Kurdyjski węzeł Trumpa

Kurdyjski węzeł Trumpa

Syryjscy Kurdowie walczący z Daesh - (Peszmergowie)
Syryjscy Kurdowie walczący z Daesh - (Peszmergowie) Źródło: Newspix.pl / ABACAPRESS.COM
Prezydent USA zaakceptował turecką inwazję w Syrii, żeby odwrócić uwagę od groźby impeachmentu, a także odciągnąć Turcję od sojuszu z Rosją i Iranem.

Zwymiotuję, jeśli usłyszę jeszcze raz prezydenta mówiącego, że obiecywał w kampanii wycofanie wojsk z Syrii – tak skomentował decyzję Donalda Trumpa senator Lindsey Graham. Sądząc z tonu, Graham mógłby być jednym z tych radykalnych demokratów, którzy szukają każdego sposobu, żeby skoczyć do gardła nielubianemu prezydentowi. Nic podobnego. Senator, były pułkownik US Air Force, jest republikaninem i uważany był dotąd za wiernego obrońcę Trumpa. Teraz jednak Graham przyłączył się do chóru krytykujących prezydenta za to, że zgodził się na wycofanie sił specjalnych z Syrii i utworzenie na granicy tego kraju z Turcją strefy buforowej, kontrolowanej przez armię turecką. Obejmie ona tereny kontrolowane przez Kurdów.

Prezydent Recep Tayyip Erdoğan oskarża ich o próbę stworzenia niepodległego państwa kosztem Turcji i już kilka razy próbował zaatakować ich pozycje w Syrii. Problem polegał jednak na tym, że syryjscy Kurdowie byli chronieni przez USA w zamian za zwalczanie islamistów w ISIS. Podjęta przez Trumpa decyzja o wycofaniu wojsk amerykańskich z Syrii została uznana przez jego przeciwników za zdradę Kurdów, którzy stracili 11 tys. żołnierzy podczas likwidacji ISIS i ciągle przetrzymują kilkanaście tysięcy jeńców samozwańczego kalifatu. Politycy tacy jak Lindsey Graham, ale także większość demokratów w Kongresie uważa, że porzucenie Kurdów to fatalny sygnał dla sojuszników USA i poważne zagrożenie dla amerykańskiej reputacji. Istnieje też obawa, że w chaosie wywołanym wkroczeniem Turków więzieni islamiści wydostaną się na wolność i połączą z kolejnymi kilkunastoma tysiącami bojowników, prowadzących obecnie działania partyzanckie na terenach kontrolowanych przez Kurdów.

Może to doprowadzić do reaktywacji ISIS, co skomplikuje i tak zagmatwaną sytuację w Syrii. Poza Turkami obecni są tam także Rosjanie i Irańczycy. Tych ostatnich regularnie bombarduje lotnictwo izraelskie. Trump upiera się jednak przy swojej decyzji, wskazując, że o zdradzie Kurdów nie ma mowy. Prezydent zagroził zresztą Turcji ostrymi sankcjami w razie podjęcia przez Erdoğana jakichś zdecydowanych kroków przeciw Kurdom. Turcja chyba niewiele sobie z tego robi, skoro pod koniec ubiegłego tygodnia jej wojska przypuściły frontalny atak na pozycje kurdyjskie w Syrii. Władze w Ankarze tłumaczą operację koniecznością odcięcia kurdyjskich terrorystów w Turcji od zaopatrzenia od rodaków z Syrii. Operacja turecka nie podoba się Unii Europejskiej, ale Erdoğan szybko zgasił tę krytykę, ogłaszając, że w strefie buforowej, odebranej Kurdom, osiedli 2 mln syryjskich uchodźców przebywających teraz w Turcji. – Jeśli Unii się to nie podoba, to mogę wysłać ich do Europy – oświadczył.

Kurdowie? jacy kurdowie?

Śledząc reakcje na wydarzenia w Syrii można by odnieść wrażenie, że Trump wycofuje stamtąd przynajmniej kilka dywizji, chroniących naród kurdyjski. Tymczasem Pentagon ma tam zaledwie 400 komandosów, których Trump próbował wycofać już rok temu, powołując się na obietnicę złożoną w kampanii. Operację odłożono z powodu oporu szefa Pentagonu Jamesa Mattisa i doradcy Białego Domu Johna Boltona. Dziś Boltona nie ma już także w Białym Domu, a realizacja obietnic wyborczych stała się znacznie bardziej potrzebna niż rok temu. Wszystko z powodu spadających notowań Trumpa i wiszącej nad nim groźby impeachmentu, czyli odwołania ze stanowiska. Chodzi o próbę wymuszenia na Ukrainie zgody na szukanie haków na rywala Trumpa, demokratę Joego Bidena. By to osiągnąć, Trump miał nawet wstrzymać zatwierdzone przez Kongres fundusze na zbrojenie ukraińskiej armii, co oburzyło nie tylko tradycyjnych przeciwników prezydenta, lecz także wielu republikanów. Ogłaszając wycofanie niewielkiego w sumie kontyngentu z kurdyjskiej części Syrii, Trump zachowuje się więc racjonalnie z punktu widzenia krajowej polityki. Spełnienie jednej z wyborczych obietnic może mu pomóc odrobić sondażowe straty, bo większość Amerykanów rzeczywiście jest zmęczona trwającym nieprzerwanie od 2003 r. zaangażowaniem wojskowym USA na Bliskim Wschodzie. Wrzawa, jaką już wywołała decyzja o wycofaniu wojsk z Syrii, pomoże mu też zagłuszyć apele o usunięcie go ze stanowiska. Pytanie tylko, czy posunięcie to jest racjonalne z punktu widzenia międzynarodowych interesów USA.

Wiele zależy od tego, czy Erdoğan będzie się trzymał telefonicznych ustaleń z Trumpem, przewidujących unikanie niepotrzebnego nękania Kurdów. Jeśli Turcy ograniczą się do odcięcia Kurdów syryjskich od możliwości wspierania rodaków i nie będą eskalować konfliktu z nimi w samej Turcji, to ich sytuacja dramatycznie się nie zmieni. W Syrii mieszkają tylko dwa z 35 mln Kurdów. Ich ambicje stworzenia niepodległego państwa mają pewne szanse na realizację jedynie w Iraku, choć i tam kresem ich możliwości pozostaje ciągle tylko autonomia. Kwestia kurdyjska nie jest więc kluczowa dla polityki amerykańskiej w regionie. Za to relacje z Turcją, wieloletnim sojusznikiem z NATO, który ostatnio zdryfował w objęcia Rosji i Iranu, na pewno tak.

Więcej możesz przeczytać w 42/2019 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

Spis treści tygodnika Wprost nr 42/2019 (1907)

  • Nie obudziliśmy się w innej Polsce14 paź 2019, 6:00Wszystko, co przewidzieli, wypadło zupełnie inaczej albo trochę inaczej, czyli także zupełnie inaczej” – pisała polska noblistka (ta sprzed lat) Wisława Szymborska. Sytuacja, w której przychodzi mi pisać niniejszy wstępniak, to czarny sen każdego...3
  • Niedyskrecje parlamentarne14 paź 2019, 6:00Końcówka ubiegłego tygodnia, a zarazem końcówka kampanii przebiegła w Koalicji Obywatelskiej w ponurych nastrojach.6
  • 7 dni dookoła świata14 paź 2019, 6:00Nobel dla etiopczyka Ekologiczna aktywistka Greta Thunberg nie przekonała komitetu noblowskiego do swojej kandydatury. Pokojową Nagrodę Nobla dostał etiopski premier Abiy Ahmed, któremu udało się zakończyć trwającą kilkadziesiąt lat wojnę z...8
  • Obraz tygodnia14 paź 2019, 6:00Wygrana Ola Kot Prezenterka Eska TV i uczestniczka „Tańca z gwiazdami” otrzymała nagrodę Joy Influencer Roku dla najbardziej kreatywnych i wpływowych twórców w sieci Przegrana Monika Janowska Żona znanego prezentera dość niestosownie zaatakowała...12
  • Nobel z dredami14 paź 2019, 6:00Potrzebowaliśmy tej feministki z dredami” – napisał o Oldze Tokarczuk po ogłoszeniu werdyktu Akademii Szwedzkiej brytyjski „The Guardian”.14
  • Chętnie zagram w komedii14 paź 2019, 6:00Rozmowa z Łukaszem Simlatem, aktorem.16
  • Kwestia pierwszeństwa14 paź 2019, 6:00Krótko przed wyborami cztery główne polskie partie podpisały Pakt dla Zdrowia. Stało się to na skutek akcji podjętej przez redakcję jednej z gazet, działającej zapewne z dobrych pobudek. W Polsce popularny jest bowiem pogląd, że do tego, by...18
  • Co wybraliśmy14 paź 2019, 6:00Publicyści i felietoniści „Wprost” oraz wybitni komentatorzy życia politycznego przewidują, jaki będzie powyborczy układ władzy, dają przestrogi dla rządzących i udzielają rad opozycji19
  • Siedem filarów opozycji14 paź 2019, 6:00Niezależnie od systemu, który będzie panował na zewnątrz, opozycja demokratyczna będzie istniała. Jeśli nie przy Wiejskiej, to w podziemiu.19
  • Jaką drogą pójdzie prawica14 paź 2019, 6:00Jarosław Kaczyński stworzył wyjątkowo stabilną formację z trzech kijków trekkingowych: pretensji do świata, patriotyzmu i wydatków socjalnych.20
  • Stracona lekcja liberałów14 paź 2019, 6:00Ostatnie cztery lata opozycja kompletnie przespała. Cytując Talleyranda, można ją ocenić bardzo krótko: „Nic nie zrozumieli i niczego się nie nauczyli”.20
  • Nadchodzi czas wewnętrznych konfliktów14 paź 2019, 6:00Przyszła kadencja będzie się dzieliła na dwie części – do wyborów prezydenckich i po nich. Prawdziwe rządzenie rozpocznie się od czerwca 2020 r.30
  • Utrzymamy wzrost gospodarczy14 paź 2019, 6:00Trudno powiedzieć, jakie będą rządy PiS w przypadku utrzymania przez tę partię władzy, bo to, co się zapowiada przed wyborami, wcale nie musi być realizowane po nich. Pewne tendencje można jednak przewidzieć.31
  • 500 plus do poprawki14 paź 2019, 6:00Sądzę, że zarówno PiS, jak i opozycja zechcą zracjonalizować program 500 plus i zaadresować go do osób o niższych dochodach – mówi Leszek Miller, były premier, europoseł SLD.32
  • Osłabnie pozycja Kaczyńskiego14 paź 2019, 6:00Do wyborów prezydenckich partie dotychczasowej opozycji będą scalać wspólne ataki na Andrzeja Dudę – przewiduje Jan Rulewski, senator PO.33
  • Jestem pesymistą, który chciałby się mylić14 paź 2019, 6:00Kolejna kadencja PiS to ewolucja według wzorca węgierskiego. Z kolei rządy opozycji to impas – przewiduje Ryszard Bugaj, ekonomista.34
  • Nobel dla Polki14 paź 2019, 6:00Olga Tokarczuk laureatką przyznanej z rocznym poślizgiem Literackiej Nagrody Nobla za 2018 rok! Wygląda na to, że literatura jest w Polsce potęgą – w żadnej z pozostałych noblowskich dyscyplin nie odnosimy nawet zbliżonych do niej sukcesów.35
  • Staram się nie marnować papieru14 paź 2019, 6:00– Chcę opowiadać o sprawach, które mają szansę się przyczynić do przemiany rzeczywistości na lepsze – mówiła Olga Tokarczuk, nowa polska noblistka.40
  • Oni przeminą, Ona zostanie14 paź 2019, 6:00Nowa noblistka będzie pokazywać światu inną Polskę niż ta, którą widać na zdjęciach z warszawskiego Marszu Niepodległości 11 listopada czy marszu równości w Białymstoku.46
  • Obywatele świata14 paź 2019, 6:00Tokarczuk daje dowód, że dla artysty polskie korzenie są najcenniejsze, gdy pozwalają lepiej rozumieć siebie i innych ludzi.47
  • Tkwimy w zapaści14 paź 2019, 6:00Jak nasze państwo ma być zdrowe, skoro mamy problemy ze służbą zdrowia i dzieci, które nie są zaopiekowane przez stabilny system edukacji? – pyta Ewa Drzyzga, dziennikarka.48
  • Łowienie przedsiębiorców14 paź 2019, 6:00Podrabiają faktury za prąd, obiecują unijne dotacje, żądają pieniędzy za wpisy do rejestrów. Dopiero co otworzyłeś firmę? Przygotuj się na atak naciągaczy. Jednym z nich jest nawet były radny i wieloletni dyrektor w dużym banku.55
  • Wielki comeback emeryta14 paź 2019, 6:00Polsce może zabraknąć 3 mln pracowników. Ukraińcy nie wystarczą, więc pracodawcy przypomnieli sobie o rzeszy 9 mln polskich seniorów. Mają to, czego nie mają młodzi: nie rzucają z dnia na dzień papierami i nie gapią się w smartfony.58
  • hossa bessa14 paź 2019, 6:00CYTAT TYGODNIA „Za pięć lat polski mistrz będzie grał w fazie grupowej Ligi Mistrzów. Nie rzucam słów na wiatr. PKO BP jest warte więcej niż Commerzbank, wytyczamy drogę klubom” Zbigniew Jagiełło, prezes PKO BP Polak na Marsie Polskie uniwersytety...61
  • Znane i nieznane Orły Wprost14 paź 2019, 6:00Wśród laureatów nagrody w województwie łódzkim znalazło się wiele spółek należących do dużych zagranicznych koncernów. Nie zabrakło również polskich firm rodzinnych.62
  • Biznes kontra smog14 paź 2019, 6:00Sadzą drzewa, uczą dzieci, jak powstaje smog, promują ekologiczne piece i jazdę na rowerze. Polscy przedsiębiorcy włączyli się do walki ze smogiem. Idzie im to całkiem nieźle.64
  • Przyszłość miast14 paź 2019, 6:00We wrocławskim Centrum Kongresowym przy Hali Stulecia odbył się Międzynarodowy Kongres „Economy of a Water City”. W obradach, spotkaniach i dyskusjach brali udział światowej klasy specjaliści z zakresu gospodarki, ekologii, urbanistyki, a także...66
  • Innowacyjny sposób na tradycyjne źródła14 paź 2019, 6:00Dywersyfikacja dostaw gazu jest kluczowa dla bezpieczeństwa energetycznego.68
  • Innowacje w eventach14 paź 2019, 6:00Najnowsze technologie, takie jak wirtualna rzeczywistość i rozszerzona rzeczywistość, są powszechnie wykorzystywane na eventach – mówi Jarosław Pyzel, wiceprezes zarządu firmy Konferental sp. z o.o.70
  • Miasto przeciw państwu14 paź 2019, 6:00Powtarzające się od kilku miesięcy protesty stają się coraz bardziej brutalne, bo mieszkańcy byłej brytyjskiej kolonii po prostu nie chcą być częścią Chin. Powstańcy mają swoich męczenników, a nawet hymn, który bardzo nie podoba się władzom w...72
  • Kurdyjski węzeł Trumpa14 paź 2019, 6:00Prezydent USA zaakceptował turecką inwazję w Syrii, żeby odwrócić uwagę od groźby impeachmentu, a także odciągnąć Turcję od sojuszu z Rosją i Iranem.76
  • Jelita – tu zaczyna się zdrowie14 paź 2019, 6:00Coraz częściej nazywane są „drugim mózgiem”, i nie bez powodu. Mikroflora jelitowa odpowiada za metabolizm, odporność, a nawet nasz nastrój.78
  • Doczekamy się kosmicznej turystyki14 paź 2019, 6:00Najwięksi tego świata znów chcą uczestniczyć w podboju kosmosu – mówi dr Alexander Nawrocki, jedyny Polak, który został dyrektorem NASA.80
  • W obronie człowieczeństwa14 paź 2019, 6:00Fałszywy ksiądz z „Bożego Ciała” Jana Komasy mógłby się stać jednocześnie wzorem i wyrzutem sumienia wielu kapłanów polskiego Kościoła. Instytucji zrażającej do siebie nawet ludzi, którzy spędzili w niej życie.84
  • Pull up!14 paź 2019, 6:00Masz przed sobą najwyżej minutę życia. Za towarzysza drugiego pilota. Nie stanowi dla ciebie pociechy, że umierając, pociągniesz za sobą cały mały świat – 300 opalonych turystów i 13 osób opalonej załogi. To cię nie pociesza, wręcz przeciwnie –...86
  • Wydarzenie14 paź 2019, 6:00Całość W tym roku mija pół wieku od ukazania się „Historii literatury polskiej”, którą napisał Czesław Miłosz. Była to książka zaplanowana jako podręcznik dla amerykańskich studentów. Sam nazywał przedsięwzięcie „niemożliwym”, a jednak zakończył...88
  • Film14 paź 2019, 6:00Ikar w PRL-u To musi się samo w tobie uwolnić. Jeśli się nie uwolni, będziesz jak wielu innych dobrych pianistów. Ale jak coś się uda, staniesz się wyjątkowy” – mówi w „Ikarze. Legendzie Mietka Kosza” nauczycielka fortepianu do ucznia. Udało się....89
  • Muzyka14 paź 2019, 6:00Ojczysty rap Oto jeden z tych zakamarków polskiego hip-hopu, do którego słuchacze rapowi zaglądają niechętnie. Produkcja „Ducha oporu” sprawia, że bydgosko-warszawski duet Bisz/Radex wymyka się gatunkowym klasyfikacjom i fascynuje wielością...90
  • Książka14 paź 2019, 6:00Odrzucana córka CÓRKA STEVE’A JOBSA (TAK, TEGO OD APPLE’A) OPOWIADA O SWOIM ŻYCIU i nie jest to historia beztroskiego życia córki jednego z najbogatszych ludzi świata. Jobs porzucił jej matkę i konsekwentnie wypierał się ojcostwa, nawet wbrew...91
  • Kalejdoskop14 paź 2019, 6:00Tron we krwi Serialowa Katarzyna Wielka nie mrugnie okniem, wydając decyzję o zabiciu politycznych oponentów. Do męża Piotra III też nie ma sentymentu – pozbawia go najpierw rządów, a potem życia. Miłość to dla niej waluta, za którą może sobie...92
  • Od „Metra” wszystko się zaczęło14 paź 2019, 6:00Co mnie inspiruje mówi Adam Sztaba kompozytor, pianista, aranżer, dyrygent i producent muzyczny93
  • Babka po moniecku14 paź 2019, 6:00Kto raz spróbował tego smakołyku z ziemniaków, pokrytego złotobrązową skórką, z widocznymi po przekrojeniu skwarkami w kremowej masie, nie zapomni go już nigdy. Czemu właśnie babka? Czy dlatego, że taka smakowita i pulchna? Babka ziemniaczana,...94
  • Krawiectwo w stylu zero waste14 paź 2019, 6:00Gdybym chciała przestać kupować, byłabym w stanie uszyć sobie wszystko, łącznie z bielizną. Po dwudniowym kursie szewskim wiem nawet, jak zrobić sobie buty.96
  • Zrób sobie… Rydzyka14 paź 2019, 6:00Jasnowidza pytamy, co nas czeka po wyborach? – Znów będziecie płacić na Rydzyka!98