Władca Narnii

Władca Narnii

Dodano:   /  Zmieniono: 
Nawet Disney chce teraz robić chrześcijańskie kino

Trzeba było sukcesu "Pasji" Mela Gibsona, by Hollywood zaczął poważnie traktować filmy o tematyce chrześcijańskiej. "Opowieści z Narnii", cykl siedmiu powieści CliveŐa Staplesa Lewisa, opublikowanych w latach 1947Đ1953, długo pozostawał poza zasięgiem zainteresowania wielkich studiów. Przede wszystkim z racji swego przesłania, odwołującego się do tak elementarnych zasad wiary, jak ofiara życia, odkupienie przez śmierć i zmartwychwstanie. Tymczasem w wydaniu książkowym "Opowieści z Narnii" sprzedały się w 95 mln egzemplarzy i zostały przetłumaczone na 41 języków. Wyprzedziły tym samym "Władcę pierścieni" Tolkiena, który może się poszczycić 80-milionową sprzedażą. Pierwsze wydania "Kronik" osiągają na rynku kolekcjonerskim ceny 15-20 tys. dolarów.

Wyzwanie dla Disneya
"Opowieści z Narnii" były już przenoszone na ekran: w 1967 r. zrealizowana została animowana wersja przygód rodzeństwa Pevensie, które po ewakuacji z bombardowanego przez Niemców Londynu znajduje schronienie w domu starego profesora i odkrywa, że szafa w sypialni jest przejściem do skutej mrozem krainy rządzonej przez złą Białą Czarownicę. W 1979 r. inny pełnometrażowy film animowany zdobył nawet nagrodę Emmy, a w 1988 r. powstała aktorska wersja. Jednak wyzwanie godne naszych czasów, znaczonych sukcesami nafaszerowanych efektami specjalnymi ekranizacji "Władcy pierścieni" czy "HarryŐego Pottera", podjęło dopiero studio Disneya. Zrobiło to w kooperacji ze zorientowanym na rodzinną rozrywkę Walden Media i Qwest Communications, konserwatywnego miliardera Philipa Anschutza, oraz pasierbem i spadkobiercą Lewisa Douglasem Greshamem - niegdyś hodowcą owiec na Tasmanii.
Studio Disneya, po zmierzchu dyktatury Michaela Eisnera, po cichu wycofało się z organizowania imprez typu Gay Day w parkach rozrywki na Florydzie i Kalifornii. To sprawiło, że wpływowa American Family Association po 9 latach odwołała bojkot Disneya, wynikający ze związków ze środowiskami gejowskimi oraz firmą Miramax, w której zagnieździły się tak bezbożne i niepatriotyczne typy jak Quentin Tarantino czy Michael Moore. "Opowieści z Narnii. Lew, czarownica i stara szafa" ma być nowym otwarciem czy może raczej powrotem do idei, z jaką Walt Disney tworzył swoje imperium. Szefowie studia mają nadzieję, że wprowadzony w sezonie bożonarodzeniowym film odniesie nie mniejszy sukces niż "Władca pierścieni" i "Harry Potter" i stanie się początkiem cyklu adaptacji wszystkich siedmiu "Opowieści z Narnii". Pierwsza część zrealizowana została kosztem 150 mln dolarów. Powstała w Nowej Zelandii - tak jak "Władca pierścieni" - a wyreżyserował ją także Nowozelandczyk - Andrew Adamson, twórca obu "Shreków".

Papiści i filolodzy
"Władcę pierścieni" i "Opowieści z Narnii" łączy to, że ich autorzy, Tolkien i Lewis, byli profesorami anglistyki na uniwersytecie oksfordzkim. I choć ten drugi, protestant ulsterski przybyły z Belfastu w 1926 r., wyznawał zasadę "nigdy nie ufaj papistom i innym filologom", obu połączyła pasja do średniowiecznych sag islandzkich i skandynawskich, zamiłowanie do intelektualnych dysput przy piwie i mocniejszych trunkach, a wreszcie przyjaźń. W latach 30. XX wieku obaj byli filarami nieformalnego klubu The Inklings, którego członkowie spotykali się w gospodzie Pod Orłem i Dzieckiem. To wtedy Tolkien czytał po raz pierwszy swoje dzieła, z "Silmarillionem" i "Hobbitem" na czele. A że był pobożnym katolikiem, a Lewis po okresie agnostycyzmu poszukiwał oparcia w wierze, ich rozmowy odegrały kluczową rolę w przejściu autora "Opowieści z Narnii" na katolicyzm. Lewis przyjął nową dla niego wiarę z gorliwością neofity - pisał żarliwe rozprawy, dawał wykłady w BBC (zebrane w tomie "Mere Christianity"), aż któregoś razu, po opublikowaniu kolejnego dzieła - "Miracles", filozofka Elizabeth Anscombe na zebraniu Klubu Sokratejskiego nie pozostawiła na nim suchej nitki. To być może ten kubeł zimnej wody sprawił, że Lewis porzucił pisanie religijnych traktatów, a zamiast tego rozpoczął pracę nad cyklem powieściowym dla dorosłych i dzieci.
Tolkiena też nieco irytowało obnoszenie się Lewisa ze swą religijnością, którą uważał za płytką i przesadnie emocjonalną. Jedyne, co go mogło tłumaczyć, to nieuleczalna choroba jego wieloletniej partnerki życiowej Janie Moore - kobiety starszej od niego o 25 lat. Ten tragiczny epizod z życia pisarza został pięknie ukazany w filmie "Cienista dolina" z 1993 r., z Anthonym Hopkinsem i Debrą Winger. Jednak to nie kwestia wiary czy religijności oddaliła od siebie obu przyjaciół, ale... najzwyczajniejsza zazdrość, jak to między pisarzami. Gdy Tolkien czytał przy piwie kolejne rozdziały "Władcy pierścieni", Lewis nie taił, że nie zachwyca go górnolotny i archaizujący styl powieści, a - jak napisał w liście - niektóre fragmenty powinny zostać napisane inaczej lub w ogóle wyrzucone.

Opowieści kontra władca
Kiedy ukazał się pierwszy tom "Opowieści z Narnii", odnosząc duży sukces, Tolkien uznał, że Lewis ukradł mu pomysł na książkę. Nie zrażony krytyką dawnego przyjaciela - i niezależnie od trudnej sytuacji w domu - kolejne części "Opowieści z Narnii" ukazywały się co rok i cieszyły się ogromnym powodzeniem. Na podobny sukces Tolkien musiał trochę poczekać - jego "Władca pierścieni" ukazał się w latach 1954-1955, ale to dopiero pokolenie hipisowskie go odkryło i uznało za jedną ze swoich lektur obowiązkowych. Bezsprzecznie zarówno epicka, heroiczna saga Tolkiena, jak i dużo skromniejsze alegoryczne "Opowieści z Narnii" powstały z ducha rywalizacji dwóch wybitnych osobowości i jednych z najważniejszych dla dwudziestowiecznej kultury popularnej pisarzy. Poróżniła ich zawiść, ale pogodziło kino, które z ogromną starannością i nie żałując pieniędzy, przeniosło na ekran dzieła ich wyobraźni. Bo "Opowieści z Narnii" to swego rodzaju "Władca bez pierścieni".
Więcej możesz przeczytać w 49/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 49/2005 (1201)

  • Trójkąt Marcinkiewiczowski 11 gru 2005 Trójkąt Marcinkiewiczowski jest w teorii i praktyce ekonomii odpowiednikiem trójkąta bermudzkiego 3
  • Skaner 11 gru 2005 SKANER - POLSKA KWAŚNIEWSCY U Krauzego czy u Sołowowa? W podwarszawskim Konstancinie zamieszkają prawdopodobnie Jolanta i Aleksander Kwaśniewscy po wyprowadzce z prezydenckiego pałacu. Jak ustaliliśmy, w grę wchodzą dwie lokalizacje: dom... 8
  • Dossier 11 gru 2005 KAZIMIERZ MARCINKIEWICZ premier "Najpierw musi być węgiel, żeby potem było światło" na spotkaniu z górnikami DONALD TUSK Lider Platformy Obywatelskiej "Kiedy patrzę na aktywność Lecha czy Jarosława Kaczyńskiego, to... 9
  • Sawka czatuje 11 gru 2005 10
  • Playback 11 gru 2005 14
  • Poczta 11 gru 2005 BEZKOMPROMISOWY JAK WILDSTEIN W związku z przyznaniem Bronisławowi Wildsteinowi nagrody dziennikarskiej im. Mieczysława i Ksawerego Pruszyńskich - o czym napisał "Wprost" w notce "Bezkompromisowy jak Wildstein" (nr 48) -... 14
  • Łaska pańska zaprzęg tuczy 11 gru 2005 Proces Sobotki i kolegów nie był polityczny. Polityczna jest wyłącznie procedura ułaskawienia 15
  • Z życia koalicji 11 gru 2005 Mazurek & Zalewski 16
  • Z życia opozycji 11 gru 2005 Zalewski & Mazurek 17
  • Zorza 11 gru 2005 Zamiast głośno zapowiadanej rewolucji moralnej mamy cichy sojusz z watażkami 18
  • Fotoplastykon 11 gru 2005 © H. Sawka (www.przyssawka.pl) 19
  • Prymas Rydzyk 11 gru 2005 Kamerdynerem nazywał kiedyś ojciec Tadeusz Rydzyk arcybiskupa Stanisława Dziwisza W Kościele rangę duchownych rozpoznaje się przede wszystkim po nakryciu głowy i jego kolorze. W polskim Kościele jednak symbolem władzy nie jest ani piuska, ani infuła, ani biret. Jest nim... 20
  • Toruńskie okopy św. Trójcy 11 gru 2005 To Tadeusz Rydzyk był ojcem chrzestnym "moherowej koalicji" PiS, Samoobrony i LPR 24
  • Watykańska ofensywa 11 gru 2005 Benedykt XVI przekazał biskupom wyraźny postulat "katolicyzacji" mediów 28
  • Łaska haków 11 gru 2005 Aleksander Kwaśniewski ułaskawił Petera Vogla - bandytę podejrzewanego o pranie pieniędzy Marka Dochnala 32
  • Nie rozumiem Kwaśniewskiego 11 gru 2005 Rozmowa ze Zbigniewem Ziobrą, ministrem sprawiedliwości 36
  • Zabawy z historią 11 gru 2005 W polsko-żydowsko-niemieckim splocie konfliktów Niemcy ustawiły się w roli Piłata 38
  • Giełda 11 gru 2005 HossaŚwiat Gurria przeskoczył BelkęMeksykanin Jose Angel Gurria (55 lat) zostanie nowym szefem Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju. 1 czerwca 2006 r. zastąpi na tym stanowisku Donalda Johnstona z Kanady, którego... 42
  • Korupcyjna antykorupcja 11 gru 2005 W czasach komunizmu, który w IV RP ma ostatecznie odejść do lamusa, powtarzaliśmy sobie dowcip: "Co się zbiera w Ameryce, jeśli jest problem? Komitet obywatelski. A w Polsce? Komitet Centralny". Dziś, w czasach demokracji, można dowcip zmodyfikować: tworzy się ustawę i... 44
  • Gra o porażkę 11 gru 2005 Świat wybiera protekcjonizm, czyli biedę 48
  • Budżet Muenchhausena 11 gru 2005 Rząd Marcinkiewicza, tak jak poprzednicy, manipuluje budżetem 50
  • Italianizacja Polski 11 gru 2005 W co zainwestować w roku 2006? 52
  • Mieszkanie na drożdżach 11 gru 2005 Największy zysk przy najmniejszym ryzyku zapewniają dziś inwestycje w nieruchomości 56
  • Przeskoczyć ekonomię 11 gru 2005 Ekonomia nie daje się nabrać na szarlatanerię rozmaitych besserwisserów. To nauka niewygodna. Najlepiej uznać, że to w ogóle nie jest nauka, jak to niedawno oświadczył Jacek Żakowski. Popularne jest też usiłowanie omijania ekonomii za pomocą lektury głośnych książek autorów... 58
  • Supersam 11 gru 2005 62
  • Trochę luzu zimą 11 gru 2005 Pochodząca z Amsterdamu firma odzieżowa Doramafi to kolejny - po Ana Alcazar, Aldo czy Burberry - tegoroczny debiutant na polskim rynku. W jej jesienno-zimowej kolekcji dominuje celowo niedbały styl - liczne nawiązania do mody z lat 90.,... 62
  • Czas na piłkarzy 11 gru 2005 Podczas gdy piłkarz David Beckham sygnuje własnym nazwiskiem wodę kolońską, firma Tissot na cześć jego rywala o miano angielskiego króla futbolu, Michaela Owena, wypuściła limitowaną serię zegarków. Na biało-srebrnej tarczy,... 62
  • Woda z Mont Blanc 11 gru 2005 W ciągu ostatnich ośmiu lat sprzedaż wody mineralnej w Polsce zwiększyła się o 83 proc. - do 1,8 mld l. Wraz ze wzrostem popularności wody stajemy się coraz bardziej wybredni, co sprawia, że na polskim rynku obecni są już producenci... 62
  • Muzyczna prostota 11 gru 2005 Duża konkurencja na rynku iPodów i odtwarzaczy MP3 sprawia, że producenci tego sprzętu stawiają ostatnio na jak najprostsze rozwiązania. Menu nowych walkmanów firmy Sony przypomina układ z telefonu komórkowego; zamiast przewijać listę... 62
  • Civic w kimonie 11 gru 2005 34 lata to już taki wiek, w którym trzeba podejmować ważne decyzje życiowe. Nowa honda civic postanowiła przede wszystkim popracować nad atrakcyjnym wyglądem. No i dodać sobie solidną porcję energii. Siódmy lifting (pierwsza honda... 62
  • Drodzy rozwodnicy 11 gru 2005 W USA rozwodowy biznes jest wart prawie 400 mld dolarów, czyli niemal tyle, ile wynosi budżet Pentagonu 64
  • Deptaki życia 11 gru 2005 Dom nie może być maszyną do mieszkania, a miasto nie może być maszyną dla maszyn. Czy turystów może przyciągać coś, co służy wyłącznie do włóczenia się? Może, bo kolorowe deptaki są dziś w mieście równie ważne jak zabytki architektury. 68
  • Słonioland 11 gru 2005 Na dziesięciu mieszkańców Botswany przypada jeden słoń. Kiedy przed 20 laty po raz pierwszy planowałem odwiedziny Botswany, doradzano mi: "Najlepiej ląduj w Francistown, a stamtąd jedź na południe do Gabarone. A reszta tego kraju? Reszta to wielka pustka". Zacząłem... 72
  • Know-how 11 gru 2005 Ogniska ptasiej grypy Ptasia grypa powoduje podobne zmiany w płucach jak SARS - stwierdzili lekarze pracujący w Wietnamie. Na zdjęciach rentgenowskich chorych widoczne są rozsiane ogniska zapalne, których pojawienie się zwiastuje... 76
  • Przeszczep tożsamości 11 gru 2005 Najpierw nowa twarz, wkrótce nowy mózg? 78
  • Homo bacterius 11 gru 2005 Niedobór bakterii wywołuje alergię, astmę i otyłość! Bez bakterii zamieszkujących nasze jelita nie moglibyśmy trawić wielu pokarmów, zwłaszcza warzyw i owoców. Mikroby zamieszkujące organizm człowieka w niewielkim stopniu są przyczyną chorób. Większość z nich nie tylko dla nas... 82
  • Najlepsze szpitale 11 gru 2005 Gdzie się leczyć (część II): okulistyka, otolaryngologia, ginekologia 84
  • Bez granic 11 gru 2005 Pan Niebezpieczny Prezydent Wenezueli Hugo Chavez zorganizował wybory do parlamentu. Tyle że, według sondaży, większość Wenezuelczyków nie chciała głosować. Do bojkotu nawoływała opozycja, która wycofała swoich... 96
  • Trzeci sąsiad 11 gru 2005 Skoro nie da się zahamować wzrostu potęgi Chin, starajmy się go kontrolować - mówią Amerykanie 98
  • Wybory wojny domowej 11 gru 2005 To, co się dzieje w Iraku, można porównać jedynie do zbrodni Saddama. Ci, którzy teraz mordują, nie ustępują mu ani na jotę - mówi "Wprost" były premier Ijad Allawi 102
  • Tygrys w rurze 11 gru 2005 Sprawa gazociągu pod Bałtykiem detonatorem buntu przeciw dyktatowi mocarstw "starej Europy"? 106
  • Rosja w genach 11 gru 2005 Za Władimira Putina skończył się państwowy antysemityzm - twierdzą rosyjscy Żydzi i wracają 108
  • Menu 11 gru 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Polska literatura teczkowa Szeroki dostęp społeczeństwa do archiwów IPN obok innych zjawisk społecznych (np. już dziś są sugestie, aby po ujawnieniu 21 agentów w swych murach szacowna krakowska Alma... 110
  • Recenzje 11 gru 2005 112
  • Naszyjnik z perłami 11 gru 2005 ***** Piękne wydawnictwo, przywołujące pamięć jednego z najbardziej porywających epizodów w brytyjskim postpunkowym rocku. Oto zupełnie nieistotny, by nie powiedzieć, że bez przyszłości szkocki zespolik Cocteau Twins nagle znalazł... 112
  • Według Judasza 11 gru 2005 ***** Jeśli jedna wielka amerykańska instytucja kulturalna, a jest nią z pewnością Martin Scorsese, realizuje film o innej wielkiej amerykańskiej instytucji kulturalnej, jaką jest Bob Dylan, rezultat musi być fascynujący. I tak jest w... 112
  • Antologia z wirusem 11 gru 2005 **Księgarnie zalała fala polskich antologii literackich. Rodzimi pisarze z różnym efektem tworzą opowieści kryminalne (nierówny zbiór "Trupy polskie" wydawnictwa EMG) albo biorą się do historii świątecznych (tom... 112
  • Letargi i przebudzenia 11 gru 2005 ***Daniel (Jakob Cedergren) zarabia malowaniem graffiti na zamówienie, jego kumpel "Dziadek" (Nicolas Bro) chce zostać sędzią piłkarskim. Wiele zmienia się, gdy poznają Franc (Tilly Scott Pedersen). Oto jeszcze jedno studium... 112
  • Władca Narnii 11 gru 2005 Nawet Disney chce teraz robić chrześcijańskie kino 114
  • Geniusz bez geniuszu 11 gru 2005 Zabójstwo Lennona wstrząsnęło światem równie mocno jak mord na prezydencie Kennedym czy wypadek księżnej Diany 118
  • Ueorgan Ludu 11 gru 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 49 (164) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 5 grudnia 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Wobec fali wniosków o ułaskawienie Usprawnić... 120
  • Ustawka 11 gru 2005 Byle modelka wie, że tylko odpowiednie ustawienie kończyn dolnych gwarantuje sukces kończyn górnych 122