Warszawa oddaje hołd bohaterskim Żydom

Warszawa oddaje hołd bohaterskim Żydom

Obchody 69. rocznicy powstania w getcie, fot.PAP/Radek Pietruszka
Przedstawiciele organizacji zrzeszających Żydów w Polsce, a także m.in. prezydent Warszawy i mieszkańcy miasta złożyli kwiaty przy Bunkrze Anielewicza i pomniku Umschlagplatz. Był to element obchodów 69. rocznicy wybuchu powstania w getcie.
- Przed II wojną światową Żydzi stanowili jedną trzecią mieszkańców Warszawy - przypomniała prezydent miasta Hanna Gronkiewicz-Waltz. - Pamięć o tych, którzy zginęli w postaniu musi pozostać na zawsze - powiedziała.

- Musimy pamiętać o tej tragedii, aby nigdy się nie powtórzyła -  podkreślił z kolei, mówiąc o Holokauście, rabin Szalom Ber Stambler, przewodniczący wspólnoty Chabad Lubawicz Polska.

Modlitwa w Kadisz

Uroczystość zorganizowały wspólnie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne Żydów w Polsce, Stowarzyszenie Żydów Kombatantów i  Poszkodowanych w II Wojnie Światowej oraz Teatr Żydowski im. Estery Rachel i Idy Kamińskich.

Oprócz przedstawicieli organizatorów, wzięli w niej udział także m.in.: wojewoda mazowiecki Jacek Kozłowski, pełnomocnik premiera ds. dialogu międzynarodowego Władysław Bartoszewski, sekretarz stanu w  Kancelarii Prezydenta Sławomir Rybicki, dyrektor Żydowskiego Instytutu Historycznego Paweł Śpiewak, a także mieszkańcy Warszawy - w sumie kilkaset osób.

Oddali oni w milczeniu hołd powstańcom z getta i złożyli kwiaty, najpierw przy Bunkrze Anielewicza przy ul. Miłej, następnie przy pomniku Umschlagplatz. Modlitwę Kadisz za zmarłych odmówił naczelny rabin Polski Michael Schudrich.

Młodzież upamiętniła powstanie w getcie

Mordechaj Anielewicz był komendantem Żydowskiej Organizacji Bojowej i  dowódcą powstania w getcie warszawskim, które wybuchło 19 kwietnia 1943 r. Po blisko trzech tygodniach walk, w oblężonym przez hitlerowców bunkrze przy ul. Miłej, Anielewicz razem z członkami sztabu popełnił samobójstwo. Obecnie w miejscu bunkra znajduje się pomnik, tzw. Kopiec Anielewicza.

Pomnik Umschlagplatz znajduje się z kolei przy zbiegu ulic Stawki i  Dzikiej, w pobliżu nieistniejącej już rampy kolejowej, z której hitlerowcy wywieźli do Treblinki ponad 300 tys. Żydów z getta warszawskiego.

Prezydent Hanna Gronkiewicz-Waltz wyraziła satysfakcję, że w  uroczystości upamiętniającej kolejną rocznicę powstania w getcie wzięło udział wielu młodych ludzi. - Dobrze, że z roku na rok oddać hołd powstańcom przychodzi coraz więcej młodzieży. Gdy umrą ci, którzy przeżyli II wojnę, pamięć pozostanie - mówiła Gronkiewicz-Waltz.

"Nie wystarczy przyjść na uroczystość i złożyć kwiaty"

Rabin Szalom Ber Stambler również wskazywał na obowiązek zachowania pamięci. - Musimy przypominać sobie i światu, że tutaj zdarzyło się coś bardzo niedobrego - powiedział o Holokauście. - Nie wystarczy przyjść na  uroczystość i złożyć kwiaty. Nie wolno zapominać o rzeczach ważnych. Trzeba uczyć młodzież historii - podkreślił.

- Ci ludzie, którzy w zamyśle hitlerowców mieli stać się numerami, mieli powody, by stracić nadzieję, jednak jej nie stracili. Śmierć w walce o  własną tożsamość to już jest zwycięstwo - mówił o tych, którzy walczyli i zginęli w getcie rabin Stambler.

Przewodniczący Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce Artur Hofman podkreślał, że 19 kwietnia to dla społeczności Żydów polskich dzień bardzo ważny. - To dzień pamięci o tych, którzy przeciwstawili się zbrodniczej machinie faszyzmu. Dzień zadumy, a  jednocześnie dumy - z tego, że tych młodych ludzi stać było na czyn zbrojny - powiedział Hofman.

"Najważniejsze jest życie oraz walka o to, by było godne"

Wśród osób, które przyszły w czwartek na ulicę Miłą, by oddać hołd powstańcom byli dwaj starsi panowie ze Stanów Zjednoczonych, Benito i  Abram. - Mieszkamy w Miami. Obaj urodziliśmy się na Kubie, a pięćdziesiąt lat temu wyjechaliśmy z Kuby do USA. W Polsce, w Ostrowi Mazowieckiej, żyli nasi przodkowie. Przyjechaliśmy do Polski, by dowiedzieć się czegoś więcej o nich. Zamierzamy pojechać także do Krakowa - opowiadał Abram. Benito powiedział, że udział w uroczystości przed Bunkrem Anielewicza był dla niego "ogromnie silnym przeżyciem". - Płakałem w jej trakcie -  przyznał.

Wśród młodszych uczestników uroczystości była Magdalena, pochodząca z  Gliwic, a mieszkająca w Warszawie. - Na rocznice wybuchu powstania w  getcie przyjeżdżałam do Warszawy już kiedy byłam w liceum, z całą klasą, gdy żył jeszcze Marek Edelman. Spotykaliśmy się z nim. Teraz na  uroczystościach rocznicowych jest znacznie więcej młodych niż kilka lat temu, co bardzo cieszy - opowiadała.

- Marek Edelman mówił, że najważniejsze jest życie oraz walka o to, by  to życie było godne. To właśnie stanowiło cel powstańców w getcie -  powiedziała Magdalena. Jak wielu innych uczestników uroczystości, przyniosła bukiet żółtych żonkili, ulubionych kwiatów Edelmana, które on sam co roku 19 kwietnia składał pod pomnikiem powstańców.

mp, pap

Czytaj także

 1
  • kraska   IP
    Nikt z PiSiaków tego nie komentuje? Oj, zawiodłam się na was, zawiodłam, PiSuary!
    Przecież to taka gratka: - naurągać, wywalić z siebie nagromadzoną żółć własnych frustracji i homofobii...