Żydzi i Polacy to sojusznicy

Żydzi i Polacy to sojusznicy

Dodano:   /  Zmieniono: 19
Jan Żaryn
Jan Żaryn / Źródło: Newspix.pl / Jacek Herok
Dowiadywaliśmy się, że jesteśmy postrzegani przez stronę żydowską jako nie tyle ofiary II wojny, ile współuczestniczący, haniebnie bierni wobec Zagłady. A de facto staliśmy się w odbiorze żydowskim sprawcami ich nieszczęść mówi prof. Jan Żaryn, historyk, senator PiS.

Muzeum Historii Żydów Polskich Polin jest wizytówką Polski w Europie, a z drugiej strony badania na temat sympatii Polaków do poszczególnych narodów pokazują, że Żydzi zajmują dalekie miejsce. To jakie są dziś relacje polsko-żydowskie?

Żeby dobrze odpowiedzieć na pytanie, w jakim miejscu jesteśmy, jeśli chodzi o relacje polsko-żydowskie, trzeba wyjść z dziedzictwa epoki komunizmu i II wojny światowej. Można powiedzieć w głębokim skrócie, że relacje polsko-żydowskie były bardzo złe dlatego, że wzajemnie się mijaliśmy. Mijaliśmy się nie tylko dlatego, że się kłóciliśmy, ale przede wszystkim z tego powodu, że nie znaliśmy swoich punktów widzenia. Czyli narracja wewnątrzżydowska na temat Polaków szła własnym torem bez czynnika poznawczego polskiego. I odwrotnie. Polska narracja była mocno zatomizowana, bo pochodziła oddolnie od rodzin, bardzo silnego nadawcy informacji, symboli, emocji, a nie od państwa PRL-owskiego. Ponieważ ono było fałszywym przekaźnikiem. Tworem, który de facto dzielił nas w budowaniu wspólnotowej narracji i nami manipulował, ale jeszcze kompromitował na zewnątrz – np. w 1968 r. Rodzinna, oddolna narracja była także pozbawiona czynnika zewnętrznego, naturalnej możliwości i ochoty rozpoznania strony żydowskiej. A stereotypy były bardzo silnie zakorzenione. To mijanie skończyło się w momencie spotkania obu stron. I rozmowa okazała się detonatorem potencjalnie istniejącego napięcia.

Kiedy narracja polska i żydowska przestały się ze sobą mijać?

Dziś wiemy, że ten detonator rozpoczyna się w ostatniej dekadzie komunizmu, w latach 80., kiedy powoli dochodziliśmy do samoświadomości, że Polacy mają bardzo dużo pretensji do strony żydowskiej jako współuczestniczącej w sowietyzowaniu i mordowaniu Polaków w latach stalinowskich i jako nieokazującej wdzięczności za pomoc udzielaną Żydom okresie II wojny światowej. Natomiast z drugiej strony dowiadywaliśmy się, że my sami jesteśmy postrzegani przez stronę żydowską jako nie tyle ofiary II wojny światowej, ile współuczestniczący, haniebnie bierni wobec Zagłady. A de facto staliśmy się w odbiorze żydowskim sprawcami ich nieszczęść. Dowiadywaliśmy się, że jesteśmy odpowiedzialni za pogrom kielecki, za rok 68, czyli za wszystko to, co stanowiło w gruncie rzeczy zewnętrzność dla znaczniejszej części narodu polskiego, z punktu widzenia narracji dominującej w naszym, rodzinnym przekazie, w przekazie środowisk nieutożsamiających się z komunizmem.

Zewnętrzność, bo to siły komunistyczne spowodowały antysemickie zdarzenia i tragedie, a nie my. W tym czasie nie byliśmy suwerennym podmiotem i nie mogliśmy reżyserować zdarzeń, za które mamy teraz brać odpowiedzialność. Wymiar spotkania polegający na mijaniu się w interpretacji, rozumieniu wzajemnych dziejów jest do dzisiaj aktualny. Ale z drugiej strony można powiedzieć, że paradoksalnie bez detonatora pozostalibyśmy nieświadomi i stalibyśmy w miejscu w naszych relacjach. Po tym, jak uzyskaliśmy niepodległość, dialog się rozpoczął, w bólach, często pod presją niesprawiedliwych oskarżeń, jak np. o Jedwabne. Ale jednak widzimy dziś po tym zimnym prysznicu, jak wiele rzeczy łączy nas z narodem żydowskim.

Co nas łączy?

Niewątpliwie Polska i Izrael są państwami, które stale podkreślają, angażując do tego historię, że chcą ze sobą współpracować. Widzimy siebie jako bardzo bliskich sojuszników, wspierających niejako proces otwarcia się na zrozumienie swoich racji, jeśli chodzi o postrzeganie historii. Wpływ na to miały suwerenne środowiska polskie. Zaliczam też do nich moje środowisko, które od lat stara się o budowę Pomnika ku Czci Polaków Ratujących Żydów w Warszawie przy placu Grzybowskim. Na tyle głośno artykułowano polskie racje dotyczące relacji polsko-żydowskich w czasie II wojny światowej, że spotkaliśmy się z dobrą wolą strony żydowskiej, żeby wsłuchiwać się także w nasz głos. Strona żydowska uznała, że nie rozpoznając do końca polskich racji, być może nie zawsze miała rację. I tak samo my.

Coraz więcej wsłuchujemy się w relacje polsko-żydowskie powstające po wojnie, a dotyczące Holocaustu, i ewidentnie lepiej rozumiemy, jaka tragedia spotkała ten naród. Jesteśmy bogatsi o wiedzę, co pomaga w dialogu. Dziś ze strony żydowskiej nie słychać już na przykład głosów, że liczba „Sprawiedliwych wśród Narodów Świata”, czyli około 6500 osób, jest dowodem na to, jak głęboko „Sprawiedliwi” musieli ukrywać się przed Polakami ze swoim dobrym sercem, ponieważ wśród Polaków dominowało złe serce. Dziś wiemy, że liczba pomocników polskich była nieporównywalnie większa, że istniała tradycyjna u nas zdolność do konspiracji, niechęć do kolaborowania z okupantami. Osobiście uważam, że liczba polskich pomocników mogła sięgać miliona albo co najmniej kilkuset tysięcy Polaków. To jednak kwestia wtórna. Bo definicja stanu polskich dusz, serc, poglądów, postaw jest bardziej skomplikowana niż takie prymitywne stwierdzenie, że była garstka sprawiedliwych i motłoch dookoła, który słuchał Niemców i wyłapywał Żydów. A taka analiza jeszcze do niedawna wystarczała stronie żydowskiej, a przynajmniej była dominująca. Ale to już szczęśliwie przeszłość.

Strona żydowska miała za złe Polakom, że w czasach komunizmu „sprawiedliwi” byli traktowani instrumentalnie, tylko po to, by dowieść, że Polacy ratowali Żydów w czasie wojny.

I strona żydowska ma rację. Marzec 68 r. był wywoływany w kontekście kwestii żydowskiej przez aparat bezpieki, a dokładniej przez Mieczysława Moczara i jego ludzi w partii oraz administracji państwowej, po to, by wykorzystać go do swoich celów. Czyli czyszczenia szeregów partyjnych, aparatu administracyjnego, z czynnika żydowskiego, żeby wprowadzić nowy, młody narybek aparatu komunistycznego, którym byli niestety Polacy. Wykorzystywano drzemiące stereotypy, ale także prawdziwe informacje, żeby wprowadzić do polskiej świadomości nowy dogmat, że to my, narodowi komuniści, jesteśmy czynnikiem patriotycznym. Szedł do Polaków jasny przekaz: „pomóżcie nam, pogonimy Żydów i Polska Ludowa będzie już coraz bardziej polska”. I niewątpliwie część Polaków uwierzyła w ten projekt polityczny. Dziś wiemy, że postąpili niesłusznie. Elementem wciągania Polaków do projektu Moczara była próba udowodnienia, że to komuniści narodowi wspierają pamięć o rodakach, którzy ratowali Żydów. A niewdzięczni Żydzi nie chcą tego przyznać. Prawdą też jest, że w systemie stalinowskim było bardzo wielu Żydów, którzy gnębili Polaków, mordowali, a pracując w cenzurze czy propagandzie, niszczyli naszego ducha, tępili wrażliwość i bezkarnie fałszowali polską historię. Niszczyli nas zarówno od strony fizycznej, jak i duchowej. Nieczystość sytuacyjna, w którą wkręcano naród polski w okresie komunistycznym, polegała na tym, że takim samym stalinistą był Mieczysław Moczar i jego ferajna. Ale pokłosie tamtego czasu pozostało. Żydzi byli z jednej strony ofiarami aparatu partyjnego PZPR-owskiego, rządzącego wówczas Polską, ale także pośrednio ofiarami własnych ziomków, znajdujących się wśród tych, którzy nas mordowali w latach 50. A dopiero w tle, za trzecim kręgiem, można powiedzieć, że byli ofiarami Polaków, którzy dali się zwieść Moczarowi i Gomułce. Nie było też tak, żeby wszyscy Polacy byli święci czy rozumni. Żyliśmy w systemie opresyjnym, który nami manipulował. I nie z każdej manipulacji wychodziliśmy zwycięsko.

W jakim stopniu Polacy pomagali Żydom, w jakim nie?

Ze statystyką jest tu olbrzymi problem. Natomiast nie ma problemu w stwierdzeniu, że warunki okupacyjne na ziemiach polskich były nieporównywalne z jakimkolwiek obszarem europejskim. Obowiązywała kara śmierci za udzielanie pomocy Żydom czy obozu koncentracyjnego dla tych, którzy nie doniosą na sąsiada udzielającego takowej pomocy. W zasadzie, jeśli chodzi o prawodawstwo niemieckie, czyli z punktu widzenia Zagłady w latach 1942-44, jedyną postawą, która była lojalną, czyli zgodną z prawem, to była postawa donosiciela. Niewątpliwie olbrzymią siłą sprawczą, jeśli chodzi o budowanie postaw polskich, był Kościół katolicki, kapłani piętnujący w kazaniach i podczas spowiedzi antychrześcijańskie odruchy. Nadto siłą taką były wszystkie instytucje Polskiego Państwa Podziemnego, zarówno struktury wojskowe, jak i cywilne. Wszystkie te struktury w momencie, gdy Zagłada zaczęła się w 1942 r., wpisały w cele wojny ratowanie Żydów. Budowano postawy polskie propomocowe, między innymi używając do tego mechanizmu egzekucji podziemnych sądów, ale przede wszystkim propagandy. Uznawano za kolaborację donoszenie na Żydów, tak jak na ukrywających się konspiratorów. Pomoc miała wielorakie oblicza i była w warunkach konspiracji anonimowa. Zaliczamy do niej z jednej strony pomoc instytucjonalną, a z drugiej strony indywidualną, w tym z kolei pomoc incydentalną, odruchową, jak na przykład podrzucanie jedzenia maszerującym do pracy Żydom czy podwożenie ze wsi do wsi wozem konnym pod sianem uciekającego z transportu Żyda. Oczywiście, najbardziej heroiczna to ta pomoc długotrwała, z ciągłym narażaniem się na śmierć. I tych pomocników było znacznie mniej. Stella Zylbersztajn opowiada, że na Podlasiu przechodziła „z rąk do rąk” i w sumie ratowało ją 65 osób.

Państwo Podziemne też pomagało w powstaniu w getcie. W jakiej skali?

Przygotowania do powstania w getcie warszawskim trwały od przełomu 1942 i 1943 r., kiedy część Żydów, która pozostała po wielkiej akcji likwidacyjnej, zdała sobie sprawę, że przyjdzie im zginąć. Już w styczniu 1943 r. Niemcy otrzymali sygnał oporu od strony żydowskiej, który spowodował ich wycofanie i zadziwienie. Byli zaskoczeni, że ci, którzy wydawali się bezbronni, nagle zbuntowali się. Skala wzrastającego oporu po stronie żydowskiej była także dostrzeżona przez Komendę Główną Armii Krajowej i Komendę Okręgu Warszawskiego AK. Udzielanie bardzo nikłej, z racji obiektywnych ograniczeń ze strony polskiej, pomocy było działaniem na rzecz wsparcia akcji militarnej, która zbliżyła bojowców żydowskich i Polaków z Armii Krajowej. Nasza strona pozytywnie oceniła postawę Żydów z ŻZW i ŻOB. Polacy dostrzegli po drugiej stronie getta bohaterów, z godnością umierających. Wcześniej uważano dość powszechnie, że Żydzi są tchórzami, że sami doprowadzali – policja żydowska – ofiary na Zagładę. Jest bardzo wiele relacji po stronie aryjskiej i polskiej mówiących o solidarności Polaków z Żydami, właśnie w okresie tygodni powstania w getcie. Ta militarna akcja wyrastała ponad – jak się okazało zbyt jednostronnie przyjętymi przez Polaków – stereotypami.

Okładka tygodnika WPROST: 16/2016
Cały wywiad opublikowany jest w 16/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 19
  • michael.pogorzelski@gmail.com   IP
    Najwiecej Zydow zginelo z " reki " z Zydow . Judenraty i Policja Zydowska w pelnej KOOPERACJI z SS wyekspediowalo setki tysiecy do obozow zaglady .Sklad osobowy ELITY GETT zydowskich to nie zydowska holota ALE INTELEKTUALISCI , PRZEMYSLOWCY , LEK
    ARZE ..itd . O ile ktos chcial zjesc przedwojennej jakosci posilek ...to tylko w Warszawskim albo Lodzkim gettcie . NAWET mozna bylo zamowic homary i popic najlepszym francuskim winnem . Dla tych co lubia nocne lokale i ekskluzywne panienki tylko w gettcie . Ma sie rozumiec byly to przybytki dla tych majacych srodki ...Rowniez , tak przy okazji tematu .....W orgi mordowania ludnosci cywilnej w powstaniu warszawskim 268 zydowskich ochotnikow tak wykazalo sie swoim bestialstwem , ze SS apalowalo do Berlina aby ich wycofac.CZY TO SA MOJE DYRDYMALY ????? NIE ....POCZYTAJ DZIEWCZYNKO ZRODLOWE ISRAELSKIE HISTORYCZNE MATERIALY . JAK DOTAD TO ...OLGI TOKARCZUK MATERIALY POCHODZA OD GAZETY WYBORCZEJ , POLITYKI ( to ta gazeta co ma byc dla tych bardziej rozgarnietych ) no i samego Grossa.Moze z wyzyn swojego dobrego samopoczucia DORADZISZ PANSTWU ISRAEL ABY PRZYJAL : DZIECI, KOBIETY i STARCOW UCHODZCOW . JAK SAMA PEWNIE ZAUWAZYSZ nie upieram sie aby rowniez przyjmowac mlodych panow w wieku ' poborowym "BYC MOZE ....z REDAKCJA POLITYKI ZAAPELUJESZ ABY ARMIA ISRAELA ZAPRZESTALA TRENOWANIA W MORDOWANIU DZIECI I KOBIET LUDNOSCI TUBYLCZEJ I WYRZUCANIA TYCH NIE ZABITYCH Z WLASNYCH DOMOW . W KONCU MOZE OLGA TOKARCZUK Z REDAKCJA POLITYKI ( TOWARZYSTWO WZAJEMNEJ ADORACJI )NAMOWI KNESSET I POTEZNA ARMIE ISRAELA NA WOJNE Z KALIFATEM. PANI OLU TE WSZYSTKIE PANI OPINIE >>>MOGA TYLKO POCHODZIC Z PANI NIEWIEDZY . INACZEJ JAKO OSOBA CHOCIAZBY SREDNIO ROZGARNIETA NIE DALABY SIE WYSTAWIC PRZEZ CWANIAKOW Z POLITYKI NA SMIESZNOSC . ZALOZE SIE ,ZE W SWOJEJ NAIWNOSCI POZWALA PANI NA MANIPULOWANIE SOBA W NIKCZEMNYM CELU.
    • bez-TYCH_GIER   IP
      tzw. "narracja" "salonu III RP" w tym PO i Nowoczesnej ws. relacji polsko-zydowskich to dążenie do konfliktu -- przykład: zachowanie HGW na oficjalnych obchodach rocznicy powstania w warszawskim gettcie PONIŻAJĄCA OFIARY -- zamiast o ofiarach HGW mówiła o incydencie sprzed pół roku ... tj. spaleniu kukły Żyda w czasie manifestacji we Wrocławiu (HGW POTRZEBOWAŁA AŻ PÓŁ ROKU ŻEBY ZAJĄĆ W TEJ SPRAWIE JAKIEŚ STANOWISKO!)
      • Wszczęte zostalo dochodzenie w sprawie zbrodni -   IP
        -ludobójstwa żydo-bolszewi wespól z sowieckim okupantem po 1945 roku na Narodzie Polskim.Szacuje się że Żydzi poprzez fikcyjne wyroki śmierci (w tym na generala Fieldorfa) wymordowali nie mniej niź 50 tys obywateli Polskich.
        • spokojnie   IP
          Polacy to frajerski sojusznik których można wydoić ze wszystkiego .
          • michael.pogorzelski@gmail.com   IP
            Najwiecej Zydow zginelo z " reki " z Zydow . Judenraty i Policja Zydowska w pelnej KOOPERACJI z SS wyekspediowalo setki tysiecy do obozow zaglady .Sklad osobowy ELITY GETT zydowskich to nie zydowska holota ALE INTELEKTUALISCI , PRZEMYSLOWCY , LEKARZE ..itd . O ile ktos chcial zjesc przedwojennej jakosci posilek ...to tylko w Warszawskim albo Lodzkim gettcie . NAWET mozna bylo zamowic homary i popic najlepszym francuskim winnem . Dla tych co lubia nocne lokale i ekskluzywne panienki tylko w gettcie . Ma sie rozumiec byly to przybytki dla tych majacych srodki ...Rowniez , tak przy okazji tematu .....W orgi mordowania ludnosci cywilnej w powstaniu warszawskim 268 zydowskich ochotnikow tak wykazalo sie swoim bestialstwem , ze SS apalowalo do Berlina aby ich wycofac.CZY TO SA MOJE DYRDYMALY ????? NIE ....POCZYTAJ DZIEWCZYNKO ZRODLOWE ISRAELSKIE HISTORYCZNE MATERIALY . JAK DOTAD TO ...OLGI TOKARCZUK MATERIALY POCHODZA OD GAZETY WYBORCZEJ , POLITYKI ( to ta gazeta co ma byc dla tych bardziej rozgarnietych ) no i samego Grossa.Moze z wyzyn swojego dobrego samopoczucia DORADZISZ PANSTWU ISRAEL ABY PRZYJAL : DZIECI, KOBIETY i STARCOW UCHODZCOW . JAK SAMA PEWNIE ZAUWAZYSZ nie upieram sie aby rowniez przyjmowac mlodych panow w wieku ' poborowym "BYC MOZE ....z REDAKCJA POLITYKI ZAAPELUJESZ ABY ARMIA ISRAELA ZAPRZESTALA TRENOWANIA W MORDOWANIU DZIECI I KOBIET LUDNOSCI TUBYLCZEJ I WYRZUCANIA TYCH NIE ZABITYCH Z WLASNYCH DOMOW . W KONCU MOZE OLGA TOKARCZUK Z REDAKCJA POLITYKI ( TOWARZYSTWO WZAJEMNEJ ADORACJI )NAMOWI KNESSET I POTEZNA ARMIE ISRAELA NA WOJNE Z KALIFATEM. PANI OLU TE WSZYSTKIE PANI OPINIE >>>MOGA TYLKO POCHODZIC Z PANI NIEWIEDZY . INACZEJ JAKO OSOBA CHOCIAZBY SREDNIO ROZGARNIETA NIE DALABY SIE WYSTAWIC PRZEZ CWANIAKOW Z POLITYKI NA SMIESZNOSC . ZALOZE SIE ,ZE W SWOJEJ NAIWNOSCI POZWALA PANI NA MANIPULOWANIE SOBA W NIKCZEMNYM CELU.

            Spis treści tygodnika Wprost nr 16/2016 (1733)

            • Dlaczego PiS Unii się nie boi 17 kwi 2016, 20:00 Ta dziwna symbioza nie musi trwać wiecznie, ale dziś sporo nam mówi o stanie Unii i doskonale tłumaczy rosnącą odporność rządów na jej krytykę. 3
            • Bezradna żona ministra sprawiedliwości 17 kwi 2016, 20:53 Patrycja Kotecka, żona Zbigniewa Ziobry nie jest w stanie wyegzekwować wyroku sądu. 7
            • Kuczynski na prezydenta 17 kwi 2016, 20:00 Do drugiej tury wyborów stanęli bowiem córka byłego prezydenta (obecnie siedzącego w więzieniu za machinacje finansowe i prześladowanie opozycji) Keiko Fujimori oraz Pedro Pablo Kuczynski, polityk o żydowskich korzeniach. W pierwszej turze... 8
            • Bawaria kontra uchodźcy 17 kwi 2016, 20:00 Na głowę jednego Bawarczyka straty co roku sięgną od 31 do 77 euro. Tak wynika z najnowszej analizy Ifo Institute, ośrodka badawczego z siedzibą w Monachium. Granicząca z Austrią Bawaria jest wyjątkowo narażona na napływ nielegalnych... 10
            • Debata o antysemityzmie 17 kwi 2016, 20:00 Powraca dyskusja o polskim antysemityzmie.Czy Polacy są antysemitami? Jak wyglądamy na tle innych nacji? W rocznicę powstania w warszawskim getcie do udziału w debacie zaprosiliśmy Polaków i Żydów, którzy mówią nie tylko o trudnych kartach historii stosunków polsko-żydowskich,... 14
            • Polski antysemityzm - mit czy rzeczywistość 17 kwi 2016, 22:30 W dużych miastach działają synagogi, świętowane są noce szabasowe, prowadzone są wykłady oraz otwierane żydowskie restauracje – polski antysemityzm jest dziś bardziej mitem niż rzeczywistością. 16
            • Tolerancja i mulikuturowość stały się w Polsce tabu 17 kwi 2016, 22:38 W Polsce w stosunku do żydów panuje rodzaj nieżyczliwości, podejrzliwości, co oczywiście nie oznacza, że istnieje szeroki agresywny antysemityzm - mówi "Wprost" prof. Paweł Śpiewak, dyrektor Żydowskiego instytutu Historycznego. 18
            • Żydzi i Polacy to sojusznicy 17 kwi 2016, 20:00 Dowiadywaliśmy się, że jesteśmy postrzegani przez stronę żydowską jako nie tyle ofiary II wojny, ile współuczestniczący, haniebnie bierni wobec Zagłady. A de facto staliśmy się w odbiorze żydowskim sprawcami ich nieszczęść mówi prof. Jan Żaryn, historyk, senator PiS. 20
            • Jesteśmy stadem dzikich zwierząt 17 kwi 2016, 20:00 Polacy nie zrobili dostatecznie dużo, aby ratować Żydów, i w tym sensie ponoszą moralną odpowiedzialność za ich śmierć – mówi „Wprost” Alina Cała, historyczka, specjalistka od stosunków polsko-żydowskich. 22
            • Wizja kontra telewizja 17 kwi 2016, 20:00 PiS-owska zmiana na dobre zagościła w publicznym radiu i telewizji. Zwolennicy nowych dziennikarzy i nowych serwisów przekonują, że w publicznych mediach przywrócili równowagę albo – jak kto woli – normalność. Przeciwnicy twierdzą,... 24
            • Rzeczpospolita czy Rzeczpartyjna? 17 kwi 2016, 20:00 Spór wokół Trybunału Konstytucyjnego osłabił międzynarodową pozycję Polski. Przywódcy rządu polskiego długo będą się tłumaczyć ze swych decyzji przy spotkaniach z zagranicznymi partnerami. Łatwo było przewidzieć skutki odmowy... 27
            • Rząd konfliktu. Wewnętrzne walki ministrów PiS 21 kwi 2016, 15:44 Kwestie bezpieczeństwa i finansów wzbudzają najwięcej emocji i konfliktów w rządzie. Ministrowie wyrywają sobie kompetencje i walczą o nominacje w resortach oraz podległych spółkach. 28
            • Zabójcza rezolucja 17 kwi 2016, 20:00 Doprowadzając do uchwalenia przez Parlament Europejski rezolucji wzywającej polski rząd do wykonania zaleceń Komisji Weneckiej, opozycja poniosła największą porażkę od wygranych przez PiS wyborów. Nie uzyskała efektu propagandowego i pozbawiła się atutów w rozgrywce z... 30
            • Dziecko na eksport 17 kwi 2016, 20:00 Siedmioletni Michałek w rodzinnym domu dziecka w Opolu Lubelskim, prowadzonym przez nauczycieli Urszulę i Dariusza Bartoszewskich, mieszkał trzy lata. Trafił tam w połowie 2013 r. Wcześniej opiekowała się nim starsza o kilkanaście lat... 32
            • Jak wypocząć w długi weekend 17 kwi 2016, 20:00 Większość psychologów twierdzi, że aby skutecznie wypocząć, powinniśmy przynajmniej raz w roku wziąć trzy tygodnie urlopu bez przerwy. Tłumaczą, że pierwszy tydzień służy do oderwania się od obowiązków, drugi adaptacji w nowym... 36
            • Inspekcja pracy: był mobbing na UW 17 kwi 2016, 20:00 Mimo że władze UW od lat są alarmowane, że prof. Marian Edward Haliżak, dyrektor Instytutu Stosunków Międzynarodowych (ISM) na Wydziale Dziennikarstwa, mobbinguje podwładnych, uczelnia dotąd niewiele w tej kwestii zrobiła. Teraz zarzuty... 38
            • To nie jest spór obyczajowy 17 kwi 2016, 20:00 Niemniej jednak nawet skazywany na pożarcie zespół może ograć potentata, może więc także szalona próba okiełznania w kilku zdaniach sporu o legalność aborcji mimo wszystko również może się udać. Zamiast więc rozwodzić się nad... 39
            • Kosmiczny dylemat Kościoła 17 kwi 2016, 20:00 Czy jesteśmy przygotowani na odkrycie pozaziemskiej cywilizacji? – pytał niedawno kleryków Wyższego Seminarium Duchownego w Bydgoszczy prof. Marek Abramowicz, kierownik Katedry Astrofizyki na Uniwersytecie w Göteborgu. – Czy Obcy mają... 40
            • Czekając na giganta 17 kwi 2016, 20:00 Amazon, największa na świecie firma sprzedażowa, najpewniej jeszcze w tym roku zadebiutuje w Polsce. Dla polskiego rynku e-commerce może to być prawdziwa rewolucja, która będzie miała swoje ofiary, ale też wielkich wygranych w postaci konsumentów. 43
            • Handlowe okienko 17 kwi 2016, 20:00 Ma pan w głowie już jakąś definicję polskiego klienta? Polscy klienci nie różnią się od innych klientów na świecie. Czy to Amerykanie, Brytyjczycy, czy Polacy – każdy chce trzech rzeczy: niskich cen, najszerszej oferty i wygody w... 45
            • Mglista rewolucja mieszkaniowa 17 kwi 2016, 20:00 To był jeden z filarów programu wyborczego PiS. Pojawił się już w kampanii 2006 r., kiedy to partia Jarosława Kaczyńskiego obiecała, że 3 mln mieszkań powstanie w ciągu ośmiu lat jej rządów. Ale już w styczniu 2007 r. minister... 46
            • Transfer jak milion dolarów 17 kwi 2016, 20:00 Wojciech Balczun (45 lat), były prezes PKP Cargo, najbogatszej spółki z całej grupy kolejowej, okazał się polskim towarem eksportowym w kategorii fachowcy. Właśnie pokonał 30 konkurentów i wygrał konkurs na prezesa ukraińskich kolei państwowych Ukrzaliznycja. Poinformował o... 48
            • Odłączanie kroplówki 17 kwi 2016, 20:00 Na pewno można to robić znacznie efektywniej, znajdować i współfinansować dobre projekty, dzięki którym będziemy budować markę Polski w europejskiej, a może i globalnej gospodarce – mówi Marcin Chludziński, nowy szef Agencji Rozwoju Przemysłu. 50
            • Wsiąść do pociągu zwanego m-commerce 17 kwi 2016, 20:00 Sięgamy po smartfony kilkaset razy dziennie, nie zastanawiając się zbytnio nad tym, jak bardzo zmieniły nasz styl życia, i tylko czasami uświadamiamy sobie, że ich kariera zaczęła się zaledwie pięć lat temu. Lista urządzeń, kiedyś... 52
            • Innowacyjne rozwiązania w laboratoriach 17 kwi 2016, 20:00 Istnieją specjalne systemy przeznaczone dla laboratoriów. Przykładem innowacyjnych rozwiązań są systemy klasy LIMS, oferujące kluczowe funkcje wspierające procesy nowoczesnych placówek naukowych. – To rozwiązania, które pozwalają na... 53
            • Ofiary Panamy 17 kwi 2016, 20:00 To wyglądało jak klasyczna ustawka. Policja zablokowała budynek, w którym mieści się siedziba kancelarii Mossack Fonseca, a do biura wszedł prokurator Javier Caravallo, panamski specjalista od walki ze zorganizowaną przestępczością.... 56
            • Gdzie się podziała polityka wschodnia PiS? 17 kwi 2016, 20:00 W Kijowie powstaje właśnie nowy rząd. Przywódcy Ukrainy – nawet mimo wewnętrznych przetasowań i niekorzystnych zmian na obojętniejącym coraz bardziej Zachodzie – nadal podkreślają wolę utrzymania prozachodniego kursu. Niestety, rola... 60
            • Dlaczego islamscy terroryści atakują Europę? 17 kwi 2016, 20:00 Poziom zagrożenia terrorystycznego w Europie jest bezprecedensowy. Szef niemieckiego Federalnego Urzędu Ochrony Konstytucji przyznał, że jego analitycy nie docenili gotowości Państwa Islamskiego do ukrywania zamachowców pośród... 62
            • Wszyscy ludzie prezydenta Busha 17 kwi 2016, 20:00 „Niewygodna prawda” to opowieść o białych plamach w życiorysie Busha? To nie jest rzecz o George’u W. Bushu, tak jak film „Wszyscy ludzie prezydenta” nie był opowieścią o Nixonie. Tu chodzi o relacje między amerykańskimi... 66
            • Sztuka rynku 17 kwi 2016, 20:00 Stadion Narodowy gościł już fanów różnych dyscyplin: piłki nożnej i ręcznej, siatkówki, wyścigów samochodowych, ale w kwietniu 2016 r. po raz pierwszy oblegany był przez szalikowców sztuki. Teraz na stadionie odbyły się targi... 68
            • Mieszko Europejski 17 kwi 2016, 20:00 Co by było, gdyby Mieszko I nie przyjął chrztu? Nie musimy wróżyć z fusów. Na dzisiejszych terenach Niemiec żyły wówczas plemiona Słowian połabskich, pod wieloma względami bardziej cywilizacyjnie zaawansowane niż polskie. Pozostały... 70
            • Kiedy software człowieka zawodzi 17 kwi 2016, 20:00 Choroby neurologiczne dotyczą układu nerwowego, w tym mózgu – głównego „systemu operacyjnego” naszego organizmu. Wiele z nich, np. udar mózgu, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, związanych jest z wiekiem. W związku z tym, że... 72
            • Udar mózgu – stop! 17 kwi 2016, 20:00 Nagłe drętwienie połowy ciała. Niedowład jednej ręki. Opadający kącik ust. To typowe objawy udaru mózgu. W takiej sytuacji nie wolno zwlekać, ale trzeba natychmiast wezwać pogotowie. Od tego, jak szybko zostanie udzielona pomoc,... 74
            • Stymulator zdrowia 17 kwi 2016, 20:00 Iwona Maciszewska: Czy padaczkę można wyleczyć? Dr Hab. n. med. Beata Majkowska-Zwolińska: Stosując terapię farmakologiczną, która jest podstawą leczenia padaczki, można wyeliminować lub ograniczyć napady. Taki pacjent może... 76
            • Ratuj się przed wstrząsem 17 kwi 2016, 20:00 23 lipca 2006 r., ciepły letni dzień. Rodzinny piknik nad Zalewem Zegrzyńskim. Jedna z uczestniczek sięga po butelkę ze słodkim napojem. Chce się napić, podnosi ją do ust. Niespodziewanie pada zemdlona. Nie może oddychać, dusi się.... 78
            • Auto dla młodych z korpo. Opel Mokka 17 kwi 2016, 20:00 Barbie nie musi przecież przewozić dziecięcego wózka czy wielkich zakupów. Nie zabiera ogromnych walizek na wakacje – właściwie to Barbie chyba cały czas jest na wakacjach. Jedyne, co Barbie musi wozić, to jest Ken. Ale on też nie ma dzieci – nawet na boku – czy owczarka... 84
            • Jakaś dziwna rocznica 17 kwi 2016, 20:00 Nowocześni – którzy raczej trzymają się daleko od Kościoła – utrzymują, że władca Polan miał plan wprowadzenia Polski do Europy, a mohery teraz chcą nasz kraj z tej Europy wyciągnąć. Z tego by wynikało, że aby do niej znowu wejść, Nowocześni będą musieli się jeszcze raz... 86
            • Wielki comeback polskich ziół 17 kwi 2016, 20:00 Ostropest, siemię lniane, czystek. Trudno wymienić wszystkie ich zalety. Mają zbawienny wpływ na organizm. wprowadzając je na stałe do diety, wyświadczamy sobie wielką przysługę. 87
            • Dziecięcy biznes 17 kwi 2016, 20:00 Bogata i dobrze przygotowana oferta dla rodzin z dziećmi w polskich hotelach to wręcz ewenement na skalę europejską. Nic dziwnego, że do hoteli przyjaznych rodzinom rezerwacje trzeba robić z dużym wyprzedzeniem. Ponad 70 proc. hoteli... 88
            • Cała naprzód do przygody 17 kwi 2016, 20:00 Marzeniem niejednego turysty jest mieszkać w jednym hotelu, ale codziennie budzić się w innym mieście. Właśnie takie możliwości daje rejs wycieczkowy. – Pomaga spełnić różne oczekiwania i trafia do osób o najbardziej odmiennych... 94

            ZKDP - Nakład kontrolowany