Nowy miecz samurajów

Nowy miecz samurajów

Dodano:   /  Zmieniono: 
Japonia ogłosiła zamiar powrotu do klubu światowych mocarstw Gramy w ten sam baseball, jemy te same potrawy, słuchamy tej samej muzyki, ubieramy się według tej samej mody" - zachwycał się niedawno Howard Baker, amerykański ambasador w Tokio, z okazji 150-lecia nawiązania oficjalnych stosunków między Waszyngtonem i Tokio. Po oficjalnym przedłużeniu obecności wojsk japońskich w Iraku 9 grudnia może dodać - mamy tych samych wrogów. Kraj Wschodzącego Słońca był kiedyś siłą zmuszany do otwarcia portów i zawierania układów ze światem zewnętrznym (w wyniku wizyty floty komandora Matthew Perry'ego w Zatoce Tokijskiej w 1853 r.) czy do porzucenia militarystycznych ciągot i przyjęcia demokratycznej konstytucji (po kapitulacji w 1945 r.). "Japonia staje się niezawodnym sojusznikiem, który przekracza oczekiwania USA" - pisał komentator liberalnego dziennika "Asahi Shimbun". Uwaga odnosiła się do przełomowej dla japońskiej strategii i praktyki politycznej ostatniego półwiecza decyzji rządu dotyczącej wysłania kontyngentu wojskowego do Iraku.
Misja niebojowa
550 japońskich żołnierzy, którzy rozlokowali się w pobliżu miasteczka As-Samawa, 300 km na południe od Bagdadu, wygląda jak normalna armia. Misja z nazwy jest jednak niebojowa i humanitarna. Jej celem jest zapewnienie dostaw wody, usług medycznych, odbudowa szkół, szpitali, dróg i innych elementów zniszczonej irackiej infrastruktury. To jednak pierwszy od zakończenia II wojny światowej japoński kontyngent wojskowy skierowany na tereny objęte działaniami bojowymi.
Japońska baza pod As-Samawą, najeżona elektroniką i dysponująca wszelkimi udogodnieniami - od baru karaoke po instalacje audiowizualne, salony internetowe i łączność satelitarną do codziennego kontaktu z rodzinami - przypomina luksusową superfortecę. Japońscy wojskowi, których większość ma zakaz wychodzenia poza teren bazy, starają się dowieść, że pozostając prawie przez 60 lat z dala od światowych wojen i konfliktów, zostali ukształtowani nieco inaczej niż ich koledzy z innych armii. Przede wszystkim bardziej niż na szczęk oręża stawiają na szelest pieniędzy. Japonia obiecała już najwyższą, po USA, pomoc finansową w odbudowie Iraku - 5 mld USD w najbliższych trzech latach. W tym roku wydano około 1,5 mld USD, z czego m.in. około 250 mln USD na budowę 13 irackich szpitali (jednego w As-Samawie), a ponad 30 mln USD na zakup 620 samochodów dla policji w całym Iraku (20 dla As-Samawy).
Tokio nie kryło nadziei, że dzięki szczodrości japoński kontyngent z potencjalnego obiektu ataków terrorystycznych stanie się dla Irakijczyków czymś w rodzaju kury znoszącej złote jaja, której trzeba i warto zapewnić ochronę. Nie podważyły tego nawet tragiczne incydenty w innych częściach Iraku - śmierć dwóch japońskich dyplomatów i dwóch dziennikarzy czy porwanie, na szczęście z pomyślnym finałem, trójki zakładników. Większych kłopotów przysparza co innego. Oczekiwania miejscowej ludności, która chce nie tylko regularnych dostaw wody do picia i elektryczności, ale także więcej pracy i więcej bezpieczeństwa, są tak wielkie, że Tokio niepokoi się, czy aby zdoła temu sprostać kilkusetosobowy kontyngent. Na razie strategia, według której "jen jest skuteczniejszy od miecza", zdaje się przynosić rezultaty.

Przekraczanie Rubikonu
Japonia wydała już w tym regionie 12 mld dolarów w czasie wojny w Zatoce Perskiej w 1991 r. (bez konkretnego zaangażowania politycznego, nie mówiąc o militarnym). Pieniądze rozmyły się w wojennym zamęcie, a do drugiej potęgi gospodarczej świata przywarła mało honorowa etykietka kraju "uprawiającego dyplomację książeczki czekowej". Same pieniądze nie dają szacunku - powiedział rok temu premier Koizumi, forsując w parlamencie pakiet ustaw, które pozwoliły wysłać japoński kontyngent na linię frontu. Innymi słowy, jeśli Japonia chce odgrywać w świecie rolę na miarę swoich możliwości i ambicji, musi wziąć na siebie stosowną część międzynarodowej odpowiedzialności, także w sytuacjach konfliktowych.
Japońskie zaangażowanie w Iraku nie byłoby jednak możliwe bez postępującego procesu rewizji powojennej strategii bezpieczeństwa narodowego, który w ostatnich trzech latach rządów Koizumiego wyraźnie przyspieszył. Art. 9 demokratycznej konstytucji, przyjętej w 1947 r. pod amerykańskie dyktando, zakazuje japońskim siłom zbrojnym udziału w wojnie i rozstrzygania konfliktów poza terytorium kraju. Nie pozwala też na utrzymywanie regularnej armii. Zamiast niej istnieją tzw. Siły Samoobrony. Formalnie wciąż obowiązuje w Tokio doktryna Yoshidy z 1946 r., zgodnie z którą Japonia koncentruje się na rozwoju gospodarczym, w kwestiach bezpieczeństwa i polityce międzynarodowej zdając się na USA. Rzeczywistość od dawna jednak przeczy tak sformułowanej wizji japońskiej polityki. Dlatego Koizumi otwarcie mówi, że Siły Samoobrony powinny się stać normalną armią, a Japonia "normalnym krajem". Jego zdaniem, wymaga to rewizji do końca 2005 r. japońskiej konstytucji i zmiany artykułu o wyrzeczeniu się udziału we wszelkiej wojnie.
Upieranie się przy "pokojowym" i czysto defensywnym charakterze japońskiego oręża może się wydać dziwne, zważywszy na to, że Siły Samoobrony liczą 145 tys. żołnierzy (plus 15 tys. rezerwistów), czyli o 30 proc. więcej niż na przykład armia brytyjska. Siły powietrzne dysponują najnowszą generacją myśliwców, ustępując liczebnością tylko lotnictwu USA. Marynarka, druga co wielkości w świecie, ma ponad 50 zaawansowanych niszczycieli, więcej niż amerykańska VII Flota na Pacyfiku. Japonia przeznacza wprawdzie na obronę zaledwie 1 proc. PKB, co jednak, biorąc pod uwagę wysokość dochodu narodowego, daje roczny budżet wojskowy w wysokości 50 mld USD (wyższy niż w Chinach, Wielkiej Brytanii czy Francji). Koizumi, zestawiając te realia z regionalnymi zagrożeniami, zwłaszcza ze strony sięgającej po nuklearną technologię Korei Północnej, pragnie poszerzyć interpretację prawa do samoobrony o możliwość udziału japońskich sił zbrojnych w akcji pomocy dla wojsk USA poza terytorium kraju, jeśli atak na Amerykanów zagraża bezpieczeństwu narodowemu Japonii.

Między Waszyngtonem a Pekinem
Liczba zwolenników usunięcia art. 9 z konstytucji rośnie, zwłaszcza wśród młodszej generacji. Według Ryoji Yamauchiego, znanego komentatora politycznego, Japonia być może wróci z Iraku bardziej militarystycznie nastrojona, ale Japończycy staną się w tym czasie mniej proamerykańscy. Jego zdaniem, Koizumi zręcznie zagrał na nastrojach patriotycznych i neokonserwatywnych w kraju, przedstawiając wysłanie wojsk do Iraku jako kwestię narodowej dumy.
W październiku grupa doradców premiera przedstawiła raport, kończący się wnioskiem, że Japonia "wreszcie powinna się stać normalnym państwem". Raport oznacza "drastyczne odejście" od polityki poprzednich rządów japońskich, otwarcie podnosząc kwestie, które przez kilkadziesiąt powojennych dziesięcioleci stanowiły w kraju tabu - uważa profesor Tetsuo Maeda, politolog z Tokyo International University.
Zdaniem autorów raportu, obecny japoński system nie przystaje do sytuacji w regionie i na świecie. Doradcy premiera postulują, że siły japońskie powinny stać się zdolne do "ataków prewencyjnych" na obce bazy rakietowe. Wzywają do stosownej odpowiedzi Japonii na nowe zagrożenia, takie jak użycie broni nuklearnej, biologicznej czy chemicznej przez terrorystów, oraz rozważenia aktywniejszej roli japońskich żołnierzy w misjach pokojowych za granicą (z możliwością użycia broni włącznie). Za konieczną uważają wreszcie liberalizację uchwalonego przed dziesięciu laty zakazu eksportu broni do Stanów Zjednoczonych i innych państw. Złagodzenie takich restrykcji, według doradców szefa rządu, jest niezbędne do umocnienia sojuszu wojskowego USA - Japonia.
Sojusz Waszyngton - Tokio jest dziś chyba najściślejszy od podpisania traktatu o bezpieczeństwie w 1951 r., a zgodność interesów największa od zakończenia wojny, ale w międzynarodowej polityce Japonii zaznaczają się zmiany. W ostatnich latach eksport decydował o połowie wzrostu japońskiego PKB. Jeszcze dwa lata temu Japonia eksportowała do USA dwa razy więcej niż do ChRL z Hongkongiem i Tajwanem. W ubiegłym roku eksport do tego obszaru pierwszy raz przekroczył wartość eksportu do Ameryki. - Coraz więcej Japończyków uważa - twierdzi Yoshihiro Sakai, dyrektor firmy Nomura Securities - że przyszłość kraju zależy od właściwego ułożenia stosunków zarówno z Chinami, jak i z USA.
Więcej możesz przeczytać w 51/2004 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

-
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 51/2004 (1151)

  • Na stronie - Trzeciorzędne cechy płciowe 19 gru 2004 Marek Belka i duża część jego rządu to tak naprawdę feministki Prawda istnieje. Wymyśla się tylko kłamstwo" - mówił malarz Georges Braque. Tę myśl polecam nowej męczennicy za demokrację i wolność słowa Magdalenie Środzie, pełnomocnikowi rządu ds. równego statusu kobiet i... 3
  • Skaner 19 gru 2004 WPADKA GENERAŁA BEZPIEKI Gen. Mirosław Milewski, były minister spraw wewnętrznych, może być najwyższym rangą funkcjonariuszem PRL skazanym za zbrodnię komunistyczną. Milewskiemu grozi dziesięć lat więzienia. W moskiewskich archiwach... 8
  • Dossier 19 gru 2004 Politycy powinni mieć pierwszeństwo w kolejce do prokuratora Radio Zet TOMASZ NAŁĘCZ wicemarszałek Sejmu RP Myślę, że posłanka Jakubowska któregoś dnia, kiedy się zderzy z twardą rzeczywistością, przeżyje wstrząs Program III... 9
  • Sawka 19 gru 2004 10
  • Kadry 19 gru 2004 11
  • Playback 19 gru 2004 13
  • M&M 19 gru 2004 NIE WYLECIELI W POWIETRZE Bajka - przegląd tygodnia: świadkowie załgani, bredzący ministrowie, posłanki z mężami, trutnie z UL-a, przestępczy kolesie czerwoni mieli lecieć na zsyłkę. Lotem Air Polonii 13
  • Poczta 19 gru 2004 Tanieją rozmowy w Internecie W artykule "Tanieją rozmowy w Internecie" (nr 48) pojawiła się błędna wiadomość, jakoby Wirtualna Polska uruchomiła usługę VoIP o nazwie Nawijka już po tym,jak pojawiła się ona w portalu o2. W... 13
  • Nałęcz - Zły pomysł 19 gru 2004 SLD powinien jak najszybciej porzucić nieszczęsny pomysł z Konwentem Konstytucyjnym Posłowie SLD złożyli w Sejmie projekt uchwały, by powołać Konwent Konstytucyjny. Konwent miałby się zająć opracowaniem zmian w ustawie zasadniczej. W jego skład wchodziliby m.in. byli... 14
  • Ryba po polsku - Polska na pryczy 19 gru 2004 Prokuratura i sądy mogą wkrótce wyaresztować najwybitniejszych działaczy lewicy wraz z rodzinami Studentom prawa, którzy dostali się na uczelnię z odwołania, bo mają odpowiednich rodziców, wykłada się, że dura lex, sed lex, że wszyscy są równi wobec prawa, że lex retro non... 15
  • Z życia koalicji 19 gru 2004 W związku z ostatnimi aresztowaniami oświadczamy, że nie nadążamy ze śledzeniem tego, który z polityków SLD aktualnie siedzi, który jest oskarżony, a który tylko podejrzany. Ponadto prokuratura zakazała nam... 16
  • Z życia opozycji 19 gru 2004 Były szef kancelarii Wałęsy, a obecnie adwokat Tomasz Kwiatkowski okazał się agentem esbecji - uznał Sąd Najwyższy. Tylko że my zupełnie nie rozumiemy, dlaczego tę informację podały wszystkie media. Prawdziwym niusem byłoby, gdyby... 17
  • Fotoplastykon 19 gru 2004 18
  • Małżeński kapitalizm polityczny 19 gru 2004 Tylko małżonkowie polityków i gangsterów potrafią się błyskawicznie bogacić To nie osoby z listy 100 najbogatszych Polaków "Wprost" ani nie najlepsi menedżerowie są najbardziej przedsiębiorczy w Polsce. Z oświadczeń majątkowych posłów oraz danych o majątku polityków wynika,... 20
  • Fabryka świętych 19 gru 2004 Dwustu Polaków czeka na wyniesienie na ołtarze Jan Paweł II jest hojniejszy w ogłaszaniu swych rodaków błogosławionymi i świętymi niż wszyscy jego poprzednicy razem wzięci. W ciągu 26 lat obecnego pontyfikatu więcej niż co dziesiąty nowy błogosławiony Kościoła katolickiego... 28
  • Brygady Kisiela 19 gru 2004 Adam Krzanowski, Teresa Bogucka i Jerzy Hausner odebrali Nagrody Kisiela 2004 Trudno pojąć, czemu żołnierz idzie do ataku - ale idzie" - pisał Stefan Kisielewski, przestrzegając, że ten, kto się boi wojny, przedwcześnie dojrzał do nieszczęścia. Kisiel, przyznając przed... 32
  • Giełda 19 gru 2004 Hossa Świat Menedżerowie optymizmu 51 proc. szefów europejskich spółek prognozuje, że ich firmy odnotują w tym roku lepsze wyniki niż w poprzednim - wynika z ankiety UPS Europe. Rok temu optymistami było zaledwie 40 proc.... 38
  • Polisa Belki 19 gru 2004 Rząd oddaje PZU Firmie Eureko i politykom SLD Od czterech lat trwa walka między skarbem państwa a holenderską grupą finansową Eureko o kontrolę nad PZU, największym w Polsce towarzystwem ubezpieczeniowym (w 2003 r. miało 53,1 proc. rynku). Konflikt zapoczątkowała dziwna... 40
  • Tygrys Balcerowicza 19 gru 2004 Zdechłego mamuta udało się w 1989 r. ożywić rządowi Mazowieckiego Mniej więcej piętnaście i pół roku temu w amerykańskim tygodniku "Time" pojawił się żart rysunkowy. Przedstawiał on leżącego na śniegu zdechłego mamuta, którego próbowano ożywić za pomocą kabli przeciągniętych... 44
  • Balcerowicz wprost - Zamiast wspomnień 19 gru 2004 Polski grunt wydał nie jeden, ale dwa socjalizmy: lewicowy i prawicowy Grudzień przed 15 laty był finałem prac, które miały przeobrazić zarówno naszą gospodarkę, jak i państwo. Przejście od planu do rynku i od socjalistycznego pseudopieniądza do waluty wymienialnej i nie... 50
  • Ser za milion euro 19 gru 2004 Producenci parmezanu stali się najbogatszymi rolnikami Europy Znajduje się tam góra cała tartego parmezanu, na której stoją ludzie i niczym innym się nie zajmują, tylko wyrabianiem makaronu i nadziewanych pierogów" - tak w 1349 r. w "Dekameronie" opisywał Boccaccio krainę... 52
  • 2 x 2 = 4 - Smutasy czy optymiści? 19 gru 2004 Płacimy wysoką cenę za fałszywe pojmowanie gospodarki rynkowej Co rusz dowiadujemy się z jakiegoś ośrodka badania opinii, że większość Polaków negatywnie ocenia minione piętnastolecie, że sprawy idą w złym kierunku, że przeżywamy kryzys. Same hiobowe wieści. Ciekawe jednak,... 54
  • Supersam 19 gru 2004 Szczyt elegancji Istotą elegancji jest zharmonizowanie wszystkich elementów ubrania, także dodatków. Dotyczy to również... markowych wiecznych piór. Kupując pióro Montblanc, do kompletu możemy... 56
  • Kompas sukcesu 19 gru 2004 Dobra pamięć do błędów i kiepska do sukcesów to gwarancja porażki! Gdy gra idzie o wysoką stawkę, prawdziwym geniuszem okazuje się ktoś taki jak Yogi Berra, słynny amerykański baseballista. Bijąc rekordy, nie myślał absolutnie o niczym innym tylko o tym, jak być najlepszym.... 58
  • Homo internetus 19 gru 2004 Gdy kilka dni temu zbankrutowały linie Air Polonia, na internetowym forum rozgorzała dyskusja o przyczynach upadku Pod koniec października pod Lublinem w wypadku zginął Krzysztof, na internetowym forum znany jako Winer. Był jednym z najaktywniejszych uczestników forum... 62
  • Elita z tombaku 19 gru 2004 Około 50 lat ma na Zachodzie przeciętny członek elity, w Polsce znacznie mniej Nie istnieje jedna klasa rządząca, lecz wiele elit cząstkowych, których dominacja jest ograniczona do poszczególnych dziedzin życia społecznego. W dodatku kontrolują się one i równoważą nawzajem. O... 64
  • Druga płeć - Via Lactea 19 gru 2004 Od połowy lat siedemdziesiątych sprzedano na świecie prawie 30 milionów kobiet Redaktor naczelna jednego z miesięczników dla ludzi sukcesu wygłosiła niedawno, na całkowitym luzie, bez najmniejszego skrępowania i publicznie, pogląd, że "wszyscy dziennikarze to prostytutki".... 68
  • Sarkofag Hitlera 19 gru 2004 Ruiny bunkra kanclerza III Rzeszy nadal są ukryte pod ziemią Jedynie szef mechaników Johannes Hentschel pozostał 2 maja 1945 r. w bunkrze Adolfa Hitlera. Wszyscy inni uciekli. Bunkier bez strzału został "zdobyty" przez oddział kilkunastu radzieckich sanitariuszek około... 70
  • Know-how 19 gru 2004 USG nie szkodzi Kilkakrotne wykonywanie badań ultrasonograficznych w ciąży nie wpływa negatywnie na rozwój dziecka - taki wniosek płynie z prac australijskich naukowców. Wcześniej obawiano się, że zbyt częste przeprowadzanie... 74
  • Jedzmy na zdrowie! 19 gru 2004 Fast food, chipsy i słodycze nie są przyczyną epidemii otyłości Morgan Spurlock, reżyser i bohater filmu "Super Size Me", po miesiącu opychania się w restauracjach McDonald`s przytył 11 kg, ma kłopoty z erekcją, nadciśnienie tętnicze, podwyższony poziom cholesterolu i cukru... 76
  • Gdzie się leczyć 19 gru 2004 Najlepsze szpitale (3): okulistyka, psychiatria, chirurgia Część 1 - kardiologia, kardiochirurgia, ortopedia Część 2 - neurochirurgia, otolaryngologia, ginekologia Czesław Miłosz zamiast się leczyć w Stanach Zjednoczonych, wolał się... 86
  • Bez granic 19 gru 2004 Piękno pylonów Francja ma swoją ślicznotkę. 17 grudnia prezydent Jacques Chirac oficjalnie otworzy pod Millau w południowej Francji najwyżej położony wiszący most świata. Most znajdujący się na wysokości 270 m zaprojektował... 96
  • Nowy miecz samurajów 19 gru 2004 Japonia ogłosiła zamiar powrotu do klubu światowych mocarstw Gramy w ten sam baseball, jemy te same potrawy, słuchamy tej samej muzyki, ubieramy się według tej samej mody" - zachwycał się niedawno Howard Baker, amerykański ambasador w Tokio, z okazji 150-lecia nawiązania... 98
  • Kwaśne pomarańcze 19 gru 2004 Rumuńscy postkomuniści triumfują w sfałszowanych wyborach Rumunia to nie Ukraina, to nie czas i miejsce na pomarańczową rewolucję. Mimo że wybory ewidentnie sfałszowano, protestów i masowych wieców nie będzie - mówią rumuńscy opozycjoniści. Tuż przed zakończeniem negocjacji... 102
  • Wirówka Kaddafiego 19 gru 2004 Libijski dykator kłamał, mówiąc, że rezygnuje z broni nuklearnej Rozpoczęliśmy dochodzenie w sprawie dwóch Szwajcarów, którzy nielegalnie handlowali technologiami nuklearnymi - poinformował niedawno Hansjuerg Mark Wiedmer, rzecznik prokuratury w Bernie. Musiało to poważnie... 104
  • Nacjonalistyczny patriotyzm 19 gru 2004 Niemcy będą świętować Dzień Martyrologii Wypędzonych? Angela Merkel, przewodnicząca CDU, kandydatka na kanclerza Niemiec, opowiedziała się na zjeździe swojej partii za utworzeniem w Berlinie Centrum przeciw Wypędzeniom. Tak jawne poparcie dla Eriki Steinbach można by uznać za... 106
  • Hegemon z przymusu 19 gru 2004 Hegemon z przymusu Samotne imperium, najpotężniejsze w dziejach świata, które niczego bardziej nie chce jak ze swej roli abdykować. Taki portret współczesnej Ameryki - wynikający z lektury książki Tadeusza Kisielewskiego "Imperium Americanum?" - nie przystaje do dominujących... 107
  • Menu 19 gru 2004 WYDARZENIA Krótko po Wolsku Aleksandra Wielka Dyskusje na temat seksualnej orientacji Aleksandra Macedońskiego rozpętane przez film Olivera Stone'a upoważniają mnie do zgłoszenia w tej sprawie własnej tezy. Tak zwany Aleksander M.... 108
  • Bóg Aleksander Wielki 19 gru 2004 Grobu Aleksandra poszukuje się dzisiaj niczym świętego Graala Zamiast na fantastyczne Śródziemie czy mityczną Troję reżyser Oliver Stone postawił na fakty. Jego trzygodzinna epicka superprodukcja "Aleksander" opowiada o najsłynniejszym wodzu starożytności - Aleksandrze... 112
  • Przeminęło z Aleksandrem 19 gru 2004 Przeminęło z Aleksandrem Rozmowa z OLIVEREM STONE'EM, reżyserem "Aleksandra" 114
  • Imperium Binga 19 gru 2004 Obrazy Besnarda i Cotteta z muzeum w Rogalinie sprowadzono na wystawę secesji w Amsterdamie Jack Nicholson urządził dwa salony w stylu secesji w swojej posiadłości w Beverly Hills. "Mam dosyć sterylnych, zimnych, odhumanizowanych mebli i tych wszystkich współczesnych... 116
  • Ueorgan Ludu 19 gru 2004 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 51 (116) Rok wyd. 3 WARSZAWA, poniedziałek 13 grudnia 2004 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Senator Kutz walczy o nowy model tradycyjnej śląskiej rodziny Senator Kazimierz Kutz, znany piewca... 120
  • Skibą w mur - Od barona do Balerona 19 gru 2004 Orgia tytularna to dziwadło, czysty kabotynizm lub wysokiej próby idiotyzm, ale tak nakazuje zwyczaj Ludzie, podobnie jak książki i artykuły w prasie, lubią mieć ładne tytuły. Tytuły zawsze odgrywały w Polsce znaczącą rolę. O kimś ważnym mówiono, że to człowiek utytułowany, a... 122