Strzał z teczki

Strzał z teczki

Dodano:   /  Zmieniono: 
IPN stał się niebezpieczny, bo znajduje akta, które miały nie istnieć
Liczba tajnych współpracowników Służby Bezpieczeństwa w latach 80. przekroczyła 70 tys. Było ich więc tyle samo co w czasach stalinowskich. Większość z nich nie szpiegowała działających w konspiracji opozycjonistów, których zresztą było kilkakrotnie mniej, ale zwykłych obywateli, trzymających się z dala od polityki. Nietrudno sobie wyobrazić, jakie mogą być konsekwencje ujawnienia skali ich działalności, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach. To jest prawdziwy powód ataku Ryszarda Jarzembowskiego, senatora SLD, i innych polityków tej partii na Instytut Pamięci Narodowej.
"Instytut Pamięci Narodowej powinien zwrócić uwagę na problem Berezy Kartuskiej, to był polski obóz koncentracyjny, do którego władze przedwojenne wtrącały opozycję. Tam zamykano posłów, Witosowi kazano wynosić kubły z fekaliami" - stwierdził w Radiu Zet Ryszard Jarzembowski. Pouczając pracowników IPN, senator powinien wiedzieć, że instytut ma się zajmować tylko sprawami od 1939 r. Jarzembowski może oczywiście - w ramach nowelizacji ustawy o IPN - rozszerzyć zakres działalności instytutu o dwudziestolecie międzywojenne.
- O możliwości badania przez IPN sprawy brzeskiej czy sprawy Berezy Kartuskiej powiedziałem w luźnej rozmowie. Wiem, że instytut - zgodnie z prawem - tych spraw nie może badać. Moim zdaniem jednak, historię Polski trzeba oceniać całościowo, bez żadnych cezur. Dlatego uważam, że ustawę o IPN trzeba koniecznie znowelizować, między innymi po to, by instytut mógł się zajmować wspomnianymi przeze mnie wydarzeniami - mówi "Wprost" Ryszard Jarzembowski.

Kto się boi IPN?
Rzeczywiste motywy wystąpienia senatora Jarzembowskiego raczej nie wiążą się z antysanacyjnymi resentymentami. Nieprzypadkowy jest też moment ataku na IPN. Przez dwa lata instytut się organizował, przejmował od służb specjalnych akta. Teraz zaczyna się kwerenda archiwów. - Kiedy poszkodowani zaczną przeglądać akta, okaże się, że wiele osób ze świata polityki - i nie tylko - zawdzięcza kariery bezpiece. Że za donoszenie brali regularnie pieniądze, że z funduszy operacyjnych SB opłacano ich wyjazdy, stypendia, pomagano zakładać interesy - mówi dr Andrzej Grajewski, historyk, członek Kolegium IPN.
Kluczem do archiwów SB są jej kartoteki, które wkrótce przekaże instytutowi Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Kartoteki są kluczem do całego systemu - bez nich pracownicy IPN poruszali się dotychczas po omacku. Teraz będą mogli dotrzeć do konkretnych akt. Wprawdzie w latach 1989-1990 zniszczono lub skradziono sporą część teczek SB, ale po wielu sprawach, które zamierzano ukryć, pozostał ślad. Pod koniec 2002 r. z IPN zaczęły wypływać informacje świadczące o tym, że wnikliwa lektura akt SB może przysporzyć kłopotów wielu wpływowym ludziom. Opisywaliśmy już śledztwo dotyczące nowych okoliczności śmierci ks. Jerzego Popiełuszki (nr 51/52/2002). Pisaliśmy też o agenturze SB w "Solidarności", szczególnie podczas I zjazdu związku w gdańskiej hali Olivii. Te publikacje mogły zaniepokoić osoby, które były przekonane o zniszczeniu obciążających je dokumentów.

Praworządność generałów
Senator Jarzembowski i inni politycy SLD twierdzą, że pion śledczy IPN jest zbyt kosztowny. Kosztowne są też policja i służby specjalne, jednak nikt nie proponuje ich likwidacji. Znamienne, że na pionie śledczym instytutu postanowiono oszczędzać w chwili, gdy jego działania zaczęły zagrażać ludziom zajmującym się tuszowaniem zbrodni i przestępstw PRL. Uniewinniając niedawno po raz kolejny milicjantów, którzy zabili dziewięciu górników w kopalni Wujek, katowicki sąd orzekł, że nie może ustalić ich winy, ponieważ nie ma dowodów w postaci łusek oraz broni. Prokuratorzy IPN pierwsi postanowili się zająć osobami, które jeszcze w czasie stanu wojennego doprowadziły do zniszczenia tych dowodów.
Oskarżony przed kilku dniami przez IPN prokurator wojskowy Janusz Brol, który już w styczniu 1982 r. doprowadził do umorzenia sprawy Wujka, raczej nie działał z własnej inicjatywy. Jeśli zacznie zeznawać, zostanie uruchomiony mechanizm, który może odsłonić, w jaki sposób rządzący wtedy Polską generałowie pojmowali socjalistyczną praworządność. Takich spraw jest zresztą więcej.

Wojna o przeszłość
Ostatnie ataki na IPN wpisują się w zakulisową walkę wewnętrzną w szeregach SLD. W tej wojnie chodzi o wizerunek partii i jej elektorat. Dla sporej części socjaldemokratów, którzy wraz z Aleksandrem Kwaśniewskim wybrali przyszłość, okres komunistycznej dyktatury jawi się jako zły sen, pragną o nim jak najszybciej zapomnieć. Nie są zainteresowani toczeniem w Sejmie bojów o przywrócenie kombatanckich uprawnień utrwalaczom władzy ludowej czy też obroną gierkowskiego eldorado. Historii nie chce oddać historykom ta część działaczy SLD, która wciąż - przez swoje biografie czy środowisko - jest związana z esbecką przeszłością. Ci ludzie działają głównie w mniejszych miastach - jak Włocławek, skąd wywodzi się senator Jarzembowski - gdzie wciąż są politycznie aktywni. To dla nich prokuratorzy, archiwiści i historycy z IPN pozostają zagrożeniem. Takim samym, jakim jeszcze niedawno był rzecznik interesu publicznego, którego niewygodną działalność ograniczono, wyłączając spod lustracji współpracowników wywiadu i kontrwywiadu PRL.
Najważniejsze śledztwa IPN
  • w sprawie kierowania zabójstwem księdza Jerzego Popiełuszki oraz podżegania do popełnienia tej zbrodni
  • w sprawie funkcjonariuszy państwowych, którzy pomogli uniknąć odpowiedzialności karnej sprawcom przestępstw popełnionych podczas pacyfikacji kopalni Manifest Lipcowy oraz kopalni Wujek
  • w sprawie zabójstw w latach 1968-1989 obywateli polskich przy próbach ucieczki przez granicę z Czechosłowacją
  • w sprawie pogromu kieleckiego z 4 lipca 1946 r.
  • w sprawie zabójstw sądowych w procesach politycznych w latach 1944-1956
  • w sprawie zbrodni popełnionych przez funkcjonariuszy Informacji Wojskowej i Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego
  • w sprawie zbrodni popełnionych przeciwko uczestnikom protestu w czerwcu 1956 r. w Poznaniu
  • w sprawie bezprawnego pozbawienia wolności prymasa Stefana Wyszyńskiego w latach 1953-1956
Więcej możesz przeczytać w 5/2003 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 5/2003 (1053)

  • Szara strefa na szary koniec2 lut 2003Polska gospodarcza szara strefa zaczyna rozmiarami przypominać ogromną szarą dziurę, w której - niczym w czarnej dziurze - znikniemy pewnie wkrótce wszyscy co do jednego.3
  • Peryskop2 lut 2003Policja Kołodki Już wkrótce kontrolerzy skarbowi będą mieli większe uprawnienia niż policja czy jakiekolwiek służby skarbowe na świecie. Nowa ordynacja to narzędzie terroryzowania podatnika. Od tego roku nie możemy już...6
  • Dossier2 lut 2003LESZEK MILLER, premier RP "SLD nie chodzi na rzepaku, tak jak nie chodzi na benzynie, na ropie i na alkoholu" Program I Polskiego Radia JANUSZ ONYSZKIEWICZ, były minister obrony narodowej "Przyjaźń ze Stanami Zjednoczonymi...7
  • Z życia koalicji2 lut 2003Regularną łapankę urządzili w Sejmie na dziennikarzy posłowie SLD. A każdy, oczywiście nieoficjalnie, nader chętnie rozpowszechniał najnowsze wieści z frontu osobistych problemów Aleksandra Kwaśniewskiego. Wersji znamy już...8
  • Z życia opozycji2 lut 2003Na Romana Giertycha złego słowa nie pozwolimy powiedzieć. To święty człowiek. Wiemy to na pewno. Giertych ma bowiem dar bilokacji, zupełnie jak ojciec Pio. Fantastyczne pogłoski o tej cudownej umiejętności lidera LPR słyszeliśmy już...9
  • M&M2 lut 2003Felieton Marka majewskiego10
  • Playback2 lut 200310
  • Książe Karol na króla Czech2 lut 2003Czescy rojaliści chętnie widzieliby na rodzimym tronie księcia Karola, następcę brytyjskiego tronu. "Książę Walii, członek poważnej europejskiej dynastii i człowiek wykształcony, darzy sympatią czeską ziemię, a jego zachowanie...10
  • Fotoplastykon2 lut 200312
  • Poczta2 lut 2003Rządowi anarchiści Pozwolę sobie na komentarz w związku z artykułem Rafała Ziemkiewicza "Rządowi anarchiści" (nr 2). Chodzi mi o problem finansowania "bezpłatnej" służby zdrowia oraz recepty na poprawę jej sytuacji...14
  • Kadry2 lut 200315
  • Parlament brakorobów2 lut 2003Sejm uchwalający złe prawo powinien być automatycznie rozwiązywany16
  • Kraków na minie2 lut 2003Tak jak w Argentynie, długi samorządów mogą u nas doprowadzić do krachu finansów państwa22
  • Stan wojenny2 lut 2003Kilkaset milionów złotych kosztują nas wojny między prezydentami a radami24
  • Policyjni bandyci2 lut 2003Najgroźniejsi polscy gangsterzy to agenci policji. Czy policja więcej zyskuje, czy traci na współpracy z gangsterami.26
  • Strzał z teczki2 lut 2003IPN stał się niebezpieczny, bo znajduje akta, które miały nie istnieć30
  • Endek z socjalistą2 lut 2003Komisja śledcza grzęźnie w wewnętrznych sporach, marnując czas i energię33
  • Giełda i wektory2 lut 2003Hossa Świat Nasz wybór Kilka luksusowych nowojorskich restauracji rywalizuje w przyrządzaniu najsmaczniejszego i najdroższego hamburgera. Jedna z nich sprzedaje kanapki z wołowiną z Kobe. W tym mieście krowy są dobrze odżywiane,...34
  • Zrobieni na szaro2 lut 2003200 miliardów złotych zarabiają Polacy na lewo36
  • Góra nieufności2 lut 200333. Światowe Forum Ekonomiczne w Davos42
  • Indeks Busha2 lut 2003W co zainwestować w 2003 roku?44
  • Drogi Winietu2 lut 2003W głosowaniu Wprost Online: Marek Pol laureatem Nagrody Złamanego Grosza za najgłupszy pomysł gospodarczy 2002 roku.48
  • Balcerowicz wprost - Wolność i korupcja2 lut 2003Sensowna walka z korupcją musi się skupić na ograniczaniu arbitralnej władzy państwa i rozszerzaniu zakresu wolnego rynku50
  • Bankructwo trzeciej drogi2 lut 2003Rząd ciągle nie ma odwagi publicznie powiedzieć, że trzecia droga zbankrutowała51
  • Supersam - Cyfrowy świat2 lut 2003Internauci wybrali zdobywców Certyfikatów Wprost 2003 Tygodnik "Wprost" po raz trzeci przyznał dyplomy Certyfikat Wprost. Trafiły one do firm, które przedstawiły rozwiązania, produkty lub programy najbardziej...52
  • Mleczne wilki2 lut 2003Są nazywani pokoleniem 35+, w USA milkies (wychowani na mleku). Generacja milkies to liderzy i najwięksi beneficjenci polskich przemian.54
  • Liga załatwiaczy2 lut 2003Zamiast kapitału do klubów sportowych trafili partyjni działacze58
  • Jestem farciarzem2 lut 2003Spotkanie z MARTINEM HÖLLWARTHEM, trzykrotnym zwycięzcą konkursów o Puchar Świata w skokach narciarskich w sezonie 2002/200361
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Majonez, manionez, bajonez2 lut 2003Drogi Robercie! Dziś piszę do Ciebie w sprawie majonezu. Chodzi o to, że często słyszę zachwyty nad powszechnie dostępnym w sklepach majonezem Kieleckim. Fakt, że choć rodzimy i niedrogi, to na głowę bije najpopularniejsze na Zachodzie wytwory...62
  • Kłębowisko2 lut 2003Obserwowanie afer "na górze" zastępuje nam sensacyjną literaturę polityczną63
  • Obrona z głową2 lut 2003Jak uratować życie i zdrowie podczas napadu64
  • Wszechnica Wiedzy Wszelakiej2 lut 2003Kulturalna Europa http://www.pk.z.pl Czechy, Słowacja, Bułgaria, Ukraina, Łotwa, Litwa - to tylko część krajów, którymi zajmuje się serwis Panorama Kultur. Jego autorzy głównie koncentrują się na wydarzeniach...66
  • Druga płeć - Erosowi dziękujemy2 lut 2003Kobiety coraz częściej przekazują mężczyznom przesłanie: uczyń mnie szczęśliwą, resztę zapewnię sobie sama67
  • Igrzysko tyranów2 lut 200350 tysięcy dezerterów z Armii Czerwonej walczyło pod Stalingradem po stronie Niemców68
  • Know-how2 lut 2003Blokowanie genów Brytyjscy naukowcy znaleźli nowy sposób na wprowadzanie zmian w materiale genetycznym, jaki rodzice przekazują potomstwu. Jak wiadomo, mutacje genów mogą wywoływać choroby dziedziczne. Aby zapobiec ich...71
  • Śmierć w inkubatorze2 lut 2003Klebsiella pneumoniae doskonale czuje się na naszych szpitalnych oddziałach intensywnego zagrożenia72
  • Rynek hipochondryka2 lut 2003Dawniej wymyślano leki, by uzdrawiać chorych. Dziś wymyśla się choroby, by leczyć chore firmy farmaceutyczne76
  • Zabójczy koktajl2 lut 2003Siedem tysięcy Amerykanów umiera co roku z powodu interakcji między zażywanymi lekami80
  • Bez granic2 lut 2003Szczyt reklamowy Ponad 2 mln dolarów za 30 sekund! Tyle kosztowała reklama emitowana podczas finału rozgrywek amerykańskiego futbolu Super Bowl w San Diego. Przed telewizorami zasiadła ponad połowa Amerykanów. Aż 40 proc....82
  • Przyczółek wolnego świata2 lut 2003Samolot kilka razy zatacza kręgi wokół lotniskowca, próbując zrzucić bomby tak, by trafiły dokładnie w cel przymocowany do liny holowniczej, którą ciągnie USS "Constellation", nazywany flagowym okrętem Ameryki. Te ćwiczenia na spokojnych,...84
  • Polityka Jamesa Bonda2 lut 2003Rozmowa z WŁADIMIREM ŁUKINEM, wiceprzewodniczącym rosyjskiej Dumy88
  • Kret Szarona2 lut 2003Czy afera szpiegowska zagentami Hezbollahu w roli głównej wpłynie na wyniki wyborów w Izraelu?90
  • Hossa po śmierci2 lut 2003Dlaczego Włochy nie płaczą po Giovannim Agnellim?92
  • Ufarbowany, mocny, zły2 lut 2003Gerhard Schröder chce rozbić NATO94
  • Cytat dyplomatyczny - Prezydenci2 lut 2003Nowa formuła Unii Europejskiej nie uczyni z mniejszych państw członków drugiej kategorii Piotr Nowina-Konopka "Europa nie będzie ani federacją, ani luźnym związkiem niezależnych narodów. Będzie czymś pośrednim"...95
  • Menu2 lut 2003Polska Sexy Łódź Jak na grupę ekscentryków, Łódź Kaliska istnieje już bardzo długo - ponad 20 lat. Tworzy ją pięciu artystów, wspomaganych przez licznych fanów i urodziwe fanki. Przez ten czas wsławili...96
  • Syndrom Ediego2 lut 2003Milionowe dotacje z budżetu państwa i budżetów regionalnych, dopłaty z funduszy Unii Europejskiej - o tym marzą polscy filmowcy. To wszystko mają ich niemieccy koledzy, a i tak ich kino nie liczy się na świecie. Niemieckie i polskie kino dotknęła...100
  • Perły Pendereckiego2 lut 2003Krzysztof Penderecki tworzy własną akademię muzyczną, bo polskie szkoły gubią talenty102
  • Kino Tomasza Raczka2 lut 2003Władca pierścieni. Dwie wieże103
  • Jestem Virginią Woolf2 lut 2003Rozmowa z NICOLE KIDMAN, aktorką, laureatką Złotego Globu104
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego2 lut 2003Recenzje płyt105
  • Perły do lamusa? - Dezercja polskiego kina2 lut 2003Baronowie polskiego kina ekranizują lektury, a młodych twórców interesują tylko bohaterowie zdegenerowni lub bierni jak stado baranów106
  • Dwie głowy rodaka2 lut 2003Bodajże w "Rzeczpospolitej" zwrócono uwagę na niekonsekwencję naszych eurosceptyków. Bojąc się Europy, twierdzą, że integracja grozi pozbawieniem nas cnót, zalet, wartości.108
  • Chłopiec do bicia2 lut 2003Afera "Przychodzi Lew do Adama" zaowocowała mnóstwem dowcipów. Mnie najbardziej podobał się ten: Przychodzi przyjaciel do przyjaciela i mówi: "Raz, dwa, trzy - próba mikrofonu".108
  • Organ Ludu2 lut 2003TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 5 (18) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 27 stycznia 2003 r. Cena + VAT + ZUS + winieta Polska wypowiada wojnę Irakowi Minister Spraw Zagranicznych Włodzimierz Cimoszewicz oświadczył, że...109
  • Skibą w mur - Zawracanie gitary2 lut 2003Największym obciachem w roku 2003 będzie techno i wszelkie jego odmiany. Ta muzyka przeniosła się już na wiejskie dyskoteki110