Ucieczka z europejskiego raju

Ucieczka z europejskiego raju

Dodano:   /  Zmieniono: 
Uchodźcy w Budapeszcie. (fot.By Mstyslav Chernov (Own work) [CC BY-SA 4.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/4.0)], via Wikimedia Commons) 
Coraz więcej bliskowschodnich uchodźców decyduje się na powrót do domu. To, co zastali w Europie, okazało się odległe od ich wyidealizowanych wyobrażeń.

Pod koniec lutego fotoreporter Reutersa uwiecznił niecodzienną scenę na lotnisku w Bagdadzie. Młodzi ludzie po zejściu z samolotu klękają i całują iracką ziemię. Jak się okazało wrócili właśnie z Finlandii gdzie spędzili kilka miesięcy jako uchodźcy. Tyle im wystarczyło - nie potrafili się odnaleźć w obcym środowisku, nie widzieli sensu uczenia się egzotycznego dla nich języka, nie znosili mrozów i miejscowego jedzenia. Na domiar złego dowiedzieli się, że radykalni Finowie organizują jakieś straże obywatelskie przeciwko takim jak oni. Gdy zatem rząd w Helsinkach zaoferował migrantom możliwości powrotu do ojczyzny nie zastanawiali się długo.

Takich przypadków jest coraz więcej. Gdy rząd belgijski ogłosił, że użyczy samolot chętnym do wyjazdu z kraju udało się go zapełnić w ciągu kilkunastu minut. Nie brak rozczarowanych także w Niemczech i w krajach skandynawskich. W Szwecji okazało się, że  część tych, którzy składali wnioski pod koniec zeszłego roku w ogóle nie zgłosiła się do urzędu po terminie ich rozpatrzenia. Jak domyślają się przedstawiciele szwedzkiego MSW wielu - także tych, których wnioski rozpatrzono pozytywnie nie ma już po prostu w kraju.

Uchodźcy nie marzą o osiedlaniu się w Europie

Przede wszystkim nie jest do końca prawdą, że wszyscy uchodźcy marzą o osiedleniu się w Europie. Ponad 60 proc. deklaruje, że chcą tylko przeczekać czas wojny i w jakimś bezpiecznym miejscu a potem wrócić do domu. Tym bardziej, że ludzie uciekający za morze to na ogół przedstawiciele klasy średniej - są zamożniejsi i lepiej wykształceni niż biedacy z obozów uchodźców, których przede wszystkim nie stać na opłacenie się przemytnikom.

Miraże naganiaczy

Po drugie wielu uległo mirażom roztaczanym przez naganiaczy pracujących dla przemytników. Byli przekonani, że na miejscu - zwłaszcza w Niemczech i Szwecji czekają na nich cieplarniane warunki i dostatnie życie. Zdarzało się, że uchodźcy w południowych Niemczech urządzali protesty gdy okazało się, że zamiast domu z ogródkiem na kilkuosobową rodzinę czeka niewielkie mieszkanko w bloku. „Nie tego się spodziewałem, przemytnicy mówili, że będziemy żyli może nie bogato, ale w miarę dostatnio, a tymczasem jest bardziej niż skromnie“ - mówił dziennikarzom „Los Angeles Times“ Gazwan Abdulhasen Abdullah, były iracki kierowca. Jak twierdził, po kilku miesiącach pobytu w zatłoczonym niemieckim ośrodku dla azylantów marzy już tylko tym, by wrócić do rodziny.

Powody frustracji bywają bardzo prozaiczne. Wielu przybyszów z Bliskiego i Środkowego Wschodu nie jest w stanie przyzwyczaić się do europejskiego jedzenia, inni narzekają na wyobcowanie i pogarszające się nastroje, coraz odleglejsze od euforii „polityki powitania“ z lata zeszłego roku. Najbardziej frustrująca okazuje się dla wielu właśnie rozłąka z rodziną. Tym bardziej, że coraz więcej krajów (ostatnio np. Dania) wprowadza utrudnienia dotyczące łączenia rodzin. Na zezwolenie trzeba długo czekać, a kiedy się je otrzyma po spełnieniu dość ostrych kryteriów (np. zdolność do utrzymania rodziny) wówczas okazuje się, że przyjechać może tylko żona i dzieci. O ściąganiu licznej, wielopokoleniowej rodziny nie ma już w ogóle mowy. 

Gorzkie powroty

Dla wielu powrót okazuje się gorzki. Fayez Al Doski z Erbilu w irackim Kurdystanie opowiadał dziennikarzowi „Time’a“, że po powrocie z Europy musi rozpoczynać życie od nowa bo wcześniej sprzedał samochód i co cenniejsze przedmioty, by opłacić podróż. Po wszystkich przygodach z siedmiu tysięcy euro zostało mu raptem... 40. Międzynarodowa Organizacja ds. Migracji (IOM) próbuje pomagać ludziom w takiej sytuacji oferując im choćby niewielkie zapomogi. To jednak nie rozwiązuje zasadniczego problemu jakim jest trudność znalezienia jakiejkolwiek pracy.

Ilu jest uciekinierów z „europejskiego raju“?

IOM w lutym tylko do Iraku wróciło ok. tysiąca osób, a od jesieni takich rozczarowanych było już ok. 7 tys. Znacznie mniej, bo zaledwie kilkuset było powracających Afgańczyków (choć Unia Europejska - ku niezadowoleniu rządu w Kabulu chciałaby odesłać do domu nawet 80 tys. obywateli Afganistanu). Znacznie wzrosła za to liczba Somalijczyków decydujących się na wyjazd, choć akurat  w Europie nie ma ich zbyt wielu. O obywatelach innych państw wiadomo mniej, bowiem większość decyduje się na powrót we własnym zakresie. Nie chcą czekać na zorganizowaną pomoc, zresztą podróż w drugą stronę jest dla nich nieporównywalnie łatwiejsza i tańsza niż wcześniejsza eskapada do Europy.

Od kilkunastu do najwyżej dwudziestu kilku tysięcy powracających to wciąż niewielka grupa w stosunku do ponad miliona tych uciekinierów do Europy. Na powrót nie zdecydują się ci, których domy znalazły się w syryjskiej strefie wojny albo uciekający przed terrorem Państwa Islamskiego. Z drugiej strony przed wyprawą za Morze Śródziemne zastanowią się następni potencjalni migranci ekonomiczni. Zwłaszcza jeśli od tych rozczarowanych usłyszą historie nie tyle o nieodpowiednim europejskim jedzeniu ale np. o dramatycznych okolicznościach przeprawy i o płonących ośrodkach dla azylantów w Saksonii, a nawet w Szwecji.

Artykuł został opublikowany w 17-18/2016 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

Spis treści tygodnika Wprost nr 17-18/2016 (1734)

  • No to porozmawiajmy o Schumanie24 kwi 2016, 20:00W kraju, gdzie konie i korniki wyznaczają linie podziału politycznego, trudno żeby parada Roberta Schumana nie stała się okazją do awantury. To oczywiście nie będzie pierwsza postać historyczna, a już na pewno nie pierwszy konserwatywny symbol,...4
  • Wizyta u Prince’a24 kwi 2016, 20:00Taksówkarz wiozący mnie z lotniska w Minneapolis do Paisley Park obiecał poczekać nawet kilka godzin, jeśli opowiem mu, jak jest „tam w środku”. I ostrzegł, że Prince jest humorzasty, niekontaktowy i dziwny8
  • Drony kontra ISIS24 kwi 2016, 20:00Do tej pory obowiązywała zasada, że ataków należało unikać jeśli istniało zagrożenie spowodowania ofiar wśród ludności cywilnej.8
  • Ludowcy pod presją25 kwi 2016, 19:57Partia Władysława Kosiniaka-Kamysza nie ma łatwego życia po ubiegłorocznych wyborach parlamentarnych.11
  • Zdarzyło się jutro24 kwi 2016, 20:00Polityczny hit tygodnia: człowiek zwany Rubikoniem poszukuje człowieka zwanego sepem miłości.12
  • Kukiz’15 i mafia tytoniowa24 kwi 2016, 20:00Inicjatywa 18 posłów Pawła Kukiza może zniszczyć wysiłek państwa w walce z mafią tytoniową. Proponowane przez tych polityków przepisy pozwolą na okradanie państwa na miliardy złotych. Termin zgłoszenia zmian w ustawie nie jest przypadkowy, bo...16
  • Koniec świata Telimeny24 kwi 2016, 20:00Po każdych wyborach większość by decydowała, gdzie teraz na europejskiej grządce chcemy się znajdować. Po 2007 r. można było mieć wrażenie, że dla partii wskazanej wtedy przez suwerena, czyli naród, byłoby najlepiej, gdybyśmy tak się wygodnie...19
  • Tusk myślami jest już w Polsce24 kwi 2016, 20:00Pozycja Tuska w Brukseli jest niepewna, a powrót do Polski może być bolesny. Trudno by mu przecież było funkcjonować w opozycji. Szczególnie że Platformy Tuska już nie ma.20
  • Premier pod presją24 kwi 2016, 20:00Pół roku po objęciu stanowiska szefowej rządu przez Beatę Szydło politycy PiS otwarcie mówią o głębokiej rekonstrukcji jej gabinetu. Najsilniejszym kandydatem na nowego premiera jest dziś wicepremier Mateusz Morawiecki.23
  • Co chce ukryć prezes NIK24 kwi 2016, 20:00Od d ponad tygodnia stan relacj między Ministerstwem Infrastruktury i Budownictwa oraz Najwyższą Izbą Kontrol przypomina zimną wojnę. Spór wywołał raport NIK po kontroli wydatków kolejowych spółek na usługi doradcze i eksperckie w latach 2012-14....26
  • Podróże na emeryturze24 kwi 2016, 20:00Znanego polskiego podróżnika Aleksandra Dobę czekają w tym roku dwa ważne wydarzenia: kończy 70 lat i rusza w rejs kajakiem przez Atlantyk. To już trzeci raz, kiedy Doba będzie pokonywał ten ocean kajakiem, tyle że w dniu swoich 70. urodzin...28
  • Uczelnia pełna afer i patologii24 kwi 2016, 20:00Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach lansuje się jako najsilniejsza uczelnia w regionie. Coraz częściej wymieniana jest jednak w kontekście oszustw i korupcji. Kadra fłaszuje swój dorobek naukowy lub chce prezentów za zaliczenia.31
  • Pięć sygnałów, że czas zmienić pracę24 kwi 2016, 20:00Wbrew obiegowej opinii zawodowy święty spokój nie jest pożądany, zwłaszcza gdy trwa latami. Jeśli bowiem tkwimy w miejscu i nikt nie ma uwag do naszej pracy, to znaczy, że według przełożonych osiągnęliśmy maksimum swoich możliwości i raczej już...34
  • Kaczyński mówił o mnie24 kwi 2016, 20:00To sport w starym stylu, u nas nie ma równouprawnienia, jeżdżą tylko faceci. A byki sprowadzamy z Węgier – mówi Szymon Wierzchosławski, wicemistrz Europy w ujeżdżaniu byków, którego fanem jest prezes PiS.36
  • Odzyskiwacze24 kwi 2016, 20:00Kiedyś przejmowali nas. Teraz my przejmujemy ich. Polscy przedsiębiorcy wreszcie dojrzeli do tego, żeby odzyskiwać z zagranicznych rak znane polskie marki.40
  • Nie flagujmy żywności24 kwi 2016, 20:00Mamy swoje marki w Rumunii, Czechach, na Węgrzech. Jak ja bym się czuł, gdyby w tych krajach nagle bojkotowano te produkty tylko przez to, że należą do polskiego właściciela? – mówi Krzysztof Pawiński, prezes grupy Maspex z markami Tymbark,...42
  • Czy przyjmować mandat za e-zakłady?24 kwi 2016, 20:00Mec. Robert Nogacki – jeden z najlepszych ekspertów w zakresie bezprawia urzędniczego – ocenia wydarzenia przez pryzmat interesów klientów swojej kancelarii.43
  • Pożegnanie z kominówką24 kwi 2016, 20:00Rząd chce, by menedżerowie w państwowych firmach zarabiali mniej. Z projektu ustawy wynika, że szef Orlenu czy PZU będzie zarabiał tyle samo co prezes niewielkich Polic.46
  • Ludzie Kapicy nadal w akcji24 kwi 2016, 20:00Często na spotkaniach ze studentami padają pytania, jaką drogę kariery polecam młodzieży... To trudne pytanie, ale jak patrzę, że nic się nie zmienia, w zasadzie już się nie waham: polecam działalność przestępczą.48
  • Z perspektywy millenialsów24 kwi 2016, 20:00Zarządzanie oczekiwaniami pokolenia Y to wyzwanie dla wielu firm. Millenialsi nie są przywiązani do pracy, chcą niezależności i możliwości podejmowania decyzji. Ci, którzy nie uwzględnią ich potrzeb, wypadną z gry.50
  • Dramat pod cedrami24 kwi 2016, 20:00Polacy pomagający uchodźcom na północy Libanu noszą szare kurtki z logo PCPM i biało-czerwoną flagą. Nic dziwnego, że miejscowi, słysząc „Bulanda” (po arabsku Polska), uśmiechają się i podnoszą ku górze kciuki.57
  • Ucieczka z europejskiego raju24 kwi 2016, 20:00Coraz więcej bliskowschodnich uchodźców decyduje się na powrót do domu. To, co zastali w Europie, okazało się odległe od ich wyidealizowanych wyobrażeń.59
  • Pułapka na niewiernych24 kwi 2016, 20:00Muzułmanie wykorzystują fundamenty zachodniej cywilizacji, żeby ją sobie podporządkować – mówi dr Bill Warner, ekspert w dziedzinie politycznego islamu.60
  • Gest papieża24 kwi 2016, 20:00Ale jak oni zostali wybrani? Czy to była jakaś selekcja? No i dlaczego nie było wśród nich chrześcijan? Moja przyjaciółka – notabene dziennikarka – mnożyła pytania, próbując dociec, co sprawiło, że z tysięcy uchodźców papież zabrał do Rzymu...63
  • Obywatele mówią dość24 kwi 2016, 20:00Referenda stały się w Europie popularnym sposobem na utarcie nosa brukselskim urzędnikom. Nic dziwnego, ze Unia nie pała entuzjazmem do tej formy demokracji bezpośredniej.64
  • Rosja zapija się na śmierć24 kwi 2016, 20:00Statystyki dla Rosjan jeszcze nigdy nie były tak złe. Z powodu nadmiernego picia co czwarty ężczyzna nie ma szans dożyć tam 50 lat, a śmiertelność porównywalna jest ze skutkami wojny. O tym, co z tego wynika, opowiada Oliver Bullough, autor...66
  • Genom osobisty24 kwi 2016, 20:00Niemal wszystkich będzie niedługo stać na zamówienie pełnej mapy własnego DNA. Dlatego już dziś warto się zastanowić, czy takie dane muszą być chronione i kto oprócz nas powinien mieć do nich dostęp.68
  • Nie grzebmy w zarodkach24 kwi 2016, 20:00Prawo nie jest w stanie przewidzieć tego, do czego może doprowadzić stosowanie manipulacji genetycznych – mówi „Wprost” prof. Stanisław Cebrat, genetyk.70
  • Kłopoty z DNA24 kwi 2016, 20:00Współczesna genetyka daje nadzieje chorym i odbiera ja przestępcom, ale rozwija się tak szybko, ze stróże prawa czasem za nią nie nadążają.74
  • Jestem prawie samowystarczalna24 kwi 2016, 20:00Nie ogarnia mnie nostalgia za młodością. Czuję się spełniona, szczęśliwa.Dwudziestka, czterdziestka, sześćdziesiątka – każdy okres pewne drogi zamyka, ale inne otwiera – mówi „Wprost” Isabella Rossellini, gwiazda, która śmiało eksperymentuje ze...76
  • Więcej bramek niż okazji24 kwi 2016, 20:00Możliwe, że Ernest Wilimowski to najlepszy polski piłkarz w historii. Tyle że grał też dla III Rzeszy. Dla chorwackiego pisarza Miljenki Jergovicia stał się symbolem środkowoeuropejskich problemów z historią i tożsamością.80
  • Punk i król Lew24 kwi 2016, 20:00Jest coś wspaniałego w tym, ze nagradzają cie twoi koledzy. Ale uważam, ze często się mylą. Sztuka to nie wyścigi, trudno wskazać najlepszego. Kiedy dostałem Oscara za „Króla Lwa”, powinien wygrać film „Skazani na Shawshank” – mówi „Wprost” Hans...82
  • Czy koncerny internetowe spełnią marzenie Lenina24 kwi 2016, 20:00Globalna sieć została zdominowana przez monopole: po rozrywce i informacji przyszedł czas na kontrolę świadomości. Decydują, co jest dla nas najważniejsze, czego się boimy i kogo kochamy. Nikt ich nie wybrał, to i nikt im nie może odebrać tej...84
  • Żelazo, czyli złoto24 kwi 2016, 20:00Jedni kradli złoto na Zachodzie, drudzy pomagali im przemycać łupy do kraju. Gangsterzy byli współpracownikami UB, a ich opiekunowie dostojnikami PRL. Po prostu: w latach 70. złodziejska szajka dzieliła się łupami z Ministerstwem Spraw...88
  • Czas na politykę dla dorosłych24 kwi 2016, 20:00Felieton96
  • Diabetycy z szansą na dłuższe życie24 kwi 2016, 20:00To niewątpliwie jedno z największych odkryć 2015 r.: powstały leki dla cukrzyków, które zmniejszają liczbę zawałów i wydłużają życie.98
  • Recepta na sukces24 kwi 2016, 20:00Strategia Polpharmy zakłada reinwestycję zysków ze sprzedaży leków w Polsce w nowoczesne technologie i rozwój produktów potrzebnych pacjentom. Firma inwestuje w działalność naukowo-badawczą w polskich ośrodkach ok. 200 mln zł rocznie.100
  • Taśmy na ratunek24 kwi 2016, 20:0085 proc. operacji z użyciem taśm pozwala pozbyć się wysiłkowego nietrzymania moczu. To bardzo skuteczna metoda – mówi dr Piotr Stec, ginekolog, członek Królewskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników w Londynie.102
  • Cząsteczką w raka25 kwi 2016, 16:41Celther Polska, która opracowała unikatowa terapie zwalczania komórek rakowych, jest o krok od dokonania przełomu w leczeniu pacjentów z niektórymi nowotworami. Jednocześnie specjaliści firmy udoskonalili metodę uzyskiwania ze skóry i moczu...104
  • Wrócić do zdrowia po udarze24 kwi 2016, 20:00Warunkiem odzyskania sprawności jest rehabilitacja neurologiczna. W Ośrodku Opiekuńczo-Rehabilitacyjnym luX MED Tabita w Konstancinie-Jeziornie powstała pracownia ergoterapii, umożliwiająca chorym odzyskanie jak największej samodzielności.105
  • Zastawka TAVI = nowe życie24 kwi 2016, 20:00Z każdym rokiem wzrasta odsetek Polaków w podeszłym wieku. Szacuje się, że do 2050 r. niemal co trzecia osoba (32,7 proc.) będzie miała ponad 65 lat, a co dziesiąta – powyżej 80 lat. Do najczęstszych schorzeń wieku starczego należą choroby serca,...107
  • PZU ubezpiecza zdrowie24 kwi 2016, 20:00O zdrowiu pamięta się w Polsce sporadycznie, okazjonalnie, życząc go sobie w rodzinnym gronie. Najczęściej życzenia nie pociągają za sobą żadnych działań. Tymczasem nie brakuje sposobów, aby zdrowie potraktować poważnie. Wprowadzany właśnie na...110
  • Światowej klasy eksperci dla polskiej energetyki24 kwi 2016, 20:00Przed jakimi wyzwaniami stoją firmy energetyczne? Jak zmieniają się oczekiwania ich klientów? Które światowe trendy wkrótce dotrą do Polski i jak się na nie przygotować? Na te i inne pytania, które tawiają sobie pracownicy branży energetycznej,...112
  • AED ratuje życie24 kwi 2016, 20:00Kiedy serce człowieka nagle sie zatrzymuje, potrzebna jest natychmiastowa pomoc. Na Lotnisku Chopina działa pierwszy wPolsce system umozliwiajacy skuteczna pomoc w takichprzypadkach.114
  • Dom, który myśli24 kwi 2016, 20:00Nie zrobi nam jeszcze obiadu, nie odwiezie dzieci do przedszkola i nie wyprasuje sterty ubrań. Ale na pewno zwiększy nasze bezpieczeństwo, zaoszczędzi trochę czasu i pieniędzy w portfelu. Inteligentne domy kiedyś były ekstrawagancją. Dzisiaj to...116
  • Orły „Wprost” z Pomorza nagrodzone24 kwi 2016, 20:00Ponad 100 gości wzięło udział w gali wręczenia nagród laureatom Orłów tygodnika „Wprost”, która odbyła się 17 kwietnia w hotelu Sheraton w Sopocie.120
  • Rodzina to jest siła24 kwi 2016, 20:00Ponad 300 uczestników zgromadził III Międzynarodowy Kongres Firm Rodzinnych w Poznaniu. Hasło „Między tradycją a innowacją” oddaje wyzwania, jakie przed nimi stoją.122