Know-how

Know-how

Papieros z gruźlicą
Palacze częściej niż inni chorują na gruźlicę i częściej z jej powodu umierają - twierdzą naukowcy z Harvard Medical School. Uczeni przeanalizowali 43 historie tej choroby i jej związek z aktywnym paleniem papierosów, paleniem biernym i zanieczyszczeniem powietrza w domu, spowodowanym dymem towarzyszącym spalaniu drewna lub węgla. Okazało się, że osoby palące są dwukrotnie bardziej niż inni narażeni na atak bakterii Mycobacterium tuberculosis wywołujących gruźlicę. U tych osób gruźlica zwykle ma ostry przebieg i nierzadko kończy się śmiercią. Najprawdopodobniej podatność na gruźlicę zwiększa też palenie bierne i zanieczyszczenie powietrza. (MF)

Ogniem i mieczem
Skąd się wzięli Słowianie? Początkowo sądzono, że pierwotną siedzibą Słowian były obszary w międzyrzeczu Odry i Wisły lub Odry i Bugu. Z najnowszych ustaleń wynika jednak, że terenów, z których pochodzi ta grupa, należy szukać w dorzeczu górnego i środkowego Dniepru. Dopiero w V wieku osadnictwo Słowian przesunęło się ku zachodowi (dorzecze Prypeci) oraz na południowy zachód, w kierunku Dniestru. Na przełomie V i VI wieku Słowianie prawdopodobnie dotarli aż po linię Łaby, a na południu przekroczyli Dunaj, zasiedlając Bałkany. Na ziemiach polskich pojawili się na początku VI wieku. Jeszcze więcej dyskusji wywołują okoliczności powstania państwa polskiego. Badania osadnictwa Wielkopolski sugerują, że państwo nie było wynikiem stopniowej konsolidacji miejscowych plemion. Według prof. Andrzeja Buki z Uniwersytetu Warszawskiego, zniszczenia grodzisk z przełomu IX i X w. wskazują, że Piastowie podbili je i zaprowadzili nowy porządek ogniem i mieczem. Podboje piastowskie zaczęły się w pierwszej połowie X w., jeszcze przed dojściem do władzy Mieszka I. Całkowicie zniszczono ośrodki starego porządku, a na ich miejsce utworzono nowe grody. Nietknięty pozostał jedynie Kalisz, co sugeruje, że był on kolebką dynastii, która podbojem rozpoczęła tworzenie państwa piastowskiego. W latach 70. X w. powstał Gdańsk, następnie Wolin, Szczecin i Kołobrzeg.
Zbigniew Wojtasiński
"Obyczaje, języki, ludy świata. Encyklopedia PWN" Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007

Kwiaty jak koła młyńskie
Zagadkę pochodzenia raflezji, roślin o jednometrowych kwiatach i pąkach wielkości piłki do siatkówki, rozwiązali amerykańscy botanicy. Raflezje, które można spotkać w indonezyjskich lasach, są spokrewnione z poisencją i należą do rodziny wilczomleczowatych. Jeszcze 46 mln lat temu ich kwiaty były zupełnie niepozorne. Do dziś zwiększyły rozmiary 79 razy. Gdyby człowiek podążał taką samą ewolucyjną ścieżką, mierzylibyśmy 146 m. Raflezje to pasożyty pozbawione korzeni, liści i pędów. Krwistoczerwone kwiaty rozsiewają zapach gnijącego mięsa, niektóre gatunki wydzielają także ciepło, imitując świeżo padłe zwierzę. Ta mistyfikacja ma zwabiać padlinożerne muchy, które zapylają raflezję. (EN)

Pożeracze ciała
Bakterie paciorkowca zabiły Davida Waltona, członka Komitetu Polityki Monetarnej Banku Anglii, pożerając jego ciało. Ekonomista miał 43 lata, a infekcja rozprzestrzeniała się błyskawicznie. Prawie całe ciało chorego pokryło się ranami o szerokości nawet 3 cm. Lekarze nie mogli znaleźć źródła infekcji. Dopiero sekcja zwłok wykazała, że przyczyną śmierci było nekrotyczne zapalenie powięzi (tkanki łącznej znajdującej się w mięśniach, kościach, naczyniach krwionośnych i narządach wewnętrznych). Wywołały je bakterie Streptococcus pyogenes. Powodują one zakrzepicę naczyń podskórnych, a w efekcie niedokrwienie i martwicę tkanek. Infekcja na ogół rozwija się u osób z zaburzeniami odporności. (MF)

Golec matuzalem
Tarczyca może decydować o długości życia - dowodzą badania na golcach. Te gryzonie mają trzy razy mniej hormonów produkowanych przez ów gruczoł niż ssaki żyjące krótko. Tyrozyna i trójjodotyronina sterują tempem metabolizmu w organizmie. Golec żyje 28 lat, a mysz domowa - dziewięć razy krócej. Według praw biologii, ten, kto ma szybszą przemianę materii, żyje krócej. Inna teoria zakłada, że długowieczny organizm dobrze sobie radzi z naprawianiem szkód powodowanych przez wolne rodniki. Z prac uczonych z Cornell University i University of Texas wynika jednak, że pod tym względem golce nie są lepiej przygotowane niż myszy. (EN)

Okładka tygodnika WPROST: 4/2007
Więcej możesz przeczytać w 4/2007 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 4/2007 (1257)

  • Wprost od czytelników 22 sty 2007, 1:00 POLSKA JEST FACETEM Krzysztof Skiba pisze w felietonie "Polska jest facetem" (nr 2): "Dobrze, że Partia Kobiet powstała w Polsce. Ten historyczny fakt zapracuje na zaszczytne notki w encyklopediach światowych, gdzie wymienieni... 3
  • Na stronie - Depeerelizacja genów 22 sty 2007, 1:00 Wygląda na to, że peereliozanie jest chorobą genetyczną, lecz zakaźną 3
  • Skaner 22 sty 2007, 1:00 NISZCZYCIEL KYRILL Wichury, które przeszły nad Europą, zabiły ponad 40 osób. Kilkaset tysięcy gospodarstw domowych pozbawiły prądu. Sparaliżowały ruch kolejowy, lotniczy, a nawet samochodowy. Na europejskich lotniskach przez wiele godzin... 8
  • Sawka czatuje 22 sty 2007, 1:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 14
  • Poczta 22 sty 2007, 1:00 ZABÓJCZY GŁÓD WĘGLA Zzaskoczeniem przeczytałem w artykule "Zabójczy głód węgla" (nr 48) zarzuty pod moim adresem. Wyjaśniam zatem, że podczas mojej pracy w Kompanii Węglowej nakłady na inwestycje rosły, by w 2005 r.... 20
  • Playback 22 sty 2007, 1:00 Od lewej: wiceprezes PZPN Eugeniusz Kolator, prezes PZPN Michał Listkiewicz i członek zarządu Grzegorz Lato © A. JAGIELAK 20
  • Ryba po polsku - Sympatyczny atrament 22 sty 2007, 1:00 Wołoszański najbardziej zaszkodził sobie. I nie wtedy, ale teraz - strugając głupka 21
  • Z życia koalicji 22 sty 2007, 1:00 CAŁY TYDZIEŃ TRWAŁ SPEKTAKL "ocenianie ministrów". W ocenianiu prześcigali się Przemysław Edgar Gosiewski oraz rzecznik rządu Jan Dziedziczak. Każdy chciał pokazać, że lepiej wie, co wie premier. A najważniejsze decyzje... 22
  • Z życia opozycji 22 sty 2007, 1:00 TAJEMNICZY BOGUSŁAW W. był agentem. Podkablował kolegę, że pedał, dziennikarza zachodniego, że imperialistyczna świnia, miał donosić jeszcze na Polonię, ale był nieudolny. I krzyż mu na drogę - byłymi sługusami się nie zajmujemy,... 23
  • Wprost przeciwnie - Wildstein musi zostać! 22 sty 2007, 1:00 Telewizja publiczna wreszcie prezentuje opinie, które eliminowała nieformalna cenzura III RP 24
  • Fotoplastykon 22 sty 2007, 1:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 25
  • Polska mania antypolska 22 sty 2007, 1:00 Za granicą polscy politycy rozprawiają się z własnym krajem w przekonaniu, że w ten sposób są bardziej europejscy 26
  • Postmodernista Giertych 22 sty 2007, 1:00 Zamiast oddawać szkołę rodzicom i nauczycielom, minister edukacji chce ją centralizować 30
  • Operacja Papież 22 sty 2007, 1:00 NRD-owska Stasi odkryła tajny plan wyboru Karola Wojtyły na papieża 34
  • Giełda 22 sty 2007, 1:00 ŚWIAT Wieczyste więzienie Kreml długo nie pozwoli opuścić więzienia Michaiłowi Chodorkowskiemu, byłemu szefowi koncernu naftowego Jukos. Prokurator generalny Rosji Jurij Czajka zapowiedział, że najbogatszemu niegdyś Rosjaninowi oraz... 38
  • Państwo nędza 22 sty 2007, 1:00 Polska oszczędza na administracji miliony, żeby stracić miliardy 40
  • Liberalizm kropelkowy 22 sty 2007, 1:00 Liberalni ministrowie ratują honor rządu Jarosława Kaczyńskiego 44
  • Golenie owiec 22 sty 2007, 1:00 Samodzielnie kupując akcje, mielibyśmy lepszy wynik niż ponad 90 proc. "speców" od zarządzania pieniędzmi 46
  • Thatcherówka 22 sty 2007, 1:00 Holenderska Kanadyjka broni niezależności Wielkiej Brytanii 48
  • Supersam 22 sty 2007, 1:00 52
  • Diabelskie pachnidło 22 sty 2007, 1:00 Jeśli już diabeł kupuje perfumy, to musi to być Prada Men. Pierwsza w historii tej marki woda toaletowa dla mężczyzn właśnie wchodzi na polski rynek. Podobnie jak w wypadku damskich wód toaletowych Prady, główną nutą tego zapachu jest... 52
  • Rzut laptopem 22 sty 2007, 1:00 Aktorka Denise Richards zasłynęła ostatnio wyrzuceniem przez okno notebooka uprzykrzonego paparazziego. Wprawdzie ciskanie komputerami zdarza się rzadko, ale na takie sytuacje możemy się przygotować, nabywając toughbooki Panasonica. Modele... 52
  • Narty z kierownicą 22 sty 2007, 1:00 Skki Trikke, czyli połączenie trzech nart i kierownicy, jest - jak zapewnia producent - szansą na szusowanie dla każdego. Podstawy jazdy na tym sprzęcie można opanować w 5 minut, nawet jeśli nigdy wcześniej nie próbowało się żadnej... 52
  • Gra na dwa fronty 22 sty 2007, 1:00 "Gothic 3" to kontynuacja jednej z najpopularniejszych serii komputerowych gier RPG. Studio Pyranha Bytes stworzyło świat, w którym ważą się losy królestwa ludzi, opanowanego przez butnych orków, obracających obywateli w... 52
  • Poskodowany rynek aut 22 sty 2007, 1:00 Używane auta ze starej unii zaszkodziły producentom samochodów. Sprzedaż nowych pojazdów spada - twierdzi Polski Związek Przemysłu Motoryzacyjnego, który właśnie opublikował raport o krajowym rynku aut osobowych. W 2005 r. rynek ten... 52
  • Kalkulator jak komputer 22 sty 2007, 1:00 ClassPad 300, kolejny innowacyjny kalkulator Casio, można już porównać z komputerem - ma pakiet obliczeń algebraicznych CAS, możliwość kreślenia wykresów 3D i sporządzania notatek elektronicznych. Uczniów na pewno ucieszy pakiet... 52
  • Realne życie wirtualne 22 sty 2007, 1:00 W Stanach Zjednoczonych przychody ze sprzedaży wirtualnych przedmiotów trzeba już ujawnić w zeznaniu podatkowym 54
  • Jutro będzie futro 22 sty 2007, 1:00 Futrem ozdabia się dziś dżinsy, szpilki, a nawet bieliznę i rajstopy 58
  • Zmysłoterapia 22 sty 2007, 1:00 Bycie SPA jest dziś równie modne jak niedawno bycie trendy 60
  • Pazurem - Déjà vu 22 sty 2007, 1:00 Są miliony do rozdania, jest frekwencja u ministra 63
  • Krótko po wolsku - Podwójna księgowość 22 sty 2007, 1:00 Podwójna księgowość 63
  • Zamach mniemany 22 sty 2007, 1:00 Wśród 46 udokumentowanych prób zabicia Hitlera nie ma zamachu Eddiego Chapmana 64
  • Know-how 22 sty 2007, 1:00 Papieros z gruźlicą Palacze częściej niż inni chorują na gruźlicę i częściej z jej powodu umierają - twierdzą naukowcy z Harvard Medical School. Uczeni przeanalizowali 43 historie tej choroby i jej związek z aktywnym paleniem... 68
  • Pierwsi super-Polacy 22 sty 2007, 1:00 Czy uprawianie seksu w celach prokreacyjnych stanie się wkrótce przeżytkiem? W Polsce urodziły się już pierwsze dzieci, których rodzice zdecydowali, że nie będą polegać na genetycznej loterii, jaką jest ciąża uzyskana w sposób naturalny. 70
  • Nieustraszeni zdobywcy rozgłosu 22 sty 2007, 1:00 Jeśli nie jesteś sławny, nie żyjesz! 76
  • Smog światła 22 sty 2007, 1:00 Sztuczne oświetlenie szkodzi zwierzętom aktywnym nocą 78
  • Recenzor 22 sty 2007, 1:00 FILMY KINO MĘKA NAD PILICĄ Ludzie cierpią i dokonują fatalnych życiowych wyborów. Wyzwolić ich z zaklętego kręgu udręki i błędów może tylko miłość. Ta jednak przychodzi przeważnie zbyt późno. Połączenie melodramatu,... 92
  • Wszyscy jesteśmy esbekami 22 sty 2007, 1:00 Film "Życie na podsłuchu" jest wyrzutem sumienia dla polskiego kina 96
  • Trujący zapach dyktatury 22 sty 2007, 1:00 Zamordyzm nie może funkcjonować bez wszechogarniającego strachu 99
  • Tajna policja 22 sty 2007, 1:00 Reaktywacja The Police jest od 20 lat największym marzeniem branży koncertowej 102
  • Wencel gordyjski - Cóż, że ze Szwecji 22 sty 2007, 1:00 Jeśli chcemy liczyć się w finale Eurowizji, zrezygnujmy z narodowych uprzedzeń 104
  • Ueorgan Ludu 22 sty 2007, 1:00 Nr 4 (221) Rok wyd. 6 WARSZAWA, poniedziałek 22 stycznia 2007 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza WOŁOSZAŃSKI NIE DONOSIŁ! Prawdziwa sensacja XX i XXI wieku Rośnie liczba tych, którzy współpracowali z SB i nie donosili. Do listy niedonoszących,... 105
  • Skibą w mur - Brudne myśli 22 sty 2007, 1:00 Auto brudas to piękny brutal, a nie mięczak wyciągany z garażu na wycieczkę do banku 106

ZKDP - Nakład kontrolowany