Piękna zima tej wiosny

Piękna zima tej wiosny

W części Massachusetts spadło nawet 68,6 cm śniegu (fot. sxc.hu) / Źródło: FreeImages.com
Meteorolodzy podkreślają, że choć mamy jedną z chłodniejszych wiosen, to wciąż w granicach normy. To żadne pocieszenie.

To, że meteorolodzy nas uspokajają, nie zmienia faktu, że wszyscy spodziewaliśmy się czegoś innego: maj – a zwłaszcza majówka – miał być inny. Ludzie mieli sobie spokojnie wypoczywać na słoneczku, sady miały pięknie rozkwitać w cieple, a rośliny kiełkować, by jesienią dać obfite plony. Rzeczywistość zaś jest taka, że sadownicy i rolnicy już liczą straty w plonach, a Polacy wrócili z majówki zziębnięci i zawiedzeni. Co się dzieje w pogodzie? Na nasze pytania o przyczyny i konsekwencje zawirowań aury odpowiadają fachowcy.

Słońca brakuje od początku roku, a teraz mokro i w nocy przymrozki. To normalne?

Dr Leszek Ośródka, klimatolog z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowego Instytutu Badawczego: Tak, bo w Polsce mamy klimat przejściowy strefy umiarkowanej pomiędzy klimatem oceanicznym na zachodzie i kontynentalnym na wschodzie. Stąd częste zmiany pogody są dla niego typowe. Podobnie jak znaczne wahania długości pór roku. W okresach przejściowych pór roku (wiosna i jesień) następuje przebudowa cyrkulacji atmosferycznej i od jej różnych elementów zależy, jakie ostatecznie warunki pogodowe się ukształtują. Zdarza się – i tak jest w tym roku – że od strony bieguna dociera bardzo zimne arktyczne powietrze, co powoduje obniżenie temperatur, przymrozki i opady śniegu. Tegoroczna sytuacja jest wyjątkowa jedynie pod tym względem, że przebudowa cyrkulacji trwa bardzo długo.

Śnieg zasypał Trójmiasto, opady były w innych miejscach. Powinniśmy się niepokoić?

Śnieg w maju nie jest czymś, co powinno nas niepokoić. To tylko kolejny kaprys aury, a nie efekt trwałej tendencji związanej ze zmiennością klimatu. Pamiętam, że mniej więcej 30 lat temu, 1 maja, spadł tak solidny śnieg, że zagrożone były pochody pierwszomajowe. Nam jest trudno takie zdarzenia uznawać za normę, bo żyjemy dniem dzisiejszym i śnieg w maju uważamy za warunki ekstremalne. A przecież mamy w tradycji tzw. zimnych ogrodników i każdy, kto ma ogród, wie, że przed 15 maja nie sadzi się wrażliwych na niskie temperatury roślin.

Przymrozki nie zawsze wyrządzają szkody w uprawach, czy tegoroczne mocno uderzyły w rolników i sadowników?

Filip Mazur, dyrektor Rolniczo-Sadowniczego Gospodarstwa Doświadczalnego w Przybrodzie Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu: Ten rok wyróżnia się negatywnie. Nie pamiętam maja, żeby tak długo było zimno i deszczowo. Przymrozki przychodzą co jakiś czas, czasem doprowadzają nawet do zniszczenia 100 proc. plonów. Na przykład kilka lat temu przyszedł do nas mróz – 8 st. C na wysokości dwóch metrów i nic nie mogliśmy zrobić, aby ochronić rośliny. W tym roku zagrożone są buraki cukrowe i kukurydza, które właśnie kiełkują. To dla nich najgorszy moment na przymrozek. Kwitnienie kończą czereśnie i brzoskwinie, którym wcześniej tej wiosny zaszkodził mróz.

Co z majowymi truskawkami, na które niecierpliwie czekamy?

Truskawki z gruntu mogą być dopiero w czerwcu i też nie wiadomo, jaki będzie to zbiór. Najprawdopodobniej w tym roku owoce będą droższe i będzie ich mało. Jeśli jest zimno i mokro, pszczoły też nie są tak aktywne, jak powinny w czasie kwitnienia. Przez to również owoców może być mniej.

Czy właściciele sadów mogą się bronić przed kaprysami aury?

Mogą, jeśli temperatura nie spadnie na wysokości dwóch metrów (wysokość kwiatów w sadach) poniżej – 3 st. C. W naszym sadzie robiliśmy opryski biostymulatorem, który poprawia funkcjonowanie roślin w sytuacji tzw. stresu – w tym przypadku niskiej temperatury. Kolejnym elementem ochrony kwitnących drzew przed przymrozkami może być oprysk wodą, bo ochrona zawiązków lodem jest dla rośliny bezpieczniejsza, chroni je przed niższą temperaturą na zewnątrz. Zastosowaliśmy również zadymianie drzewek, paląc wcześniej przygotowane i rozłożone baloty słomy.

Jak taka zmienna i chłodna aura wpływa na jakość powietrza, którym oddychamy? Ludzie ciągle jeszcze palą w piecach, aby się ogrzać.

Dr Leszek Ośródka: Pogoda w kratkę ma zdecydowanie korzystny wpływ na jakość powietrza. Nawet jeśli w związku z zimnem ludzie palą w piecach, silny wiatr szybko wywiewa te zanieczyszczenia. Zdarza się wyciszenie prędkości wiatru wieczorem i tworzą się inwersje [połączenie wysokiego ciśnienia i braku wiatru, skutkiem czego cząsteczki zanieczyszczonego powietrza nie mogą się poruszać ku górze – red.], ale odnotowywane obecnie stężenia zanieczyszczeń są dalece mniejsze niż zimą. Smog to jednak nie wszystko – gdy robi się ciepło, może pojawić się zagrożenie ozonem troposferycznym. Ozon, czyli trójatomowa odmiana tlenu i dość nietrwały gaz, jest bardzo silnym utleniaczem. Jego wysokie stężenia mogą powodować groźne poparzenia skóry. Na szczęście zagrożenie wysokim stężeniami ozonu w naszej strefie klimatycznej występuje jedynie przez kilka dni w roku i dotyczy bardzo słonecznej pogody.

Czy opady deszczu są w granicach normy dla tej pory roku?

Paweł Staniszewski, hydrolog z IMGW: Przez ostatnie lata skutkiem niedoborów opadów były obniżone stany wód w rzekach. Przepływ w rzekach był poniżej średniego, obniżał się też poziom wód podziemnych. To musiało się w końcu zmienić i tak się stało. Marzec i kwiecień były wilgotne, a zapowiada się, że i maj będzie w normie opadowej, a może i powyżej. Odbudowały się więc zasoby wód podziemnych, a to wpływa na poprawę warunków wilgotnościowych gleb, co jest ważne dla roślinności i rolnictwa. Kamil Prokopiuk, Instytut Hodowli i Aklimatyzacji Roślin: Przy tak dużych opadach deszczu istnieje zagrożenie wygnicia roślin rolniczych, takich jak zboża czy ziemniaki. Ale jeśli chodzi o trawy, a w szczególności trawniki, to pogoda jest wspaniała – prawie jak angielska.

Czy pojawiło się ryzyko powodzi?

Paweł Staniszewski: Ryzyko powodzi jest na razie zerowe. Jeśli opady utrzymają się w maju i czerwcu, będziemy mogli mówić o lokalnych podtopieniach. W ostatnich latach mieliśmy na tyle niskie poziomy wód, także gruntowych, że opady z ostatnich miesięcy jedynie wyrównały niedobory. Nie powinniśmy się obawiać ryzyka wystąpienia powodzi na większą skalę na terenie kraju.

W 2010 r., podczas wielkiej powodzi, również byliśmy po okresie suszy. Czy grozi nam powtórka?

Nie ma takich prognoz, żeby nam to miało grozić w maju. W 2010 r. w okresie zimowym było zdecydowanie więcej śniegu. Na śnieg, który zaczął topnieć w okresie wiosennym, nałożyły się opady deszczu w maju. W tym roku śniegu było mniej i stopił się już pod koniec lutego.

Kiedy możemy się spodziewać trwałej poprawy pogody?

Dr Leszek Ośródka: Po długich okresach chłodu i deszczu nastąpi wreszcie prawdziwa wiosna, chociaż jak zapowiadają prognozy długoterminowe, szału do końca maja nie będzie. Być może ten rok będzie należał do chłodniejszych, ale i tak będzie się mieścił w normie. Taka jest natura.

Tydzień przed majówką zapowiadano 20 st. C i słońce, a tuż przed już tylko 10 st. C i deszcz. Czy prognozy długoterminowe straciły sens?

To prawda, że im dłuższy horyzont czasowy, tym sprawdzalność mniejsza, ale taka prognoza może być orientacyjna. Nie ma natomiast zbyt dużej wartości praktycznej. Mamy coraz sprawniejszy aparat obliczeniowy, który potrafi w dłuższym horyzoncie czasowym przewidywać co najmniej pewne tendencje związane z prognozami meteorologicznymi. Modele klimatyczne pomagają później w strategicznym i naukowym podejściu do prognozowania.

Gdy kilka lat temu wiosna przyszła bardzo późno, mieliśmy długą i słoneczną jesień. Czy i tym razem możemy na to liczyć?

Trudno wyrokować. Bardzo bym chciał, bo byłoby to pięknym ukoronowaniem kolejnego roku wegetacyjnego, ale nie ma, niestety, takiej zależności statystycznej. Wierzę w to, że tak będzie. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 20/2017
Więcej możesz przeczytać w 20/2017 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 20/2017 (1786)

  • 14 maj 2017, 21:44 W ubiegłym tygodniu European Policy Information Center (EPICENTER, inicjatywa sześciu think tanków z Unii Europejskiej) opublikował drugą edycję Nanny State Index. Mierzy on, w jakim stopniu państwa UE, a właściwie ich władze, żeby być precyzyjnym, zniechęcają do alkoholu,... 3
  • 14 maj 2017, 20:00 200 niesamowitych albumów i książek o sztuce udostępniło już bezpłatnie na swojej stronie Muzeum im. Solomona Guggenheima Wygrana Szymon Nehring wygrał 15. Międzynarodowy Mistrzowski Konkurs Pianistyczny im. Artura Rubinsteina w Tel... 6
  • 14 maj 2017, 20:00 JEST WRESZCIE TERMIN TEGOROCZNEGO KONGRESU PIS. To epokowe wydarzenie ma się odbyć w lipcu. Wszyscy w PiS na nie czekają, bo wiadomo, że efektem kongresu mogą być przetasowania w rządzie. Dlatego już wielu rozpoczęło grę polegającą na... 10
  • 14 maj 2017, 20:00 Przebój tygodnia? Jaka róża, taki cień. TO NIEPRAWDA, ŻE POLSKĄ POLITYKĄ RZĄDZĄ TRUMNY DMOWSKIEGO I PIŁSUDSKIEGO. Polską rządzą inni nieobecni ludzie – uchodźcy. TO NA NICH PRZEJECHAŁ SIĘ GRZEGORZ SCHETYNA, UDZIELAJĄC DZIEŃ PO... 12
  • 14 maj 2017, 20:00 Jeden z wstrząsających reportaży sądowych Heleny Kowalik można przeczytać w tym numerze „Wprost” (str. 52). Chwalimy się tym, ponieważ nasza autorka odebrała właśnie Nagrodę Honorową Stowarzyszenia Krajowy Klub Reportażu.... 13
  • 14 maj 2017, 20:00 RAFAŁ GÓRSKI W 1950 R. TYLKO 30 PROC. LUDZI NA ŚWIECIE MIESZKAŁO W MIASTACH. Dzisiaj przekroczyliśmy 50 proc., w 2050 r. dwie trzecie ludności świata zamieszka w mieście. W Polsce w 10 największych żyje ponad 9 mln ludzi, co stanowi 24... 13
  • 14 maj 2017, 20:00 Stołeczna premiera najnowszego filmu Jana Kidawy-Błońskiego „Gwiazdy” była bez wątpienia towarzyskim wydarzeniem minionego tygodnia. Korytarze Cinema City na warszawskiej Sadybie wieczorem 9 maja pełne były gwiazd sportu, tych obecnych... 14
  • 14 maj 2017, 20:00 prof. Magdalena Środa, filozofka, feministka NIE DOŚĆ, ŻE PIĘKNA, NIE DOŚĆ, ŻE LAICKA, TO JESZCZE MA TAKIEGO PREZYDENTA! Młody, energiczny, autentyczny (ale nie „autentycznością” chama, co dziś w polityce jest nader często... 16
  • 14 maj 2017, 20:00 Jan Wróbel, zawodowy nauczyciel, dziennikarz, publicysta PYTAJĄ MNIE, CZY NOWA PODSTAWA PROGRAMOWA Z HISTORII I POLSKIEGO JEST ZŁA. Odpowiadam, że tak i pytający kiwają głowami ze zrozumieniem: no tak, ta pisowska propaganda… I odchodzą,... 16
  • 14 maj 2017, 20:00 Magdalena Żuk nie jest jedyna. W tym roku doszło już do kilku tajemniczych zabójstw Polek w innych krajach. 18
  • 14 maj 2017, 20:00 Magdalena Żuk nie jest jedyną Polką, która w tym roku zginęła w tajemniczych okolicznościach za granicą. Jednak to o tej sprawie piszą nieustannie od dwóch tygodni co kilka godzin portale, badają ją ministrowie, detektywi, media, a przede wszystkim internet. 18
  • 14 maj 2017, 20:00 Andrzej Duda rusza do walki o kolejną kadencję w Pałacu Prezydenckim. Wymienia ludzi w swoim otoczeniu i podejmuje inicjatywy, które będzie mógł zapisać na koncie swoich osobistych sukcesów. Bo na razie nie ma się czym pochwalić. 25
  • 14 maj 2017, 20:00 Były szef MSW Bartłomiej Sienkiewicz wyjechał na Ukrainę. Jak mówi „Wprost”, pracuje tam w fundacji jako... wolontariusz. 28
  • 14 maj 2017, 20:00 Prawnicy powinni uczestniczyć w reformie wymiaru sprawiedliwości. Kongres Prawników Polskich jest ostatecznym testem, czy dojdzie do dialogu z władzą – mówi Maciej Bobrowicz. 30
  • 14 maj 2017, 20:00 Meteorolodzy podkreślają, że choć mamy jedną z chłodniejszych wiosen, to wciąż w granicach normy. To żadne pocieszenie. 34
  • 14 maj 2017, 20:00 Po tym, jak PO wyraźnie zaostrzyła retorykę w kwestii uchodźców, można się spodziewać jeszcze mocniejszych niż dotąd szlabanów na polskich granicach. 36
  • 14 maj 2017, 20:00 Ginekolodzy i urolodzy stają się powoli lekarzami pierwszego kontaktu. Przedstawiamy szpitale, gdzie leczą oni najlepiej. 38
  • 14 maj 2017, 20:00 Mamy jeden z najniższych w kraju wskaźników umieralności okołoporodowej – mówi Irena Kierzkowska, dyrektor WSS w Olsztynie. 44
  • 14 maj 2017, 20:00 Dysponujemy pełną ofertą badań dla kobiet – mówi lek. med. Michał Milczarek, dyrektor operacyjny w Alab Laboratoria. 45
  • 14 maj 2017, 20:00 O małoinwazyjnej chirurgii kręgosłupa mówią Mariusz Głowacki oraz Radosław Michalik, neurochirurdzy z CM Gamma. 46
  • 14 maj 2017, 20:00 Jeszcze niezbyt często, ale zdarza się, że młodzi zamiast na zmywak do Anglii ruszają w Polskę, by znaleźć lepszą pracę i dobre miejsce do życia. 48
  • 14 maj 2017, 20:00 147 mln zł kredytu z Europejskiego Banku Inwestycyjnego w ramach planu Junckera to w Poznaniu 1,1 tys. nowych lokali mieszkalnych w systemie najmu z dojściem do własności. 51
  • 14 maj 2017, 20:00 Te dzieci były dla biegłych i sądu jak paczka z dynamitem, której trzeba się szybko pozbyć. Kolejny rozdział w ich historii może dopisać wkrótce Sąd Najwyższy. 52
  • 14 maj 2017, 20:00 Państwowe spółki dostały lekkiej zadyszki. Polską gospodarkę napędza prywatny biznes. 56
  • 14 maj 2017, 20:00 Polacy mogli już stracić ponad 2 mln zł, inwestując na rynku walutowym. 68
  • 14 maj 2017, 20:00 Woda Żywiec Zdrój od Francuzów z Danone’a, Ptasie Mleczko od Japończyków z Lotte albo wędlina Sokołów od Duńczyków z Danish Crown to według Lidla polskie produkty. Parę dni temu sieć marketów ruszyła z akcją „Tydzień polskich... 72
  • 14 maj 2017, 20:00 Lego Technic obchodzi 40. urodziny. W 1977 r. projektanci Jan Ryaa i Erik Bach postanowili wykreować zaawansowane modele maszyn ze złożonymi, ruchomymi elementami. W ten sposób narodziła się nowa seria. Na początku, w formie minimodeli,... 74
  • 14 maj 2017, 20:00 X Forum Inwestycyjne w Tarnowie odbyło się pod hasłem „Ludzie – Technologie – Zarządzanie”. 76
  • 14 maj 2017, 20:00 Wielkie inwestycje chińskie w Polsce miały już kilka startów i falstartów. Czy wizyta premier Beaty Szydło w Chinach zmieni tę sytuację? 79
  • 14 maj 2017, 20:00 Ten największy projekt geopolityczny XXI w. zweryfikuje gospodarki wielu krajów – mówi Radosław Pyffel, polski przedstawiciel w Azjatyckim Banku Inwestycji Infrastrukturalnych. 80
  • 14 maj 2017, 20:00 Brigitte Macron pomogła mężowi zostać prezydentem Francji i raczej nie poprzestanie na tradycyjnej roli gospodyni Pałacu Elizejskiego. 82
  • 14 maj 2017, 20:00 To nie moja wina – urodziłem się w Londynie. Cóż, jak wiadomo: „nobody is perfect”. Nikt nie jest ideałem, a już na pewno na sto procent nie ja. 85
  • 14 maj 2017, 20:00 Kule wystrzelone 13 maja 1981 r. na placu św. Piotra trafiły rykoszetem wielu ludzi, bezpośrednio i pośrednio związanych z Janem Pawłem II. Wielu z nich ma poczucie, że odegrało w historii zamachu na papieża kluczową i oczywiście wyłącznie pozytywną rolę. 86
  • 14 maj 2017, 20:00 Swój najnowszy album „inFinite” znów umieścili na listach najlepiej sprzedawanych płyt. W maju przyjadą do Polski na dwa koncerty. O legendzie rocka – zespole Deep Purple – opowiada basista grupy Roger Glover. 90
  • 14 maj 2017, 20:00 „Obcy” to sprawna maszynka do zarabiania pieniędzy. Nic więc dziwnego, że Ridley Scott znów ją wprawił w ruch. 94
  • 14 maj 2017, 20:00 Taki rok jak 2017 jest sejsmografem świata sztuki. Bo tylko raz na 10 lat w jednym roku odbywają się najważniejsze wydarzenia z tej dziedziny kultury. 96
  • 14 maj 2017, 20:00 FILM Niczym nieskrępowana rozrywka Sam sobie nie wierzę: seans „Strażników Galaktyki vol. 2” sprawił mi wielką frajdę. Właśnie „frajdę” – dziecięcą i szczerą. Dokładnie taką, o jaką chodzi w kinie rozrywkowym. James Gunn... 99
  • 14 maj 2017, 20:00 KSIĄŻKA Pop ze śmietnika BRAWUROWY, ALE JEDNAK DROBIAZG, po który warto sięgnąć w oczekiwaniu na poważniejszą propozycję Doroty Masłowskiej. Cykl felietonów, publikowanych w internetowym dwutygodniku, poświęconych przede wszystkim... 100
  • 14 maj 2017, 20:00 TEATR Hello, Dolly! NAZWISKO HENRIETTY LACKS NA PEWNO NIC WAM NIE POWIE, A POWINNO, bo w 1951 r. komórki tej kobiety po raz pierwszy zostały pobrane do prowadzenia eksperymentów naukowych, z których korzystają dziś wszyscy chorzy. Z tą... 101
  • 14 maj 2017, 20:00 KSIĄŻKA Bohaterowie są zmęczeni Nesbø to dziś numer 1 skandynawskiego kryminału. Twórca książkowych blockbusterów, który sprzedał już ponad 30 mln egzemplarzy swoich powieści. To śledczy z Oslo, specjalista od seryjnych morderców,... 102
  • 14 maj 2017, 20:00 Nie być na pierwszym Comic Con to grzech. Wydarzenie otworzy Jan A.P. Kaczmarek – polski kompozytor, laureat Oscara za muzykę do filmu „Marzyciel”. 103
  • 14 maj 2017, 20:00 JAKO PRZEDSZKOLAK NIE LUBIŁAM BAJEK. Rodzice stawali na głowie, ż eby mnie zainteresować baś niami. Andersen – nie, bracia Grimm – nie, wierszyki – nic z tego! Mó j ojciec, pewnie w akcie desperacji, wzią ł „Przygody Tomka... 104
  • 14 maj 2017, 20:00 WALDEMAR SKRZYPCZAK, generał broni Wrozważanych przez strategów scenariuszach początku wojny z Rosją szczególną rangę, wręcz o strategicznym znaczeniu, nadano niewielkiemu obszarowi zwanemu „przesmykiem suwalskim”. Z miejsca stał... 106

ZKDP - Nakład kontrolowany