O jedną stopę za daleko

O jedną stopę za daleko

Dodano:   /  Zmieniono: 
Gołębie wyrywają złotego jastrzębiom
Obniżka stóp procentowych działa na gospodarkę tak jak alkohol na człowieka. Pierwszą reakcją jest pobudzenie, a drugą zmęczenie. Dodatkowo, przy dawkach zbyt silnych, pojawia się kac. Tego kaca boją się wszyscy szefowie banków centralnych, odpowiadający za stabilność walut. Całkiem odmiennie sprawę widzą politycy. Ponieważ interesuje ich okres do najbliższych wyborów, trwające rok, dwa, pobudzenie ma dla nich znacznie większe znaczenie niż późniejsze zahamowanie wzrostu i przyspieszenie inflacji. Nie przekonują ich nawet doświadczenia innych państw. A ich wymowa jest dość jednoznaczna. Zmniejszanie stóp procentowych w ślad za spadającą inflacją po kilku lub kilkunastu miesiącach powodowało gwałtowny, nie kontrolowany jej wzrost. A potem - interwencyjny wzrost stóp. Tymczasem w Polsce od sierpnia ubiegłego roku do końca lutego tego roku na każdym z siedmiu posiedzeń Rada Polityki Pieniężnej obniżała stopy procentowe. Stopa referencyjna zmniejszyła się z 6,5 proc. do 4 proc.! Nie jesteśmy wyjątkiem, za kilka, może kilkanaście, miesięcy za obecną szczodrość "gołębi" z RPP przyjdzie nam najpewniej zapłacić "gołębią grypą", czyli wzrostami stóp procentowych, wyższymi od obecnych obniżek.

Stopa post factum
Argumenty, którymi posługują się zwolennicy dalszego poluzowania polityki monetarnej, sprowadzają się do twierdzenia, że obecne oprocentowanie przy niskiej inflacji kreuje stosunkowo wysokie realne stopy procentowe i przyczynia się przez przyciąganie zagranicznego kapitału finansowego do umacniania złotego. Rozumowanie to tylko pozornie jest logiczne. Skutki cenowe dokonanej teraz zmiany stóp procentowych ujawnią się dopiero za kilkanaście miesięcy, dlatego faktyczną realną stopę procentową będzie można ocenić dopiero post factum, kiedy te zmiany nastąpią. Natomiast zestawianie aktualnych nominalnych stóp procentowych, oddziałujących na przyszłe wydarzenia, z wysokością "historycznego" wskaźnika inflacji za ostatnie dwanaście miesięcy nie jest poprawne metodologicznie i może prowadzić do fałszywych wniosków.
Przekonuje o tym także porównawcza analiza międzynarodowa. Z dziewięciu krajów, które w ostatnim dziesięcioleciu obniżyły inflację do poziomu mniej więcej 1Ęproc., tylko w jednym wypadku (w Japonii) dalsze obniżki stóp banku centralnego nie spowodowały odbicia inflacyjnego. W pozostałych ośmiu krajach (Australia, Chile, Czechy, Islandia, Izrael, Kanada, Norwegia i USA) inflacja wzrosła do mniej więcej 5Ęproc., wymuszając gwałtowne zaostrzenie polityki monetarnej i podwyższanie stóp procentowych.

Znikające powody
Wiele wskazuje na to, że podobne zagrożenie istnieje u nas. Część przyczyn, które sprowadziły inflację w Polsce do obecnego poziomu, ma bowiem charakter przejściowy i w ciągu kilku miesięcy zaniknie. Niewątpliwie jest tak ze spadkiem cen żywności, zwłaszcza mięsa wieprzowego i drobiowego, wywołanym "świńską górką", utratą rynku rosyjskiego i obawami przed ptasią grypą. Niewykluczone, że za nami jest już także okres obniżek cen ropy, dodatkowo wzmacnianych słabnącym dolarem i umacniającym się złotym. Kolejnym czynnikiem nakazującym ostrożność w przewidywaniu trendów cenowych jest niejasna sytuacja budżetowa. Dokładanie przez Sejm do budżetu coraz to nowych wydatków socjalnych sprawiło, że rzeczywisty deficyt może być o 8 mld zł większy od planowanego. Co więcej, wicepremier Zyta Gilowska podziela obawy dotyczące niewykonania budżetu, zmniejszając jedynie prognozę owego dodatkowego deficytu do 5 mld zł.

Gołębia stopa
W takiej sytuacji trzeba być człowiekiem niezwykle gołębiego serca, aby głosować za dalszym obniżaniem stóp procentowych. Kim są owe "gołębie" w Radzie Polityki Pieniężnej? Znając wyniki poprzednich głosowań, można przypuszczać, że do gołębiej grupy należą Andrzej Wojtyna, Andrzej Sławiński, Stanisław Nieckarz i Mirosław Pietrewicz. Natomiast dość zdecydowanie poluzowaniu polityki monetarnej przeciwstawiali się Leszek Balcerowicz, Dariusz Filar, Marian Noga i Halina Wasilewska-Trenkner. Między "gołębiami" a "jastrzębiami" plasowali się (trzymając się ornitologicznego porównania, trzeba by nazwać ich "gęśmi", które zawsze podążają za gąsiorem - obecnym przywódcą stada) Jan Czekaj i Stanisław Owsiak. Z reguły jednak popierali oni obniżki stóp, zapewne nie bez związku z tym, że wywodzą się z tej samej uczelni (AE w Krakowie) co Andrzej Wojtyna.
Na postępującą "gołębizację" członków rady wpływ mogą mieć także naciski polityczne. To nic nowego, że rząd pohukuje na RPP, domagając się dalszego obniżania stóp, bo tak było i za Buzka, i za Millera. Ci dwaj wymachiwali jednak rewolwerem nie naładowanym, podczas gdy Jarosław Kaczyński grozi nabitym. Po raz pierwszy bowiem zmiana ustawy o NBP ma być poważnie rozważana przez Sejm. I mniejsze obawy mogą tu budzić pomysły Samoobrony (gdyż wymagałyby one zmiany konstytucji), a większe dość realna (jak pokazuje przykład KRRiT) groźba zmniejszenia liczby członków rady do sześciu. A przy skróceniu kadencji i zmniejszeniu składu RPP gołębia spolegliwość może odgrywać rolę w nominacjach.
Niewykluczone, że także i z tego powodu RPP podjęła decyzję o siódmej obniżce stóp procentowych. A nam pozostaje tylko wierzyć, że siódemka jest liczbą szczęśliwą i że nie okaże się, że siedem to o raz za dużo. Wierzyć, bo takiej pewności nie ma.
Więcej możesz przeczytać w 10/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 10/2006 (1213)

  • Na stronie - Jestem z układu 12 mar 2006 Nie wierzę, że PiS zagraża dziś wolności prasy w Polsce bardziej niż SLD w czasach swej potęgi 3
  • Wprost od czytelników 12 mar 2006 Igrzyska przebierańców Wbrew temu, co twierdzą autorzy artykułu "Igrzyska przebierańców" (nr 6), curling jest jedną z najciekawszych i najbardziej widowiskowych dyscyplin zimowych igrzysk olimpijskich. Te zawody... 3
  • Skaner 12 mar 2006 SKANER - POLSKA POLSKA - ROSJA Kłamstwo katyńskie Zawsze będziemy dochodzili prawdy. Chcemy, aby wszystkie kraje uznały zamordowanie Polaków w Katyniu za sytuację zbrodniczą - mówi premier Kazimierz Marcinkiewicz. - To szok.... 8
  • Dossier 12 mar 2006 PRZEMYSŁAW GOSIEWSKI przewodniczący Klubu Parlamentarnego PiS "Jest jeszcze kwestia kolejnych zmian i te zmiany idą przede wszystkim tutaj w aspekcie zmian" Program I PR JACEK KURSKI poseł PiS "Gdy pan redaktor Żakowski słyszy... 9
  • Sawka czatuje 12 mar 2006 10
  • Poczta 12 mar 2006 W obronie Wildsteina W liście opublikowanym dwa tygodnie temu (nr 8) zarzuciliśmy Jackowi Żakowskiemu próbę zdyskredytowania Bronisława Wildsteina w audycjach radiowej i telewizyjnej. W odpowiedzi Jacek Żakowski twierdzi, że nie... 14
  • Playback 12 mar 2006 14
  • Ryba po polsku - Równowaga w reformach 12 mar 2006 Istnieją dwa byty publiczne, media i politycy, które się sobą żywią. W końcu jeden drugiego zeżre 15
  • Z życia koalicji 12 mar 2006 Ruszyła kampania wyborcza. Formalnie przed jesiennymi wyborami samorządowymi, ale zaryzykowalibyśmy butelkę naszego ulubionego napoju niegazowanego, że przy okazji odbędą się też wybory parlamentarne (albo koalicja PiS-PO). Wszyscy o tym... 16
  • Z życia opozycji 12 mar 2006 Biednej PO nawet narciarze robią na złość. Ledwie platformersi bąknęli, że coś nam słabo idzie na igrzyskach w Turynie (przez Marcinkiewicza, oczywiście), a tu zaraz dwa medale. W sumie to nic dziwnego, że Sikora trzyma z Kaczorami. Są... 17
  • Nałęcz - Dymisja premiera 12 mar 2006 Marcinkiewicz jest rumakiem, który dla wodza Kaczyńskiego wygrywa prestiżowe gonitwy 18
  • Fotoplastykon 12 mar 2006 © Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 19
  • Prezydent honoris causa 12 mar 2006 Prezydentura Lecha Kaczyńskiego miała być warunkiem powstania IV RP, a w rzeczywistości może być ona przeszkodą jej powstania 20
  • Układ układów 12 mar 2006 Niedługo się okaże, że Jarosław Kaczyński sam musi walczyć z całym światem 24
  • Koniec wyborczego teatru 12 mar 2006 Większościowa ordynacja wyborcza według "Wprost" i Fundacji im. J. Madisona Centrum Rozwoju Demokracji 28
  • Giełda 12 mar 2006 Hossa Świat Kompromis norymberski Niemiecki związek zawodowy metalowców IG Metall oraz szwedzki koncern Electrolux doszły wreszcie do porozumienia w sprawie zamknięcia fabryki AEG w Norymberdze. Produkcja z tego zakładu zostanie... 34
  • Argentyński polonez? 12 mar 2006 Rozmowa z prof. Leszkiem Balcerowiczem, prezesem NBP 36
  • Solidarność egoistów 12 mar 2006 Polscy związkowcy stają się europejskimi mistrzami w likwidowaniu własnych miejsc pracy 40
  • Związek lemingów 12 mar 2006 Co łączy lemingi, małe gryzonie z tundry, i związkowców z fabryki silników samochodowych Fiat GM Powertrain w Bielsku-Białej? 42
  • O jedną stopę za daleko 12 mar 2006 Gołębie wyrywają złotego jastrzębiom 44
  • Linia Chiraca 12 mar 2006 W Unii Europejskiej obowiązuje zasada: tak dla wolnego rynku, ale dla naszych firm w waszych krajach 46
  • Słoń wyścigowy 12 mar 2006 Indie eksportują "mózgi i ręce" obywateli 52
  • Lenin w portfelu 12 mar 2006 Kurs ekonomii NBP i "Wprost", czyli jak uniknąć katastrofy gospodarczej 56
  • Załatwione odmownie - Balcerowicz i gorsi 12 mar 2006 Zamiast naprawiania państwa mamy postkomunistyczną "powtórkę z rozrywki" 58
  • Supersam 12 mar 2006 60
  • Biżuteria dla dam 12 mar 2006  Polska nie ma najwyższego deficytu budżetowego wśród nowych państw Unii Europejskiej, ale najwolniej go ogranicza. Niepokoi to Komisję Europejską, bo obiecywaliśmy, że w 2007 r. dziura w finansach publicznych osiągnie 3 proc. PKB,... 60
  • Męski relaks 12 mar 2006  Co ósma osoba odwiedzająca gabinety kosmetyczne w Polsce to mężczyzna. Największą popularnością u panów cieszą się zabiegi odchudzające i depilacyjne. Marka Decléor postanowiła zachęcić ich do dwóch innych: program Savoir... 60
  • Chłodzenie z alarmem 12 mar 2006 Sygnał alarmowy wzrostu temperatury, przyciski dla funkcji szybkiego schładzania i zamrażania oraz termometr - tak rozbudowane panele sterowania stają się normą w lodówkach najnowszej generacji. Można je znaleźć m.in. w... 60
  • Tańczący ze sławą 12 mar 2006 W przeciwieństwie do swego ojca Aleksandra Kwaśniewska zatańczy, ale nie zaśpiewa 62
  • Auto z klocków 12 mar 2006 Nawet najwięksi producenci muszą dziś stawiać na samochody niszowe 66
  • Misjonarki seksu 12 mar 2006 Prostytutka zaspokaja nas nie wtedy, gdy kopuluje, lecz wówczas, gdy moralizuje 68
  • Klęska Stalina 12 mar 2006 Czas Bieruta, moskiewskiego agenta, który dosłużył się rangi polskiego prezydenta, dobiegł końca wraz ze śmiercią Stalina 72
  • Know-how 12 mar 2006 Woda na Marsie Sonda Mars Reconnaissance Orbiter, która ma poszukiwać śladów wody na Marsie, wejdzie na orbitę Czerwonej Planety 10 marca - zapowiada NASA. Manewr jest ryzykowny - dotychczas udawał się zaledwie w 65 proc.... 75
  • Epidemia ślepoty 12 mar 2006 10 milionów Polaków w okularach, następne 10 milionów w drodze po okulary 76
  • Kup nerkę! 12 mar 2006 Handel narządami wychodzi z podziemia 84
  • Bez granic 12 mar 2006 Kamieniami i maczetami Choć George W. Bush przyleciał do Indii z dobrymi wiadomościami, nie został przyjaźnie powitany. Amerykański prezydent zgodził się sfinalizować porozumienie atomowe między USA a Indiami. Umowa zakłada... 86
  • Tańce na rurze 12 mar 2006 Liczenie na Kijów w naszej polityce energetycznej może się okazać czystą naiwnością 88
  • Otwarci i gotowi 12 mar 2006 Rozmowa z Anatolijem Kinachem, sekretarzem Rady Bezpieczeństwa Narodowego i Obrony Ukrainy 91
  • Cenzura z tłumikiem 12 mar 2006 W Rosji zabito już co najmniej 200 dziennikarzy 92
  • Oda do paryskich mostów 12 mar 2006 *** Paryż, gdy zdejmie się z niego kolor, zawsze będzie się kojarzyć z fotogramami zmarłego niedawno Henri Cartier-Bressona. I chyba świadomie - z myślą o wielkim fotografiku, właśnie aby tak jak on ukazać ponadczasowe piękno stolicy... 94
  • Oda do paryskich mostów 12 mar 2006 *** Paryż, gdy zdejmie się z niego kolor, zawsze będzie się kojarzyć z fotogramami zmarłego niedawno Henri Cartier-Bressona. I chyba świadomie - z myślą o wielkim fotografiku, właśnie aby tak jak on ukazać ponadczasowe piękno stolicy... 94
  • Brukselskie krasnale 12 mar 2006 Europę czeka afera porównywalna do afery Abramoffa 95
  • Czarny front 12 mar 2006 Afryka zmienia się w gniazdo islamskiego fundamentalizmu 98
  • Menu 12 mar 2006 KRÓTKO PO WOLSKU Matura z króliczkiem Sytuacja jest trudna. Z jednej strony, redakcja "Playboya" wystawiła pewnej licealistce świadectwo dojrzałości na swojej rozkładówce, z drugiej - dyrekcja szkoły wywaliła... 100
  • Recenzje 12 mar 2006 102
  • Anderszewski superstar 12 mar 2006 ***** Zeszłoroczny sukces Rafała Blechacza pozwala mówić o wielkiej trójce współczesnych polskich pianistów, reprezentujących najwyższy światowy poziom. Piotr Anderszewski, "drugi po Zimermanie", kolejną płytą potwierdza... 102
  • Plakat ponad wszystko 12 mar 2006 ***1/2* "Wszyscy oddziałują na wszystkich" - te słowa Andy'ego Warhola pasują jak ulał do tematu reklamy. Zwłaszcza do tej nieruchomej, często budzącej emocje i spotykanej na każdym kroku: od wielkich amerykańskich autostrad i... 102
  • Człowiek biegnący przez nudę 12 mar 2006 * Cieknie ta proza jak woda z zepsutego kranu. Tak autor pewnie rzecz ustawił z wydawcą: nie będzie ani Dostojewskiego, ani ostrych kawałków z budowy III RP. Co będzie? Ogólne pitu-pitu, jakby wprost od wuja Kazia, który na imieninach... 102
  • Pochyła księżniczka 12 mar 2006 ** Tuwim twierdził, że operetka to "stara idiotka". Jednak "Księżniczka czardasza" Kálmána nadal jest pozycją obowiązkową w repertuarze każdego teatru muzycznego. Warszawska operetka zaprosiła do swojej inscenizacji... 102
  • Pochyła księżniczka 12 mar 2006 ** Tuwim twierdził, że operetka to "stara idiotka". Jednak "Księżniczka czardasza" Kálmána nadal jest pozycją obowiązkową w repertuarze każdego teatru muzycznego. Warszawska operetka zaprosiła do swojej inscenizacji... 102
  • Człowiek z celuloidu 12 mar 2006 Komuna nie zdołała zniszczyć Andrzeja Wajdy, ale on sam siebie - jak najbardziej 104
  • Dyskoteka ojca Rydzyka 12 mar 2006 Sacro polo lansowane przez Radio Maryja i telewizję Trwam zastąpiło disco polo 108
  • Sam nieobliczalny 12 mar 2006 Peckinpah pokazał, w jakich jatkach rodziła się amerykańska tożsamość i wpisana w nią skłonność do przemocy 110
  • Górna półka - Polowanie na Wojtyłę 12 mar 2006 Kiedy w październiku 1978 r. włodarze PRL oswajali się z wiadomością o wyborze kardynała Karola Wojtyły na papieża, I sekretarz Komitetu Krakowskiego PZPR Kazimierz Barcikowski wydał polecenie, by zgromadzić w jednym miejscu najważniejsze dokumenty lokalnej administracji... 111
  • Pazurem - Kobieta ma głos 12 mar 2006 "Kiler, trzysta dolarów? Ochujałeś? Co ja sobie za to kupię? Waciki?" 112
  • Ueorgan Ludu 12 mar 2006 Nr 10 (176) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 6 marca 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Kto zje tę żabę? NIECHCIANE BOCIANY Do Polski lecą masowo bociany, nawet te, które w minionych latach gniazdowały w innych krajach. Każdy z nich... 113
  • Skibą w mur - Czas wywrotek 12 mar 2006 Według nowej definicji, wolne media to te, w których prezentuje się tylko punkt widzenia władzy 114