staniesz się szczęśliwą kobietą".
Tak na 24. Zgromadzeniu Parlamentarnym Państw Bałtyckich zakończył swoje wystąpienie dotyczące poprowadzenia gazociągu z Rosji do Niemiec po dnie Bałtyku Anatolij Łyskow, wiceprzewodniczący Komisji Prawnej Rady Federacji Rosyjskiej. Słuchacze zdębieli, bo nie spodziewali się tak obrazowego wykładu dotyczącego oczekiwań Rosji wobec sąsiadów. Jak twierdzą Rosjanie, państwa bałtyckie same są sobie winne, że projekt gazociągu omija Litwę, Łotwę i Estonię, a to ze względu na ich negatywny stosunek do wschodniego sąsiada i wracanie do "zaszłości historycznych", takich jak okupacja tych państw po II wojnie światowej.

Pętla gazowa
9 grudnia rozpoczną się prace nad budową gazociągu po dnie Bałtyku. Prócz Rosji i Niemiec w projekt zaangażują się prawdopodobnie firmy francuskie, brytyjskie lub holenderskie. Rurociąg ma ominąć nie tylko państwa bałtyckie, ale i Polskę, wpływa więc negatywnie na interesy ekonomiczne, a przede wszystkim polityczne tych krajów. Unia Europejska importuje z Rosji 23 proc. gazu zużywanego w krajach "starej" unii, z kolei nowe kraje członkowskie są - jak podają analitycy Ośrodka Studiów Wschodnich - zależne od rosyjskich dostaw w 70-100 proc. Budowa gazociągu Rosja - Niemcy po dnie Bałtyku jeszcze bardziej obniży bezpieczeństwo energetyczne Polski i państw bałtyckich. Na powagę sytuacji wskazuje choćby konflikt rosyjsko-ukraiński dotyczący cen gazu dostarczanego na Ukrainę. Rosja ostrzegła już unię, że negatywny stosunek Ukrainy do podniesienia przez rosyjskiego dostawcę cen może spowodować problemy z dostawą gazu do krajów UE. Przebieg rurociągu przez Ukrainę sprawia, że w jej spory z Rosją muszą być angażowane kraje trzecie. Gdy jest się końcowym odbiorcą gazu, staje się twarzą w twarz z gospodarzem Kremla. I ma się niewiele argumentów. Położenie Łotwy i Litwy stanie się tym bardziej skomplikowane, że wkrótce zostanie zamknięta elektrownia atomowa w Ignalinie, która nie odpowiada wymogom bezpieczeństwa przyjętym w UE, a dostarcza większość prądu dla tych państw.

Chemiczny Bałtyk
Na dnie Bałtyku znajdują się zatopione po II wojnie światowej składy niemieckiej broni, m.in. chemicznej. Nie ustalono, gdzie dokładnie leżą ani jak należałoby je zabezpieczyć przy wydobywaniu, by uniknąć katastrofy ekologicznej. Ryzyko jest tym większe, że Bałtyk jest morzem zamkniętym i katastrofa zlikwidowałaby praktycznie możliwość korzystania z jego zasobów naturalnych. Nic dziwnego, że państwa bałtyckie zarzucają projektowi niedostosowanie się do wymagań międzynarodowych umów dotyczących bezpieczeństwa Bałtyku. Rosjanie i Niemcy przyznają, że firmy zaangażowane w projekt nie zawarły szczegółowych porozumień dotyczących bezpieczeństwa budowy. Gazociąg Rosja - Niemcy przyprawia o ból głowy kraje leżące nad Bałtykiem. W Tallinie szef Komisji Spraw Zagranicznych polskiego Sejmu Paweł Zalewski był oblegany przez przedstawicieli parlamentów mniejszych krajów i wysłuchiwał niedwuznacznych sugestii, że Polska powinna się stać liderem frontu sprzeciwu wobec projektu dwóch regionalnych mocarstw. Uczestnicy spotkania wskazywali, że dużo bezpieczniejsza ekologicznie i politycznie byłaby budowa rurociągu Amber, biegnącego przez Łotwę, Litwę, okręg kaliningradzki i Polskę (projekt ten jest znacznie tańszy niż budowa gazociągu bałtyckiego) lub drugiej nitki gazociągu jamalskiego (inicjatywa jeszcze tańsza i zapisana w umowach międzypaństwowych). W kuluarach wyrażano przekonanie, że państwom leżącym nad Bałtykiem niezbędne jest wsparcie i zrozumienie ze strony "starej" UE. Na razie budowa gazociągu po dnie Bałtyku jest chyba najbardziej jaskrawym przykładem tego, iż unia nie ma ani wspólnej polityki zagranicznej, ani wspólnej polityki bezpieczeństwa. Protesty Polski i krajów bałtyckich, poparte ważnymi argumentami, takimi jak bezpieczeństwo energetyczne i ekologiczne nowych krajów UE, będą skuteczne dopiero wtedy, gdy uda się stworzyć stały front sprzeciwu, potencjalnie grupujący 11 krajów członkowskich zagrożonych przez projekt. Uczestnicy spotkania w Tallinie po wysłuchaniu rosyjskich bajek narzekali w kuluarach, iż nowe państwa służą UE głównie jako rynki zbytu i źródło taniej siły roboczej. Nie traktuje się ich równoprawnie tam, gdzie w grę wchodzą kluczowe interesy polityczne i ekonomiczne.

Bunt maluchów
Lista interesów łączących nowe kraje członkowskie jest dostatecznie długa, by rządy tych państw zaczęły korzystać z istniejących już instrumentów, takich jak Zgromadzenie Bałtyckie, Rada Państw Morza Bałtyckiego czy grupa wyszehradzka, by nowi członkowie UE zyskali realny wpływ na politykę wspólnoty. Sprawa gazociągu może się okazać detonatorem buntu przeciw dyktatowi wielkich mocarstw "starej Europy" i doprowadzić do głębokiej przebudowy UE. W duchu solidarności, jak mówią liderzy nowych państw UE.
W przeciwnym razie rosyjska bajka może się zmaterializować, a struktury UE staną się szkołą obłaskawiania. Nie anonimowego tygrysa, ale rosyjskiego niedźwiedzia.

Okładka tygodnika WPROST: 49/2005
Więcej możesz przeczytać w 49/2005 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 49/2005 (1201)

  • Trójkąt Marcinkiewiczowski 11 gru 2005 Trójkąt Marcinkiewiczowski jest w teorii i praktyce ekonomii odpowiednikiem trójkąta bermudzkiego 3
  • Skaner 11 gru 2005 SKANER - POLSKA KWAŚNIEWSCY U Krauzego czy u Sołowowa? W podwarszawskim Konstancinie zamieszkają prawdopodobnie Jolanta i Aleksander Kwaśniewscy po wyprowadzce z prezydenckiego pałacu. Jak ustaliliśmy, w grę wchodzą dwie lokalizacje: dom... 8
  • Dossier 11 gru 2005 KAZIMIERZ MARCINKIEWICZ premier "Najpierw musi być węgiel, żeby potem było światło" na spotkaniu z górnikami DONALD TUSK Lider Platformy Obywatelskiej "Kiedy patrzę na aktywność Lecha czy Jarosława Kaczyńskiego, to... 9
  • Sawka czatuje 11 gru 2005 10
  • Playback 11 gru 2005 14
  • Poczta 11 gru 2005 BEZKOMPROMISOWY JAK WILDSTEIN W związku z przyznaniem Bronisławowi Wildsteinowi nagrody dziennikarskiej im. Mieczysława i Ksawerego Pruszyńskich - o czym napisał "Wprost" w notce "Bezkompromisowy jak Wildstein" (nr 48) -... 14
  • Łaska pańska zaprzęg tuczy 11 gru 2005 Proces Sobotki i kolegów nie był polityczny. Polityczna jest wyłącznie procedura ułaskawienia 15
  • Z życia koalicji 11 gru 2005 Mazurek & Zalewski 16
  • Z życia opozycji 11 gru 2005 Zalewski & Mazurek 17
  • Zorza 11 gru 2005 Zamiast głośno zapowiadanej rewolucji moralnej mamy cichy sojusz z watażkami 18
  • Fotoplastykon 11 gru 2005 © H. Sawka (www.przyssawka.pl) 19
  • Prymas Rydzyk 11 gru 2005 Kamerdynerem nazywał kiedyś ojciec Tadeusz Rydzyk arcybiskupa Stanisława Dziwisza W Kościele rangę duchownych rozpoznaje się przede wszystkim po nakryciu głowy i jego kolorze. W polskim Kościele jednak symbolem władzy nie jest ani piuska, ani infuła, ani biret. Jest nim... 20
  • Toruńskie okopy św. Trójcy 11 gru 2005 To Tadeusz Rydzyk był ojcem chrzestnym "moherowej koalicji" PiS, Samoobrony i LPR 24
  • Watykańska ofensywa 11 gru 2005 Benedykt XVI przekazał biskupom wyraźny postulat "katolicyzacji" mediów 28
  • Łaska haków 11 gru 2005 Aleksander Kwaśniewski ułaskawił Petera Vogla - bandytę podejrzewanego o pranie pieniędzy Marka Dochnala 32
  • Nie rozumiem Kwaśniewskiego 11 gru 2005 Rozmowa ze Zbigniewem Ziobrą, ministrem sprawiedliwości 36
  • Zabawy z historią 11 gru 2005 W polsko-żydowsko-niemieckim splocie konfliktów Niemcy ustawiły się w roli Piłata 38
  • Giełda 11 gru 2005 HossaŚwiat Gurria przeskoczył BelkęMeksykanin Jose Angel Gurria (55 lat) zostanie nowym szefem Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju. 1 czerwca 2006 r. zastąpi na tym stanowisku Donalda Johnstona z Kanady, którego... 42
  • Korupcyjna antykorupcja 11 gru 2005 W czasach komunizmu, który w IV RP ma ostatecznie odejść do lamusa, powtarzaliśmy sobie dowcip: "Co się zbiera w Ameryce, jeśli jest problem? Komitet obywatelski. A w Polsce? Komitet Centralny". Dziś, w czasach demokracji, można dowcip zmodyfikować: tworzy się ustawę i... 44
  • Gra o porażkę 11 gru 2005 Świat wybiera protekcjonizm, czyli biedę 48
  • Budżet Muenchhausena 11 gru 2005 Rząd Marcinkiewicza, tak jak poprzednicy, manipuluje budżetem 50
  • Italianizacja Polski 11 gru 2005 W co zainwestować w roku 2006? 52
  • Mieszkanie na drożdżach 11 gru 2005 Największy zysk przy najmniejszym ryzyku zapewniają dziś inwestycje w nieruchomości 56
  • Przeskoczyć ekonomię 11 gru 2005 Ekonomia nie daje się nabrać na szarlatanerię rozmaitych besserwisserów. To nauka niewygodna. Najlepiej uznać, że to w ogóle nie jest nauka, jak to niedawno oświadczył Jacek Żakowski. Popularne jest też usiłowanie omijania ekonomii za pomocą lektury głośnych książek autorów... 58
  • Supersam 11 gru 2005 62
  • Trochę luzu zimą 11 gru 2005 Pochodząca z Amsterdamu firma odzieżowa Doramafi to kolejny - po Ana Alcazar, Aldo czy Burberry - tegoroczny debiutant na polskim rynku. W jej jesienno-zimowej kolekcji dominuje celowo niedbały styl - liczne nawiązania do mody z lat 90.,... 62
  • Czas na piłkarzy 11 gru 2005 Podczas gdy piłkarz David Beckham sygnuje własnym nazwiskiem wodę kolońską, firma Tissot na cześć jego rywala o miano angielskiego króla futbolu, Michaela Owena, wypuściła limitowaną serię zegarków. Na biało-srebrnej tarczy,... 62
  • Woda z Mont Blanc 11 gru 2005 W ciągu ostatnich ośmiu lat sprzedaż wody mineralnej w Polsce zwiększyła się o 83 proc. - do 1,8 mld l. Wraz ze wzrostem popularności wody stajemy się coraz bardziej wybredni, co sprawia, że na polskim rynku obecni są już producenci... 62
  • Muzyczna prostota 11 gru 2005 Duża konkurencja na rynku iPodów i odtwarzaczy MP3 sprawia, że producenci tego sprzętu stawiają ostatnio na jak najprostsze rozwiązania. Menu nowych walkmanów firmy Sony przypomina układ z telefonu komórkowego; zamiast przewijać listę... 62
  • Civic w kimonie 11 gru 2005 34 lata to już taki wiek, w którym trzeba podejmować ważne decyzje życiowe. Nowa honda civic postanowiła przede wszystkim popracować nad atrakcyjnym wyglądem. No i dodać sobie solidną porcję energii. Siódmy lifting (pierwsza honda... 62
  • Drodzy rozwodnicy 11 gru 2005 W USA rozwodowy biznes jest wart prawie 400 mld dolarów, czyli niemal tyle, ile wynosi budżet Pentagonu 64
  • Deptaki życia 11 gru 2005 Dom nie może być maszyną do mieszkania, a miasto nie może być maszyną dla maszyn. Czy turystów może przyciągać coś, co służy wyłącznie do włóczenia się? Może, bo kolorowe deptaki są dziś w mieście równie ważne jak zabytki architektury. 68
  • Słonioland 11 gru 2005 Na dziesięciu mieszkańców Botswany przypada jeden słoń. Kiedy przed 20 laty po raz pierwszy planowałem odwiedziny Botswany, doradzano mi: "Najlepiej ląduj w Francistown, a stamtąd jedź na południe do Gabarone. A reszta tego kraju? Reszta to wielka pustka". Zacząłem... 72
  • Know-how 11 gru 2005 Ogniska ptasiej grypy Ptasia grypa powoduje podobne zmiany w płucach jak SARS - stwierdzili lekarze pracujący w Wietnamie. Na zdjęciach rentgenowskich chorych widoczne są rozsiane ogniska zapalne, których pojawienie się zwiastuje... 76
  • Przeszczep tożsamości 11 gru 2005 Najpierw nowa twarz, wkrótce nowy mózg? 78
  • Homo bacterius 11 gru 2005 Niedobór bakterii wywołuje alergię, astmę i otyłość! Bez bakterii zamieszkujących nasze jelita nie moglibyśmy trawić wielu pokarmów, zwłaszcza warzyw i owoców. Mikroby zamieszkujące organizm człowieka w niewielkim stopniu są przyczyną chorób. Większość z nich nie tylko dla nas... 82
  • Najlepsze szpitale 11 gru 2005 Gdzie się leczyć (część II): okulistyka, otolaryngologia, ginekologia 84
  • Bez granic 11 gru 2005 Pan Niebezpieczny Prezydent Wenezueli Hugo Chavez zorganizował wybory do parlamentu. Tyle że, według sondaży, większość Wenezuelczyków nie chciała głosować. Do bojkotu nawoływała opozycja, która wycofała swoich... 96
  • Trzeci sąsiad 11 gru 2005 Skoro nie da się zahamować wzrostu potęgi Chin, starajmy się go kontrolować - mówią Amerykanie 98
  • Wybory wojny domowej 11 gru 2005 To, co się dzieje w Iraku, można porównać jedynie do zbrodni Saddama. Ci, którzy teraz mordują, nie ustępują mu ani na jotę - mówi "Wprost" były premier Ijad Allawi 102
  • Tygrys w rurze 11 gru 2005 Sprawa gazociągu pod Bałtykiem detonatorem buntu przeciw dyktatowi mocarstw "starej Europy"? 106
  • Rosja w genach 11 gru 2005 Za Władimira Putina skończył się państwowy antysemityzm - twierdzą rosyjscy Żydzi i wracają 108
  • Menu 11 gru 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Polska literatura teczkowa Szeroki dostęp społeczeństwa do archiwów IPN obok innych zjawisk społecznych (np. już dziś są sugestie, aby po ujawnieniu 21 agentów w swych murach szacowna krakowska Alma... 110
  • Recenzje 11 gru 2005 112
  • Naszyjnik z perłami 11 gru 2005 ***** Piękne wydawnictwo, przywołujące pamięć jednego z najbardziej porywających epizodów w brytyjskim postpunkowym rocku. Oto zupełnie nieistotny, by nie powiedzieć, że bez przyszłości szkocki zespolik Cocteau Twins nagle znalazł... 112
  • Według Judasza 11 gru 2005 ***** Jeśli jedna wielka amerykańska instytucja kulturalna, a jest nią z pewnością Martin Scorsese, realizuje film o innej wielkiej amerykańskiej instytucji kulturalnej, jaką jest Bob Dylan, rezultat musi być fascynujący. I tak jest w... 112
  • Antologia z wirusem 11 gru 2005 **Księgarnie zalała fala polskich antologii literackich. Rodzimi pisarze z różnym efektem tworzą opowieści kryminalne (nierówny zbiór "Trupy polskie" wydawnictwa EMG) albo biorą się do historii świątecznych (tom... 112
  • Letargi i przebudzenia 11 gru 2005 ***Daniel (Jakob Cedergren) zarabia malowaniem graffiti na zamówienie, jego kumpel "Dziadek" (Nicolas Bro) chce zostać sędzią piłkarskim. Wiele zmienia się, gdy poznają Franc (Tilly Scott Pedersen). Oto jeszcze jedno studium... 112
  • Władca Narnii 11 gru 2005 Nawet Disney chce teraz robić chrześcijańskie kino 114
  • Geniusz bez geniuszu 11 gru 2005 Zabójstwo Lennona wstrząsnęło światem równie mocno jak mord na prezydencie Kennedym czy wypadek księżnej Diany 118
  • Ueorgan Ludu 11 gru 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 49 (164) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 5 grudnia 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Wobec fali wniosków o ułaskawienie Usprawnić... 120
  • Ustawka 11 gru 2005 Byle modelka wie, że tylko odpowiednie ustawienie kończyn dolnych gwarantuje sukces kończyn górnych 122

ZKDP - Nakład kontrolowany