Gdybanie na ekranie

Gdybanie na ekranie

1983 teaser
1983 teaser / Źródło: YouTube
Choć pierwsza polska produkcja dla Netflixa – „1983” – to serial nie do końca udany, i tak warto go zobaczyć. Pokazuje bowiem, jak wyglądałaby Polska, gdyby komunizm nie upadł.

Rok 2003. Warszawa. Mieszkańcy mają nowoczesne telefony komórkowe. Korzystają z komputerów. Jednak po ulicach jeżdżą przeważnie stare polonezy, maluchy i wołgi, a bezpieczeństwa obywateli strzeże milicja i SB. Polska nigdy nie oswobodziła się z uścisku Związku Radzieckiego. Władzę wciąż dzierży nadopiekuńcza partia, która nie lubi, gdy jednostki zaczynają wykazywać tendencje wolnościowe, poddając tym samym w wątpliwość sens panującego porządku. Każdego rebelianta trzeba więc stłamsić, zniszczyć, a najlepiej po prostu zlikwidować.

Niszowa uniwersalność

Tak w skrócie wygląda świat, który wykreował scenarzysta Joshua Long w pierwszym polskim serialu Netflixa. Powstanie „1983” było tylko kwestią czasu, bo choć znana dziś pod każdą szerokością geograficzną platforma stremingowa ma w swojej ofercie wiele serialowych i fabularnych megahitów „made in USA”, to jej szefowie wiedzą, że nic tak nie przyciąga nieamerykańskiej publiczności jak lokalne produkcje. Liczą się nie tylko rozpoznawalne na danym rynku aktorskie twarze, ale też reszta ekipy (patrz ramka). Long jest co prawda Amerykaninem, ale od siedmiu lat mieszka w Warszawie, więc dosyć dobrze poznał polskie realia. Za kamerą zaś stanęły cztery polskie twórczynie: Agnieszka Holland, Kasia Adamik, Agnieszka Smoczyńska i Olga Chajdas. – Ten scenariusz stworzyłem na prośbę Macieja Musiała [aktor znany m.in. z serialu „Rodzinka.pl” – red.]. Chciał, bym napisał dla niego scenę w języku angielskim, którą mógłby zagrać. Tak narodził się pomysł na Kajetana i Anatola – mówi Long. – Pierwszy draft powstał bez większych oczekiwań, ale gdy już zacząłem, postanowiłem pisać dalej. Gotowy scenariusz trafił do Hollywood i skończył na biurku szefów Netflixa. Co reżyserki zafascynowało w tym tekście? – Przestawienie rzeczywistości, w której żelazna kurtyna nie opadła.

Trzeba było wymyślić cały świat, od ogólnego konceptu do najmniejszych detali – mówi Smoczyńska. – Bardzo istotne dla tej historii jest to, że rozgrywa się właśnie w Polsce – tłumaczy Long. – Ta opowieść jest nierozerwalnie związana z historią kraju, który zmieniając się, w latach 80. wpłynął na świat. Patrzyłem na to, dorastając w Stanach Zjednoczonych. Obserwowałem poczynania Lecha Wałęsy i Solidarności. Scenarzyście wtóruje Musiał, który jest nie tylko odtwórcą głównej roli, ale też jednym z producentów: – „1983” jest o tyle wyjątkowy, że nie da się go wpasować w żadne ramy. Nie powstało jeszcze coś takiego. Wydaje się, że wiara aktora w oryginalność opowiadanej historii jest trochę na wyrost. W kontekście pierwszej polskiej produkcji Netflixa warto wspomnieć, że już w 2015 r. na platformie Amazon Prime Video miał premierę serial „Człowiek z Wysokiego Zamku” przedstawiający alternatywną historię, w której alianci przegrali II wojnę światową, część USA należy do Wielkiej Nazistowskiej Rzeszy, a część – do Japońskich Stanów Pacyfiku. Mało tego, rok temu BBC zrealizowała podobną produkcję pt. „SS-GB” – tu władzę nad Wielką Brytanią sprawują Niemcy, którzy wygrali bitwę o Anglię. – Co nas wyróżnia? Wydaje mi się, że dla widzów na całym świecie będzie interesująca intryga oraz historia pokazująca, jak zmieniłyby się losy tej części Europy, gdyby w 1983 r. pewne wydarzenia potoczyły się inaczej – tłumaczy Agnieszka Holland. – Netflix nie decyduje się na produkcje, które nie mają potencjału międzynarodowego.

Musieli więc dostrzec w naszej historii pewną uniwersalność. Staramy się, żeby ta historia była zrozumiała dla każdego, niezależnie od tego, gdzie będzie ją oglądać, ale nie ukrywamy, że pewne rzeczy będą w pewien sposób niszowe i zrozumiałe tylko dla polskiego widza – wtóruje reżyserce Musiał. „1983” opowiada historię dwóch bohaterów. Kajetan (Musiał) to dziecko wychowane przez państwo – gdy w wieku pięciu lat w zamachu terrorystycznym stracił rodziców, stał się narodową maskotką. Wszyscy mu współczuli i chcieli pomóc, co partia bardzo umiejętnie spożytkowała, wykorzystując dziecko w machnie propagandowej. – Postać, którą gram, ma wyprany mózg. Jest lojalistą, idealistą i został wychowany w taki sposób, by inne myśli niż oficjalny przekaz do niego nie docierały – mówi Musiał. Drugim bohaterem jest grany przez Roberta Więckiewicza oficer milicji Anatol. – W materiałach promocyjnych można przeczytać, że mój bohater jest skompromitowanym milicjantem – mówi aktor. – Ja tego tak nie odbieram. On po prostu w pewnym momencie zadarł z niewłaściwymi ludźmi. Zbyt często zadawał wysoko postawionym osobom niewygodne pytania i jego świetnie zapowiadająca się kariera została brutalnie przerwana, a on sam zdegradowany i zesłany do biednej dzielnicy zwanej Małym Wietnamem. Gdy go poznajemy, znów zaczyna się buntować przeciwko systemowi. Zaczyna wątpić w nieomylność swoich przełożonych. To nie jest „Brudny Harry” strzelający do każdego, kto stanie mu na drodze. To nie jest Ameryka. Anatol jest niejednoznacznym bohaterem z nieudanym związkiem i ogólną awersją do ludzi – tłumaczy Więckiewicz.

Uwierz na słowo

Najciekawiej w całej produkcji zapowiada się Warszawa. W niczym nie przypomina stolicy, jaką znamy. Wspomniany przez Więckiewicza Mały Wietnam – przypominający bardzo nowojorskie Chinatown – to dzielnica pełna lampionów i małych kolorowych restauracji. Poza tym dystryktem miasto nie jest zbyt przyjazne. Ludzie przemykają zimnymi i ciemnymi ulicami. Nie widać tutaj radości, co w sumie nie dziwi – im mniej się wychylasz, tym mniejsze prawdopodobieństwo, że ktoś z SB się tobą zainteresuje. Podczas zdjęć serialowa siedziba służb zajmujących się „korektą historii” mieściła się w podziemiach remontowanego domu towarowego Smyk w Warszawie. Kilkanaście biurek zawalonych dokumentami stało wśród surowych betonowych ścian i prętów zbrojeniowych. – Sposób opowiadania tej historii sprawia, że spokojnie możemy rywalizować z najlepszymi, jak „House of Cards” czy „Narcos” – mówi Musiał. – Sami Amerykanie cieszą się z jakości, którą jesteśmy im w stanie dostarczyć.

Udało nam się zebrać najlepszych ludzi, m.in. jeśli chodzi o scenografię, kostiumy czy make-up. Ten projekt był swojego rodzaju magnesem dla wszystkich fajnych twórców i artystów. Tempo serialu jest niezwykłe, odwiedzamy dużo lokacji, mamy bardzo długą listę postaci; nawet do mniejszych ról przychodzili świetni aktorzy. To był zaszczyt z nimi zagrać – dodaje aktor. Przynajmniej w przypadku kostiumów trzeba przyznać Musiałowi rację – widać, że Katarzyna Lewińska miała w głowie spójną wizję, jak stroje – np. mundury SB i Wojska Polskiego – mają wyglądać, i potrafiła te pomysły zmaterializować. Nieco mniej entuzjastycznie muszę jednak podejść do innych składowych produkcji. Rzeczywiście obsada brzmiała obiecująco: Robert Więckiewicz, Edyta Olszówka, Andrzej Grabowski, Michalina Olszańska, Mirosław Zbrojewicz czy Andrzej Chyra – to tylko kilka nazwisk z długiej listy aktorów, którzy zaangażowali się w projekt. Niestety, po obejrzeniu czterech odcinków już wiem, że nasz serial nie będzie globalnym hitem na miarę „Dark”, „Orange Is the New Black” czy „House of Cards”. Dostajemy produkcję ze średniej półki, produkt bardzo nierówny i odnoszę też wrażenie, że trochę niedopracowany pod względem scenariuszowym. Bohaterom brak odpowiedniej motywacji, a wykreowany alternatywny świat nie zawsze jest konsekwentny w swojej odmienności.

Pod względem aktorskim też nie dostajemy powalających na kolana kreacji na miarę „Rojsta” czy „Ślepnąc od świateł”. Najbardziej w pamięci zapada postać grana przez Zbrojewicza, natomiast reszta obsady chyba nie do końca czuje klimat rzeczywistości wykreowanej przez Longa, przez co nie utożsamia się z bohaterami. Aktorzy wygłaszają swoje kwestie bez większych emocji, czasami wręcz je recytując, co znakomicie widać np. w scenach z Edytą Olszówką. „1983” jednego dnia zadebiutuje w 133 krajach. – Wydaje mi się, że nie dałoby się wymyślić ciekawszej historii na pierwszą polską produkcję Netflixa, która mogłaby być zaprezentowana światu – mówi brytyjski aktor Clive Russell, którego również zobaczymy w serialu. – Jest trochę waszej historii, ale też sporo nawiązań do wydarzeń z innych krajów. Każdy znajdzie tu coś dla siebie. To uniwersalna opowieść, która odwołuje się do tego, czego każdy z nas się boi: ubezwłasnowolnienia przez organy państwa i bezsilności w walce z nimi. Mówimy o zagrożeniu, które w wielu krajach znów jest realne – dodaje Russell. Trudno się z nim nie zgodzić, bo ukazywanie historii w konwencji „co by było, gdyby…” jest swoistą przestrogą, do czego mogłyby doprowadzić rządy totalitarne, gdyby społeczeństwa się nie buntowały. Takie „gdybanie” powoduje, że „1983” jest serialem pokroju duńskiego „The Rain”, gdzie widz, by czerpać radość z seansu, musi często wyłączyć logiczne myślenie. Jeśli tego nie zrobi, liczne niekonsekwencje i nielogiczne czy naiwne zachowania postaci wydadzą mu się drażniące. Na razie jednak warto cieszyć się pierwszą polską produkcją Netflixa, która jest wyjątkowa jeszcze z jednego powodu: za sterami reżyserskimi stanęły same panie. – Bardzo się cieszę, że w takim żeńskim gronie mogłyśmy się spotkać i coś razem stworzyć. Nie jest to sytuacja częsta. Choć mam nadzieję, że ten trend będzie się zmieniać – mówi Agnieszka Holland. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 48/2018
Więcej możesz przeczytać w 48/2018 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 48/2018 (1863)

  • Więcej nas łączy, niż dzieli 25 lis 2018, 20:00 Mamy być traktowani jak Żydzi przez Goebbelsa – to porównanie, którego wicepremier Piotr Gliński użył podczas rozmowy ze mną, opublikowanej tydzień temu we „Wprost”, obiegło Polskę i świat. Kończyło ono dłuższy wywód i... 3
  • Diagnoza i co dalej 25 lis 2018, 20:00 Z dr n. med. Mariolą Kosowicz, psychoonkologiem, terapeutą systemowym z Centrum Onkologii, rozmawia Katarzyna Pinkosz 5
  • Niedyskrecje parlamentarne 25 lis 2018, 20:00 WŁODZIMIERZ CZARZASTY, WCHODZĄC DO SEJMU, wzbudził nieskrywaną radość wśród pracowników straży marszałkowskiej. „Pan na jednorazowej przepustce?” – pytał ze śmiechem strażnik. „Za rok się to zmieni. Będzie inna” –... 6
  • Obraz tygodnia 25 lis 2018, 20:00 88 mln zł dotacji otrzyma od Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Polska Stacja Antarktyczna im. Henryka Arctowskiego. Minister Gowin z dumą obwieścił, że to największa dotacja dla badań polarnych od 40 lat. W kraju robi się gorąco, inwestujemy w zimno. 9
  • Info radar 25 lis 2018, 20:00 Podlaska wolta radnych PiS POTWIERDZIŁY SIĘ INFORMACJE „WPROST” na temat możliwego rozpadu klubu PiS na Podlasiu. Choć w tym sejmiku partia Kaczyńskiego ma samodzielną większość, to przewodniczącym sejmiku został kandydat Koalicji... 10
  • Kłopotliwa komisja śledcza 25 lis 2018, 20:00 AFERA KNF TO WYSOKOOKTANOWE PALIWO DLA OPOZYCJI, KTÓRA ZŁOŻYŁA JUŻ WNIOSEK o powołanie komisji śledczej. PiS zapowiedziało, że na komisję się nie zgodzi. Ma większość, która bez problemu wniosek Platformy odrzuci. Nie znaczy to, że... 11
  • O żabach w wojennych barwach 25 lis 2018, 20:00 lewo JESTEŚMY ŚWIADKAMI NIESŁYCHANEGO, LECZ CYKLICZNEGO WYDARZENIA. Wilk staje się owieczką, która połyka żaby. Trudno powiedzieć, kto się na to jeszcze nabiera, ale – tak jak w cyrku – pewno wielu. PiS staje się partią rozsądną... 12
  • Dzisiejsza polityka to już nie mój świat 25 lis 2018, 20:00 Istnieje potrzeba, by na wybory europejskie powstała wielka koalicja europejska – od PO przez Nowoczesną, PSL i SLD aż do takich partii jak Razem – apeluje Aleksander Kwaśniewski, prezydent RP w latach 1995-2005. 14
  • Nierdzewny druh prezesa 25 lis 2018, 20:00 Do polityki trafił przez okno teściów na pl. Konstytucji. Potem Adam Glapiński zawsze wolał być w cieniu, ale afera KNF skierowała reflektory na prezesa NBP i jego świtę. 20
  • Brytania na mieliźnie 25 lis 2018, 20:00 Aż przykro patrzeć na skalę upokorzeń, przez które przechodzi teraz Wielka Brytania. I aż trudno pojąć, że na takie upokorzenia mogło zostać wydane mocarstwo nuklearne będące piątą gospodarką świata. A wszystko za sprawą... 25
  • Platforma będzie się smażyć w piekle 25 lis 2018, 20:00 Nowelizacja ustawy o sądownictwie to dowód, że propaganda opozycji, jakobyśmy chcieli polexitu, była totalnie nieprawdziwa – mówi Adam Bielan, wicemarszałek Senatu z PiS. 26
  • Wojna w obozie władzy 25 lis 2018, 20:00 Afera KNF skłóciła wszystkich ze wszystkimi w obozie Zjednoczonej Prawicy. Ale nie oznacza to ani wcześniejszych wyborów, ani lawinowych dymisji. 30
  • Nowe polskie elity 25 lis 2018, 20:00 O to, by naród nie był za mądry, zadbały wszystkie poprzednie ekipy – od Unii Demokratycznej przez SLD, AWS, PSL po PO. „Tylko 2 proc. uczniów w ostatnim roku nauki potrafi bezbłędnie zinterpretować tekst i logicznie to uzasadnić”... 33
  • Rysy na rzeczniku 25 lis 2018, 20:00 PiS wprowadził partyjną dyscyplinę, by Mikołaj Pawlak został rzecznikiem praw dziecka. Obok tego, że nie spełnia wymogów formalnych, wytyka mu się wypowiedzi o podłożu rasistowskim. 34
  • Polska polityka jest najnudniejsza 25 lis 2018, 20:00 Trudno uwierzyć, że osoba, która odpowiadała za finanse 40-milionowego kraju, mogła dać się tak nabrać Obserwowanie polskiej polityki staje się nudnym i przewidywalnym zajęciem. Dokładnie wiadomo, kto co powie, zanim nawet otworzy usta.... 37
  • Ranking 50 najbardziej wpływowych Polek i Polaków 25 lis 2018, 20:00 Pierwsze miejsce Jarosław Kaczyński, potem długo, długo nic. Następnie – niemal łeb w łeb – premier Mateusz Morawiecki i przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk. Tuż za podium Wojciech Smarzowski. 39
  • Zbudowałem pancerz 25 lis 2018, 20:00 Mówi się, że piłka nożna to czysta fizyka, kopnięcie piłki w kierunku bramki przeciwnika i tyle. Ale wszystko to, co dzieje się wokół piłki – ta presja, smutek po porażce, radość po zwycięstwie – o tym się nie mówi. A musisz z tym wszystkim radzić sobie sam – opowiada Robert... 56
  • Leczenie strachów zabobonem 25 lis 2018, 20:00 Nadchodzące andrzejki przypomną nam, że wciąż wierzymy w stare ludowe przesądy, oprócz nich stosujemy też nowe modne rytuały. Tak uśmierzamy lęki. 62
  • Jak zarobić na US Army 25 lis 2018, 20:00 Setki milionów dolarów w kontraktach. Amerykańskie wojsko wydaje w Polsce na potęgę. Tyle że Polacy o te pieniądze nawet się nie starają. 66
  • Hossa Bessa 25 lis 2018, 20:00 Ile wydamy na święta? zł, czyli o 6 proc. więcej 1168 niż w ubiegłym roku, zamierzają średnio przeznaczyć Polacy na tegoroczne święta – wynika z badania firmy konsultingowej Deloitte. W tym roku Polacy wydadzą więcej na prezenty... 70
  • Inwestycje w komfort podróżowania 25 lis 2018, 20:00 PKP Intercity realizuje największy program inwestycyjny w swojej historii, wart ok. 7 mld zł. W efekcie pasażerowie wkrótce będą mogli korzystać z jeszcze wygodniejszych pociągów. 71
  • Kolej na pasażera 25 lis 2018, 20:00 – Nowe dworce, tory, lokomotywy, wagony – inwestycje na kolei pędzą pełną parą. Nikt już nie pyta, czy wydamy na ten cel wszystkie środki unijne. Plany są tak ambitne, że powstaje pytanie, czy wystarczy na nie pieniędzy. O tym debatowali prezesi spółek z Grupy PKP podczas... 72
  • Bohaterowie są zmęczeni 25 lis 2018, 20:00 Od brexitu po wojny celne z USA i spory w strefie euro przywódcy UE miotają się, próbując zapanować nad kolejnymi kryzysami. Zadania nie ułatwia im słabnące poparcie wyborców we własnych krajach. 74
  • Know How 25 lis 2018, 20:00 Pompeje pełne odkryć Archeolodzy odnaleźli w Pompejach fresk erotyczny. Przedstawia on scenę aktu miłosnego Ledy, żony spartańskiego króla Tyndareosa, z Zeusem, który przybrał postać łabędzia. Według starogreckiej mitologii Leda... 78
  • Nie daj się bólowi 25 lis 2018, 20:00 Czym jest ból, jak stosować leki przeciwbólowe i dlaczego lepiej nie dobierać ich na własną rękę, tłumaczy dr. n. med. Jarosław Woroń z Zakładu Farmakologii Klinicznej Katedry Farmakologii CM UJ Kraków i Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie. 81
  • Czy nowe to zawsze przełomowe? 25 lis 2018, 20:00 Coraz więcej chorób, do niedawna nieuleczalnych, dziś można wyleczyć lub tak prowadzić ich terapię, żeby pacjent żył wiele lat. Poprawiają się wyniki leczenia, ale wiele jest jeszcze do zrobienia. 86
  • Nowe leki, nowe cele 25 lis 2018, 20:00 Celem leczenia cukrzycy dziś nie jest już obniżenie poziomu cukru we krwi, tylko zapobieganie powikłaniom i wydłużenie życia. Dzięki nowoczesnym terapiom jest to możliwe. 88
  • Życie z cegiełek 25 lis 2018, 20:00 W krajach, gdzie dostęp do nowych technologii medycznych jest największy, szpiczak staje się chorobą przewlekłą – mówi dr hab. Dominik Dytfeld z Katedry i Kliniki Hematologii i Transplantacji Szpiku w Poznaniu. 90
  • Edukacja i nowe technologie 25 lis 2018, 20:00 Medycyna rozwija się w zawrotnym tempie – niemal codziennie pojawiają się nowe sposoby leczenia, operowania, żywienia. Po to, żeby nowe terapie skutecznie wdrożyć, konieczne są nowatorskie metody szkolenia – zarówno lekarzy, pielęgniarek, jak i pacjentów. 92
  • Operacje z asystą robota 25 lis 2018, 20:00 Prostatektomia radykalna przeprowadzona w asyście robota da Vinci umożliwia operowanym mężczyznom normalne funkcjonowanie – mówi dr Paweł Salwa, urolog z warszawskiego szpitala Medicover, ekspert urologii robotycznej. 94
  • Dieta antynowotworowa istnieje 25 lis 2018, 20:00 Nasza dieta ma ogromny wpływ na to, czy w naszym organizmie rozwinie się nowotwór. Istnieje całe mnóstwo pokarmów, które zmniejszają ryzyko zachorowania na raka. 96
  • Suplementy diety pomocne w zapobieganiu nowotworom 25 lis 2018, 20:00 Zdrowe odżywianie jest jednym z wiodących czynników, zmniejszających ryzyko zachorowania na raka. Warto wiedzieć, że niektóre suplementy diety również mogą okazać się pomocne. 96
  • Gdybanie na ekranie 25 lis 2018, 20:00 Choć pierwsza polska produkcja dla Netflixa – „1983” – to serial nie do końca udany, i tak warto go zobaczyć. Pokazuje bowiem, jak wyglądałaby Polska, gdyby komunizm nie upadł. 106
  • Kamera albo wolność 25 lis 2018, 20:00 Wchodzące na nasze ekrany „Trzy twarze” są czwartym filmem, który Jafar Panahi nakręcił w Iranie... nielegalnie. 110
  • Wydarzenie 25 lis 2018, 20:00 Warszawska kreska „Ślepnąc od świateł”, reż. Krzysztof Skonieczny, HBO/HBO GO Sztywniutko – ten zwrot, pewnie już na stałe, wprowadza do slangu Krzysztof Skonieczny ekranizacją powieści Jakuba Żulczyka „Ślepnąc od świateł”.... 112
  • Film 25 lis 2018, 20:00 Okowy tradycji „Sofia”, reż Meryem Benm’Barek-Aloisi, BestFilm Podlegają karze więzienia od jednego miesiąca do roku wszystkie osoby płci odmiennej, które, nie będąc związane ślubem, utrzymują ze sobą relacje seksualne”. To... 113
  • Myzuka 25 lis 2018, 20:00 Tańcząca na wzgórzach Gdy zadebiutowała przebojem „Wuthering Heights” i płytą „The Kick Inside”, krytycy i słuchacze byli zgodni, że oto pojawił się ogromny talent – nie tylko wokalny, ale też kompozytorski. Wszyscy byli... 114
  • Książka 25 lis 2018, 20:00 Ucieczka Don DeLillo, „Great Jones Street”, Noir sur Blanc DeLillo od wielu lat uchodzi za jednego z najwybitniejszych amerykańskich pisarzy. W tej ocenie jest nieco przesady – to świetny rzemieślnik i tyle, ale amerykańskich... 115
  • Kalejdoskop 25 lis 2018, 20:00 Wystylizowany chaos Stojąc kilka metrów od zdjęcia, widzimy doskonałą fotografię petrochemii i dopiero, gdy podchodzimy do dzieła bliżej, dostrzegamy, że jej kominy i zbiorniki zbudowane są z puszek i dezodorantów. Bo LaChapelle to... 116
  • Kulturalna trzynastka 25 lis 2018, 20:00 Michał Olszański DZIENNIKARZ RADIOWY I TELEWIZYJNY 118
  • Odruchy stadne 25 lis 2018, 20:00 Lada chwila podpici mikołaje opanują miasto. Ciemno będzie już o 15, a całe centrum zostanie szczelnie zakorkowane jak butelka z niebezpiecznym dżinem. Ludzi będzie jakby więcej, wszędzie tłumy, kolejki, ścisk, zero pustych stolików w... 119
  • Jak właściwe dobrać wino do potrawy 25 lis 2018, 20:00 Radzą Anna Starmach i Bogumiła Wiśniewska 120
  • Zrób sobie…Glińskiego 25 lis 2018, 20:00 Wicepremier Piotr Gliński otwiera Muzeum Prześladowań Piotra Glińskiego. 122

ZKDP - Nakład kontrolowany