16 grudnia w Kazachstanie obchodzony był Dzień Niepodległości, jedno z najważniejszych świąt narodowych. 33 lata temu, w 1991 r., władze przyjęły Ustawę, która położyła podwaliny pod budowę suwerennej państwowości. Od tego czasu Kazachstan przeszedł głębokie przemiany gospodarcze i polityczne.
Siła mocarstw średnich
Dziś Kazachstan postrzegany jest na arenie międzynarodowej jako gwarant stabilności, a także synonim dynamicznie rozwijającego się państwa. Jest również równoprawnym partnerem w rozwiązywaniu lokalnych, regionalnych i globalnych problemów.
Dotychczas republika przewodniczyła Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Szanghajskiej Organizacji Współpracy, Organizacji Współpracy Islamskiej, pełniła także funkcję niestałego członka Rady Bezpieczeństwa ONZ. We wrześniu 2020 r. Kazachstan został przewodniczącym Konferencji na temat współdziałania i budowy środków zaufania w Azji (CICA) na lata 2020-2024.
W dniu 17 grudnia 2024 r. Kazachstan przekazał Azerbejdżanowi przewodnictwo w CICA na lata 2024-2026. Stało się to podczas 7. posiedzenia Rady ministerialnej CICA (w trybie online). Wydarzenie to uczci osiągnięcia organizacji w ciągu ostatnich czterech lat pod przewodnictwem Kazachstanu i położy podwaliny pod odnowioną i wzmocnioną CICA pod przewodnictwem Azerbejdżanu.
Oczekuje się, że podczas siódmego posiedzenia Rady Ministerialnej CICA zostanie zapoczątkowany nowy mechanizm współpracy: powstanie sieć uniwersytetów państw członkowskich CICA w celu ułatwienia interakcji w dziedzinie edukacji, a także wymiany akademickiej i naukowej. Propozycja utworzenia takiej sieci została przedstawiona przez prezydenta Kazachstanu Kassyma-Jomarta Tokajewa w 2022 roku. Do tej pory 175 uniwersytetów z państw członkowskich CICA wyraziło zamiar przystąpienia do sieci. Niewątpliwie ważnym wkładem Kazachstanu w okresie przewodnictwa była decyzja o stopniowym przekształceniu CICA w pełnoprawną regionalną organizację międzynarodową, przyjęta w październiku 2022 r. na szóstym szczycie CICA w Astanie.
Kraj wspiera też międzykulturowy i międzyreligijny dialog. Co trzy lata w Astanie odbywa się Kongres Przywódców Religii Światowych i Tradycyjnych. Następny VIII Zjazd Kongresu jest zaplanowany na wrzesień 2025 roku.
Zdaniem prezydenta Kassyma-Żomarta Tokajewa Kazachstan jako mocarstwo średnie ma dziś do odegrania ważną rolę w świecie. Działając pod egidą ONZ, może oraz powinien on promować pokój i bezpieczeństwo zarówno na szczeblu regionalnym, jak i globalnym.
Co więcej, jako członek Światowej Organizacji Handlu Kazachstan nie popiera tworzenia barier ani konfliktów, przeciwnie utrzymuje dobre stosunki z sąsiadami i innymi państwami regionu.
Priorytet: rozwój turystyki
Naturalne piękno kraju, góry, kaniony, wybrzeże Morza Kaspijskiego i historyczne miasta są uważane za wspaniałe miejsca do odwiedzenia, życia oraz inwestowania. I świat to dostrzega. Kazachstan zajmuje dziś 52. miejsce na 119 krajów w międzynarodowym rankingu turystycznym (w 2019 r. było to miejsce 80.). Co więcej, kraj ten znalazł się w pierwszej piątce najbardziej pożądanych nowych destynacji w 23. edycji konkursu Wanderlust Reader Travel Awards, przeprowadzanego przez brytyjski magazyn podróżniczy "Wanderlust". Lonely Planet zaś umieściło kraj na swojej corocznej liście Best in Travel 2025, a więc 30 obowiązkowych do odwiedzenia miejsc na świecie.
Kazachski sektor turystyczny odnotowuje stały wzrost. W pierwszych dziewięciu miesiącach tego roku liczba turystów wzrosła o ponad 560 tys. (w porównaniu z analogicznym okresem 2023 r.) i osiągnęła 6 mln. Dochody z obiektów noclegowych wzrosły o 27 proc. i wyniosły ponad 439 mln dolarów.
Co ważne, inwestycje w sektorze turystycznym cały czas rosną. Tylko w tym roku (dane na koniec października) ich wartość przekroczyła 1,3 mld dolarów. Wśród kluczowych projektów jest m.in. budowa Dzielnicy Turystycznej Astany, a także budowa ośrodka wypoczynkowego Riwiera Kaspijska w Mangystau z polem golfowym, parkiem wodnym i centrum rozrywki, hotelu Medina Palace w Turkiestanie i modernizacja sanatorium Aksu-Zhabagly.
Na sukces kazachskiej turystyki niewątpliwie wpływa współpraca międzynarodowa. Rok 2024 był w Chinach Rokiem Turystyki Kazachstanu, co zaowocowało ponad 30 wydarzeniami w największych chińskich miastach.
Jedną z grup, które władze Kazachstanu chcą przyciągnąć do kraju, są wiodący zagraniczni specjaliści IT. Pomóc mają w tym specjalne programy, jak np. trwający w listopadzie Digital Nomad Visa. Cel? Zwiększenie atrakcyjności kraju dla pracowników zdalnych.
Sztuczna inteligencja i energia odnawialna
Kazachstan stawia dziś na rozwój turystyki i do inwestowania w ten sektor zachęca partnerów zagranicznych w najnowszej, globalnej kampanii „Born Bold”. Kampania podkreśla potencjał republiki w czterech kluczowych sektorach: logistyka i transport, młodzież i edukacja, energia i środowisko oraz turystyka i kultura. Jej celem jest przyciągnięcie do kraju 20 mln turystów do 2030 r.
Przyjrzymy się bliżej wspomnianemu potencjałowi kraju. Kazachstan zajmuje 9. miejsce na świecie w Indeksie Edukacji ONZ, jest też w pierwszej dziesiątce pod względem globalnego poziomu alfabetyzacji. W Kazachstanie działa 15 zagranicznych uniwersytetów.
Kraj chce być innowacyjny, a pomóc mają mu w tym partnerstwa z gigantami technologicznymi. Kazachstan chce też pozycjonować się jako lider w nowych branżach, od sztucznej inteligencji i nowych technologii po energię odnawialną i finanse.
W ostatnich latach kraj przeszedł też reformy, których celem jest umacnianie stabilności politycznej, demokracji i niezależności sądów. Tylko w ostatnim czasie został uchwalony III Dekret prezydencki, któremu towarzyszył kompleksowy Plan działania w sprawie praw człowieka i praworządności. Zakłada od zwiększenie zgodności między krajowymi a międzynarodowymi przepisami prawa oraz wzmocnienie ochrony praw człowieka.
Kazachstan ma też ambicję, by odgrywać kluczową rolę w handlu między Wschodem a Zachodem. Transkaspijska Międzynarodowa Trasa Transportowa, zwana również Środkowym Korytarzem, w pewnym sensie modernizuje starożytny Jedwabny Szlak łączący Europę z Azją. Nowy szlak zapewnia bezpieczeństwo, a także krótszy czas transportu towarów.
Kazachstan konsekwentnie rozwija również odnawialne źródła energii, szczególnie te korzystające z siły wiatru. Jako dziewiąty co do wielkości kraj na świecie ma potencjał, by produkować ponad 10 razy więcej energii niż potrzebuje i dziś oferuje inwestorom całe akry niezagospodarowanej przestrzeni.
Wracając do 16 grudnia i Święta Niepodległości, przez ostatnie lata Kazachstan przeszedł rewolucyjne zmiany. Dziś to kraj, który odważnie zabiera głos na arenie międzynarodowej i – co ważne – jest to głos słyszalny. To państwo, które otwiera się na zagranicznych gości, mocno inwestując w rozwój infrastruktury turystycznej, a także rozumie znaczenie nowych technologii, stawiając na cyfryzację i digitalizację. Widzi również potrzebę działania z myślą o powstrzymaniu skutków zmian klimatycznych i rozwijania odnawialnych źródeł energii. A to tylko część 33-letniego dorobku niepodległego kraju. Plany na przyszłość Kazachstan ma równie ambitne.