Słabość Europy

Słabość Europy

Nerwowe naciskanie na szybkie wyjście Wielkiej Brytanii z UE nie ma żadnego sensu. To jest proces, na który ani Niemcy, ani Francja, ani inne kraje zakładające kiedyś Unię nie mają żadnego wpływu – mówi Mark Leonard, szef European Council on Foreign Relations w Londynie.

Pierwszy kurz po referendum już opadł. Co się wyłania z tej chmury?

Niestety obraz ciągle nie jest wyraźny. Nie wiadomo, kto będzie premierem Wielkiej Brytanii, bo poszukiwania kandydatów na przywódcę torysów dopiero się zaczęły. Także opozycyjni laburzyści zajmują się sami sobą i szukają następcy Jeremy’ego Corbyna, obwiniając go o fiasko kampanii za pozostaniem w UE. Przede wszystkim jednak nie mamy ciągle jasnego sygnału ze strony pozostałych krajów członkowskich UE dotyczącego tego, co robić po referendum.

Sześć państw założycielskich Unii domaga się jak najszybszego wyjścia Wielkiej Brytanii ze Wspólnoty…

Spotkanie sześciu krajów założycieli bez pozostałych 21 państw to jest bardzo zły pomysł, bo tworzy linie podziału w i tak już podzielonej Europie. Nerwowość, z jaką liderzy Europy naciskają na realizację przez Wielką Brytanię artykułu 50. traktatu lizbońskiego, pokazuje, jak bezsilna jest Unia. Rząd brytyjski nie ma powodu, żeby się spieszyć, bo Cameron stracił władzę, a przede wszystkim mandat do prowadzenia takich negocjacji. Cameron nie podejmie ich teraz także dlatego, że wszystko, co by powiedział, byłoby wiążące dla przyszłego premiera, który będzie musiał przeprowadzić cały proces. Znacznie lepiej byłoby, gdyby kraje członkowskie wypracowały jakieś wspólne stanowisko i dały jasno do zrozumienia, że nie będą dążyć do negocjacji, dopóki brytyjski parlament nie przegłosuje zastosowania artykułu 50. Potrzebna jest jasna wizja, z którą można wyjść do zdezorientowanej opinii publicznej w całej Europie.

Ale z tym może być trudno. Czy europejska jedność, która przecież zawsze była w dużej mierze iluzoryczna, przepadła na zawsze?

Nic nie jest stracone na zawsze. Trzeba szukać porozumienia w sprawach, na które Unia ma wpływ. Wypychanie Wielkiej Brytanii z Unii na siłę nie ma sensu, bo po pierwsze zniechęca to do projektu europejskiego tych, którzy są jeszcze jego częścią, a po drugie nie jest to proces, nad którym Unia ma jakąś kontrolę. Nie ma przecież brytyjskiego rządu, z którym można by negocjować, i nie będzie go jeszcze przez kilka miesięcy. Unia musi zaakceptować wynik referendum i skupić się nad tym, jak pomóc uspokoić opinię publiczną w 27 krajach członkowskich. Poza Brexitem jest przecież w Europie wiele innych problemów. Wzywanie do szybkiej dezintegracji po prostu pogłębia podziały wewnątrz UE.

Brytyjczyków obarcza się obecnie winą za rozbijanie Europy, ale przecież Unia też nie jest bez winy. Mamy szansę na głębszą reformę Unii?

Rozumiem, dlaczego w Europie przywódcy są wściekli na Camerona. Rozpisywanie referendum w tak ważnej sprawie tylko po to, żeby utrzymać jedność w swojej partii, było bardzo lekkomyślne. Jednocześnie jednak mamy wiele problemów wewnątrz UE, które nie mają nic wspólnego z Wielką Brytanią. Jest kryzys wspólnej waluty, mamy kryzys migracyjny i rosyjską agresję na wschodzie Europy. To są problemy, które dzielą Unię na wschód i zachód, północ i południe, i Wielka Brytania nie jest przyczyną żadnego z nich.

A co ze wzrostem ksenofobii? Czy seria antypolskich wystąpień tuż po referendum to zapowiedź nowego nastawienia Brytyjczyków do imigrantów?

Mam nadzieję, że nie, chociaż rzeczywiście kampania referendalna obudziła pewne ekstremistyczne zachowania. Zawsze znajdują się jacyś ludzie na marginesie, którzy robią okropne rzeczy. One odzwierciedlają w części siły, które zostały uwolnione w czasie kampanii referendalnej. Mam jednak nadzieję, że wraz z ustabilizowaniem się sytuacji politycznej w Wielkiej Brytanii te zjawiska zostaną opanowane. Większość ludzi je potępia i jest nimi przerażona. Jesteśmy przecież bardzo zróżnicowanym etnicznie krajem. Dotychczas z badań wynikało, że Brytyjczycy byli znacznie mniej uprzedzeni na tle rasowym niż obywatele innych krajów UE. Zmiana tego stanu rzeczy w wieloetnicznym społeczeństwie byłaby bardzo niebezpieczna.

Co jeszcze obnażyło referendum?

Referendum pokazało podstawowy problem europejskiego projektu, czyli jego elitaryzm. To była mobilizacja społeczeństwa przeciwko kosmopolitycznym elitom, które widzą Unię wyłącznie jako projekt zwycięzców. W referendum odezwali się ci, którzy nie czuli się zwycięzcami, i okazałosię, że jest ich więcej. Nie jest też prawdą, że to, co się stało w Wielkiej Brytanii, było jakimś wyjątkowym wydarzeniem, wynikającym z wewnętrznej gry politycznej, jaką prowadził Cameron. To się może wydarzyć także w innych krajach.Poza brytyjskim mieliśmy lub będziemy jeszcze mieli w Europie 32 różne referenda. Nie wszystkie dotyczą oczywiście członkostwa w UE, ale to jest trend, który narasta i który może przyspieszać dezintegrację Europy. Z tego powodu pewna refleksja nad tym, co wydarzyło się w Wielkiej Brytanii i może wydarzyć się gdzie indziej, byłaby zdrowym zachowaniem.

Powinniśmy rozważyć przedterminowe wybory do Parlamentu Europejskiego, które uwzględniłyby zmianę nastawienia wyborców w Unii?

Nie sądzę, żeby parlament był kluczowym miejscem. Jego członkowie często nie mają bezpośredniego przełożenia na układ sił w parlamentach w swoich krajach, a tylko utrzymanie równowagi między reprezentacjami narodowymi a Unią daje szansę na zachowanie jedności i zapobieganie tworzeniu się nowych podziałów w Europie. Komisja Europejska odgrywa znacznie ważniejszą rolę w Europie niż PE, dlatego tutaj powinny nastąpić zmiany.

Możemy spodziewać się upadku jej szefa, Jeana Claude’a Junckera?

Juncker jest z pewnością częścią problemu z powodu sposobu, w jaki reagował na brytyjskie referendum. Zamiast uspokajać sytuację dolewał tylko oliwy do ognia, dając argumenty zwolennikom Brexitu. Jednak jego upadek byłby w obecnej sytuacji bardzo niebezpieczny. Gdybym był szefem państwa członkowskiego, oczekiwałbym od Komisji raczej przedstawienia pomysłów na rozwiązanie obecnego kryzysu i znalezienia sposobu na utrzymanie jedności w tej niezwykle delikatnej sytuacji. Otwieranie mozolnych, a do tego przecież zakulisowych negocjacji w sprawie wymiany szefa Komisji mogłoby tylko pogorszyć sprawę. Referendum brytyjskie pokazało, jak bardzo Europejczycy zrobili się wyczuleni na takie zakulisowe targi.

Jak w obecnej sytuacji zachowają się Rosja i Turcja?

Polityka naszych sąsiadów jest oparta na trzeźwej ocenie tego, co dzieje się w UE. Turecki prezydent Erdoğan zdecydował się właśnie przeprosić Putina za zestrzelenie rosyjskiego samolotu i zaczął odbudowywać dobre relacje między Rosją i Turcją. To jest bardzo niebezpieczne zjawisko, bo ono odzwierciedla słabość Europy. Dlatego bardzo ważne jest, by kraje członkowskie nie skupiały się wyłącznie na tym, co wydarzyło się w Wielkiej Brytanii. Trzeba pamiętać, że gdy wyjdzie ona z UE, wojna w Syrii i tak się będzie dalej toczyć, a do Europy dalej będą napływać masy imigrantów. Jeśli Europejczycy nie okażą jedności wobec tych problemów, to będzie to zachęta do testowania naszej słabości i naruszania naszego zaufania. 

Okładka tygodnika WPROST: 27/2016
Więcej możesz przeczytać w 27/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 3
  • indep-observer IP
    a ja kolejny raz zapytam, czy  R. Sikorski jako szef MON opowiadający żarciki nt. prezydenta USA B. Obamy przysłużył się Polsce?
    Przypomnę ten dowcip: Jaki jest związek między prezydentem Obamą, a Polską? Taki, że ... przodek Obamy zjadł polskiego misjonarza w Afryce ...
    Śmieszne? Uśmiał się Obama, gdy to usłyszał?
    • malkontent IP
      Rotszyldowie napisy PL / ŚWIĄTYNIA WSZYSTKICH RELIGII / Korzenie zła w Jerozolimie - Budynek Sądu Najwyższego czy prywatna jświątynia?
      • (wujek) Olek IP
        Council of Foreign Relations jest zrodlem teczowego neoliberalizu, nowego totalitaryzmu, spojnego z Islamem. Maja duzo wspolnego, dowolnosc (raz "proroka", raz pozytywizm prawny), brak sumienia, bezwzgledne posluszenstwo, zyja z lupu, teczowosc (raz skryta, raz otwarta). Smiertelne zagrozenie dla cywilizacjy europejskiej i wolnosci naszych krajow jak i kazdego z nas.

        Spis treści tygodnika Wprost nr 27/2016 (1743)

        • Ocalić Zachód przed Zachodem 3 lip 2016, 20:00 Szczyt NATO w Warszawie miał przedefiniować doktrynę obronną Zachodu. Wciąż na to liczymy, ale najpierw Sojusz musi od nowa sam siebie zdefiniować w kontekście dezintegrujących się Europy i świata. 5
        • Wybory w Austrii unieważnione 3 lip 2016, 20:00 Austriacki sąd konstytucyjny nakazał powtórzenie wyborów prezydenckich. 11
        • PiS obniża wiek emerytalny 3 lip 2016, 20:00 Według zapowiedzi rządu już w połowie 2017 r. ma zostać obniżony wiek emerytalny do 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Stały Komitet Rady Ministrów zdecydował o zarekomendowaniu Radzie Ministrów przyjęcia pozytywnej opinii dla... 13
        • Zdarzyło się jutro 3 lip 2016, 20:00 No i nie ma już polskiego Euro. Szkoda. Przez chwilę byli Milik, Pazdan i Lewandowski, a teraz znowu tylko prezydent, premier i Prezes… 15
        • Polskie drogi 3 lip 2016, 20:00 Brexit spowodował, że Polacy coraz częściej czują się na Wyspach intruzami. Pytanie: czy wracać do Polski, czy szukać pracy w innych krajach UE? 17
        • Milcząca mniejszość 3 lip 2016, 20:00 Część żyjących w Wielkiej Brytanii Polaków tak bardzo stara się wtopić w społeczeństwo, że głosowała za Brexitem. Pewnie ze szkodą dla siebie. 19
        • Słabość Europy 3 lip 2016, 20:00 Nerwowe naciskanie na szybkie wyjście Wielkiej Brytanii z UE nie ma żadnego sensu. To jest proces, na który ani Niemcy, ani Francja, ani inne kraje zakładające kiedyś Unię nie mają żadnego wpływu – mówi Mark Leonard, szef European Council on Foreign Relations w Londynie. 21
        • Sny o potędze 3 lip 2016, 20:00 To będzie najważniejsze wydarzenie od czasu wstąpienia Polski do NATO. Już samo to, że odbędzie się w mieście, które kiedyś dało nazwę Układowi Warszawskiemu, ma wagę symbolu. Ale czy faktycznie będzie to rewolucyjny szczyt dla samego NATO i przygotowań do możliwej... 23
        • NATO się zmienia 3 lip 2016, 20:00 Brak Wielkiej Brytanii w strukturach europejskich zmienia debatę na temat budowania europejskiego sytemu bezpieczeństwa i obrony – mówi Paweł Soloch, szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego. 26
        • Polska w sidłach hakerów 3 lip 2016, 20:00 Na lipcowym szczycie NATO w Warszawie cyberprzestrzeń zostanie oficjalnie uznana za nowe pole walki – zapowiedział w połowie czerwca br. sekretarz generalny Sojuszu Jens Stoltenberg, wyjaśniając, że trudno dziś wyobrazić sobie jakikolwiek konflikt, który nie miałby wymiaru... 27
        • Jak poprawić wizerunek Polski 3 lip 2016, 20:00 Chciałabym nadal przekazywać rzetelne informacje na temat Polski, żeby nikt już nie kwestionował demokracji w naszym kraju – mówi „Wprost” Anna Maria Anders, pełnomocnik Prezesa Rady Ministrów do Spraw Dialogu Międzynarodowego. 29
        • Bałagan, który trzeba sprzątnąć 3 lip 2016, 20:00 PiS po Brexicie chce zahamowania szybkiego wyjścia Wielkiej Brytanii z UE. I zaostrza retorykę wobec Tuska. 30
        • Trolle i przyjaciele Putina 3 lip 2016, 20:00 Być może dzięki amerykańskim agencjom wywiadu dowiemy się wreszcie, którzy politycy w Europie siedzą u Rosjan w kieszeni. 33
        • Patriotyzm gospodarczy 3 lip 2016, 20:00 Dużą karierę w naszym kraju robi ostatnio pojęcie patriotyzmu gospodarczego. 36
        • Alfabet młodego katolika 3 lip 2016, 20:00 Od śmierci Jana Pawła II katolicyzm młodych Polaków bardzo się zmienił. Oto subiektywny przegląd najciekawszych nurtów religijności młodych Polaków ubrany w formę alfabetu. 39
        • Znak szczególny chrześcijan 3 lip 2016, 20:00 Włoskie stowarzyszenie wiernych Sant’Egidio znalazło odpowiedź na pytanie: jak pomóc uchodźcom – ofiarom wojny w Syrii. 42
        • Piłkarskie pokolenie „Z” 3 lip 2016, 20:00 Robert Lewandowski, Jakub Błaszczykowski, Łukasz Piszczek i Kamil Grosicki, choć przegrani w meczu z Portugalią, 30 czerwca 2016 r. opuszczali murawę marsylskiego Stade Vélodrome jako zwycięzcy. Bohaterowie całej Polski. 43
        • Wakacje z duchami 3 lip 2016, 20:00 Zamek Królewski w Warszawie, Wawel czy Malbork zna każdy. Ale te mniej popularne bywają bardziej tajemnicze, mroczne lub po prostu wyjątkowo piękne. Polecamy dziesięć najbardziej niezwykłych zamków w Polsce. 45
        • Turcja aktywnie 3 lip 2016, 20:00 Nurkowanie wśród tajemniczych wraków, niezapomniane loty balonem, golf w nadmorskiej scenerii czy moc atrakcji podczas wodnego szaleństwa. W Turcji każdy miłośnik adrenaliny i pięknych krajobrazów znajdzie coś dla siebie. 52
        • Zanim wyruszysz w drogę 3 lip 2016, 20:00 Coraz więcej systemów wspomagających kierowcę dba o bezpieczeństwo jazdy. Auto może go ostrzec, że jest zmęczony, albo alarmować, że zjechał z pasa ruchu. Wiele wskazuje na to, że w przyszłości kierowca może się stać niepotrzebny, przynajmniej do jazdy. Za to wciąż do jego... 53
        • V Suspense Film Festival 3 lip 2016, 20:00 Pokazy najlepszych filmów sensacyjnych, koncerty, spotkania z aktorami, dyskusje – na kilka lipcowych dni Kołobrzeg stanie się europejską stolicą kina z dreszczykiem. Wszystko za sprawą V Suspense Film Festival. 55
        • Życie ważniejsze od choroby 3 lip 2016, 20:00 Diagnozę „stwardnienie rozsiane”, która brzmi jak wyrok, najczęściej słyszą ludzie młodzi. Wielu z nich udowadnia, że choć to nieuleczalna i ciężka choroba, nie trzeba podporządkowywać jej całego życia. 57
        • Jak mądrze rzucić pracę 3 lip 2016, 20:00 Godzina 17, kończysz pracę i cieszysz się życiem. Niemożliwe? Możliwe, tylko trzeba wiedzieć jak. 60
        • Poczekalnia do listy 100 3 lip 2016, 20:00 Twórcy Pudelka, handlarz walutą i producent uszczelek. Tydzień temu opublikowaliśmy listę 100 najbogatszych Polaków. Dzisiaj wracamy z listą tych, którzy za rok mogą na nią trafić. 61
        • Mniej dotacji, więcej inwestycji 3 lip 2016, 20:00 Kiedy do jakiegoś afrykańskiego kraju wchodzi niemiecki czy chiński inwestor, to razem z nim idzie szerokie wsparcie państwa. Potrafią dać kredyt, ubezpieczenie i promocję. Polscy przedsiębiorcy zasługują na takie samo wsparcie – mówi Paweł Borys, szef Polskiego Funduszu Rozwoju. 67
        • Wysokie loty zwycięzców 3 lip 2016, 20:00 Podczas gal w Krakowie i Poznaniu nagrody odebrali laureaci konkursu Orły „Wprost” – firmy osiągające najlepsze wyniki finansowe oraz postaci, które w sposób szczególny przyczyniają się do rozwoju swoich małych ojczyzn. 69
        • Epoka quantum computing 3 lip 2016, 20:00 Z pewnością czeka nas prawdziwa rewolucja. Kiedy? Niestety, nie wiemy tego dokładnie. Kilka lat temu zdawało się, że może nadejść każdego dnia. Dziś jest jasne, że będzie trzeba jeszcze trochę poczekać. 71
        • Inwestycje? W silne strony! 3 lip 2016, 20:00 Jeśli szukasz wsparcia z Funduszy Europejskich, sprawdź, jakie są potencjały rozwojowe w Polsce i twoim regionie. To tzw. inteligentne specjalizacje. Największe szanse na wsparcie mają projekty, które się w nie wpisują. 72
        • Podatek od kebaba 3 lip 2016, 20:00 Hossa Bessa 73
        • Komu przeszkadza polska piosenka? 3 lip 2016, 20:00 Według nowego pomysłu na limity w polskich rozgłośniach radiowych mamy słuchać znacznie więcej polskich piosenek. Komu tak naprawdę na tym zależy? 75
        • Szpieg ze złamanym sercem 3 lip 2016, 20:00 „Gdy dostałem scenariusz pierwszego odcinka, zostałem momentalnie wciągnięty w świat, który stworzył John le Carré. Tym samym zdałem sobie sprawę, że to jedna z tych ról, o których marzyłem jako dziecko. Złożona. Nieoczywista. No i mogę być agentem!” – o roli w serialu „Nocny... 79
        • Filmowa bitwa o Anglię 3 lip 2016, 20:00 W brytyjskich kinach coraz częściej można zobaczyć  filmy produkcji polskiej. 81
        • Tajemnica życia 3 lip 2016, 20:00 Moja praca przypomina odkrywanie nowych planet – mówi „Wprost” Magdalena Zernicka-Goetz, biolog specjalizująca się w badaniu rozwoju mysich i ludzkich zarodków. 83
        • Ten czaruś Kalibabka 3 lip 2016, 20:00 Sławny w PRL uwodziciel był ucieleśnieniem marzeń kobiet z prowincji o lepszym życiu. 86
        • Odżywianie: dieta na bezsenność 3 lip 2016, 20:00 Odpowiednia dieta może mieć znaczący wpływ na twój rytm snu oraz zakończyć problemy z bezsennością. Co i jak jeść, aby dobrze spać? 89
        • Fajka niepokoju 3 lip 2016, 20:00 Produkty, o których mówię, powstały po to, by łatwić palaczom zerwanie z nałogiem. Zamieniamy przyjemność palenia szkodliwych papierosów na przyjemność z palenia znacząco mniej szkodliwych produktów – o nowatorskich wyrobach tytoniowych mówi dr Konstantinos Farsalinos. 91
        • Papieros, który nie jest papierosem 3 lip 2016, 20:00 Potocznie nazywany jest e-papierosem, ale w rzeczywistości jest inhalatorem, dzięki któremu „palacz” wdycha taką samą ilość nikotyny jak podczas palenia papierosów. Ale bez substancji smolistych. 93
        • Kombi na co dzień 3 lip 2016, 20:00 PEUGEOT 308 SW - Auto wprawdzie kompaktowe, ale bagaznik panoramiczny, jak to w kombi 97
        • Opis politycznych obyczajów 3 lip 2016, 20:00 Oburzenie jest obopólne. Zwolennicy PiS unoszą się gniewem, bo aktywiści KOD wybuczeli prezydenta Andrzeja Dudę podczas obchodów rocznicy Czerwca ’56 w Poznaniu. Z kolei admiratorzy III RP grzmią o upadku obyczajów, bo sympatycy PiS podczas tych samych uroczystości wybuczeli... 99

        ZKDP - Nakład kontrolowany