Nowe leki, nowe cele

Nowe leki, nowe cele

Celem leczenia cukrzycy dziś nie jest już obniżenie poziomu cukru we krwi, tylko zapobieganie powikłaniom i wydłużenie życia. Dzięki nowoczesnym terapiom jest to możliwe.

Profesor Paweł Piątkiewicz, diabetolog kierujący Kliniką Chorób Wewnętrznych, Diabetologii i Endokrynologii Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, mówi wprost: – Żyjemy w bardzo ciekawych czasach, kiedy na naszych oczach dokonuje się przełom w leczeniu cukrzycy typu 2. Ten przełom to nowoczesne leki, które już zmieniły cel leczenia cukrzycy, a przede wszystkim dały pacjentom szansę na uniknięcie powikłań i wydłużenie życia.

Zatrzymać epidemię

Chociaż cukrzyca typu 2 nie jest chorobą zakaźną, została uznana przez Światową Organizację Zdrowia za epidemię XXI w. Mówi się wręcz o pandemii, gdyż liczba zachorowań rośnie na całym świecie – przyczyną jest głównie epidemia nadwagi i otyłości, której nie udaje się opanować. W Polsce cukrzycę ma już 3 mln osób. Z tej liczby ponad pół miliona nie zdaje sobie sprawy z tego, że choruje, gdyż nie bada systematycznie poziomu cukru we krwi. Jest to zalecane raz w roku u każdej osoby, która ma nadwagę, otyłość, w jej rodzinie zdarzały się zachorowania na cukrzycę typu 2 lub ma więcej niż 45 lat i jest mało aktywna fizycznie. Badania są ważne dlatego, że cukrzyca typu 2 jest chorobą wyjątkowo podstępną: przez wiele lat rozwija się w ukryciu, nie dając żadnych objawów. Zbyt wysoki poziom cukru nie boli – jak mówią diabetolodzy – jednak stale i systematycznie niszczy naczynia krwionośne, prowadząc do takich powikłań jak zawał serca, udar mózgu, choroba niedokrwienna serca, niewydolność nerek czy uszkodzenie wzroku. – Cukrzyca często skraca życie o kilka lat z powodu powikłań, głównie sercowo-naczyniowych. 50 proc. zgonów u chorych na cukrzycę jest spowodowane powikłaniami miażdżycowymi: zawałem serca, udarem mózgu – potwierdza prof. Maciej Małecki, prezes Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego. Coraz więcej krajów podejmuje wysiłki, by walczyć z epidemią nadwagi i otyłości w celu zahamowania wzrostu liczby zachorowań na cukrzycę typu 2. Najważniejsze zasady są proste: więcej się ruszać, mniej jeść, ograniczyć węglowodany i tłuszcze, zwiększyć aktywność fizyczną. Jeśli jednak cukrzyca już występuje, konieczne jest jej leczenie. To znaczy: dobre leczenie, bo tylko takie jest efektywne.

Leki inteligentne

– Dziś jest już możliwe takie prowadzenie chorego i takie leczenie, które pozwala zapobiec powikłaniom sercowo-naczyniowym, a więc przedwczesnym zgonom – podkreśla prof. Janusz Gumprecht, ordynator oddziału Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Podstawą każdej terapii jest zmiana stylu życia: więcej ruchu, zdrowa dieta, unikanie nadmiaru węglowodanów (zwłaszcza prostych) oraz tłuszczu, a tym samym redukcja masy ciała. Gdy sama zmiana stylu życia nie wystarcza, konieczne jest leczenie farmakologiczne (zalecane zmiany stylu życia pozostają aktualne). Podstawą leczenia i pierwszym lekiem, który chorzy przyjmują, jest metformina. Jednak cukrzyca jest chorobą postępującą, dlatego gdy sama metformina nie wystarcza, konieczne jest dodanie do niej innych leków. – Przy wyborze terapii powinniśmy ocenić, czy pacjent jest obarczony ryzykiem sercowo-naczyniowym, czyli: czy już ma chorobę sercowo-naczyniową albo też jest nią zagrożony. Jeśli tak, to mamy dwie klasy leków, które możemy zastosować. Pierwsze to flozyny, drugie to leki z grupy inkretyn, a ściślej mówiąc analogi GLP-1. Zmniejszają ryzyko sercowo-naczyniowe, a chorym na cukrzycę mogą po prostu wydłużyć życie – mówi prof. Gumprecht. To właśnie pojawienie się nowych leków zmieniło cel leczenia cukrzycy. Do niedawna było nim obniżenie poziomu cukru we krwi po to, by nie niszczył naczyń krwionośnych. Okazało się jednak, że leki, które mocno obniżały poziom glukozy, często powodowały u chorych epizody hipoglikemii (zbyt niski poziom cukru). Objawy są nieprzyjemne: to osłabienie, omdlenia, może nawet dojść do zgonu. Chorzy, bojąc się niedocukrzeń, często sami modyfikowali dawki leków, przez co poziom cukru był niewyrównany, a choroba jeszcze szybciej postępowała. Nowoczesne leki obniżają poziom cukru inteligentnie, tak by nie doprowadzić do hipoglikemii.

Zabrać cukier z nerek

Analogi GLP-1 zmniejszają poziom cukru we krwi, obniżają ciśnienie, hamują lub nawet zmniejszają przyrost masy ciała. Bardzo ciekawą grupą leków są flozyny, które powodują większe wydalanie cukru wraz z moczem: dzięki temu jego stężenie we krwi spada. Jednak oprócz tego mają też inne efekty. – Zmniejszają masę ciała dzięki wydalaniu cukru wraz z moczem, obniżają ciśnienie krwi – wylicza prof. Piątkiewicz. – Badanie EMPA-REG OUTCOME wykazało, że empagliflozyna, jeden z leków z tej grupy, zmniejsza ryzyko zgonu z przyczyn sercowo-naczyniowych u chorych z cukrzycą. To pierwszy lek przeciwcukrzycowy, w którego wypadku udowodniono, że ma właściwości przedłużania życia chorych na cukrzycę typu 2 – podkreśla prof. Piątkiewicz. Badanie prowadzono ponad trzy lata na grupie ponad 7 tys. chorych na cukrzycę obarczonych dużym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Udowodniło, że dodanie empagliflozyny do dotychczasowej terapii powoduje redukcję śmiertelności u pacjentów z cukrzycą typu 2: o 38 proc. zmniejsza liczbę zgonów z przyczyn sercowo-naczyniowych, o 32 proc. – ryzyko zgonu z dowolnej przyczyny i o 35 proc. – ryzyko hospitalizacji z powodu niewydolności serca. – To spektakularne wyniki, których się nie spodziewaliśmy – przyznają diabetolodzy. Profesor Gumprecht zaznacza, że obecnie mamy do czynienia z sytuacją bez precedensu: amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) i Europejska Agencja Leków (EMA) wyraziły zgodę, by informacje na temat zmniejszenia ryzyka sercowo-naczyniowego znalazły się w charakterystyce produktu leczniczego, czyli w ulotce dołączanej do leków. Chodzi zarówno o flozyny, jak i analogi GLP-1. Powikłania kardiologiczne cukrzycy mogą skrócić życie chorego o sześć-siedem lat, a jeśli przeszedł on już zawał serca lub udar mózgu, to nawet o 12 lat. Tak nie musi się stać, jeśli chorzy będą mogli przyjmować leki, które to ryzyko zmniejszają. Dobrze by było, żeby także chorzy w Polsce mieli możliwość ich stosowania – zwłaszcza że już od wielu lat mają do nich dostęp pacjenci w innych krajach Europy. g

Okładka tygodnika WPROST: 48/2018
Artykuł został opublikowany w 48/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 48/2018 (1863)

  • Więcej nas łączy, niż dzieli 25 lis 2018, 20:00 Mamy być traktowani jak Żydzi przez Goebbelsa – to porównanie, którego wicepremier Piotr Gliński użył podczas rozmowy ze mną, opublikowanej tydzień temu we „Wprost”, obiegło Polskę i świat. Kończyło ono dłuższy wywód i... 3
  • Diagnoza i co dalej 25 lis 2018, 20:00 Z dr n. med. Mariolą Kosowicz, psychoonkologiem, terapeutą systemowym z Centrum Onkologii, rozmawia Katarzyna Pinkosz 5
  • Niedyskrecje parlamentarne 25 lis 2018, 20:00 WŁODZIMIERZ CZARZASTY, WCHODZĄC DO SEJMU, wzbudził nieskrywaną radość wśród pracowników straży marszałkowskiej. „Pan na jednorazowej przepustce?” – pytał ze śmiechem strażnik. „Za rok się to zmieni. Będzie inna” –... 6
  • Obraz tygodnia 25 lis 2018, 20:00 88 mln zł dotacji otrzyma od Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Polska Stacja Antarktyczna im. Henryka Arctowskiego. Minister Gowin z dumą obwieścił, że to największa dotacja dla badań polarnych od 40 lat. W kraju robi się gorąco, inwestujemy w zimno. 9
  • Info radar 25 lis 2018, 20:00 Podlaska wolta radnych PiS POTWIERDZIŁY SIĘ INFORMACJE „WPROST” na temat możliwego rozpadu klubu PiS na Podlasiu. Choć w tym sejmiku partia Kaczyńskiego ma samodzielną większość, to przewodniczącym sejmiku został kandydat Koalicji... 10
  • Kłopotliwa komisja śledcza 25 lis 2018, 20:00 AFERA KNF TO WYSOKOOKTANOWE PALIWO DLA OPOZYCJI, KTÓRA ZŁOŻYŁA JUŻ WNIOSEK o powołanie komisji śledczej. PiS zapowiedziało, że na komisję się nie zgodzi. Ma większość, która bez problemu wniosek Platformy odrzuci. Nie znaczy to, że... 11
  • O żabach w wojennych barwach 25 lis 2018, 20:00 lewo JESTEŚMY ŚWIADKAMI NIESŁYCHANEGO, LECZ CYKLICZNEGO WYDARZENIA. Wilk staje się owieczką, która połyka żaby. Trudno powiedzieć, kto się na to jeszcze nabiera, ale – tak jak w cyrku – pewno wielu. PiS staje się partią rozsądną... 12
  • Dzisiejsza polityka to już nie mój świat 25 lis 2018, 20:00 Istnieje potrzeba, by na wybory europejskie powstała wielka koalicja europejska – od PO przez Nowoczesną, PSL i SLD aż do takich partii jak Razem – apeluje Aleksander Kwaśniewski, prezydent RP w latach 1995-2005. 14
  • Nierdzewny druh prezesa 25 lis 2018, 20:00 Do polityki trafił przez okno teściów na pl. Konstytucji. Potem Adam Glapiński zawsze wolał być w cieniu, ale afera KNF skierowała reflektory na prezesa NBP i jego świtę. 20
  • Brytania na mieliźnie 25 lis 2018, 20:00 Aż przykro patrzeć na skalę upokorzeń, przez które przechodzi teraz Wielka Brytania. I aż trudno pojąć, że na takie upokorzenia mogło zostać wydane mocarstwo nuklearne będące piątą gospodarką świata. A wszystko za sprawą... 25
  • Platforma będzie się smażyć w piekle 25 lis 2018, 20:00 Nowelizacja ustawy o sądownictwie to dowód, że propaganda opozycji, jakobyśmy chcieli polexitu, była totalnie nieprawdziwa – mówi Adam Bielan, wicemarszałek Senatu z PiS. 26
  • Wojna w obozie władzy 25 lis 2018, 20:00 Afera KNF skłóciła wszystkich ze wszystkimi w obozie Zjednoczonej Prawicy. Ale nie oznacza to ani wcześniejszych wyborów, ani lawinowych dymisji. 30
  • Nowe polskie elity 25 lis 2018, 20:00 O to, by naród nie był za mądry, zadbały wszystkie poprzednie ekipy – od Unii Demokratycznej przez SLD, AWS, PSL po PO. „Tylko 2 proc. uczniów w ostatnim roku nauki potrafi bezbłędnie zinterpretować tekst i logicznie to uzasadnić”... 33
  • Rysy na rzeczniku 25 lis 2018, 20:00 PiS wprowadził partyjną dyscyplinę, by Mikołaj Pawlak został rzecznikiem praw dziecka. Obok tego, że nie spełnia wymogów formalnych, wytyka mu się wypowiedzi o podłożu rasistowskim. 34
  • Polska polityka jest najnudniejsza 25 lis 2018, 20:00 Trudno uwierzyć, że osoba, która odpowiadała za finanse 40-milionowego kraju, mogła dać się tak nabrać Obserwowanie polskiej polityki staje się nudnym i przewidywalnym zajęciem. Dokładnie wiadomo, kto co powie, zanim nawet otworzy usta.... 37
  • Ranking 50 najbardziej wpływowych Polek i Polaków 25 lis 2018, 20:00 Pierwsze miejsce Jarosław Kaczyński, potem długo, długo nic. Następnie – niemal łeb w łeb – premier Mateusz Morawiecki i przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk. Tuż za podium Wojciech Smarzowski. 39
  • Zbudowałem pancerz 25 lis 2018, 20:00 Mówi się, że piłka nożna to czysta fizyka, kopnięcie piłki w kierunku bramki przeciwnika i tyle. Ale wszystko to, co dzieje się wokół piłki – ta presja, smutek po porażce, radość po zwycięstwie – o tym się nie mówi. A musisz z tym wszystkim radzić sobie sam – opowiada Robert... 56
  • Leczenie strachów zabobonem 25 lis 2018, 20:00 Nadchodzące andrzejki przypomną nam, że wciąż wierzymy w stare ludowe przesądy, oprócz nich stosujemy też nowe modne rytuały. Tak uśmierzamy lęki. 62
  • Jak zarobić na US Army 25 lis 2018, 20:00 Setki milionów dolarów w kontraktach. Amerykańskie wojsko wydaje w Polsce na potęgę. Tyle że Polacy o te pieniądze nawet się nie starają. 66
  • Hossa Bessa 25 lis 2018, 20:00 Ile wydamy na święta? zł, czyli o 6 proc. więcej 1168 niż w ubiegłym roku, zamierzają średnio przeznaczyć Polacy na tegoroczne święta – wynika z badania firmy konsultingowej Deloitte. W tym roku Polacy wydadzą więcej na prezenty... 70
  • Inwestycje w komfort podróżowania 25 lis 2018, 20:00 PKP Intercity realizuje największy program inwestycyjny w swojej historii, wart ok. 7 mld zł. W efekcie pasażerowie wkrótce będą mogli korzystać z jeszcze wygodniejszych pociągów. 71
  • Kolej na pasażera 25 lis 2018, 20:00 – Nowe dworce, tory, lokomotywy, wagony – inwestycje na kolei pędzą pełną parą. Nikt już nie pyta, czy wydamy na ten cel wszystkie środki unijne. Plany są tak ambitne, że powstaje pytanie, czy wystarczy na nie pieniędzy. O tym debatowali prezesi spółek z Grupy PKP podczas... 72
  • Bohaterowie są zmęczeni 25 lis 2018, 20:00 Od brexitu po wojny celne z USA i spory w strefie euro przywódcy UE miotają się, próbując zapanować nad kolejnymi kryzysami. Zadania nie ułatwia im słabnące poparcie wyborców we własnych krajach. 74
  • Know How 25 lis 2018, 20:00 Pompeje pełne odkryć Archeolodzy odnaleźli w Pompejach fresk erotyczny. Przedstawia on scenę aktu miłosnego Ledy, żony spartańskiego króla Tyndareosa, z Zeusem, który przybrał postać łabędzia. Według starogreckiej mitologii Leda... 78
  • Nie daj się bólowi 25 lis 2018, 20:00 Czym jest ból, jak stosować leki przeciwbólowe i dlaczego lepiej nie dobierać ich na własną rękę, tłumaczy dr. n. med. Jarosław Woroń z Zakładu Farmakologii Klinicznej Katedry Farmakologii CM UJ Kraków i Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. 81
  • Czy nowe to zawsze przełomowe? 25 lis 2018, 20:00 Coraz więcej chorób, do niedawna nieuleczalnych, dziś można wyleczyć lub tak prowadzić ich terapię, żeby pacjent żył wiele lat. Poprawiają się wyniki leczenia, ale wiele jest jeszcze do zrobienia. 86
  • Nowe leki, nowe cele 25 lis 2018, 20:00 Celem leczenia cukrzycy dziś nie jest już obniżenie poziomu cukru we krwi, tylko zapobieganie powikłaniom i wydłużenie życia. Dzięki nowoczesnym terapiom jest to możliwe. 88
  • Życie z cegiełek 25 lis 2018, 20:00 W krajach, gdzie dostęp do nowych technologii medycznych jest największy, szpiczak staje się chorobą przewlekłą – mówi dr hab. Dominik Dytfeld z Katedry i Kliniki Hematologii i Transplantacji Szpiku w Poznaniu. 90
  • Edukacja i nowe technologie 25 lis 2018, 20:00 Medycyna rozwija się w zawrotnym tempie – niemal codziennie pojawiają się nowe sposoby leczenia, operowania, żywienia. Po to, żeby nowe terapie skutecznie wdrożyć, konieczne są nowatorskie metody szkolenia – zarówno lekarzy, pielęgniarek, jak i pacjentów. 92
  • Operacje z asystą robota 25 lis 2018, 20:00 Prostatektomia radykalna przeprowadzona w asyście robota da Vinci umożliwia operowanym mężczyznom normalne funkcjonowanie – mówi dr Paweł Salwa, urolog z warszawskiego szpitala Medicover, ekspert urologii robotycznej. 94
  • Dieta antynowotworowa istnieje 25 lis 2018, 20:00 Nasza dieta ma ogromny wpływ na to, czy w naszym organizmie rozwinie się nowotwór. Istnieje całe mnóstwo pokarmów, które zmniejszają ryzyko zachorowania na raka. 96
  • Suplementy diety pomocne w zapobieganiu nowotworom 25 lis 2018, 20:00 Zdrowe odżywianie jest jednym z wiodących czynników, zmniejszających ryzyko zachorowania na raka. Warto wiedzieć, że niektóre suplementy diety również mogą okazać się pomocne. 96
  • Gdybanie na ekranie 25 lis 2018, 20:00 Choć pierwsza polska produkcja dla Netflixa – „1983” – to serial nie do końca udany, i tak warto go zobaczyć. Pokazuje bowiem, jak wyglądałaby Polska, gdyby komunizm nie upadł. 106
  • Kamera albo wolność 25 lis 2018, 20:00 Wchodzące na nasze ekrany „Trzy twarze” są czwartym filmem, który Jafar Panahi nakręcił w Iranie... nielegalnie. 110
  • Wydarzenie 25 lis 2018, 20:00 Warszawska kreska „Ślepnąc od świateł”, reż. Krzysztof Skonieczny, HBO/HBO GO Sztywniutko – ten zwrot, pewnie już na stałe, wprowadza do slangu Krzysztof Skonieczny ekranizacją powieści Jakuba Żulczyka „Ślepnąc od świateł”.... 112
  • Film 25 lis 2018, 20:00 Okowy tradycji „Sofia”, reż Meryem Benm’Barek-Aloisi, BestFilm Podlegają karze więzienia od jednego miesiąca do roku wszystkie osoby płci odmiennej, które, nie będąc związane ślubem, utrzymują ze sobą relacje seksualne”. To... 113
  • Myzuka 25 lis 2018, 20:00 Tańcząca na wzgórzach Gdy zadebiutowała przebojem „Wuthering Heights” i płytą „The Kick Inside”, krytycy i słuchacze byli zgodni, że oto pojawił się ogromny talent – nie tylko wokalny, ale też kompozytorski. Wszyscy byli... 114
  • Książka 25 lis 2018, 20:00 Ucieczka Don DeLillo, „Great Jones Street”, Noir sur Blanc DeLillo od wielu lat uchodzi za jednego z najwybitniejszych amerykańskich pisarzy. W tej ocenie jest nieco przesady – to świetny rzemieślnik i tyle, ale amerykańskich... 115
  • Kalejdoskop 25 lis 2018, 20:00 Wystylizowany chaos Stojąc kilka metrów od zdjęcia, widzimy doskonałą fotografię petrochemii i dopiero, gdy podchodzimy do dzieła bliżej, dostrzegamy, że jej kominy i zbiorniki zbudowane są z puszek i dezodorantów. Bo LaChapelle to... 116
  • Kulturalna trzynastka 25 lis 2018, 20:00 Michał Olszański DZIENNIKARZ RADIOWY I TELEWIZYJNY 118
  • Odruchy stadne 25 lis 2018, 20:00 Lada chwila podpici mikołaje opanują miasto. Ciemno będzie już o 15, a całe centrum zostanie szczelnie zakorkowane jak butelka z niebezpiecznym dżinem. Ludzi będzie jakby więcej, wszędzie tłumy, kolejki, ścisk, zero pustych stolików w... 119
  • Jak właściwe dobrać wino do potrawy 25 lis 2018, 20:00 Radzą Anna Starmach i Bogumiła Wiśniewska 120
  • Zrób sobie…Glińskiego 25 lis 2018, 20:00 Wicepremier Piotr Gliński otwiera Muzeum Prześladowań Piotra Glińskiego. 122

ZKDP - Nakład kontrolowany