Perski blamaż

Perski blamaż

Nie uwierzyłem od razu, że to perscy Strażnicy Rewolucji zestrzelili ukraiński samolot pasażerski. Pewnie dlatego, że nazbyt mocno wierzę, iż państwa nie działają aż tak oczywiście przeciw swoim własnym interesom.

Kiedy w ubiegłą środę pojawiły się doniesienia o upadku boeinga, pomyślałem: „Mój Boże, jeszcze jedna tragiczna katastrofa”. W zestrzelenie samolotu uwierzyłem dopiero dwa dni później, gdy usłyszałem pokojowego zawsze niczym gołąbek premiera Kanady – Justina Trudeau, tym razem twardo oskarżającego Teheran. I obejrzałem na portalu „New York Timesa” fascynujący film chwytający chwilę trafienia samolotu rakietą, zrobiony z jakiejś podteherańskiej wsi, gdzie w tle słychać nieustanne szczekanie psa. A redakcja „Timesa” informowała, iż zweryfikowała autentyczność obrazu. Z późniejszych doniesień irańskiej agencji FARS wynika, iż autor filmu, który powinien zebrać światowe nagrody reporterskie, został przez perską policję wytropiony i aresztowany. Bóg raczy wiedzieć, czy w więzieniu szyickich ajatollahów uda mu się ocalić życie

Atak na samolot miał miejsce 8 stycznia, czyli zaledwie pięć dni po tym, jak Amerykanie zabili w pobliżu tego samego lotniska szefa irańskich służb specjalnych gen. Sulejmaniego i szyickiego komendanta Muhandisa, znanego z zamachów na amerykańską i francuską ambasadę w Kuwejcie. I choć w świecie doskonale wiadomo było, czym trudnili się Sulejmani i Muhandis, ich nagłe zabójstwo na rozkaz Trumpa wzmogło niechęć do Amerykanów, tworząc zarazem jakiś cień współczucia i zrozumienia dla reżimu perskiego. Wydawało się (tak twierdziły media – od katarskiej Al-Dżaziry aż po „New York Timesa”), że ajatollah Chamenei utracił co prawda dwóch zaufanych wojskowych, ale za to zyskał silniejszą legitymację dla swego politycznego przywództwa i wojny z Trumpem. Dowodem na to miały być dantejskie sceny dziejące się podczas pogrzebu Sulejmaniego, gdzie tratujące się na śmierć tłumy szyickich fanatyków chciały zbliżyć się do trumny, wygrażając zarazem śmiercią Amerykanom.

I oto pięć dni później sytuacja odmieniła się niczym w kalejdoskopie. Zabójcze dla Iranu były zwłaszcza trzy pierwsze dni, gdy teherańscy mułłowie z oburzeniem odpierali zarzut, iż samolot mógłby paść ofiarą ataku rosyjskiej rakiety, wystrzelonej przez Strażników Rewolucji. Jednak między środą a sobotą okazało się, iż świat dysponuje tak oczywistymi dowodami zestrzelenia samo-lotu, że „pójście w zaparte” przez Teheran nie ma najmniejszego sensu. Musiałaby bowiem iść za tym blokada dostępu dla Ukraińców i Kanadyjczyków do miejsca tragedii, odmowa ujawnienia czarnych skrzynek etc., czyli kompletne zignorowanie świata zewnętrzne-go i definitywne odcięcie kraju. Na taki krok mułłowie się nie odważyli. W sobotę zatem częściowo przyznali się do winy, a perski szef dyplomacji Dżawad Zarif napisał na Twitterze, że atak był wynikiem „ludzkiego błędu”, nie darując sobie jednak zrzucenia moralnej winy... oczywiście na Amerykanów.

Atak na samolot i trzy dni kłamstw nie tylko zlikwidowały polityczne korzyści, jakie Teheran mógłby wyciągnąć z zabójstwa Sulejmaniego. Ale stały się też impulsem dla kolejnej fali buntu młodych Persów przeciw teokratycznej dyktaturze. Żyjący na emigracji perski pisarz Huszang Asadi, autor wydanych w Polsce arcyciekawych „Listów do mojego oprawcy”, podkreśla (w wywiadzie dla „Wyborczej”), iż iskrą dla trwających od ubiegłej soboty rozruchów jest to, iż w ukraińskim samolocie zabito kilkudziesięcioosobową grupę młodej irańskiej elity, w tym studentów wracających przez Kijów na amerykańskie i kanadyjskie uniwersytety. Co więcej, Asadi rozwiewa także upowszechniony na Zachodzie mit, iż cały Iran traktuje zabitego szefa służb specjalnych jako bohatera narodowego. O Sulejmanim mówi: „To ważny funkcjonariusz znienawidzonej dyktatury”. Nam zaś pozostaje tylko zdziwienie nad tym, jak łatwo – przez nieodpowiedzialność i fanatyzm – perski reżim przegrał w pierwszych dniach tego roku wszystko, co miał do przegrania, albo i nawet trochę więcej.

Okładka tygodnika WPROST: 4/2020
Cały felieton dostępny jest w 4/2020 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 4/2020 (1920)

  • #MeToo po polsku 19 sty 2020, 20:00 Poniżanie, załamania nerwowe, próby samobójcze. To była cena, jaką polskie celebrytki płaciły za przygodę życia, która je miała czekać w Dubaju. Jechały tam jako ekskluzywne panie do towarzystwa, na miejscu okazywało się jednak, że – przynajmniej dla niektórych – raj zamieniał... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 19 sty 2020, 20:00 PiS pracuje nad ustawą o wtórnym dzieleniu się subwencją dla partii politycznych, którą wymusiły na Jarosławie Kaczyńskim mniejsze partie koalicyjne – Solidarna Polska i Porozumienie. Obecna ustawa przesądza, że dotację z budżetu dostają tylko te ugrupowania, które startowały... 6
  • 7 dni dookoła świata 19 sty 2020, 20:00 Wielka Brytania Książę żegna się z dworem Wnuk królowej Elżbiety Harry dokonał losowania drużyn w mistrzostwach świata w rugby w 2021 r. Może to być jego ostatnie oficjalne wystąpienie w roli członka rodu panującego. Wraz z żoną... 8
  • Obraz tygodnia 19 sty 2020, 20:00 12,8 mln zł czyli 3,7 mln dolarów – za tyle został sprzedany ford mustang, którym Steve McQueen jeździł w filmie „Bullitt”. Auto ma ponad 50 lat i jest w widoczny sposób napoczęte przez rdzę. Wygrana – Magda Zając Magda Zając... 11
  • Śmierć prezydenta nie wystarczyła 19 sty 2020, 20:00 Znowu publicznie padają najgorsze słowa, a ludzie, którzy je wypowiadają, nie muszą się wstydzić, przeciwnie, mogą być z siebie dumni. 12
  • My i Europa 19 sty 2020, 20:00 Czy polscy europosłowie mają moralne prawo popierać rezolucje PE wymierzone w polski rząd? Czy to donos na państwo, czy troska o demokrację? 13
  • Raj zamienił się w piekło 19 sty 2020, 20:00 Zarabiały niewyobrażalne sumy, ale nie zawsze zdawały sobie sprawę z zasad tej gry. Były przypadki przemocy, załamania nerwowe, próby samobójcze, mocne perwersje –  o bohaterkach reżyserowanego przez siebie filmu „Dziewczyny z Dubaju” mówi Maria Sadowska. 14
  • Ślub 19 sty 2020, 20:00 Moi przyjaciele brali ślub. W urzędzie stanu cywilnego wszyscy byli uśmiechnięci i mili. Urzędniczka pytała, czy zdają sobie sprawę, że małżeństwo jest na dobre i złe. Że to nie tylko same przyjemności, lecz także trudne chwile – na przykład obowiązek opieki nad chorym... 19
  • Absolutnie chory kraj 19 sty 2020, 20:00 Chociaż lekarze bardzo się starali, nie miałam leku, który by uśmierzał ból. Cierpiałam przez cały okres podawania chemii – mówi Janina Ochojska, szefowa Polskiej Akcji Humanitarnej, europosłanka. 20
  • Druga wojna PiS z Europą 19 sty 2020, 20:00 Ani kroku w tył – tak można określić wytyczne kierownictwa PiS w sprawie sądów i konfliktu z instytucjami unijnymi. 24
  • Pojawił się u nas syndrom tłustych kotów 19 sty 2020, 20:00 Skład zespołu obrony praworządności oraz przewodnictwo prof. Marka Chmaja, przeciwnika PiS, wyklucza nawet myśl o bezstronności – mówi Stanisław Karczewski, wicemarszałek Senatu z PiS. 26
  • Najgrubiej 19 sty 2020, 20:00 Michał Dworczyk: To, co zrobili w PE europosłowie opozycji, jest jawnym wystąpieniem przeciwko interesom Polski. Żyjemy w demokratycznym, praworządnym państwie. Niestety opozycja w imię własnych interesów politycznych godzi w polską rację stanu. 29
  • Ekościema 19 sty 2020, 20:00 Wielkie korporacje desperacko chcą sprawiać wrażenie, że zależy im na ekologii. W rzeczywistości dalej robią swoje, przerzucając poczucie winy i koszty niszczenia planety na zwykłych śmiertelników. 30
  • Kontrolerzy wiary 19 sty 2020, 20:00 Szymon Hołownia opisał u siebie na Facebooku sytuację, w której ksiądz nie chciał mu udzielić Komunii. Bardzo mu współczuję. I rozumiem, bo jakiś czas temu też doświadczyłem czegoś podobnego. 34
  • Młodzi niewidzialni 19 sty 2020, 20:00 Nie potrafią żyć samodzielnie, za to dobrze się kamuflują. Gdyby wylądowali na ulicy, przynajmniej można by im jakoś pomóc. 36
  • Matka, Polka, milionerka 19 sty 2020, 20:00 W jej rodzinnym domu kręcono „Kilera”. Mamę fotografował Tadeusz Rolke, a tata szył płaszcze dla Hugo Bossa. Kim jest Mama Ginekolog, kobieta, która w dwa dni zebrała 3 mln zł na Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy. 40
  • Co czeka naszą gospodarkę 19 sty 2020, 20:00 Drożej za prąd i wieprzowinę, taniej za mąkę, tylko siedem niedziel handlowych i brak rąk do pracy – takie są przewidywania analityków na 2020 r. 44
  • Czas budowania relacji 19 sty 2020, 20:00 W dobie nowoczesnych technologii imprezy targowe nabierają nowego znaczenia. To miejsca, w których buduje się relacje i zdobywa zaufanie klientów – uważa Andrzej Mochoń, prezes Targów Kielce. 48
  • Hossa bessa 19 sty 2020, 20:00 Gest miliardera Bill Gates apeluje, żeby najbogatsi ludzie świata płacili większe podatki. „Jestem świadomy, że rażące nierówności na całym świecie oddzielają szczę-śliwców od pechowców. Konsekwencją tych nierówności jest to,... 50
  • Putin forever 19 sty 2020, 20:00 Spekulacje o zbliżającej się politycznej emeryturze Władimira Putina okazały się bezpodstawne. Prezydent Rosji zapowiada zmiany konstytucji, które dadzą mu władzę dożywotnią. 52
  • Perski blamaż 19 sty 2020, 20:00 Nie uwierzyłem od razu, że to perscy Strażnicy Rewolucji zestrzelili ukraiński samolot pasażerski. Pewnie dlatego, że nazbyt mocno wierzę, iż państwa nie działają aż tak oczywiście przeciw swoim własnym interesom. 56
  • Zalew papieży 19 sty 2020, 20:00 Lata 20. mają zadziwiająco klerykalne otwarcie. Nie sposób tego przegapić, nie sposób się przed tym ukryć. Krótko po sylwestrze wracam do Warszawy, tarabanię się z Centralnego na tramwaj, patrzę – a tu papież. Nawet nie jeden, a dwóch. Dumnie powiewają na bilbordzie rozmiarów... 57
  • Papież kontra papież 19 sty 2020, 20:00 Zabierając publicznie głos w sprawie celibatu, Benedykt XVI stał się twarzą opozycji wobec Franciszka. Pytanie, czy emerytowany papież zrobił to świadomie, czy też dał się zmanipulować kardynałom z Kurii Rzymskiej. 59
  • Bycie gejem jest normalne 19 sty 2020, 20:00 Argument, że homoseksualizm jest „contra naturam”, czyli „przeciwko naturze”, nie jest w najmniejszym stopniu prawdziwy – mówi brytyjski genetyk Adam Rutherford. 62
  • Najgorszy poniedziałek roku 19 sty 2020, 20:00 20 stycznia wypada Blue Monday, najbardziej depresyjny dzień roku. Jak poradzić sobie z uczuciem lęku i niepokoju, a także ogólnym złym samopoczuciem? 64
  • Poczuć się u siebie 19 sty 2020, 20:00 Nieprawda, że młodzi nie interesują się polityką. Ale nie porusza nas PKB, tylko walka o zdrową planetę, doświadczanie życia i dzielenie go z innymi – mówi Bartosz Bielenia, wyróżniony Nagrodą Cybulskiego odtwórca głównej roli w nominowanym do Oscara „Bożym Ciele”. 66
  • Błazen w oku cyklonu 19 sty 2020, 20:00 Po ćwierć wieku „Psy” wracają do kina, a wraz z nimi fi lmowy duet. Franz Maurer, czyli Bogusław Linda i Waldemar Morawiec, czyli Cezary Pazura.Ten ostatni na emeryturze, ale nie aktorskiej. 70
  • W imię zasad 19 sty 2020, 20:00 Grany przeze mnie bohater jest trochę podobny do Franza z pierwszej części filmu. Nie waha się przed użyciem siły, ale robi to w dobrej wierze, żeby sprawiedliwość zatriumfowała – mówi Marcin Dorociński, aktor. 73
  • Między Polską a Polską 19 sty 2020, 20:00 Andrzej Mencwel pokazuje w swojej książce, jak polska kultura szukała i szuka nowego rozwiązania naszych konfliktów. Trzeciej drogi, która wyminie skrajności i nasyci rzeczywistość społeczną rozsądkiem. 74
  • Zbrodnia niedoskonała 19 sty 2020, 20:00 Nie sięgnęliśmy po twórczość Stephena Kinga z myślą o jego fanach – mówił mi w Los Angeles twórca serialu „Outsider”, Richard Price. – Znaleźliśmy w prozie pisarza trzymającą za gardło historię i przenikliwą analizę relacji społecznych, które rwą się jak stary sweter. 78
  • Film 19 sty 2020, 20:00 Na gigancie Telewizja, gadanie z koleżankami z Kauflandu, Facebook, malowanie się – tak opisuje życie swojej matki nastolatek z „Kawek w drodze”. I, oczy-wiście, marzy o czymś innym dla siebie. Kradnie samochód i razem z młodszym... 79
  • Muzyka 19 sty 2020, 20:00 Huczny jubileusz Na płycie wydanej z okazji 30-lecia Acid Drinkers pojawiają się artyści, którzy wypełniliby każdą arenę koncertową. Z ikonicznymi dla polskiego metalu kompozycjami zmierzyli się m.in. Kasie: Nosowska i Kowalska,... 80
  • Książka 19 sty 2020, 20:00 Wykluczenie Wstyd się przyznać, ale pamiętam spory sprzed lat o to, co jest lepsze: „Gra w klasy” Cortazara czy „Inny kraj” Jamesa Baldwina. Oczywiście jałowe. Zmarły w 1987 r. Baldwin był wybitnym pisarzem zaangażowanym w walkę z... 81
  • Przychodnia na Pułaskiej 19 sty 2020, 20:00 – No choćby Kopernik!– To kłamstwo! Kopernik była kobietą! – Co? No to Einstein! – Einstein też była kobietą! – A może Curie-Skłodowska też? (Śmiech). – To akurat nie najlepszy przykład. – No bo mnie zmyliły... Tę... 84
  • Hafty non-fiction 19 sty 2020, 20:00 Pochwy, feministyczne i równościowe teksty. Makatki, które ze swoimi hasłami jeszcze kilka dekad temu hołdowały patriarchatowi, dziś stają się sztandarami wyzwolonych kobiet. Chętnych do tego, by je wyszywać, cały czas przybywa. 87
  • Gem, set, Hurkacz 19 sty 2020, 20:00 Hubert Hurkacz ma zaledwie 22 lata, a już jest najlepszym polskim tenisistą. Będzie jedynym Polakiem w męskim turnieju Australian Open. Jeśli się dobrze zaprezentuje, jego gwiazda rozbłyśnie na dobre. Bo tenis od dawna jest trendy, ale wciąż jesteśmy głodni spektakularnych... 90
  • Zrobię film science fiction. Scenariusz już mam 19 sty 2020, 20:00 Byłam małą dziewczynką, gdy po raz pierwszy zabrano mnie do teatru. Od tamtego momentu bardzo chciałam zostać częścią tej magii – mówi dla „Wprost” Julia Marcell, piosenkarka, pianistka, gitarzystka i kompozytorka. 94
  • Ryba z boczkiem 19 sty 2020, 20:00 Przyzwyczailiśmy się do myślenia o rybie jako potrawie postnej,ale Kaszubi doskonale wiedzą, że wcale nie musi tak być. 96
  • Zimowy grzaniec 19 sty 2020, 20:00 Rozgrzewa, poprawia humor, a nawet pomaga w walce z przeziębieniem – grzaniec to idealny napój na zimowe wieczory. Podpowiadamy, jakie trunki mogą stanowić jego bazę. 97

ZKDP - Nakład kontrolowany