Siedem grzechów głównych debaty na temat Europy

Siedem grzechów głównych debaty na temat Europy

Siedem grzechów głównych debaty na temat Europy
Siedem grzechów głównych debaty na temat Europy / Źródło: maxppp/forum
Bardzo często europejska, a także nasza wewnętrzna debata ma temat Unii Europejskiej pada ofiarą fatalnych w skutkach uproszczeń.

Marcin Ociepa

Wszyscy wypowiadają słowo „Europa”, ale każdy ma na myśli co innego. W gruncie rzeczy najczęściej kryją się za tym albo poczucie wyższości, gdy chodzi o polityków zachodnioeuropejskich, albo kompleksy, gdy chodzi o nas samych. Prawie zawsze zaś ignorancja. Tymczasem spór o imigrantów ekonomicznych, bezkrytycznie określanych mianem uchodźców, jest najlepszym przykładem, że słowa mają znaczenie.

1. Unia to „oni”

Gdy opozycja chce skrytykować polski rząd, często używa wobec niego sformułowania, że Unia Europejska się na coś nie zgadza, coś nam nakazuje, czegoś od nas wymaga. Te wypowiadane niemal zawsze z satysfakcją sądy świadczą paradoksalnie, najpewniej wbrew intencjom autorów, o braku ich autoidentyfikacji ze Wspólnotą Europejską. Zdają się nie rozumieć, że dziś Unia Europejska to my, a nie tylko wybrane państwa założycielskie. I że mamy takie samo prawo jak oni do własnego zdania, własnej polityki i wreszcie do własnej wizji przyszłości Unii. Nawet jeśli jest to wizja inna niż Niemiec czy Francji. Smutnym tego przykładem jest dezawuowanie przez opozycję takich inicjatyw, w których Polska odgrywa rolę lidera, jak Trójmorze, Grupa Wyszehradzka czy współpraca z Chinami w formacie 16+1. Tymczasem to właśnie one czynią nas niemal równymi partnerami do dialogu chociażby w Trójkącie Weimarskim z Berlinem i Paryżem. Oddzielnie jeszcze długo będziemy ubogim krewnym. Niestety po drugiej stronie sporu politycznego sprawa wygląda podobnie. W wypowiedziach zwolenników rządu zbyt często Unia Europejska występuje w trzeciej osobie. W roli czarnego charakteru – oderwanej od rzeczywistości brukselskiej biurokracji, która tylko czeka, by Polsce zaszkodzić. Tymczasem Unia to skomplikowany mechanizm multilateralnych instytucji i procedur, których efekty zależą od wielu czynników. To narzędzie położone na stole, przy którym i my mamy od 2004 r. swoje miejsce.

2. Komisja Europejska i długo, długo nic

Jedną z tych instytucji, o których mowa w kontekście czarnego charakteru, jest z pewnością Komisja Europejska. Ale tylko jedną z nich. Ten najbardziej kontrowersyjny europejski urząd niejako ogniskuje wszystkie zastrzeżenia, które w ostatnich latach były kierowane pod adresem Unii: przerost biurokracji, irracjonalne regulacje prawne, nadmierna centralizacja w kierunku federalizacji Unii, ekstrawagancja jej obecnego przewodniczącego Jeana-Claude’a Junckera czy wreszcie arogancja wiceprzewodniczącego Fransa Timmermansa, który w Polsce stał się niemal symbolem obcesowej ingerencji Brukseli w wewnętrzne sprawy kraju. Nie możemy jednak zapominać, że Unia Europejska to wielki projekt cywilizacyjny, a istnienie bądź nie Komisji w takim czy innym kształcie jest wobec niego wtórna.

3. WALCZMY TYLKO O NASZ INTERES

Drugą skrajnością wobec traktowania Unii jako projektu realizującego interesy wyłącznie dużych państw założycielskich lub bezdusznej brukselskiej biurokracji, od której powinniśmy się trzymać z daleka, może być skłonność do ograniczania naszej polityki europejskiej do krótkoterminowo pojętego interesu narodowego, połączona z obojętnością na wrażliwość i interesy pozostałych, często oddalonych od nas państw członkowskich. Na szczęście autorem najlepszej odpowiedzi na tę krótkowzroczność jest minister ds. europejskich Konrad Szymański, który stwierdził kiedyś, jako poseł do Parlamentu Europejskiego, że „poszukując zrozumienia w kwestii naszej polityki wschodniej, musimy sobie uświadomić, że z Portugalii czy Hiszpanii jest tak samo daleko do Rosji czy Ukrainy, jak nam do Maroka, czy Algierii”. Odpowiedzią na ten stan rzeczy powinna być umiejętność jeszcze większego zaangażowania w kwestie, które pozornie nas nie dotyczą, to jest basenu Morza Śródziemnego czy Bliskiego Wschodu.

4. WYŁĄCZNIE FUNDUSZE

Fatalnym zjawiskiem po obydwu stronach politycznego sporu w Polsce jest sprowadzanie integracji do funduszy europejskich. Wielokrotnie byłem świadkiem, jak właśnie taki przekaz wychodził z ust polskich polityków czy samorządowców, kiedy mieli zabrać głos na temat Unii. Jest to o tyle niemądre, że stanowi najsłabszy punkt naszej pozycji w UE jako największego beneficjenta. Oczywiście fundusze dedykowane nowym państwom członkowskim służą także interesom państw, z których pochodzą, ale utożsamianie Wspólnoty wyłącznie z pieniędzmi jest niekrótkowzroczne oraz niedojrzałe politycznie. Musimy być aktywnymi i odpowiedzialnymi członkami Unii, a fundusze, które do nas trafiają, nie powinny spłycać naszej polityki europejskiej ani być źródłem naszej uległości, co sugeruje opozycja i o czym marzy część polityków na Zachodzie.

5. SKUPIAJMY SIĘ NA WIELKIEJ POLITYCE

Czasem zdajemy się także zapominać, że Unia nie jest wyłącznie projektem politycznym, zatem i nasza aktywność i uwaga nie powinny ograniczać się do polityki. To arena relacji samorządów lokalnych i regionalnych, ścisłej współpracy uczelni wyższych, kulturalnego soft power, ale także kulturowej ofensywy zwolenników różnych ideologii, lobbystów, a nade wszystko miliony prywatnych relacji obywateli korzystających ze swobody przemieszczania się, pracy, czy zniesienia opłat roamingowych. Poważnym grzechem debaty publicznej jest niedocenianie tych zjawisk przez nieproporcjonalnie duży czas poświęcony wyłącznie krytyce sporów politycznych w Parlamencie Europejskim czy na forum Rady Europejskiej. Tymczasem Unia obok wymiaru politycznego jest także społecznym, wielopoziomowymfenomenem, który powinniśmy jako państwo śledzić i kształtować.

6. EUROPA TO UNIA

Przedostatnim grzechem debaty o Europie jest nie tylko publicystyczne, ale też polityczne utożsamianie Europy z Unią Europejską. Dla porządku, ale także jako memento polityczne przypomnieć należy, że ciągle poza granicami Wspólnoty znajdują się tak ważne państwa Starego Kontynentu, jak Ukraina, Norwegia czy już niedługo Wielka Brytania. Europa w sensie geograficznym, ale przede wszystkim jako dziedzictwo to także ich dom i warto uwzględniać ten fakt w naszej polityce, która powinna być wobec nich maksymalnie inkluzyjna.

7. DZIEDZICTWO NIE MA ZNACZENIA

To, że w Brukseli dominuje już od dawna niemająca wiele wspólnego z chrześcijaństwem chadecka Europejska Partia Ludowa wraz z Partią Europejskich Socjalistów, a katolicy są w głębokiej defensywie, to jeden z największych paradoksów Wspólnoty Europejskiej, której współzałożycielami byli przecież Robert Schuman czy Alcide De Gasperi, dziś oficjalnie kandydaci na ołtarze Kościoła katolickiego. To najlepszy dowód, że Unia jest jedynie formą, o której wypełnienie walczą często przeciwstawne ideologie. Ostatnim grzechem debaty jest przykładanie do proponowanych zmian Unii wyłącznie miary dnia dzisiejszego. Brak refleksji historiozoficznej oraz nieśmiałość w podkreślaniu innych niż dominujące w Brukseli, Berlinie, Paryżu poglądów spycha na margines wielkie cywilizacyjne przesłanie Europy, oparte o judeochrześcijański system wartości. Najwyższy czas na surowy bilans dziesięcioleci laickiej wizji Europy, która dziś kończy się groźbą całkowitego wyparcia chrześcijaństwa przez islam. I bynajmniej nie chodzi o religijny, lecz o kulturowy wymiar tego zjawiska. Tu zaś stawką jest europejski, pełen wolności styl bycia i fundamentalne pytanie, czy zdołamy go zachować dla kolejnych pokoleń. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Śródtytuły pochodzą od redakcji.

Okładka tygodnika WPROST: 29/2017
Więcej możesz przeczytać w 29/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 29/2017 (1795)

  • Bajka o sprawiedliwości 16 lip 2017, 20:00 Opowiem wam bajkę o sprawiedliwości. Wcale nie tak dawno temu była sobie afera – potężna, warta wiele milionów złotych, nazywana wręcz „matką wszystkich afer”. Chodzi o sprawę FOZZ, Funduszu Obsługi Zadłużenia Zagranicznego.... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 16 lip 2017, 20:00 POLITYCY PIS OPOWIADAJĄ SOBIE NASTĘPUJĄCY ŻART: po co prezydent chce rozpisać referendum i zmienić konstytucję? Żeby Krzysztof Szczerski został już oficjalnie wiceprezydentem. W tym momencie wszyscy wybuchają śmiechem, bo to wbrew... 6
  • Obraz tygodnia 16 lip 2017, 20:00 435 Według „Gazety Wyborczej” tyle jest już w Polsce „upamiętnień”katastrofy smoleńskiej Świat się zmienia. Na mapie świata pojawiło się nowe morze. Dla nas to pewnie mało ważna wiadomość, ale w rejonie spowoduje zrozumiałe... 8
  • Info radar 16 lip 2017, 20:00 Amerykanin w Paryżu Paryż to zawsze dobry pomysł” – mawiała Sabrina z amerykańskiego filmu Billy’ego Wildera. Francuska stolica kojarzy się bowiem w USA z rezydującą tam w latach 20. ubiegłego wieku amerykańską bohemą. Ten... 10
  • Zdarzyło się jutro 16 lip 2017, 20:00 Psy szczekają, a sąd jest ostateczny 12
  • O cudach 16 lip 2017, 20:00 CUDA ZDARZAJĄ SIĘ NIE TYLKO W RELIGII, ALE TEŻ W POLITYCE. Polska ma to szczęście, że cuda religijne są wspierane przez politykę, a polityczne przez religię, to znaczy Kościół. Cud taki właśnie się zdarzył. W zeszłym tygodniu,... 13
  • Sąd najwyższy nad benzyną 16 lip 2017, 20:00 Jan Wróbel KOMENTATORZY I POLITYCY (CZY DA SIĘ ICH JESZCZE ROZRÓŻNIĆ?) spierają się między sobą o to, czy PiS ustawą benzynową chce przykryć zamach na Sąd Najwyższy, czy ustawami sądowymi chce przykryć podwyżkę cen benzyny.... 13
  • Opozycja bez lidera 16 lip 2017, 20:00 Donald Tusk, Jerzy Owsiak i Robert Biedroń to osoby, które – zdaniem Polaków – mają największe szanse na odsunięcie PiS od władzy. Tak wynika z sondażu przeprowadzonego dla „Wprost” na panelu badawczym Ariadna. Ponad połowa z nas uważa, że opozycja w ogóle nie ma lidera. Jeśli... 14
  • Czekając na klęskę 16 lip 2017, 20:00 Być może liderzy obecnej opozycji muszą dostać od wyborców jeszcze jedną lekcję w postaci kolejnych przegranych wyborów – mówi prof. Norbert Maliszewski, psycholog społeczny. 18
  • Powrót wojny totalnej 16 lip 2017, 20:00 Walka o sądy to nowa płaszczyzna konfliktu między opozycją a PiS. Wszystko wskazuje na to, że stoimy w przededniu kolejnej eskalacji emocji politycznych. 20
  • Rządy i sądy: jak to się robi w Europie 16 lip 2017, 20:00 Relacje władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej zależą nie tylko od litery prawa, ale przede wszystkim od tradycji demokratycznych oraz od osób sprawujących władzę. 22
  • Sędziowie kontra rządzący 16 lip 2017, 20:00 Czy to, co stało się z KRS i ustrojem sądów powszechnych, a może wydarzyć się w Sądzie Najwyższym, powinno martwić czy cieszyć zwykłego obywatela? Nie powinno cieszyć nikogo. Upolitycznienie wymiaru sprawiedliwości, upolitycznienie... 24
  • Pogłębi się kryzys sądownictwa 16 lip 2017, 20:00 MIKOŁAJ PIETRZAK, Dziekan OkręgowejRady Adwokackiej w Warszawie. Relacje władzy wykonawczej i ustawodawczej z sądowniczą mogą się układać w różny sposób. Skąd teraz takie emocje? Władze ustawodawcza i wykonawcza w różnych modelach... 25
  • Nowoczesna tonie w długach 16 lip 2017, 20:00 Partia zadłużyła się na kampanię na 1,7 mln zł, jest też winna prawie milion Polsatowi. Być może będzie też zmuszona wyasygnować blisko 2 mln zł dla Skarbu Państwa. 26
  • Rosyjscy szpiedzy polują na frajerów 16 lip 2017, 20:00 Nam się może wydawać, że Rosja jest daleko, że ludzie w walonkach tam chodzą. A przecież ludzie Putina są na Wall Street, w międzynarodowych biznesach – mówi Vincent Severski. 28
  • Smutny koniec polskiego prometeizmu 16 lip 2017, 20:00 Po raz pierwszy w ciągu 30-lecia niepodległości szef polskiej dyplomacji zapowiada możliwość zablokowania wejścia Ukrainy do UE i NATO. Witold Waszczykowski mówi o tym w wywiadzie dla tygodnika „wSieci”, wskazując na dobry (jego... 31
  • Śledztwo w sprawie elementarza 16 lip 2017, 20:00 MEN chce, by prokurator przyjrzał się kulisom pracy nad rządowym podręcznikiem. Projekt ekipy PO-PSL był krytykowany przez nauczycieli, a zdaniem niektórych wręcz szkodliwy dla rozwoju uczniów. 32
  • Wojna o wodę 16 lip 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Organizacja Narodów Zjednoczonych do spraw Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) w raporcie ze stycznia 2016 r. ocenia, że Polska, Czechy i Dania są europejskimi krajami zagrożonymi głębokim deficytem wody.... 34
  • Jak kłamią antyszczepionkowcy 16 lip 2017, 20:00 O zdrowiu i życiu dzieci coraz częściej nie decydują argumenty medyczne, ale wiara i emocje. „Wprost” demaskuje najczęstsze kłamstwa antyszczepionkowców. 37
  • Grzmot z jasnego nieba 16 lip 2017, 20:00 Burzowa chmura, czyli superkomórka, potrafi uformować się w ciągu zaledwie 15 minut. Czym jest burza i kiedy trzeba się jej bać? – pytamy łowców burz. 40
  • Autyzm w kolorze 16 lip 2017, 20:00 Na oknie kawiarni prowadzonej przez dorosłych autystyków ktoś czarną farbą napisał „Won”. Choć nieznane są pobudki wandala, pracownicy i goście odpowiadają: nie damy się zastraszyć. 43
  • Jak stracić na bank 16 lip 2017, 20:00 Komisja Nadzoru Finansowego tak pilnowała polskiego systemu bankowego, że teraz Polsce grożą 2 mld zł odszkodowania. 46
  • Jeździłem pendolino, zanim to było modne 16 lip 2017, 20:00 Chcemy, aby pasażer jadący np. z Wrocławia na lotnisko w Warszawie dostał kartę pokładową i nadał bagaż na samolot już w pociągu – mówi Krzysztof Mamiński, prezes PKP SA. 50
  • Podziel się samochodem 16 lip 2017, 20:00 Możliwe, że już niedługo w największych miastach Polski własny samochód w ogóle nie będzie potrzebny, aby zasiąść za kierownicą. 52
  • Hossa Bessa 16 lip 2017, 20:00 Dieselszwindel 18,5 MLD DOLARÓW MIAŁA KOSZTOWAĆ KONCERN VOLKSWAGEN AFERA DIESELGATE. Wykryta w 2015 r. ujawniła, że niemiecki koncern motoryzacyjny manipulował wynikami emisji spalin w samochodach z grupy Volkswagen z silnikiem Diesla. Kwota... 54
  • Trochę chudszy brat G6 16 lip 2017, 20:00 LG pokazał smartfon z niższej półki, który ma dać posmak marki premium użytkownikowi masowemu. Q6, bo o nim mowa, to telefon – tak jak flagowy G6 – z ekranem typu FullVision, o proporcjach 18:9 i bardzo cienkich ramkach. Rozmiar... 56
  • Między klientem a bankiem 16 lip 2017, 20:00 Jaką rolę odgrywa pośrednictwo finansowe? Co zmienią nowe regulacje? – zastanawiali się goście Poranka z Finansami „Wprost”. O roli rynku pośrednictwa finansowego, pytaniach oraz wątpliwościach związanych z nowelizacją prawa... 58
  • Kiedy klientem jest firma 16 lip 2017, 20:00 Rynek produktów i usług wspierających prowadzenie firmy rozwija się dynamicznie. Jego klienci poszukują prostych rozwiązań. 60
  • Koniec brzęczącej monety? 16 lip 2017, 20:00 Czy gotówkę już wkrótce zastąpią karty i telefony – zastanawiali się uczestnicy debaty „Przyszłość bezgotówkowych i gotówkowych instrumentów płatniczych a konsument”. 62
  • Ambasadorzy Albionu 16 lip 2017, 20:00 Oficjalna wizyta księcia Williama i jego żony w Polsce jest częścią dyplomatycznej ofensywy ocieplającej wizerunek Wielkiej Brytanii po brexicie. 65
  • Siedem grzechów głównych debaty na temat Europy 16 lip 2017, 20:00 Bardzo często europejska, a także nasza wewnętrzna debata ma temat Unii Europejskiej pada ofiarą fatalnych w skutkach uproszczeń. 68
  • Polskie drzewa w Kazachstanie 16 lip 2017, 20:00 Nasi leśnicy posadzili w Astanie 214 drzew w ramach zacieśniania relacji z krajem, który próbuje zmniejszyć uzależnienie gospodarcze od Rosji. Czy ten gest utoruje polskim firmom drogę na rynki Azji? 70
  • Muzułmańska chusta, suknia komunijna 16 lip 2017, 20:00 EWA WANAT Siedziałam rok temu w mieszkaniu Daniela na Kreuzbergu, dokładnie naprzeciwko kościoła polskiego, na którego fasadzie wisiały dwa ogromne portrety – Jana Pawła II i Benedykta. Tak jakby do polskich księży salezjanów nie... 73
  • Jakobin patriota 16 lip 2017, 20:00 Za sprawą przemówienia Donalda Trumpa w Warszawie Ameryka na nowo odkrywa Tadeusza Kościuszkę. Od jego śmierci upływa 200 lat. W Polsce wiedza o nim ogranicza się do tego, że słał kosynierów przeciw Moskalom. 74
  • Czy wierność mamy w genach? 16 lip 2017, 20:00 Aż 97 proc. gatunków ssaków to zwierzęta niemonogamiczne. Na tym tle człowiek to przypadek szczególny. Ale nie do końca wyjątek. 76
  • Muza pod chmurką 16 lip 2017, 20:00 W ubiegłym roku w polskich festiwalach muzycznych uczestniczyło ponad 2,5 mln fanów. Choć te imprezy są zazwyczaj inicjatywami prywatnych firm, to samorządy coraz hojniej się do nich dokładają. Bo wydatki się zwracają, i to z nawiązką. 80
  • Uwaga, (zdolne) dziecko na drodze! 16 lip 2017, 20:00 Ansel Elgort – zapamiętajcie to nazwisko, bo pewnie jeszcze nieraz je usłyszycie. A tymczasem idźcie do kin na „Baby Driver”. 84
  • Tu nikt nie bierze jeńców 16 lip 2017, 20:00 Ten serial – z największą liczbą nagród Emmy i najczęściej piracony – połączył publiczność i krytyków. Siódmy sezon „Gry o tron” już w HBO. 88
  • Polityka wieków średnich 16 lip 2017, 20:00 Fantasy to coś więcej niż dziwne stwory i magia – mówią nam aktorzy Isaac Hempstead Wright i Aidan Gillen. 89
  • Wydarzenie 16 lip 2017, 20:00 FILM Minione Minionki Minionki wracają. Do kin, do sklepów z zabawkami, do dziecięcych zestawów fast foodów. I chyba właśnie merkantylny wymiar, a nie erupcja kreatywności, stał za trzecią częścią filmu o żółtych stworach.  W... 92
  • Koniecznie! 16 lip 2017, 20:00 KSIĄŻKA Niedawno temu w Ameryce TO JEST TAKA KSIĄŻKA, JAKIEJ POLSCY CZYTELNICY CHYBA NAJBARDZIEJ OD POLSKICH AUTORÓW OCZEKUJĄ. I nie mogą się doczekać. „Dziedzictwo” to dobra powieść obyczajowa z ciekawą historią, przekonującymi... 93
  • Powyżej średniej 16 lip 2017, 20:00 musical Ładne buty! Zacznijmy od zalet. Stołeczna scena dostrzegła współczesny tytuł i to z najwyższej półki: premiera „Kinky Boots” odbyła się w 2013 r., a Cyndi Lauper otrzymała za niego prestiżową nagrodę Tony. Jest też... 94
  • Bez entuzjazmu 16 lip 2017, 20:00 muzyka 40 lat minęło, a oni swoje Emersoni to jeden z najpopularniejszych i najstarszych wciąż działających kwartetów smyczkowych. Wielkie brawa należą się Amerykanom za wyjście poza krąg bezpiecznego repertuaru oraz próbę stworzenia... 95
  • Katarzyna Pakosińska: To się państwu spodoba 16 lip 2017, 20:00 JESTEM CZYTELNICZKĄ MA- MUTOWO-ANALOGOWĄ, KOCHAM KSIĄŻKI W WERSJI PAPIEROWEJ. Czytam na dzień dobry. Lubię mieć kwadrans dla siebie, nie z gazetą, Facebookiem, ale z książką. Tytuły, których nie mogę przeczytać w danym momencie,... 96
  • Czy jadłem psy w Korei? 16 lip 2017, 20:00 Minęło równo 15 lat, gdy tu byłem po raz pierwszy. Wtedy jako turysta. Piłkarski. W dwóch nieznoszących się ze względów historycznych krajach: Japonii i Korei, odbywały się wspólne mistrzostwa świata w piłce nożnej – World Cup... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany