Ciemna strona Nirvany

Ciemna strona Nirvany

Dodano:   /  Zmieniono: 
Zostanę gwiazdą, zabiję się i odejdę w płomieniu chwały - pisał 14-letni Kurt Cobain
Dla dziesiątków milionów fanów, w tym setek tysięcy w Polsce, 5 kwietnia 1994 r., kiedy samobójstwo popełnił 27-letni Kurt Cobain, był dniem, w którym umarł rock. "Pamiętam, że gdy pojawił się Kurt, pomyślałem sobie: Boże, ta muzyka ma siłę eksplozji jądrowej. Dosłownie rozbija atomy - wspomina Bono, lider grupy U2. - Nigdy wcześniej cały ten fabrykowany pop nie wydawał się tak zimny. Nirvana sprawiła, że wszystko inne nagle wydało się głupie".

Sieroty po Cobainie
Opublikowane niedawno pamiętniki lidera Nirvany z przeraźliwą jaskrawością dokumentują jego drogę do autodestrukcji. Courtney Love, wdowa po Cobainie, zgodziła się na wydanie "Journals" dopiero wówczas, gdy nowojorska oficyna Riverhead zaoferowała jej 4 mln USD. Porównywana przez wielu do Yoko Ono - i równie znienawidzona - Love zyska nie tylko finansowo. Z dzienników Cobaina emanuje miłość do niej i ich córki, Frances Bean. "Journals" są dla punkrockowej Madonny - wściekle ambitnej, choć umiarkowanie utalentowanej - szansą powrotu na afisz. Tym bardziej że jej kariera - jako wokalistki nie istniejącej już grupy Hole i aktorki mającej na koncie jedną wielką rolę ("Skandalista Larry Flynt") - wyraźnie wkroczyła w fazę schyłkową.
Publikacja "Journals" oraz składankowego albumu "Nirvana" zdaje się wskazywać, iż wszystkie "sieroty" po Cobainie doszły po latach sądowych batalii do porozumienia w kwestii podziału łupów. Te "sieroty" to przede wszystkim Courtney Love oraz członkowie Nirvany - Dave Grohl (obecnie lider popularnej grupy Foo Fighters) oraz Kris Novoselic (uczestnik wielu projektów, ale nie osiągający spektakularnych sukcesów). A stawka jest wysoka, bowiem w grę wchodzi oczekiwana niecierpliwie przez fanów obszerna antologia nagrań studyjnych i koncertowych, które nie trafiły na oficjalne płyty Nirvany i dotąd spoczywały w sejfie wytwórni Geffen.

Przekleństwo sukcesu
Niech porzuci nadzieję ten, kto odniesie sukces - zdaje się mówić Kurt Cobain zza grobu. Być może był ostatnim rockowym romantykiem, dla którego milionowe nakłady płyt miały mniejsze znaczenie niż żywy kontakt z publicznością. "Zostanę gwiazdą, zabiję się i odejdę w płomieniu chwały" - tak miał powiedzieć 14-letni Cobain, nieudacznik z osady Aberdeen w stanie Washington. Napisał o tym Charles R. Cross w biografii Cobaina - "Heavier than Heaven" (notabene książka powstała po zapoznaniu się autora z udostępnionymi mu przez Love dziennikami Kurta). Kilka lat później, czując, iż Nirvana przeobraża się w rockowy cyrk, Cobain napisał: "Mam nadzieję, że umrę zanim zamienię się w Pete'a Townshenda [57-letniego obecnie lidera The Who, autora pokoleniowego hymnu lat 60. - "My Generation" - przyp. red.]".
Gdyby Nirvana była tylko jednym z setek zespołów produkujących się co wieczór na scenach alternatywnych klubów, życie Cobaina pewnie potoczyłoby się inaczej. Okazał się on jednak jednym z tych, którzy zmieniają historię muzyki. Sukces płyty "Nevermind" (ponad 10 mln sprzedanych egzemplarzy) sprawił, że Seattle, miasto dotąd szczycące się zakładami Boeinga i najobfitszymi opadami deszczu w USA, zamieniło się na początku lat 90. w rockową stolicę świata i kolebkę stylu grunge. Tego słowa nie ma w żadnym słowniku. Ukute zostało na poczekaniu przez dziennikarzy na określenie muzyki, w której klasyczny heavy metal spod znaku Black Sabbath łączył się z estetyką brytyjskiego punk rocka. Na gwiazdę grunge'u typowano Mudhoney lub Soundgarden z Seattle. Lecz to Nirvana zaproponowała muzykę przystępną dla szerszego słuchacza. Muzykę, w której było coś z późnych, psychodelicznych Beatlesów oraz coś z kultowej i wpływowej na przełomie lat 80. i 90. formacji Pixies z Bostonu. To spod ręki Cobaina wyszły naznaczone piętnem geniuszu hymny "In Bloom" i "Smells Like Teen Spirit", definiujące najpełniej frustrację i zagubienie kolejnej Generacji X. Dziś te utwory, a także nagrany przed śmiercią lidera, lecz nie wydany "You Know You're Right", znalazły się na składance "Nirvana".

Ucieczka z piekła
Od 1992 r. przewodnim motywem dzienników Cobaine'a staje się heroina i walka z postępującym uzależnieniem. To najbardziej mroczna część "Journals". Wyziera z nich przerażenie skalą popularności, bezsilność wobec brutalnej inwigilacji życia prywatnego przez media, a wreszcie - poczucie winy, że sukces "Nevermind" utorował drogę do sławy koniunkturalnym beztalenciom. "Po prostu chcieliśmy wszystkim durnym heavymetalowym dzieciakom (takim, jakimi sami byliśmy) zaproponować inny sposób myślenia i jakieś 15 lat emocjonalnie oraz społecznie ważnej muzyki. A wszystko, co osiągnęliśmy, to flekowanie, ciosy w plecy i Pearl Jam" - czytamy w "Journals".
Uzależnienie od heroiny Cobain usiłuje usprawiedliwić chronicznymi bólami brzucha. Czasem jednak z rozbrajającą szczerością przyznaje, iż chodziło tylko o ucieczkę. O dziesiątki małych ucieczek przed tą jedną wielką - ostateczną. Na początku kwietnia 1994 r. chyłkiem opuszcza klinikę odwykową w Marina del Rey w Kalifornii. Wrócił do pustego domu w Seattle, z oknami wychodzącymi na cieśninę Puget Sound, usiadł w przyległej oranżerii, włożył w usta lufę strzelby i pociągnął za spust.
"Journals" - faksymile pisanych ręcznie w tanich notatnikach zapisków, listów, rysunków, polemik, ostrych tyrad i intymnych wyznań - powitane zostały jako jeden z najważniejszych dokumentów rockowych. Układają się one w autoportret bardzo utalentowanego i nadwrażliwego chłopca, który wyśnił swój rockandrollowy sen i podczas jego realizacji utracił nad nim całkowicie kontrolę. Cobainowi nigdy nie było dane dorosnąć, by po męsku stawić czoła twardym realiom życia na topie. Zawiodą się jednak ci, którzy szukać tu będą odpowiedzi na pytanie, jaką rolę w całym tym dramacie odegrała Courtney Love - osoba, która nie raz dowiodła, iż dla forsowania swojej kariery gotowa jest iść po trupach. Nie należy też oczekiwać, iż ktokolwiek weźmie sobie do serca ostrzeżenia lidera Nirvany przed narkotykami. Tak przed nim, jak i po nim, zdążyły one zebrać obfite żniwo. I nigdy nie zabraknie takich, którzy będą chcieli być tacy jak Kurt Cobain. Do końca.

Więcej możesz przeczytać w 47/2002 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 47/2002 (1043)

  • Wirus polki 24 lis 2002 Występowała jako "hiszpanka", "japonka", ostatnio szalała jako "madagaskarka". Grypa zabije ponad milion ludzi. Tymczasem między Odrą a Bugiem daje o sobie znać jej siostra - "polka". 3
  • Peryskop 24 lis 2002 Hanną w Saddama James Bond mógłby pozazdrościć wyposażenia inspektorom ONZ, którzy mają wytropić irackie arsenały broni masowego rażenia. Kluczem do powodzenia inspekcji ONZ będą cuda nauki i techniki, kryjące się pod... 6
  • Syndrom Ślimaka 24 lis 2002 Towar, którego nie można sprzedać, nie jest towarem - to reguła znana już w starożytności. W Polsce prawie 4 mln hektarów ziemi leży odłogiem. Obroty w handlu ziemią są minimalne. Gdyby obecnie umożliwić jej kupowanie... 6
  • Dossier 24 lis 2002 LESZEK MILLER, premier RP "Wielu naszych kolegów uważało, że sam znak SLD potrafi czynić cuda. Jeszcze cztery lata temu, kiedy byliśmy w opozycji, wydawało się, że tak jest. (...) No, teraz widzę, że się wydawało"... 7
  • Z życia koalicji 24 lis 2002 Gigantyczny sukces Marka Balickiego nie pozostał nie zauważony! Senator SLD-UP dostał prawie 30 procent głosów w wyborach na prezydenta Warszawy i w nagrodę ma zostać nowym ministrem zdrowia, kiedy już wyleją Mariusza Łapińskiego... 8
  • Z życia opozycji 24 lis 2002 Wielka radość panowała wśród zwolenników Lecha Kaczyńskiego, kiedy zostawał prezydentem Warszawy. Weselej było tym bardziej, że wpadły gwiazdy show-biznesu. Obecność wypróbowanej fanki Lecha Ewy Dałkowskiej nas nie... 9
  • M&M 24 lis 2002 Zdemaskowanie niesprawiedliwego zarzutuSocjalizm zawsze głosił, co czyni i teraz,że kosztem tych bogatszych ma biedniejszych wspierać.Więc skończmy z tą opinią, bo jest nielogiczna,że Unia Europejska jest socjalistyczna. 10
  • Playback 24 lis 2002 10
  • Zachodnia wioska McLuhana 24 lis 2002 Prawie sto osób, w tym Tadeusz Mazowiecki, Władysław Bartoszewski i Jacek Woźniakowski, spierało się w krakowskiej Willi Decjusza o to, czy współczesne media i szkoła sprzyjają dialogowi między cywilizacjami. Konferencję... 10
  • Fotoplastykon 24 lis 2002 12
  • Poczta 24 lis 2002 Drang nach Osten Patrząc z perspektywy Zachodu, jest rzeczą oczywistą, że każdy kraj ma swój interes narodowy, wspiera swoje firmy, ich eksport i ekspansję czy też broni ich przed konkurencją zagranicznych przedsiębiorstw... 14
  • Kadry 24 lis 2002 15
  • Rozpoznanie władzą 24 lis 2002 Sprawowanie władzy rozbroi radykałów z Samoobrony i Ligi Polskich Rodzin 16
  • Szczerbiec ze swastyką 24 lis 2002 W Polsce powstaje ruch faszystowski 22
  • Polski skansen rolny 24 lis 2002 PSL i rolnicze lobby w Brukseli zabijają przyszłość polskiej wsi. Dopłaty bezpośrednie to najlepszy sposób na utrwalenie w Polsce rolniczego skansenu. 26
  • Wszystko albo nic 24 lis 2002 Rozmowa z GÜNTEREM VERHEUGENEM, komisarzem Unii Europejskiej ds. rozszerzenia 31
  • Do Brukseli na gapę 24 lis 2002 Nie stać nas na integrację europejską! 32
  • Sygnał alarmowy 24 lis 2002 Beneficjentami sporów lewicy i umiarkowanej prawicy są kontestujący cały system radykałowie 33
  • Giełda i wektory 24 lis 2002 Hossa ŚwiatUnia obiecana Benjamin Netaniahu, izraelski minister spraw zagranicznych, opowiada się za wejściem swego kraju do Unii Europejskiej. O pomoc w integracji zwrócił się do premiera Włoch Silvio Berlusconiego. Dla polskich... 34
  • Prawda statystyczna 24 lis 2002 Rząd uprawia propagandę sukcesu! 36
  • Hossa Gatesa 24 lis 2002 Microsoft niewinny - Ameryka przyspiesza 40
  • Kraj pęczniejącej gąbki 24 lis 2002 Największymi wrogami japońskiej gospodarki są Japończycy 42
  • Zombi w kimonie 24 lis 2002 Jak Japonia reanimuje gospodarcze trupy 46
  • Tanie latanie 24 lis 2002 Bilet lotniczy na Lazurowe Wybrzeże można kupić już za równowartość hamburgera 48
  • Awans biednych olbrzymów 24 lis 2002 Wolny import produktów rolnych z Afryki przyniósłby tamtejszym rolnikom więcej korzyści niż protesty antyglobalistów 50
  • Powyborczy kac 24 lis 2002 Zamiast decentralizacji władzy mamy karykaturę samorządu terytorialnego 51
  • Technokaleki 24 lis 2002 Kilku milionom Polaków grozi inwalidztwo z powodu niewłaściwego korzystania z komputera 54
  • Jestem euroentuzjastą 24 lis 2002 Michał Adamczyk: Dlaczego pan się tak sprzeciwia sprzedaży ziemi cudzoziemcom? Nie sądzi pan chyba, że Niemcy czy Holendrzy będą masowo kupować gospodarstwa pod Białymstokiem bądź Chełmem i tam osiadać? Roman Giertych: Wcale nie jest... 57
  • Kino w pigułce 24 lis 2002 Internet stał się największą filmoteką świata 58
  • Pies, który mówi 24 lis 2002 Umiemy już tłumaczyć język zwierząt 62
  • Europa knuje! 24 lis 2002 Doniesiono, że Europejczycy coś knują za naszymi plecami. Chcą przesunąć termin rozszerzenia o pół roku. Czytam, że "członkami UE zostaniemy później, ale za to zapłacimy do jej kasy miliard euro mniej". Jeżeli... 64
  • Wszechnica Wiedzy Wszelakiej 24 lis 2002 Kółka na zimę www.oponyzimowe.opony.com.pl Kiedy najlepiej zmienić opony na zimowe, w jakich warunkach używać łańcuchów śniegowych i jak przygotować samochód do sezonu zimowego - odpowiedzi na te pytania znajdziemy w... 64
  • Supersam 24 lis 2002 Zegarek obieżyświata Chrono Globe firmy Maurice Lacroix został zaprojektowany z myślą o tych, którzy dużo podróżują. Zegarek pokazuje bowiem trzy strefy czasowe; ma także datownik i wskazówkę sekundową. Przez... 65
  • Nowy świat dynastii Ming 24 lis 2002 Chińczycy odkryli Amerykę siedemdziesiąt lat przed Kolumbem. I zupełnie nie wiedzieli co z tym zrobić... 66
  • Kolej na biesiadę 24 lis 2002 Drogi przyjacielu! Piszę do Ciebie koŁysany w mozolnym rytmie toczącego się po szynach gdzieś między morzem a górami pociągu. Lubisz podróże koleją? Ja bardzo. Te parę godzin, niejako wyjętych z życiorysu, to świetny... 70
  • Eurosmutek 24 lis 2002 Nie samym chlebem żyje człowiek, niemniej lepiej żyć za euro niż za złotego 71
  • Garnitur autorytetu 24 lis 2002 Ursula Langmann i Marika Schaertl: Ile wydaje pan na ubrania? Karl Lagerfeld: Zdecydowanie za dużo. Szczyt luksusu polega na tym, żeby tego nie wiedzieć. - Branży mody męskiej wiedzie się tej jesieni gorzej niż kiedykolwiek. Dlaczego? -... 72
  • Czy karać dającego łapówkę? 24 lis 2002 ZA PRZECIW KRZYSZTOF JANIK minister spraw wewnętrznych i administracji Obecnie obie strony są zainteresowane tym, aby przestępstwo nigdy nie ujrzało światła dziennego. Kluczową sprawą w walce z korupcją jest złamanie owej zmowy... 73
  • Pudełko z dekalogiem 24 lis 2002 Kiedyś były punkty za pochodzenie, dziś w dążeniu do celu trzeba się ratować plotką 74
  • Generałowie namiestnicy 24 lis 2002 Wojsko Polskie było wasalem Moskwy do końca PRL 76
  • Know-how 24 lis 2002 Błysk z głębi wszechświata Pierwszy błysk gamma zaobserwował wysłany niedawno w kosmos teleskop Integral, zbudowany przez Europejską Agencję Kosmiczną przy udziale polskich astronomów. Pochodzenie tych błysków jest... 79
  • Grypandemia 24 lis 2002 Grypa zabije ponad milion ludzi 80
  • Dzieci z lodówki 24 lis 2002 190 tysięcy ludzkich zarodków przechowują amerykańskie kliniki 88
  • Bez granic 24 lis 2002 Strajkiem w Blaira Brytyjscy strażacy zastrajkowali pierwszy raz od 1979 r., żądając 40-procentowej podwyżki płac. Związki zawodowe zapowiadają kolejne strajki jeszcze przed Gwiazdką. Czy te protesty mogą zachwiać rządem Blaira? W... 90
  • Sojusz bez zębów 24 lis 2002 Czy NATO stanie się OBWE bis? 92
  • Demokracja w imię Allaha 24 lis 2002 Radek Sikorski: Kiedy nastąpi atak na Irak? Richard Perle: Jeśli Saddam Husajn nie pozbędzie się broni masowego rażenia, którą ukrywa. Ten arsenał stanowi dla USA niedopuszczalne zagrożenie. - Jak duże musi być to zagrożenie, by... 96
  • Rzeźnik z Bagdadu 24 lis 2002 Husajna należałoby postawić przed Międzynarodowym Trybunałem Karnym 98
  • Obliczalność 24 lis 2002 Lek PiS na radykalizm i populizm to antyeuropejskość, mile widziana przez radykałów i populistów 101
  • Menu 24 lis 2002 Polska Gorzki dowcip Wbrew tytułowi sztuka Margaret Edson "Dowcip" nie jest komedią. Jej bohaterka, pięćdziesięcioletnia profesor literatury (świetna Teresa Budzisz-Krzyżanowska) już w pierwszej scenie informuje nas, że ma raka.... 102
  • Ciemna strona Nirvany 24 lis 2002 Zostanę gwiazdą, zabiję się i odejdę w płomieniu chwały - pisał 14-letni Kurt Cobain 106
  • Skandalista Araki 24 lis 2002 Miłość, seks i umieranie - to tematy prac najgłośniejszego japońskiego fotografika 110
  • Gardło Maryli 24 lis 2002 Maryli Rodowicz, jak Rolling Stonesów, słuchają trzy pokolenia 112
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 24 lis 2002 PEARL JAM Riot Act Ostatni rozbitkowie z Seattle, stolicy muzyki niepokornej. Poeci gitarowych opowieści powrócili bez rewolucyjnej metamorfozy. Rockowe historie przeplatane niezwykłym, rozpaczliwym, rozwibrowanym, to znów... 113
  • Seks, diamenty i sceny w klozecie 24 lis 2002 W "Femme fatale" Brian De Palma żongluje schematami kina komercyjnego, cały czas zastawiając pułapki na widzów 114
  • Organ Ludu 24 lis 2002 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 8 (8) Rok wyd. 1 WARSZAWA, poniedziałek 24 listopada 2002 r. Cena + VAT + ZUS + winieta Nowe stanowisko negocjacyjne Polska w UE już w 2005 roku? Polska przedstawi nowe stanowisko w sprawie... 116
  • O currrr...wa, ale kyrk! 24 lis 2002 Publiczności bardzo podoba się numer linoskoczków. Każdy z nich przywiązuje sobie pętlę do szyi i skacze po wypłatę 118