Widma wolności

Widma wolności

Dodano:   /  Zmieniono: 
Encyklika Benedykta XVI jest ideowym manifestem chrześcijańskiej przemiany świata
Papieskie encykliki, czyli orędzia skierowane do wszystkich wiernych, często były próbą odczytania znaków czasu w świetle ewangelii. Trudno się więc dziwić, że u progu naszego stulecia, tak silnie naznaczonego nienawiścią, wojną i zamętem moralnym, Benedykt XVI przynosi proste, krótkie i przecież nie odkrywcze przesłanie, że "Bóg jest miłością". A to oznacza, że "przemienia w nas niecierpliwość i nasze wątpliwości w pewną nadzieję, że Bóg trzyma w swoich rękach świat, i że mimo wszystkich ciemności On zwycięża".
W pierwszej części encykliki papież stara się uporządkować używaną w dokumencie terminologię, w drugiej omawia konkretne przykłady świadczenia miłości w wymiarze społecznym i ustrojowym. Mamy więc analizę ludzkiego mikrokosmosu, związku intymnego dwojga ludzi, wszelkich relacji występujących między nimi, i opis problemów ludzkości - społecznego makrokosmosu, równie boleśnie jak w relacjach osobowych, przeżywającego dramat istnienia bez miłości. Benedykt XVI w swym opisie precyzyjnie łączy obie te sfery, pokazując konsekwencje wyborów etycznych dla całej ludzkiej wspólnoty.

Różne oblicza miłości
Pierwsza część encykliki jest próbą zdefiniowania pojęcia miłości, które - jak zaznacza papież - jest dziś słowem bardzo często używanym, a któremu nadaje się bardzo wiele nieraz przeciwstawnych znaczeń. Odnosząc się do klasyfikacji przyjętej jeszcze w starożytnej Grecji, rozróżnia trzy podstawowe znaczenia słowa "miłość": eros - dla opisania miłości cielesnej, zmysłowej, właśnie erotycznej; philia - jako określenie szczególnych więzów przyjaźni, oraz agape - jako określenie miłości duchowej. Zwraca uwagę, że pełnię osiąga się poprzez połączenie miłości zmysłowej, a więc erosa, z przeżyciem duchowym. W tym sensie myśl Benedykta XVI stanowi kontynuację prac Jana Pawła II na temat ludzkiej seksualności. Wskazuje na jej ważną rolę w życiu człowieka, a zarazem przestrzega przed możliwym jej wypaczeniem. Następuje to wówczas, gdy miłość zostaje zdegradowana do zwykłego seksu, do technik współżycia. Staje się nie wzajemnym darem, lecz towarem.
Gigantyczny rozwój przemysłu pornograficznego na świecie, związana z tym ogromna skala deprawacji i przestępstw, a także takie wynaturzenia jak na przykład pedofilia stanowią oczywiste potwierdzenie prawdziwości papieskiej diagnozy, że "eros potrzebuje dyscypliny". Ten fragment rozważań odwołuje się m.in. do "Pieśni nad pieśniami", starotestamentowego poematu, który w bardzo zmysłowych porównaniach opisywał miłość człowieka do Boga. Jest pochwałą pełnej, dojrzałej miłości, przez którą odkrywamy drugiego człowieka. Tylko spod pióra papieża rozmiłowanego w muzyce, sztuce, szczególnie subtelnie przekazującej wszystkie nastroje i emocje, także zmysłowe, mogły wyjść strony tak bogate w kreśleniu różnych stanów miłości. Cały papieski wywód jest także afirmacją naturalnego porządku w relacjach między mężczyzną i kobietą, których monogamiczny związek małżeński jest, jak pisze, ziemskim odzwierciedleniem obrazu Boga.

Program dobrego Samarytanina
Wyrazem miłości człowieka do Boga jest jego stosunek do innego człowieka - podkreśla papież. "Stwierdzenie o miłości Boga staje się kłamstwem, jeżeli człowiek zamyka się na bliźniego czy wręcz go nienawidzi". W tym kontekście pisze o wyjątkowej roli eucharystii jako sakramentu szczególnie zobowiązującego do posługi wobec innych. Wzorem do naśladowania przywołanym w tekście jest postać błogosławionej Teresy z Kalkuty. Zapatrzona w Chrystusa Eucharystycznego przemieniała świat, dzieląc się z innymi ludźmi przede wszystkim swoją miłością. Dopiero później starała się ulżyć ich nędzy i odrzuceniu. Nie wprost, lecz zarazem w sposób bardzo wyraźny Benedykt XVI zaleca ten sposób przemiany świata w odróżnieniu od propozycji składanej przez różnego rodzaju "nurty filozofii postępu", a przede wszystkim marksizm.
Papież przypomina, że to marksiści zanegowali użyteczność działalności charytatywnej, uważając, że w gruncie rzeczy klajstruje ona jedynie wszelkie rany zadawane człowiekowi przez niesprawiedliwy system społeczny, zamiast radykalnie go zmieniać. Dla niecierpliwie oczekujących rewolucji hasło "im gorzej, tym lepiej" było naturalnym elementem politycznej taktyki, obliczonej na wybuch gniewu zdesperowanych i poniżanych. W myśl tej filozofii w Ameryce Południowej lewicowe partyzantki nadal zabijają misjonarzy starających się poprawić dolę nędzarzy, czyli blokujących - z punktu widzenia rewolucjonistów - rozwój świadomości klasowej. Programowi nienawiści, zemsty klasowej, rasowej, religijnej Benedykt XVI przeciwstawia "program dobrego Samarytanina" - konsekwentnego, codziennego i mało efektownego pochylenia się nad każdym cierpiącym człowiekiem.

Co cesarskie, cesarzowi
Znaczna część pierwszej encykliki Benedykta XVI jest poświęcona analizie stosunków społecznych, w tym zwłaszcza relacjom Kościół - państwo. W sytuacji gdy w różnych religiach pojawiają się tendencje fundamentalistyczne, a szarlatani występujący w roli przywódców duchowych obiecują tłumom stworzenie "królestwa niebieskiego na ziemi", papież kieruje do wszystkich przestrogę. Przypomina, że choć sprawiedliwy porządek społeczeństwa i państwa powinien być celem działań politycznych, to Kościół nie może państwa i polityków w tych działaniach wyręczać. "Do podstawowej struktury chrześcijaństwa - przypomina - należy rozróżnianie tego, co należy do cesarza, od tego, co należy do Boga, to znaczy rozróżnienie pomiędzy państwem i Kościołem". Zachęcając do szerokiego udziału w dziełach miłosierdzia, jednocześnie przestrzega przed próbą ich instrumentalizacji dla innych celów, na przykład nawracania, czyli prozelityzmu. Podkreśla, że miłość jest zawsze bezinteresowna. Nie powinno się jej praktykować dla osiągnięcia jakichkolwiek celów, także politycznych, nawet gdyby były społecznie pożądane.
"Kościół nie może i nie powinien podejmować walki politycznej, aby realizować jak najbardziej sprawiedliwe społeczeństwo. Nie może i nie powinien się stawiać na miejscu państwa. Nie może też jednak i nie powinien pozostawać na marginesie w walce o sprawiedliwość". Oznacza to konieczność współdziałania z państwem poprzez, jak pisze, "oczyszczanie rozumu i formację etyczną".
Encyklika Benedykta XVI jest zwartym i precyzyjnie napisanym ideowym manifestem chrześcijańskiej przemiany świata. Ta propozycja tym się różni od innych, że wymaga przemiany najtrudniejszej - trzeba bowiem zacząć ją od siebie i własnego otoczenia. Polega nie na zabieraniu czegokolwiek, lecz na dawaniu i dzieleniu się. To propozycja znana od początku istnienia Kościoła. Świat wielokrotnie ją odrzucał. Być może uczyni to po raz kolejny. Benedykt XVI, jak sądzę, bez sentymentu i zbędnych złudzeń mówi nam jasno: jesteście wolni, a więc możecie wybierać. Istnieje alternatywa wobec zła, które nas przeraża i czyni bezradnymi, zarówno w wymiarze osobistym, jak i społecznym.
Więcej możesz przeczytać w 5/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 5/2006 (1208)

  • Na stronie - Instynkt zwycięzcy5 lut 2006Jarosław Kaczyński chce zwyciężać. Wyborcy to czują i wolą zwycięzcę od tych, którzy prezentują się jako ofiary3
  • Skaner5 lut 2006TRAGEDIA W KATOWICACH LAWINA NA HALI Kilkaset osób zostało uwięzionych pod zawalonym dachem hali Międzynarodowych Targów Katowickich. Odbywała się tam międzynarodowa wystawa gołębi pocztowych. Akcja ratunkowa trwała do...6
  • Pojedynek na słowa5 lut 2006KAZIMIERZ MARCINKIEWICZ, premier "Jeśli w ciągu najbliższych dwóch tygodni nie dojdzie do podpisania tzw. paktu stabilizacyjnego gwarantującego poparcie dla rządu w Sejmie, powinny nastąpić przedterminowe wybory" DONALD...10
  • Playback5 lut 200612
  • Poczta5 lut 2006Listy od czytelników12
  • Z życia koalicji5 lut 2006MAMY JUŻ RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH. Został nim zwolennik kary śmierci, dyktatury i niewolnictwa, faszysta Janusz Kochanowski. Doktor praw. Głosowała za nim urocza koalicyjka oszołomów. Ludzie światli (PO, SLD, PSL) byli przeciw....14
  • Z życia opozycji5 lut 2006JANOWI MARII WŁADYSŁAWOWI ROKICIE imion nie ubywa, ale jego samego jakby trochę mniej. Premier z Krakowa - jak słyszeliśmy - ma po dziurki w nosie braci Kaczyńskich i PiS oraz w ogóle całej sytuacji. Najgorsze jest jednak to, że...15
  • Nałęcz - Dziennikarz jak alkohol5 lut 2006Samoobrona wielokrotnie groziła mediom nałożeniem kagańca i w końcu dopięła swego16
  • Fotoplastykon5 lut 2006Henryk Sawka (www.przyssawka.pl)17
  • Suma prezydenckich strachów5 lut 2006Kiedy Aleksander Kwaśniewski wróci do Polski?18
  • Salon zależnych5 lut 2006Koniec warszawki? Opiniotwórcza elita III RP powstawała w dużej mierze jako kontynuacja elity PRL.22
  • Rury wojny5 lut 2006Próby zakręcania rury z gazem czy z ropą zakończą się budową jakiejś nowej polskiej, ukraińskiej czy węgierskiej Gdyni28
  • Giełda5 lut 2006Hossa Świat $ex.com 12 mln USD zapłaciła firma Escom LLC za domenę internetową sex.com. Do tej pory najwyższe ceny w historii osiągnęły business.com (7,5 mln USD), casino.com (5,5 mln USD) i korea.com (5 mln USD). Dziś pod sex.com,...32
  • Koza rabina5 lut 2006Sejm zdemolował budżet i tak ledwo trzymający się kupy34
  • VATerloo5 lut 2006Eurokraci łupią Europejczyków za pomocą kartelu podatkowego38
  • Szwajcarskie gadanie5 lut 2006Światowe forum w Davos nie rozwiązało żadnego problemu świata40
  • Prasa niemiecka5 lut 2006Axel Springer w każdym kiosku?42
  • Gdzie jest skarb?5 lut 2006Prymitywne poglądy ekonomiczne znów niszczą polską gospodarkę44
  • 2 x 2 = 4 - Wojujący analfabetyzm5 lut 2006Dla Samoobrony porządek państwowy i publiczny jest przedmiotem lekceważenia i dywersji47
  • Supersam5 lut 2006 48
  • Lancer po ewolucji5 lut 2006  Lancer evolution IX to najnowszy etap ewolucji modelu, który po raz pierwszy pojawił się na japońskim rynku w 1992 r., a docierany był m.in. na morderczych trasach rajdu Safari. Ten kultowy model w obecnej wersji to prawdziwa potęga....48
  • Z innej beczki5 lut 2006Piwo z puszki może smakować i wyglądać tak samo jak piwo z beczki. Producent irlandzkiego piwa Guinness wprowadza właśnie do polskich klubów i restauracji Guinness Surger System - urządzenie, które emituje fale dźwiękowe powodujące...48
  • Wzmacnianie myszy5 lut 2006Oryginalne wzornictwo sprzętu do gier komputerowych przestaje się kierować wyłącznie estetyką. Nietypowy design - stylizowana grafika na klawiaturze i wyróżnienie najczęściej używanych przycisków - mają za zadanie spotęgować...48
  • Natłuszcza i nawilża5 lut 2006Suche i mroźne powietrze podczas tegorocznej zimy nie musi być zabójcze dla cery. Warunkiem jest jednak kompleksowa pielęgnacja - jednoczesne nawilżanie i natłuszczanie, kombinacja, która rzadko występuje w kremach. Preparat Lipobase...48
  • Lepsze ciało = lepsze życie5 lut 2006100 tysięcy Polek chce poprawić swój wygląd50
  • Mrozoodporni Rosjanie5 lut 2006Nawet multimilionerzy nie mogą w Rosji się obyć bez walonek58
  • Widma wolności5 lut 2006Encyklika Benedykta XVI jest ideowym manifestem chrześcijańskiej przemiany świata60
  • Know-how5 lut 2006Dobry ser, kiepskie wino Naukowcy z University of California znaleźli prosty sposób na poprawienie jakości kiepskiego wina - wystarczy serwować je wraz z serami. Badania z udziałem zawodowych sommelierów wykazały, że taka...62
  • Chudzi grubi5 lut 2006Wkrótce możemy mieć nad otyłością taką kontrolę, jaką dzięki statynom mamy nad poziomem cholesterolu64
  • Truje, więc leczy5 lut 2006Toksyny ślimaków stożków mogą być przydatne w leczeniu raka płuc68
  • Dziura w Cheopsie5 lut 2006Robot z Singapuru spenetruje najbardziej tajemniczą piramidę w Egipcie70
  • Bez granic5 lut 2006e-Cenzorzy Firma Google cenzuruje chiński Internet. Wprowadzono właśnie lokalną stronę wyszukiwarki Google, której serwery zlokalizowane są w Chinach. Firma podlega więc chińskiemu prawu i restrykcjom "chińskiej...72
  • Rząd terrorystów5 lut 2006Hamas zamknął Izraelczyków w urnie wyborczej74
  • Każdy kamień to szpieg5 lut 2006Strach przed oskarżeniem o szpiegostwo jest jak dodatkowy gen w rosyjskim chromosomie77
  • Wojna o umysły5 lut 2006Wygram, jeśli Białorusini przełamią strach80
  • Klątwa Bismarcka5 lut 2006Angela Merkel - córka Helmuta Kohla i wnuczka Konrada Adenauera82
  • Menu5 lut 2006KRÓTKO PO WOLSKU Kamień obrazy W dawnych czasach pod kamieniem w moskiewskim parku można było znaleźć jedynie stonogę. Albo rolkę z mikrofilmem ukazującym kibel na strategicznym Dworcu Białoruskim. Ale było to w epoce kamienia...84
  • Recenzje5 lut 200686
  • Stroskane anioły5 lut 2006* Vidar (Trond Espend Seim), pracownik szpitala psychiatrycznego w Oslo, we śnie widzi wypadek samochodowy i śmierć jednego ze swych podopiecznych - Leona (Jan Gunnar Rise). Widzowie poznają niespodziewanie krzyżujące się losy uczestników...86
  • Bąk w salonie5 lut 2006**** Już się wydawało, że na rockowych salonach połowy pierwszej dekady nowego stulecia zaczęła się krystalizować stabilna hierarchia, gdy nagle w 2005 r. wszystko wywróciło się do góry nogami. Pojawiły się zespoły w rodzaju Arcade...86
  • Ksero Lichtenberga5 lut 2006***** Osiemnastowieczny matematyk i fizyk Georg Christoph Lichtenberg mawiał, że wart przeprowadzenia jest tylko taki eksperyment fizyczny, w czasie którego rozlega się huk. W historii fizyki miejsce zapewniło mu odkrycie, że drobiny kurzu...86
  • Myśli mnicha5 lut 2006**** "Wszystkich tropicieli spiskowych teorii historii ostrzegam: nie czytajcie tej książki, bo będziecie rozczarowani. A tych dorosłych, którzy podejmą trud przebijania się przez tysiące stron, zachęcam do odnajdywania...86
  • Śpiewy historyczne5 lut 200610 piosenek, które wstrząsnęły XX wiekiem88
  • Trzecia rewolucja kulturalna5 lut 2006Przejście z epoki analogowej do cyfrowej przyniosło erozję dyktatury medialnych potentatów92
  • Górna półka5 lut 2006Zniewalacze Polski95
  • Krew z wyżymaczki5 lut 2006Kto chce kręcić posokę wsiąkającą w beton zamiast łez perlących się w pięknych oczach cesarzowej?96
  • Ueorgan Ludu5 lut 2006Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 5 (170) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 29 stycznia 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Min. Dorn i cay rząd - jak tylko mogą - IDĄ NA...97
  • Skibą w mur - Poezja przypadkowa5 lut 2006Czystą poezję można znaleźć nawet w brudnej polityce98