Ekonomiczna ruletka

Ekonomiczna ruletka

Dodano:   /  Zmieniono: 
Czy w 2006 r. zacznie się zachód świata Zachodu?
Kiedy próbuje się prognozować, co będzie się dziać w gospodarce, zazwyczaj jakoś równoważą się oznaki dobre, napawające optymizmem, i złe, budzące lęk. Rok 2006 nie jest od tej reguły wyjątkiem. Najmniej powodów do niepokoju najwyraźniej mają kraje Dalekiego Wschodu. Dla gospodarki japońskiej obecny rok następuje po roku wysokiego wzrostu gospodarczego, poprzedzonego kilkunastoletnim okresem stagnacji po 1990 r. Chiny niemal do znudzenia zasypują świat danymi o stopie wzrostu sięgającej prawie 10 proc. Bilans handlu zagranicznego tego kraju jest tak korzystny, że przesądni wpadają w popłoch. Znacznymi dochodami może się też szczycić większość krajów OPEC. Jest to dla nich, oczywiście, powodem do radości, jednak wywołuje obawy w Europie i Ameryce. Tam bowiem wzrost kosztów źródeł energii budzi niepokój o perspektywy rozwoju, co wpływa na ograniczenie wydatków makroekonomicznych.
Ekonomiści nie na wiele się zdają, jeżeli o 2006 r. mogą powiedzieć tylko tyle: "To loteria. W zależności od przypadku będzie to rok lepszy lub gorszy od ubiegłego pod względem makroekonomicznym". Osobiście skłaniam się ku następującemu przypuszczeniu, gdy badam dostępne dane: ogólnie rzecz biorąc, w tym roku w gospodarce światowej można się spodziewać pewnej poprawy w porównaniu z rokiem ubiegłym.

Czas Bernankego?
Można odnieść wrażenie, że rządy najbardziej znaczących państw (pomijając Amerykę Środkową i Południową, gdzie sytuacja jest bardzo niestabilna) starają się unikać skrajnych, a więc nierozważnych działań. To prawda, że nie można wystawić Bushowi szóstki za jego propozycje budżetu. Trzeba jednak pamiętać o tym, że spadek jego popularności politycznej był tak nagły - co należy przypisywać brakowi poparcia społecznego dla okupacji Iraku - że zasiadający w Kongresie republikanie już nie opowiadają się za nim w każdej sytuacji.
Pewną pociechą jest to, że Alana Greenspana w Banku Rezerwy Federalnej zastąpił dr Ben Bernanke, ekonomista cieszący się dobrą reputacją zarówno wśród demokratów, jak i republikanów. Bernanke jest zwolennikiem walki z inflacją. Może się jednak okazać, że mniej więcej w połowie roku Stany Zjednoczone w jakiejś mierze zostaną dotknięte stagflacją. Oznacza to, że dojdzie do wzrostu inflacji, podczas gdy na świecie wzrosną stopy procentowe. Oba te czynniki spowodują, że zostaną zredukowane inwestycje w przedsiębiorstwa i spadnie poziom zatrudnienia.
Banki centralne stały się bardzo ważną dziedziną biznesu. Mervyn King, prezes Banku Anglii, ma na koncie pokaźną listę rozważnych decyzji. Nowy Europejski Bank Centralny z siedzibą we Frankfurcie reprezentuje godną pochwały giętkość ideologiczną, czym nie zawsze wykazywali się biurokraci zatrudnieni w początkach istnienia tej instytucji. Muszę jednak ostrzec, że przewiduję tu stabilność krótkoterminową, powiedzmy w latach 2006-2007. Na dłuższą metę perspektywy gospodarki światowej, w której dominują Stany Zjednoczone, z pewnością są znacznie bardziej kontrowersyjne.

W pogoni za USA
Prezydent Bush wydaje bilion dolarów na okupację Iraku, co z pewnością może się przyczynić do powstania nowych miejsc pracy w Stanach Zjednoczonych. Dzieje się to w czasie, gdy systematycznie spada zatrudnienie w USA, które tracą miejsca pracy na rzecz Chin, Indii i innych wschodzących rynków, gdzie koszt pracy jest niski. Można więc przyjąć, że na Wall Street w najbliższym czasie nie dojdzie do krachu.
Oto podstawowe pewniki w długiej perspektywie czasowej. Postęp w nauce sprawi, że wydłuży się przeciętna długość życia we wszystkich częściach świata, gdzie sytuacja jest stabilna. Jednocześnie innowacje naukowe oraz innowacje w zarządzaniu spowodują wzrost produktywności narodów wykształconych o mniej więcej 3 proc. rocznie. Ponadto produktywne inwestycje kapitałowe i inwestowanie pieniędzy uzyskanych dzięki wzrostowi rzeczywistego dochodu Stanów Zjednoczonych pozwolą zwiększyć rzeczywisty dochód per capita o 1-2 proc. rocznie. Natomiast groźba działań terrorystycznych oraz zanieczyszczenia środowiska wywrą wpływ przeciwny i spowolnią wzrost zamożności na mieszkańca.
Przewidywania te dotyczą przeciętnych obywateli. Klasy słabo wykształcone i niedostatecznie motywowane poniosą straty, korzyści natomiast odniosą klasy średnie i zamożne. Trzeba też wziąć pod uwagę fakt, że od końca II wojny światowej Europa Zachodnia i kraje Dalekiego Wschodu dogoniły Stany Zjednoczone. Proces ten jeszcze się nie zakończył i z pewnością będzie trwał w latach 2006-2050. Amerykanie stanowiący 5 proc. ludności świata będą zamożniejsi od Chińczyków stanowiących 20 proc. populacji naszej planety, ale całkowity rzeczywisty PKB Chin w 2050 r. będzie znacznie większy od amerykańskiego.

Długo i nieszczęśliwie?
Należy się spodziewać niższej stopy zysków kapitałowych w zamożnych krajach Europy i w USA. Oznacza to, że kraj taki jak Stany Zjednoczone będzie musiał czerpać zyski kapitałowe, na przykład z rynków Chin, Indii lub Korei Południowej. Wniosek: zadłużenie netto Stanów Zjednoczonych niemal na pewno jeszcze się zwiększy.
Czy oznacza to więc, że wszyscy będziemy żyli długo i szczęśliwie? To mało prawdopodobne. Kiedy inwestorzy działający na rynkach światowych zaczną inwestować poza USA, wówczas ich zyski kapitałowe zostaną przeznaczone na tworzenie kapitału poza rynkiem amerykańskim.
Moje wnuki stoją więc przed takim wyzwaniem. Zyskają jedynie, gdy ich zdolność do tworzenia innowacji, czyli ich talenty i wiedza, będą przewyższać umiejętności konkurentów. Jeśli tak się nie stanie, spadną do poziomu przeciętnej.
Więcej możesz przeczytać w 17/2006 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 17/2006 (1220)

  • Na stronie - Równiejszość konstytucyjna 30 kwi 2006 Egzamin państwowy nie wystarczy, doktorat nie wystarczy - nie masz kuzyna w palestrze, won na pocztę! 5
  • Skaner 30 kwi 2006 SKANER POLSKA KOLEKCJA Göring, brytyjska królowa i skarb Wrocławia Skarb wrocławski, czyli bezcenna kolekcja wyrobów złotników ze stolicy Dolnego Śląska, który nabyło właśnie Muzeum Miejskie Wrocławia, to... 8
  • Dossier 30 kwi 2006 LECH WAŁĘSA Były prezydent "Wierzę, że [Kaczyńscy] mają koncepcję, że mają koncepcję rozebrania, by zbudować" Polsat ANDRZEJ LEPPER Przewodniczący Samoobrony, Wicemarszałek Sejmu "Jak człowiek rano wstaje i posłucha jednej... 9
  • Sawka czatuje 30 kwi 2006 10
  • Playback 30 kwi 2006 © M. Stelmach Radosław Sikorski, minister obrony narodowej, i Stefan Meller, minister spraw zagranicznych 14
  • Poczta 30 kwi 2006 Widacki autorytet Z przykrością przeczytałem felieton cenionego przeze mnie publicysty Bronisława Wildsteina "Widacki autorytet" (nr 15). Z zestawienia kontaktów "bohatera" artykułu z kilkoma podejrzanymi osobnikami... 14
  • Ryba po polsku - No comment 30 kwi 2006 Polityka to jest pytel codzienny. Kto nie pytluje, ten nie jest 15
  • Okiem barbarzyńcy - Demokracja przy grillu 30 kwi 2006 Gdy politycy przestają się z sobą spierać,obywatele powinni się czuć zaniepokojeni 16
  • Z życia koalicji 30 kwi 2006 Wicepremier Andrzej Lepper - nie, nie, nic strasznego nie zrobił. Po prostu przyzwyczajamy się do nowej tytulatury. Prawa ręka przyszłego wicepremiera, Janusz Maksymiuk, opowiadał nam, jak to w 1994 r. postanowił pierwszy raz napić się z... 18
  • Z życia opozycji 30 kwi 2006 Dostaliśmy maila od zdesperowanego rodaka, który uciekł do Londynu, bo miał dosyć Przemysława Edgara Gosiewskiego. Niestety, w tamtejszym metrze co krok spoziera z plakatów jakiś edgaroidalny stwór, a może i sam... 19
  • Nałęcz - Cnocie wojskowej 30 kwi 2006 Żołnierze pełniący misję w Iraku służą sprawie polskiej nie gorzej niż ich poprzednicy na polach bitewnych 20
  • Fotoplastykon 30 kwi 2006 © Henryk Sawka www.przyssawka.pl 21
  • Prawnicza samoobrona 30 kwi 2006 Trybunał Konstytucyjny chroni dochody adwokatów 22
  • Korupcja w marynarce 30 kwi 2006 Na łapówkarstwie w marynarce wojennej zarabiali skorumpowani oficerowie rosyjskiej floty 30
  • Gejrlin 30 kwi 2006 20 tysięcy polskich lesbijek i gejów przeniosło się do Berlina 34
  • Giełda 30 kwi 2006 Hossa Świat Azjatycka NAFTA Szesnaście państw Azji i Pacyfiku ma objąć proponowana przez japoński rząd strefa wolnego handlu. Państwa strefy będą współpracować także w zakresie inwestycji, usług i ochrony własności... 38
  • Perón kontra Meciar 30 kwi 2006 Każdy populizm zakończył się kryzysem gospodarczym, biedą, wielką inflacją i megabezrobociem 40
  • Narodowe Fundusze Interesików 30 kwi 2006 Program Powszechnej Prywatyzacji zamiast uwłaszczyć społeczeństwo, skorumpował klasę polityczną 46
  • Ekonomiczna ruletka 30 kwi 2006 Czy w 2006 r. zacznie się zachód świata Zachodu? 50
  • Przeminęło z Quandtem 30 kwi 2006 Najpotężniejsza niemiecka rodzina marnotrawi majątek przodków 52
  • Praca i kołacze 30 kwi 2006 Kurs ekonomii NBP i "Wprost", czyli z kogo brać przykład, aby godziwie zarabiać 56
  • Zemsta liberalizmu 30 kwi 2006 Nie dajmy się nabrać na solidarność rozumianą jako tzw. sprawiedliwy podział 58
  • Supersam 30 kwi 2006 60
  • Espace z reality show 30 kwi 2006 Nowy espace jest jak żywcem wyjęty z reality show "Chcę być piękna". Niby nic mu nie brakowało, na urodę i zainteresowanie nie mógł narzekać, ale podobnie jak kobiecie żądnej gwałtownych namiętności tu i ówdzie coś mu... 60
  • 25 gramów muzyki 30 kwi 2006 Trzy minuty - tylko tyle czasu na ładowanie potrzebuje akumulator nowego cyfrowego walkmana firmy Sony, by można było słuchać muzyki przez trzy godziny. To absolutny rekord na rynku przenośnych odtwarzaczy. Debiutująca w maju na polskim... 60
  • Serwis na komunię 30 kwi 2006 Polacy najczęściej spotykają się z rodziną podczas przyjęć komunijnych swoich dzieci - tak wynika z ostatnich badań CBOS. Coraz większą wagę przywiązują też do atmosfery i stylu, w jakim obchodzą tę uroczystość. Dlatego firma... 60
  • Drugie odkrycie Polski 30 kwi 2006 Tylko 11 państw na świecie przyciąga więcej turystów niż nasz kraj 62
  • Polski kompleks zagraniczny 30 kwi 2006 Adwokatów cudzych interesów jest wśród polskich elit bez liku 68
  • Gułag Putina 30 kwi 2006 Michaił Chodorkowski, najbogatszy Rosjanin, odsiaduje wyrok w pseudokapitalistycznej kopii łagru 72
  • Komuno, nie wracaj! 30 kwi 2006 Koniec świata kibuców 76
  • Pierwsza zagłada Polaków 30 kwi 2006 Co najmniej 100 tys. Polaków zamordowano w ZSRR podczas wielkiej czystki końca lat 30. 78
  • Know-how 30 kwi 2006 Balonikowanie zatok Nowy sposób leczenia zapalenia zatok przynosowych zastąpi zabiegi chirurgiczne. Lekarze z Rush University w Chicago opracowali metodę udrażniania przewodów nosowych za pomocą tzw. balonikowania. W wyniku tego... 82
  • Telenet zjada telewizję 30 kwi 2006 Sami będziemy układać telewizyjną ramówkę. 84
  • Przedszkole Tarzana 30 kwi 2006 Dzieci z Wybrzeża Kości Słoniowej intelektualnie rozwijają się szybciej niż przedszkolaki we Francji 92
  • Bez granic 30 kwi 2006 Mao demokrata Nepal stoi na granicy wojny domowej. Od kilku tygodni trwają tam wiece maoistycznej opozycji, żądającej od króla Gyanendry przywrócenia demokracji. Policja i wojsko otworzyły ogień do demonstrantów.... 94
  • Drapanie teflonu 30 kwi 2006 Najlepszym uczniem Tony'ego Blaira jest nowy przywódca konserwatystów David Cameron 96
  • Trójkąt George 30 kwi 2006 Indie przeciwwagą dla Chin - to nowa strategia Ameryki 100
  • Bomba Mahdiego 30 kwi 2006 Izrael wciąż jest w stanie obudzić ajatollahów z atomowego snu 104
  • NATO bez granic 30 kwi 2006 Jeśli przegramy w Afganistanie, zagrożenie terrorystyczne pojawi się i w Warszawie, i w Amsterdamie. Rozmowa z Jaapem de Hoop Schefferem, sekretarzem generalnym NATO 106
  • Menu 30 kwi 2006 "WPROST" POLECA: MUZYKA KLASYCZNA Brahms, The Piano Concertos, Nelson Freire, Decca Po płycie Krystiana Zimermana ukazuje się kolejne nagranie koncertów fortepianowych Brahmsa. Porównanie obu rejestracji pozwala docenić... 110
  • Recenzje 30 kwi 2006 112
  • Dziewczynka na wielorybie 30 kwi 2006 ***** Nowozelandzki film sprzed lat pt. "Tylko instynkt" epatował przemocą, ukazując degrengoladę maoryskiej społeczności. Akcja "Jeźdźców wielorybów" rozgrywa się również wśród Maorysów, w małej nadmorskiej... 112
  • A planety szaleją... 30 kwi 2006 ***  "Dni wiatru" grupy Ścianka były objawieniem na polskiej scenie, tak od lat zapatrzonej w siebie, jakby Polska była jedynym krajem, w którym się gra rocka. Ścianka pokazała, że w Polsce rzeczywiście można grać nie gorzej... 112
  • Rockowy kopista 30 kwi 2006 ***  Gdy dołączył do Tiltu, zespół się rozpadł. Z T.Love został wyproszony, kiedy grupa była na muzycznym szczycie. Jego Suka, czyli formacja do upadłego przerabiająca przeboje Rolling Stonesów, nie odniosła sukcesu i skończyła w... 112
  • Ciuciunuda 30 kwi 2006 ***  Zdarzyło się, że jeden poeta zasypał miesięcznik literacki odkrywczymi wierszami z Waszyngtonu. A w kraju przydzielili mu za to główną nagrodę literacką oraz czek na 100 tys. Te 100 tys. to dla biednieńkiego miesięcznika kusząco... 112
  • Literatura teczkowa 30 kwi 2006 Teczka, a nie fantasy czy wspomnienia o papieżu, jest najmodniejszym gatunkiem literackim sezonu 2006 114
  • Górna półka - Geopolityczna dwunastka 30 kwi 2006 Historią rządzi geografia" - twierdził wybitny brytyjski historyk George M. Trevelyan. Czy rzeczywiście tak jest? Od dawna spierają się na ten temat zarówno politycy, jak i naukowcy próbujący analizować procesy... 118
  • Pazurem - Ginepolo 30 kwi 2006 Wisłocka była mądrzejsza od profesorów o paręset orgazmów, z czego wyniknęła jej słynna książeczka 120
  • Ueorgan Ludu 30 kwi 2006 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 17 (183) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 24 kwietnia 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Wojsko Polskie postępowe Ledwie min. Sikorski wprowadził instytucję rzecznika praw kobiet w WP, a już... 121
  • Skibą w mur - Śmiali na fali 30 kwi 2006 Andrzej Lepper na kursach śmiałości mógłby tłumaczyć, jak dawać w papę, a jak lać w ryja 122