Tanie domy samorządowców

Tanie domy samorządowców

Oświadczenia majątkowe to fikcja. Cen nieruchomości, jakie podają samorządowcy, często nie ma na rynku – są zaniżone. Coraz częściej interesuje się tym CBA.

Po tej lekcji zacząłem wpisywać wartość domu z polisy ubezpieczeniowej, podaję 400 tys. – wiceprezydent Przemyśla Grzegorz Hayder wspomina, jak jeszcze będąc radnym, wypełnił oświadczenie majątkowe. W rubryce nieruchomości wpisał: 105 metrów kwadratowych, działka osiem arów. Wartość: 250 tys. zł. Kiedy oświadczenia wrzucono na stronę urzędu, wśród internautów zawrzało. Radny mieszka bowiem w drogiej dzielnicy Przemyśla – Lipowicy. Sama działka ma sporą wartość, cena ara sięgała wtedy 8-10 tys. zł. A że Hayder jest doktorem ekonomii i był dyrektorem oddziału dużego banku, to powinien umieć wycenić majątek. „A niech tam, moja strata, przepłacę kupę kasy i kupię od niego ten dom za 300 tys. zł” – drwił na forum „Lenin”. Ówczesny radny, znany w sieci jako „gah26”, zareagował dowcipnym komentarzem: „Jeżeli pokryjesz koszty umowy, to poważnie rozważę twoją propozycję”. Ale dyskusji nie uciszył, tylko otworzył giełdę ofert. Kolejny „kupiec” i przebijał: „Daję 300 tys. zł plus koszty notarialne”. W końcu żona wybiła Hayderowi z głowy brnięcie w podbijanie ceny – dom jest rodzinny, nie na sprzedaż.

Ta sytuacja nie jest odosobniona i wcale nie jest skrajna. W całym kraju wartość nieruchomości podawana przez samorządowców w oświadczeniach często wywołuje oburzenie lub bezradny śmiech. Bo gdzie kupić dom za tysiąc złotych za metr, jeśli nie jest ruiną, tylko zadbaną daczą z ogródkiem? Nawet kryzys w nieruchomościach nie tłumaczy tak wielkiego spadku cen w dobrych miejscach. I to interesuje Centralne Biuro Antykorupcyjne: przeanalizowało już prawie 600 oświadczeń samorządowców, z ich doniesienia prokuratury wszczęły 49 postępowań i robią to coraz częściej.

„Kupię dom radnego w cenie, jaką zadeklarował w oświadczeniu majątkowym” – z tego zdania w sieci tworzone są obrazkowe żarty, ogłoszenia i wpisy na portalach. W Łomży nawet dość serio ogłoszeniodawca tłumaczył: „Ceny mieszkań z oświadczeń polityków byłyby dla mnie przystępniejsze niż te, które chcą zwykli obywatele”. Ktoś uzupełnił ofertę o „Kupię mieszkanie w Warszawie na Mokotowie do 150 tys., minimum dwa pokoje, lub w Łomży do 60 tys., minimum trzy pokoje z garażem”. Bo takie ceny domów i mieszkań można znaleźć w oświadczeniach majątkowych. Michał Jędrys, starosta skarżyski, dom o powierzchni 186 mkw. wycenił na 240 tys. zł, czyli 1290 zł za metr. Członek zarządu powiatu Zenon Nowakowski 110 mkw. na 180 tys. zł. Nic dziwnego, że spotkały ich komentarze: „Skąd oni biorą takie ceny? Jędrys – las 0,95 ha za 6,5 tys. zł! Niech mi ktoś sprzeda prawie hektar lasu. Płacę od ręki 12!”. Na Śląsku lokalny dziennikarz zrobił nawet prowokację – dzwonił do radnych różnych miast, oferując im kupno ich mieszkań i domów. Na przykład 200-metrowa chałupa za 100 tys. Albo 40-metrowe lokum w Żywcu za 35 tys. zł. Na tyle je wycenili samorządowcy. Radnemu Rybnika Henrykowi Ryszce zaoferował cenę o 20 proc. wyższą niż 41 tys., na które ten kiedyś oszacował swoje 46 metrów w dzielnicy Niedobczyce. Wypadło 891 zł za metr, średnia w okolicy – ok. 2 tys. zł. Radny odmówił.

– Nie mogę sprzedać, bo mam jedno mieszkanie, mam iść pod most?! Teraz podałem wartość 75 tys. i w następnym oświadczeniu cenę podniosę – prostuje radny Ryszka. – Mógłbym podać i 500 tys., ale by mnie mogli sądzić, bobym skłamał! Ja nie żyję w rarytasach. Obok jest do sprzedania mieszkanie większe za 80 tys. Trzeci miesiąc nikt nie chce go kupić – tłumaczy. Wymienia wady swojego lokum: do remontu, pochylone, bo stoi na szkodach górniczych. Wyższe ceny są jego zdaniem w nowych budynkach. – Nie ma przepisu, że mam co roku wyceniać mieszkanie. Sam nie wiem jak, jestem górnikiem ekonomistą, a nie budowlańcem – dodaje. Powinien realnie patrzeć na rynek, bo zasiada w Komisji Gospodarki Przestrzennej i Działalności Gospodarczej. Wolałby jednak, żeby to urząd miasta sprawdzał każdemu radnemu jego mieszkanie – standard i cenę. Radna Będzina Małgorzata Kiewlicz też podobno nie chciała sprzedać swojej jednej trzeciej kamienicy, z częścią mieszkalną, garażem, sklepem i budynkiem gospodarczym, którą dostała w spadku i oszacowała na 80 tys. zł.

– To nie jest cena w porządku? Zależy, jaka kamienica – rozważa Sławomir Brodziński, przewodniczący Rady Miejskiej Będzina. – Radni swoim podpisem biorą odpowiedzialność za to, co podają. Urząd skarbowy sprawdza oświadczenia, ja mogę je przeanalizować wyłącznie od strony formalnej: liczby egzemplarzy, załączników, wypełnienia wszystkich rubryk, podpisów – zaznacza. Nie pytał więc koleżanki o tę wycenę, sądzi, że nic by to nie dało: – Kiedyś zadawałem takie pytania, ale spytam, dlaczego taka wartość, a radny powie: „Bo tak uważam”. I koniec dyskusji. W ustawach jest wiele nieprecyzyjnych rzeczy. Na przykład, jak radny nie złoży oświadczenia, to przewodniczący go do tego wzywa i ma je złożyć w ciągu 14 dni od skutecznego doręczenia mu wezwania. A radny miesiącami nie chce pisma przyjąć ani podpisać potwierdzenia odbioru. W innych samorządach tak się zdarza.

Śląskie czy skarżyskie wyceny nieruchomości i tak są wysokie, jeśli przejrzeć się oświadczeniom radnych Kozienic, miasteczka leżącego nad Wisłą 85 km od Warszawy. Na przykład: Andrzej Kowalski ma 120 mkw. i podał wartość 10 tys. zł, Włodzimierz Kowalski – 70 mkw. warte 24 tys. zł, Andrzej Wołos – 225 mkw. warte 80 tys., Edward Pułkowski – 110 mkw. warte 95 tys. zł. Radna Alicja Kordula podała nawet cenę swojego 47-metrowego mieszkania w kwocie sprzed denominacji: 973 mln starych złotych, czyli obecnie 97 tys. zł. – Podają wartość zakupu, może powinni z datą. Takie były pewno kwoty, a ktoś zinterpretował, że dziś są nieadekwatne – usprawiedliwia ich szef rady miejskiej Mariusz Prawda, który swój dom wielkości 450 mkw. wycenia na 450 tys. zł.

Są też samorządowcy, którzy szacują wartość majątku, odejmując od ceny kupna stopę amortyzacji. Ich dacze w oświadczeniach są więc coraz tańsze i na przykład w powiecie nowosądeckim, gdzie standardowa cena metra wynosi 2500-3500 zł, u nich nie przekracza tysiąca za metr. Jakby szukali sposobów na zaniżanie cen mieszkań, chcąc ukryć, czego się dorobili. Jednak szacowanie majątku lekką ręką może się źle skończyć. Uznane za podanie nieprawdy jest przestępstwem. – CBA prowadzi analizy i kontrole polegające na sprawdzeniu prawdziwości oświadczeń majątkowych – przypomina Jacek Dobrzyński, rzecznik CBA. Od 2007 r. przeprowadzili wobec samorządowców gminnych, powiatowych i wojewódzkich aż 598 analiz przedkontrolnych i 83 kontrole oświadczeń. – Gdy zachodziło uzasadnione podejrzenie, że ujawnione nieprawidłowości mają znamiona przestępstwa, kierowane były zawiadomienia do właściwych prokuratur. W sprawach nieprawidłowości ujawnionych w oświadczeniach samorządowców skierowano dotąd 59 zawiadomień, z których 18 dotyczyło również nieprawidłowego wykazywania posiadanych nieruchomości. Prokuratura wszczęła 49 postępowań z tych zawiadomień – wylicza Dobrzyński. – W naszej ocenie prokuratury podejmują obecnie więcej dochodzeń w sprawach nieprawidłowego wypełniania oświadczeń majątkowych niż na początku działalności CBA – dodaje.

Wie o tym dobrze prezydent Żor Waldemar Socha. Rządzi miastem już od 15 lat i chce się ubiegać o piątą kadencję. Jednak czy będzie mógł, to się dopiero okaże. W maju został bowiem skazany na 8 tys. zł grzywny za podanie nieprawdy w oświadczeniu majątkowym. CBA uznało m.in., że o prawie 300 tys. zł zaniżył wartość posiadanej nieruchomości, bo o tyle drożej sprzedał w ciągu kilkunastu miesięcy 1,5-hektarową działkę. Socha uznał zarzuty za „kompromitujące dla CBA”, bo podawał nie „cenę transakcyjną z przyszłości”, tylko średnią rynkową. Sąd uznał jednak inaczej. – Wyrok był zaskoczeniem. Wszyscy świadkowie i dowody potwierdziły moje wyjaśnienia. Czuję się skrzywdzony. Jeśli zrobiłem coś nie tak, to można tu mówić co najwyżej o błędzie. Przestępstwo poświadczenia nieprawdy może być popełnione tylko umyślnie – mówił prezydent. Niedawno złożył apelację. I nie chodzi mu o grzywnę, ale o to, że nawet z takim wyrokiem nie może piastować urzędu.

Wiceprezydent Hayder zna zagrożenie i nie ma pretensji, że kiedyś wyrzucano mu zbyt niską wycenę domu. – Nie zabolało mnie, ale też ustawodawca powinien jasno wskazać, czy mam co roku wzywać rzeczoznawcę do wyceny domu, który wybudowałem 15 lat temu za 250 tys., bo ceny na rynku się zmieniają? – zaznacza. Rzecznik CBA przyznaje, że nie ma w przepisach zasad, w jaki sposób samorządowcy mają szacować wartość nieruchomości. – Niemniej stwierdzając przypadki rażącego zaniżenia oraz uzasadnionego podejrzenia, że jest to działanie celowe, CBA każdorazowo kieruje zawiadomienie do prokuratury – zaznacza. Proceder zaniżania wartości majątku i tak jest mniej powszechny niż niewykazanie wszystkich nieruchomości. – Oświadczenia radnych są zamieszczane na stronach Biuletynu Informacji Publicznej, podawanie nieprawdy o wartości nieruchomości jest więc trudniejsze do ukrycia – tłumaczy. ■

Okładka tygodnika WPROST: 41/2013
Więcej możesz przeczytać w 41/2013 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 41/2013 (1598)

  • Psychuszki wracają 6 paź 2013, 20:00 Wkrótce kilkudziesięciu morderców i gwałcicieli znajdzie się na wolności. Przed laty zostali skazani na karę śmierci, ale na mocy amnestii z 1989 r. uniknęli stryczka. W takim medialnym klimacie strachu politycy postanowili coś z tym... 4
  • Skaner 6 paź 2013, 20:00 świat Szwajcarzy mają dość biedy Aktywiści z inicjatywy „Pokolenie z minimum społecznym” zebrali ponad 100 tys. podpisów pod projektem zakładającym, że każdy obywatel będzie otrzymywał od państwa bezwarunkowy zasiłek na... 6
  • Nie potrzebuję szalupy ratunkowej 6 paź 2013, 20:00 Bardzo się boję, że popełnimy błędy PJN. Nie abdykuję, ale wolę działać w szerszej kompanii. Dlatego wspieram inicjatywę Jarosława Gowina – mówi Paweł Kowal, szef ugrupowania Polska Jest Najważniejsza. 12
  • Zakazane książki 6 paź 2013, 20:00 Nie sposób napisać uczciwej biografii, jeśli opisywany bohater nie wyrazi na nią zgody. Właśnie przekonał się o tym Artur Domosławski. 16
  • Pan B. i nauka 6 paź 2013, 20:00 Prowadzenie auta ma negatywny wpływ na pracę jajników i układ kości miednicy” – oznajmił kilka dni temu saudyjski szejk Saleh al-Luhaydan, konsultant Stowarzyszenia Psychologicznego Zatoki Perskiej, a zaraz potem wyraził troskę... 21
  • Wszystko to kłamstwo 6 paź 2013, 20:00 Są gwiazdy, które słabo zdają egzamin jako ludzie - mówi Katarzyna Dowbor, która po 30 latach pracy w telewizji publicznej napisała książkę „Mężczyźni mojego życia”. 22
  • Chór cherubinków księdza Jacka 6 paź 2013, 20:00 Katecheta pedofil nie tylko wykorzystywał dzieci, lecz także je deprawował. 26
  • Łowca pedofilów 6 paź 2013, 20:00 Nie spocznę, póki pedofile będą w Kościele – Mówi Marek Waldemar Sułkowski, psycholog kliniczny leczący ofiary księży pedofilów. 32
  • Strach w purpurze 6 paź 2013, 20:00 Nad częścią polskich biskupów zawisła realna groźba odwołania przez papieża Franciszka. 34
  • Widmo krąży po Europie (i Białymstoku) 6 paź 2013, 20:00 Widmo gender. Ostrzega przed nim Kościół, rozwijając coraz agresywniej atak na rzekomą ideologię gender, czyli uderzając de facto w demokratyczny postulat równości. Do działań dołączył właśnie prezydent Białegostoku, bo po co komu... 38
  • Korporacja AK 6 paź 2013, 20:00 Armia Krajowa otrzymywała pieniądze od rządu RP w Londynie, a nawet od prezydenta USA. Jednak żołnierze polskiego podziemia najczęściej musieli samodzielnie finansować swoją działalność konspiracyjną. 40
  • Tanie domy samorządowców 6 paź 2013, 20:00 Oświadczenia majątkowe to fikcja. Cen nieruchomości, jakie podają samorządowcy, często nie ma na rynku – są zaniżone. Coraz częściej interesuje się tym CBA. 44
  • Biegaj z bankiem 6 paź 2013, 20:00 PKO Bank Polski poprzez program „Biegajmy razem” wspiera liczne imprezy biegowe, motywuje Polaków do zdrowego trybu życia i zachęca do pomagania innym. 46
  • Sprawa Angeliki Z. 6 paź 2013, 20:00 Histeria wokół córki aktorki Anny Samusionek trwa. Ale czy w tym szaleństwie ktokolwiek myśli jeszcze o małej Angelice? 48
  • Unia rozdaje na nowo 6 paź 2013, 20:00 W najbliższych latach dostaniemy z Brukseli aż 73 mld euro unijnego wsparcia. Na co je wydamy? O tym możesz zadecydować również ty. 50
  • High life na procentach 6 paź 2013, 20:00 Piękne, zadbane. Niczego im w życiu nie brakuje. Mimo to czują pustkę, którą zagłuszają alkoholem. Zawsze same i w ukryciu. Na zewnątrz są bez skazy. 54
  • Imperium nieczynne 6 paź 2013, 20:00 Choć rząd zamknięto dopiero tydzień temu, to paraliż władzy w USA trwa od miesięcy. Tłumaczymy – od A do Z – jak do tego doszło. 56
  • Brunatny świt 6 paź 2013, 20:00 Faszyści uzbrojeni w noże to po zapaści gospodarczej kolejna plaga trapiąca Grecję. Sytuacja w kraju przypomina grecką tragedię – wygranych jeszcze długo nie będzie. 60
  • Zakontraktowani na śmierć 6 paź 2013, 20:00 Imigranci bez wynagrodzenia budują lśniące stadiony, hotele i drogi. Padają przy tym jak muchy. Tak Katar przygotowuje się do Mundialu. 62
  • Wizjonerzy znad Wisły 6 paź 2013, 20:00 Polska przestała być tylko krajem wódki i kiełbasy. O nasze technologie biją się Nike, Deutsche Bahn i Coca-Cola. Poznajcie Polaków, którzy zadziwiają świat. 64
  • Rachunek za kanonizację 6 paź 2013, 20:00 Milion pielgrzymów, którzy przyjadą na kanonizację Jana Pawła II, to ratunek dla finansów państwa watykańskiego. 72
  • Miliarder ma problem 6 paź 2013, 20:00 Luksusowy, szybki i tani w użytkowaniu Model S produkcji Tesla Motors poszedł z dymem w wyniku banalnej stłuczki. Czy to koniec elektrycznej rewolucji? 74
  • Nieznośna lekkość próżni 6 paź 2013, 20:00 W filmie „Grawitacja” Sandra Bullock doświadcza kosmicznej udręki. Co się dzieje z człowiekiem w okołoziemskiej próżni? 76
  • Kto się śmieje, nie strzela 6 paź 2013, 20:00 „Polscy widzowie mają większe poczucie humoru niż twórcy” – mówi Juliusz Machulski. Do kin wchodzi „AmbaSSada” – komedia, w której reżyser zmienia losy świata. 78
  • Moizm z Kaszub 6 paź 2013, 20:00 Dzięki tej płycie inaczej spojrzałem na świat – mówi o swoim nowym, zaskakującym albumie Tomasz Makowiecki. 82
  • Kalejdoskop kulturalny 6 paź 2013, 20:00 Siła życia Sparaliżowany młody mężczyzna mruga powieką, wybierając w ten sposób kolejne wyrazy na planszach, które pokazuje mu matka. W wieku 25 lat pierwszy raz w życiu komunikuje się z otoczeniem. Słowa układają się w zdanie:... 84
  • Top 10- kultura 6 paź 2013, 20:00 Top 10 kino 1. „Turbo” reż. David Soren Imperial – Cinepix 2. „W imię…” reż. Małgośka Szumowska Kino Świat 3. „Czas na miłość” reż. Richard Curtis UIP 4. „Agenci” reż. Baltazar... 86
  • Szok przyszłości 6 paź 2013, 20:00 W średniowieczu analfabetą był człowiek niepiśmienny. Dziś jest nim ten, kto nie potrafi łowić ryb w oceanie informacji. Jeremy Gutsche ma wędkę dla każdego. 90
  • Trendy w biznesie 6 paź 2013, 20:00 Jak będą wyglądały praca przyszłości i przedsiębiorstwo 2.0? Do czego mogą służyć kamery w sklepach? Jak można skorzystać na WIFI - mówią eksperci Netii. 93
  • Biznes to Rozmowy 2013 6 paź 2013, 20:00 Czy technologia rządzi człowiekiem? Czy kryzys to szansa dla nowych firm? Jak na nim zarobić? Na te pytania starali się odpowiedzieć uczestnicy V kongresu Netii. 94
  • Technologia na co dzień 6 paź 2013, 20:00 Nowoczesne technologie zmieniają tryb naszego życia i kształtują nowe pokolenia. Pozwalają też zaoszczędzić naprawdę duże pieniądze. 96
  • Bomba tygodnia 6 paź 2013, 20:00 Niepolityczny Żmijewski Warszawa staje do boju referendalnego, obie strony politycznej barykady szukają zaufanych popleczników, bo nie ma to jak znana twarz popierająca polityka. Twarz oraz nazwisko. W medialnym galimatiasie ze zdumieniem... 98

ZKDP - Nakład kontrolowany