Arabska wiosna ludów

Arabska wiosna ludów

Dodano:   /  Zmieniono: 
Bush niczym tsunami wstrząsnął Bliskim Wschodem, zmiatając tyranów i przynosząc wolność Na Bliskim Wschodzie nie ma już miejsca dla dyktatorów. Gdy amerykańskie wojska wymiotły z Iraku reżim Saddama Husajna, na pozostałych autorytarnych przywódców padł blady strach przed utratą władzy. To dlatego Syria szybko wycofała się z Libanu. Po zabójstwie 14 lutego byłego premiera Rafika Haririego w kraju wybuchły masowe protesty antysyryjskie. Nawet w najśmielszych snach nie przypuszczałem, jaki może być ich efekt - spodziewałem się, że manifestacje szybko wygasną i nic się nie zmieni. Tymczasem wystarczyły dwa miesiące, by w Libanie nie było żadnego syryjskiego żołnierza. To najlepszy przykład, jaki ferment zasiał George Bush. Po wojnie w Iraku każdy kraj Bliskiego Wschodu boi się, że będzie następnym celem ataku Białego Domu. I robi wszystko, by zejść z linii strzału.
Hezbollah do parlamentu
Od prawie 30 lat Liban był całkowicie sterowany przez związaną z Syrią mafię. Damaszek przekazywał rocznie 4-5 mld dolarów na wsparcie reżimu w Bejrucie, władza siedziała na tyle głęboko w kieszeni Syrii, że jej obalenie wydawało się niemożliwe. Mimo to syryjski prezydent Baszar al-Asad zdecydował się wycofać wojska z Libanu. Presja wywierana przez Francję, a zwłaszcza USA grożące użyciem siły okazała się przełomowa. Asad przestraszył się i ustąpił.
Jestem spokojny o przyszłość Libanu. Zaplanowane na koniec maja wybory parlamentarne będą początkiem wolności i demokracji. Bejrut ma długą tradycję takich rządów - nie musi wprowadzać nowego, obcego systemu, wystarczy, że sięgnie do historii sprzed 1975 r. Zanim wybuchła wojna domowa, obowiązywał stały system podziału władzy. Prezydentem tradycyjnie był maronita, premierem - sunnita, a marszałkiem parlamentu - szyita. Miejsca w rządzie otrzymywały także pozostałe grupy mieszkające w Libanie: druzowie, katolicy i prawosławni. Ten system i dziś powinien się sprawdzić.
Jedyną przeszkodą na drodze do pełnej wolności może się okazać Hezbollah. To szyickie ugrupowanie może nie chcieć się podporządkować i, korzystając ze wsparcia Iranu, będzie sabotować budowę wolnego Libanu. Nie wierzę jednak, by zdołało odegrać ważną rolę. Właśnie wróciłem z dawnej ojczyzny. Widzę, że Libańczycy się nie zmienili. To spokojni ludzie, dla których największymi świętościami są dom, rodzina, spokojne życie. Oni nie dadzą się wciągnąć w żadną świętą wojnę. Dlatego Hezbollah pewnie przekształci się w partię, która będzie walczyła o miejsce w parlamencie. Podejrzewam, że stanie się ważnym ogniwem libańskiego systemu parlamentarnego - szyici to liczna grupa wśród Libańczyków, a Hezbollah jest świetnie zorganizowany, ma zaplecze finansowe, nawet własną telewizję.

Wiatr zmian
Na razie przemiana Libanu jest odosobniona, rządzący w Syrii reżim się utrzyma. W Polsce najlepiej wiecie, że zgniłe systemy potrafią długo się utrzymywać. Jeśli miałbym być hazardzistą, obstawiałbym przetrwanie reżimu Asada. Na pewno jednak zmieni się styl rządzenia. W 1982 r. prezydent Hafez al-Asad, ojciec dzisiejszego prezydenta, kazał się bezwzględnie rozprawić z protestami Bractwa Muzułmańskiego w Hamie. Zginęło wtedy 25 tys. osób. Asad junior nie może sobie pozwolić na takie zachowania - zbyt boi się amerykańskich wojsk. Syryjski przywódca jest słaby, pokazała to sytuacja w Libanie. W swoim kraju ma jednak dość stabilną sytuację. Jego rządy opierają się na sprawnym aparacie bezpieczeństwa, popierają go mieszkający w miastach sunnici, którym powodzi się całkiem dobrze, więc nie widzą potrzeby zmian.
Asad musi natomiast szukać innego stylu rządzenia, nie może dłużej ostentacyjnie lekceważyć zasad demokracji. Na tym właśnie polega siła Busha - amerykański prezydent jest na Bliskim Wschodzie jak tsunami - wkraczając do Iraku, przyniósł rewolucję, która zmiata kolejne reżimy. Pod tym względem wydarzenia 2005 r. są dla regionu wyjątkowe, można je porównać z przemianami w Europie Środkowej w 1989 r. czy Wiosną Ludów z 1848 r. Demokratyczne wybory w Autonomii Palestyńskiej, Iraku, częściowo w Arabii Saudyjskiej, przemiany w Libanie, Syrii, Egipcie to pokłosie obalenia Saddama. W listopadzie 2003 r. Bush, przemawiając w siedzibie instytutu Carnegie Endowment for International Peace, zapowiedział koniec dyktatorskich rządów na Bliskim Wschodzie. I słowa dotrzymał.

Wolność w prezencie
Ostatnio podróżowałem po Bliskim Wschodzie. Długo rozmawiałem z Arabami. Wszyscy mówili to samo - nie podobała im się wojna w Iraku, bo to nie była ich wojna, lecz przyniesiona przez obce mocarstwo. Są jednak zachwyceni zmianami, jakie przyniosła, zwłaszcza wolnością, która nagle zapanowała na Bliskim Wschodzie. Traktują ją trochę jak nie zapowiedziany prezent - nie spodziewali się go, ale sprawia im mnóstwo przyjemności.
Wolność to także efekt innego podejścia USA do Bliskiego Wschodu. Przez 60 lat Waszyngton bał się silniej zaangażować, bo nie wiedział, jak mógłby się skończyć taki eksperyment. Dopiero Bush odważył się zerwać z dotychczasową polityką USA. Efekty przechodzą najśmielsze oczekiwania.
Nie można jednak oczekiwać, że sytuacja w regionie odmieni się w kilka dni. Widzieliście to w Europie Środkowej - system obala się szybko, więcej czasu potrzeba na wprowadzenie nowego porządku. Wolność jest jak dziki koń - trzeba się napocić, zanim się go oswoi. Dlatego na Bliskim Wschodzie jeszcze przez wiele lat będzie słychać wybuchy bomb. Takie są koszty zmian - widać to choćby w Iraku.

Demokracja po arabsku
Wielu Arabów boi się wolności, tego, co może przynieść. Pokazują to wybory w Iraku i Arabii Saudyjskiej. Zwyciężają konserwatyści odwołujący się do islamu. Nie należy się tym przejmować. Arabowie głosują na fundamentalistów islamskich, bo nie mają innej opcji - na Bliskim Wschodzie nie ma systemów partyjnych jak na Zachodzie. Ci, którzy teraz wygrywają, w następnych wyborach przepadną, gdy do głosu dojdą politycy chcący realizować konkretny program. Kraje arabskie będą się coraz bardziej sekularyzować. Będzie to widoczne głównie w polityce.
Nie zgadzam się z poglądem, że na Bliskim Wschodzie nie może obowiązywać demokracja. Dotychczas byłem przekonany, że Palestyńczycy umieją tylko walczyć, że są uzależnieni od przelewu krwi. Kolejki do urn dowiodły, że się myliłem. Arabów też stać na zbudowanie demokracji.
Wzorowe rozwiązania demokratyczne, uwzględniające specyfikę regionu, zastosowano w Libanie. Tamtejszy system podziału władzy między główne siły w kraju pozwala na utrzymanie stabilności. Po takie rozwiązania pewnie sięgną inne kraje. Rozbicie na grupy religijne i plemienne to największy przeciwnik stabilnych demokratycznych rządów na Bliskim Wschodzie. Przykład Damaszku i Bagdadu pokazuje jednak, że można się z tym uporać.

Zmierzch dyktatorów
Wolność na Bliski Wschód przyszła z amerykańskim wojskiem. Nie można jednak twierdzić, że kraje regionu demokratyzują się, bo boją się marines. Jeśli ten argument jest słuszny w wypadku Libanu, to nie można go użyć, mówiąc o Egipcie czy Arabii Saudyjskiej. Arabowie zmienili się, zmieniły się ich marzenia. Obecność USA na Bliskim Wschodzie, łatwiejszy dostęp do prasy, telewizji satelitarnych (także arabskich) otworzyły im horyzonty, sprawiły, że mają inne oczekiwania. Hosni Mubarak, prezydent Egiptu, w ciągu czterech kadencji zrujnował piękną kulturę polityczną, zaszczepioną jeszcze przez Napoleona, ale w końcu i ten dyktator pod naciskiem Waszyngtonu zdecydował się na reformy, umożliwiając start wielu kandydatom (nawet kobietom) w najbliższych wyborach prezydenckich. Nie zrobił tego ze strachu przed amerykańskim wojskiem, lecz dlatego, że czuł coraz silniejszą presję ze strony Egipcjan. Ta presja sprawi, że będzie musiał oddać władzę. Podobnie będą musiały ustąpić następne reżimy: w Tunezji, Maroku i Jemenie.
Wolność na Bliski Wschód przyniósł Bush. Ale amerykański prezydent jest również zagrożeniem dla demokratycznych przemian w regionie. Rosnąca dziura budżetowa, walący się system ubezpieczeń społecznych w USA mogą podważyć pozycję Busha. Jeśli nie uda mu się szybko opanować problemów gospodarczych, ataki opozycji mogą poważnie osłabić jego autorytet. Tę słabość wykorzystają ostatni dyktatorzy Bliskiego Wschodu - poczują się silniejsi i zaczną się opierać demokratycznym zmianom. To jedyne zagrożenie dla reform świata arabskiego. Jeśli Bushowi się uda, przejdzie do historii jako mąż stanu pokroju Ronalda Reagana. Reagan obalił komunizm, a Bush zdemokratyzował Bliski Wschód.

Liban znowu wolny
kwiecień 1975 - wybuch wojny domowej w Libanie
czerwiec 1976 - syryjskie wojska wkraczają do Libanu
maj 1978 - Izrael atakuje Liban i w okolicach wzgórz Golan tworzy strefę okupacyjną
czerwiec 1982 - kolejny atak Izraela na Liban. Po tygodniowym oblężeniu Bejrutu z kraju zostają usunięci palestyńscy bojownicy
październik 1983 - samobójczy zamach bojówki szyickiej na międzynarodowe siły rozjemcze. Ginie 241 amerykańskich marines oraz 58 francuskich spadochroniarzy. Niedługo potem międzynarodowe wojska wycofują się z Libanu
sierpień 1990 - koniec wojny domowej w Libanie, przyjęcie nowej konstytucji
październik 1992 - Rafik Hariri zostaje premierem Libanu
maj 2000 - wojska izraelskie wycofują się z Libanu
wrzesień 2004 - rezolucja Rady Bezpieczeństwa ONZ nawołuje Syrię do wycofania wojsk z Libanu
luty 2005 - były premier Rafik Hariri zostaje zabity. W kraju wybuchają antysyryjskie protesty
kwiecień 2005 - Syria wycofuje wojska z Libanu
Więcej możesz przeczytać w 20/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 20/2005 (1172)

  • Na stronie - Kłamstwo bez barier 22 maj 2005 Porozumienie bez barier było najwyższym stadium systemu bez barier, na którym zbudowano III RP Błądzi, kto pyta. Kto nie pyta, ten ma instynkt samozachowawczy, a więc żyje. Żyjący według tej prostej zasady homo sovieticus przeżył chwile wzruszeń w miniony poniedziałek,... 3
  • Wprost od czytelników 22 maj 2005 Zmartwychwstanie Marszałka Z zainteresowaniem przeczytałem artykuł "Zmartwychwstanie Marszałka" (nr 19). Niestety, nie udało się autorowi uniknąć powielania pewnego stereotypu. Pisze on m.in.: "Na trasie przejazdu pociągu... 3
  • Skaner 22 maj 2005 Wydawca tygodnika „Wprost" – Agencja Wydawniczo Reklamowa WPROST Sp. z o. o. przeprasza Panią Jagnę Marczułajtis za opublikowanie z naruszeniem zasad rzetelności i uczciwości dziennikarskiej, nieprawdziwych i naruszających... 6
  • Dossier 22 maj 2005 Jeżeli o coś można mieć pretensje do Putina, to o to, że zostaliśmy wymienieni po przecinku Program III Polskiego Radia ALEKSANDER KWAŚNIEWSKI prezydent RP Jeśli sami nie będziemy mówić o stratach Polski w II wojnie światoweji... 7
  • Sawka 22 maj 2005 8
  • Playback 22 maj 2005 11
  • Poczta 22 maj 2005 ZAKLINANIE MOWY Od kilku lat pracuję z ludźmi, którym z racji wykonywanych zawodów zależy na tym, by nie mieć wad wymowy. Największe problemy to niesłyszalne końcówki wyrazów, "zlane" zbitki... 11
  • Nałęcz - Rugowanie z panteonu 22 maj 2005 Prawica zachowuje się jak tatarski czambuł. Postanowiła nawet wyciąć marszałka Piłsudskiego Sejm nie upamiętnił okolicznościową uchwałą 70. rocznicy śmierci marszałka Józefa Piłsudskiego (12 maja). To zaniechanie jest znamienne, zwłaszcza jeśli się pamięta, jak hojnie... 12
  • Okiem barbarzyńcy - Nie ma się czemu dziwić 22 maj 2005 Tyrania prawdy to straszna rzecz. Nic dziwnego, że tak wielu próbuje ją zdetronizować Generał Jaruzelski, pytany przez rosyjską agencję Nowosti o "okupację Białorusi i Ukrainy przez Polskę w 1920 r. i egzekucję dziesiątek tysięcy żołnierzy Armii Czerwonej", zadumał się nad... 13
  • Z życia koalicji 22 maj 2005 CO POCZĄĆ Z BELKĄ? - głowi się SLD. Odpowiedź na to pytanie nie jest prosta, tym bardziej że Belka począł już z Władysławem Frasyniukiem Partię Demokratyczną. Zmachał się przy tym tak, że aż wióry leciały. NIESZCZĘSNY... 14
  • Z życia opozycji 22 maj 2005 DWIE WIADOMOŚCI DLA LECHA KACZYŃSKIEGO. Zacznijmy od dobrej: zgodnie z naszymi przewidywaniami sprzed miesięcy prezydent Warszawy będzie musiał stanąć przed komisją śledczą do spraw PZU. Gdzie tu wiadomość dobra? Ano głównym... 15
  • Fotoplastykon 22 maj 2005 16
  • Kwaśniewska bez barier 22 maj 2005 Potrafiła rzucić w pokojówkę źle ułożonymi kwiatami z wazonu czy zwymyślać sprzątaczkę, gdy znalazła na dywanie sierść psa. Nazywali ją "Mama Afryka". Była "Matką Narodu", żywą legendą, żoną jeszcze większej legendy. Winnie Mandela była symbolem walki z apartheidem, ikoną... 18
  • Lista Kwaśniewskiej 22 maj 2005 Artur Kawalec, baron paliwowej mafii, finansował fundację Porozumienie bez Barier Czy fundacja Porozumienie bez Barier zamieściła wreszcie listę swoich sponsorów w Internecie? - pytała Monika Olejnik prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego. Ten odpowiedział: - Oczywiście, że... 24
  • Rachunek za wyzwolenie 22 maj 2005 Ponad 150 mld dolarów jest nam winna Rosja za "wyzwolenie i wolność", o których 9 maja mówił Władimir Putin Wyzwoleniem Europy i bitwą o Berlin Armia Czerwona postawiła zwycięską kropkę w wojnie" - mówił prezydent Rosji Władimir Putin 9 maja na placu Czerwonym. "Nasz naród... 26
  • Odmienne stany świadomości 22 maj 2005 W Sejmie brakowało odważnego, który by krzyknął, że wariactwo jest wariactwem, a nie ekstrawagancją Posłowie tak się przyzwyczaili do Zbigniewa Nowaka i trzymanego przezeń plakatu z napisem "Raport Nowaka", że przestali go zauważać. Stojący przy mównicy parlamentarzysta... 30
  • Uniwersytet Europa 22 maj 2005 Najbardziej o polskich studentów zabiegają uczelnie w Szkocji, Anglii, Niemczech i Szwecji To wy zdecydujecie o naszej przyszłości", "Dziękujemy za to, że chcecie u nas studiować". Takie hasła witają polskich studentów na uniwersytetach w Szkocji, Anglii, Walii czy Szwecji.... 32
  • Giełda 22 maj 2005 Hossa Świat Budżetowy prezent Aż o 21,7 mld dolarów australijskich zmniejszą się obciążenia podatkowe Australijczyków w najbliższych czterech latach. Dodatkowo 16 mld dolarów zostanie wydanych na dofinansowanie... 40
  • Kwiatki Lotosu 22 maj 2005 Rząd Belki chce sprzedać giełdowym ciułaczom udziały... w aferze paliwowej Wskutek niezrozumiałego przeoczenia w nazwie sejmowej komisji śledczej do spraw PKN Orlen zabrakło drugiego członu. Komisja śledcza powinna się bowiem zająć także koncernem paliwowym Grupa Lotos. W... 42
  • Dzieci Wilczka 22 maj 2005 Do przejęcia władzy w polskim biznesie szykuje się pokolenie `90 Kiedy przed 15 laty Maciej Adamkiewicz, prezes i właściciel najszybciej rozwijającej się polskiej firmy farmaceutycznej Adamed (wraz z żoną jest 20. na naszej liście 100 najbogatszych Polaków), przejmował od... 46
  • Załatwione odmownie - Móżdżek ekologiczny 22 maj 2005 Od dwóch stuleci spada cena surowców względem produktów przetworzonych Istnieją zjawiska cykliczne, takie jak przypływy i odpływy. Są one wywoływane prawami natury. Znacznie trudniej zrozumieć jednak zjawiska ze sfery psychospołecznej, takie jak przypływy głupoty. Kiedyś... 58
  • Supersam 22 maj 2005 60
  • Kolory Europy 22 maj 2005 Rok po wejściu Polski do Unii Europejskiej Teresa Rosati postanowiła ująć w swojej najnowszej kolekcji "Wszystkie kolory Europy" regionalizmy występujące w sztuce i kulturze Starego Kontynentu. W gmachu Teatru Wielkiego w Warszawie... 60
  • Zapachy fusion 22 maj 2005 Styl fusion, czyli łączenie aromatów z różnych regionów świata, z kuchni przenosi się do łazienki. Pozornie niepasujące do siebie zapachy przypraw i roślin z kilku kontynentów połączono ostatnio w nowej wodzie toaletowej Hugo Bossa -... 60
  • Miejskie aygo 22 maj 2005 Toyotę aygo sprzątnęli nam sprzed nosa Czesi. Autko niby niezbyt duże (3405 mm długości i 1615 mm szerokości), ale okazało się łakomym kąskiem. Inwestycję Toyoty w Czechach wstępnie oszacowano na 1 mld euro. W założeniach każdego... 60
  • Antyrodzice 22 maj 2005 Dla homorodziców dziecko jest rodzajem gadżetu, a czasem ubezpieczeniem od samotności W komedii "Klatka dla ptaków" z Robinem Williamsem konserwatywny polityk zachwyca się stadłem gejów. Jeden z nich jest właścicielem nocnego klubu, drugi - drug queen. Zachwycony polityk... 62
  • Labirynt pamięci 22 maj 2005 To nie miał być przyjemny pomnik, tak jak pamięć o Zagładzie nie ma w sobie niczego przyjemnego Pomnik jest zbyt abstrakcyjny i nie zawiera odniesień do winy Niemców za wymordowanie milionów europejskich Żydów. Zamiast tego pokazuje naród ofiar, przemienionych w 2711... 66
  • Gry uliczne 22 maj 2005 8 maja w Monachium, 60 lat po wojnie, rzeczywistość znowu przegoniła sztukę, a polityka wygrała z estetyką Film dokumentalny powinien być odzwierciedleniem historii świata i Europy - tej wcześniejszej i teraźniejszej". Tak mówił Christian Ude, burmistrz Monachium, podczas... 70
  • Stasi i SB - przyjaciółki dwie 22 maj 2005 Płk SB Hipolit Starszak, wydawca "Nie", przy pomocy Stasi zwalczał ruch oazowy Służba Bezpieczeństwa razem ze Stasi niszczyła katolicki Ruch Światło-Życie. Dotarliśmy do dokumentów, które dowodzą, że podczas stanu wojennego konfiskowano nieruchomości należące do ruchu,... 72
  • Know-how 22 maj 2005 Pszczeli kompas Tańczące pszczoły wskazują innym pszczołom drogę do pokarmu, ale robią to niezbyt dokładnie - ustalili entomolodzy. Choć to odkrycie w 1973 r. przyniosło Nagrodę Nobla Karlowi von Frischowi, potem zostało... 76
  • Dieta stulatków 22 maj 2005 Jedzenie mięsa skraca życie o 17 lat! Tłoczona na zimno oliwa z oliwek, nazywana przez Homera złotym płynem, była uważana w starożytnej Grecji za lekarstwo. Południowoamerykańscy Majowie już w 600 r. p.n.e. przypisywali właściwości magiczne naparowi z kakao (o nazwie... 78
  • Polacy na mękach 22 maj 2005 Każdy chory uskarżający się na silny ból może przestać cierpieć Wszystko, co ludzkość dotychczas wymyśliła, wzięło się z dążenia do zaspokojenia najgłębszych potrzeb i uśmierzenia bólu - twierdził Albert Einstein. Mimo to ból jest nadal zjawiskiem powszechnym. Z badań Pentora... 80
  • Bez granic 22 maj 2005 Kibic aseksualny Izba Reprezentantów Teksasu uchwaliła ustawę zakazującą dopingowania drużyn sportowych przez cheerleaderki, które robiły to w wyzywający sposób. Dziewczęta zagrzewają drużyny do walki, wykonując... 83
  • Francuska awangarda 22 maj 2005 Odrzucenie konstytucji nie będzie oznaczało upadku Europy Referendum konstytucyjne we Francji będzie dotyczyło nie tyle samej konstytucji, ile kondycji politycznej Francuzów. Przeciwnicy projektu konstytucji dla Unii Europejskiej nie odpowiadają na pytanie, które się im... 84
  • Gaszenie latarni demokracji 22 maj 2005 Rosja jest V kolumną w instytucjach europejskich Rada Europy, od kiedy rządy w Rosji objął Władimir Putin, zaczęła się stawać narzędziem w rękach Kremla. - Moskwa wykorzystuje swoje wpływy w innych krajach, głównie w Niemczech i Francji, i manipulując radą, używa jej do... 86
  • Śladem Chrystusa 22 maj 2005 Polska zyska nowego patrona - po Świętym Wojciechu Świętego Karola Benedykt XVI rozpoczął proces beatyfikacyjny naszego papieża. Czy uległ presji placu skandującego "Santo subito"? Chyba nie potrzebował. Był w końcu jednym z najbliższych współpracowników, ba, przyjaciół Jana... 88
  • Arabska wiosna ludów 22 maj 2005 Bush niczym tsunami wstrząsnął Bliskim Wschodem, zmiatając tyranów i przynosząc wolność Na Bliskim Wschodzie nie ma już miejsca dla dyktatorów. Gdy amerykańskie wojska wymiotły z Iraku reżim Saddama Husajna, na pozostałych autorytarnych przywódców padł blady strach przed... 90
  • Trzecią drogą do pierwszej 22 maj 2005 Współczesna lewica woli, by związki zawodowe były słabe i nie wtrącały się do polityki W Wielkiej Brytanii, Niemczech, Hiszpanii oraz w większości krajów skandynawskich socjaldemokracja nadal zachowuje siłę polityczną, a reprezentujące ją partie przez wiele lat utrzymują się... 93
  • Menu 22 maj 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Futurologia stosowana Po latach chudych, kiedy głównie czytano fantasy, wraca moda na kryminały i powieści z gatunku political fiction. Znany scenarzysta filmowy Maciej Karpiński napisał powieść o Polsce pod... 94
  • Hollywood w Cannes 22 maj 2005 Cannes jest modelowym przykładem kulturalnego darwinizmu, który tak zwalczają polscy filmowcy W ubiegłym roku przyznali mu Złotą Palmę, w tym roku najchętniej udawaliby, że go wcale nie znają. Organizatorzy tegorocznego festiwalu w Cannes doszli do wniosku, że rok temu... 96
  • Gwiezdne wojny wydawców 22 maj 2005 Pisarzy milionerów jest dziś zaledwie kilkunastu na świecie Kiedy spotykają się bankierzy, rozmawia się o sztuce. Kiedy spotykają się artyści, rozmawia się o pieniądzach" - mawiał Oscar Wilde. W tej mierze nic się nie zmieniło, szczególnie w branży literackiej. Wydawcy walczą... 100
  • Zemsta Lucasa 22 maj 2005 "Zemsta Sithów" ma przebić "Matriksa braci Wachowskich i "Władcę pierścieni" Petera Jacksona Czy można zrobić pasjonujący film, gdy widz dokładnie wie, jak się historia rozpocznie i jak skończy? Udało się to George`owi Lucasowi w ostatniej części "Gwiezdnych wojen". Mało... 102
  • Ueorgan Ludu 22 maj 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 20 (135) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 16 maja 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza POSTULUJEMY: Dla Marii Szyszkowskiej DWA NOBLE Na... 104
  • Skibą w mur - Szarik szczeka po niemiecku 22 maj 2005 Janek Kos naprawdę nazywał się Johann i był dezerterem z Wehrmachtu Od niepamiętnych czasów po wygranej bitwie, wojnie czy nawet po zwykłym mordobiciu wódz i jego kumple odbierali defiladę zwycięskich wojsk. Co robili z nią po odebraniu - cholera wie. Pewnie oddawali na złom... 106