Cyfrowa nieśmiertelność

Cyfrowa nieśmiertelność

Dotarcie do najbliższych gwiazd może wymagać odbycia podróży trwającej wiele ludzkich pokoleń. Zatem przedłużenie ludzkiego życia i poszukiwanie nieśmiertelności mogą odegrać istotną rolę w badaniach Wszechświata. Narodził się też pomysł, by wgrać świadomość człowieka do komputera i wysłać ją do gwiazd.

Michio Kaku

Uczeni wytrwale pracują nad wydłużeniem ludzkiego życia i czynią ogromne postępy na drodze do zrozumienia procesów starzenia się. Tymi badaniami interesują się niezmiernie wszyscy, którzy marzą o badaniu kosmosu, ponieważ odległości między gwiazdami są tak ogromne, że lot do nich może trwać nawet całe stulecia. Oznacza to, że od chwili wybudowania statków kosmicznych i wyruszenia w podróż do gwiazd aż do osiedlenia się na odległych planetach musiałoby przeminąć wiele ludzkich pokoleń. Aby taka podróż mogła się odbyć, na statku musiałoby przeżyć całe swoje życie wiele pokoleń ludzi. Inną możliwością mogłoby być wprowadzenie astronautów i pionierów w stan hibernacji lub wydłużenie w jakiś sposób ludzkiego życia. (…)

Biblioteka dusz

Oprócz biologicznej nieśmiertelności możemy również rozważać tak zwaną nieśmiertelność cyfrową, która wiąże się z niezwykle interesującymi problemami natury filozoficznej. W dłuższej perspektywie czasu cyfrowa nieśmiertelność może się okazać najlepszym sposobem na badanie odległych gwiazd. Jeśli się przekonamy, że nasze delikatne biologiczne ciała nie zdołają znieść trudów podróży do innych gwiazd, będziemy mogli rozważyć możliwość wysłania tam jedynie świadomości. (…)

W dzisiejszych czasach pozostaje po nas ogromny ślad cyfrowy. Wystarczy na przykład przejrzeć listę transakcji dokonanych kartą kredytową, by ustalić, w jakich krajach byliśmy, jakie dania najbardziej nam smakują, w co się ubieramy i do jakiej szkoły chodziliśmy. Do tego dochodzą jeszcze wpisy na blogach, pamiętniki, e-maile, filmy wideo, zdjęcia i tym podobne. Cała ta informacja mogłaby posłużyć do stworzenia holograficznej postaci, która będzie mówiła i zachowywała się tak samo jak my, a ponadto będzie miała nasze nawyki i wspomnienia. Kiedyś powstanie być może Biblioteka Dusz. Zamiast czytać książkę o Winstonie Churchillu, będziemy mogli po prostu z nim porozmawiać. Przeprowadzimy wywiad z hologramem, który będzie miał taką samą jak Churchill mimikę, mowę ciała i akcent. Program wyświetlający hologram będzie miał dostęp do jego szczegółowej biografii, dzieł i wypowiedzi na tematy polityczne, religijne i osobiste. Pod każdym względem będziemy mieli wrażenie, że rozmawiamy z prawdziwym Winstonem Churchillem. Ja osobiście ucieszyłbym się niezmiernie, gdybym mógł podyskutować z Albertem Einsteinem o teorii względności. Kiedyś nasi prapra… prawnukowie będą mogli sobie z nami porozmawiać. To jest właśnie jedna z form cyfrowej nieśmiertelności.

Ale czy to naprawdę będziemy my? Przecież to jedynie jakaś maszyna powoła do życia symulację, która będzie zachowywała się jak my i będzie znała szczegóły naszej biografii. Duszy, jak powiedzieliby niektórzy, nie da się sprowadzić do zbioru informacji. Co się jednak stanie, gdy posiądziemy umiejętność odtwarzania w komputerze ludzkiego mózgu, neuron po neuronie, tak że zostaną w nim zapisane wszystkie nasze wspomnienia i uczucia? Kolejnym poziomem cyfrowej nieśmiertelności, wykraczającym poza Bibliotekę Dusz, jest Human Connectome Project (Projekt [poznania] Ludzkiego Konektomu [czyli kompletnej mapy sieci połączeń neuronalnych – red.]), będący ambitnym przedsięwzięciem, które ma na celu sporządzenie cyfrowej kopii całego ludzkiego mózgu.

Dwie metody digitalizacji mózgu

Digitalizację ludzkiego mózgu próbuje się przeprowadzić na dwa rożne sposoby. Pierwszy z nich wybrali naukowcy realizujący w Szwajcarii przedsięwzięcie Human Brain Project (Projekt [badania] Ludzkiego Mózgu). Uczeni ci próbują stworzyć program komputerowy, który będzie symulował wszystkie podstawowe funkcje mózgu z wykorzystaniem tranzystorów zamiast neuronów. Jak dotąd, udało im się przeprowadzić przez kilka minut symulację „procesu myślenia” myszy i królika.

Celem projektu jest stworzenie komputera, z którym będzie można prowadzić sensowną rozmowę jak z prawdziwym człowiekiem. Henry Markram, kierownik tego przedsięwzięcia, twierdzi, że „jeśli wszystko zostanie dobrze zrobione, to taki komputer powinien mówić jak zwyczajny człowiek oraz przejawiać ludzką inteligencję i zachowanie”. Można więc powiedzieć, że jest to podejście elektroniczne – badacze chcą skopiować inteligencję zawartą w mózgu za pomocą ogromnego układu tranzystorów o dużej mocy obliczeniowej. W Stanach Zjednoczonych uczeni postawili sobie podobny cel stworzenia mapy wszystkich połączeń między neuronami w mózgu, ale stosują podejście biologiczne. Projekt ten nosi nazwę BRAIN Initiative (Inicjatywa MÓZG, przy czym słowo BRAIN w angielskiej nazwie jest w istocie skrótem od Brain Research through Advancing Innovative Neurotechnologies – badanie mózgu przez rozwój innowacyjnych neurotechnologii).

Celem przedsięwzięcia jest opisanie, komórka po komórce, całej struktury neuronów tworzących mózg i sporządzenie mapy wszystkich połączeń między nimi. Ponieważ ludzki mózg zawiera około 100 mld neuronów, a każdy z nich jest połączony z mniej więcej tysiącem innych komórek nerwowych, można by odnieść wrażenie, że stworzenie takiej mapy jest zadaniem niewykonalnym. (Nawet względnie proste zadanie, polegające na sporządzeniu mapy mózgu komara, wymaga zebrania takiej ilości danych, że gdybyśmy chcieli je zapisać na płytach CD, to krążki z danymi wypełniłyby cały pokój, od podłogi po sufit). Na szczęście komputery i roboty pozwoliły nam niesłychanie skrócić czas takich badań i zmniejszyć pracochłonność tej niezwykle żmudnej, wręcz herkulesowej pracy. Jednym ze stosowanych podejść jest metoda „krój i badaj” polegająca na krojeniu mózgu na tysiące cienkich plasterków, które następnie bada się pod mikroskopem w celu ustalenia wszystkich połączeń między neuronami. Uczeni z Uniwersytetu Stanforda, którzy opracowali technikę nazwaną optogenetyką, zaproponowali niedawno znacznie szybszą metodę prowadzenia tego typu badań.

Wymaga ona wyodrębnienia najpierw białka opsyny, ktore uczestniczy w procesie widzenia. Jeśli na komórkę nerwową zawierającą opsynę pada światło, białko to natychmiast uaktywnia neuron i zmusza go do wysłania sygnału elektrycznego. Wykorzystując inżynierię genetyczną, możemy wprowadzić gen kodujący opsynę do neuronów, które chcemy badać. Jeśli później skierujemy światło na interesujący nas obszar mózgu myszy, zmusimy neurony związane z pewną aktywnością mięśni do wysłania sygnału, a wówczas mysz zacznie się zachowywać w określony sposób, na przykład pobiegnie. W ten sposób uda się ustalić, które połączenia neuronowe służą do sterowania określonym zachowaniem.

To ambitne przedsięwzięcie może nam na przykład pomóc w odkryciu tajemnic chorób umysłowych, które są jednymi z najbardziej wyniszczających dolegliwości, na jakie cierpi nasz gatunek. Jeśli będziemy mieli mapę ludzkiego mózgu, to być może uda się wskazać, gdzie znajduje się źródło takich przypadłości. (Wszyscy na przykład rozmawiamy ze sobą w myślach. Gdy to robimy, lewa część mózgu, w której mieszczą się zdolności językowe, nawiązuje połączenie z korą przedczołową. Jednak u schizofreników lewa część mózgu uaktywnia się bez udziału kory przedczołowej, w której mieści się nasza świadomość. Ponieważ lewa półkula nie kontaktuje się z korą przedczołową, schizofrenik ma wrażenie, że głosy rozlegające się w jego głowie są prawdziwe). Nawet mimo zastosowania takich przełomowych nowych technik sporządzenie szczegółowej mapy ludzkiego mózgu może zabrać naukowcom jeszcze kilkadziesiąt lat wypełnionych żmudną pracą. Jeśli jednak przyjmiemy, że w końcu nam się to uda – może już pod koniec XXI stulecia – to czy wtedy będziemy mogli wgrać swoją świadomość do komputera i wysłać ją do gwiazd?

Czy dusza jest tylko informacją?

Jeśli po naszej śmierci nasz konektom będzie nadal żył, to czy będzie to znaczyło, że jesteśmy w pewnym sensie nieśmiertelni? Czy to, że nasz mózg może być zdigitalizowany, oznacza, iż dusza jest tylko informacją? Czy dzięki zapisaniu na dysku wszystkich obwodów neuronowych i wspomnień zawartych w mózgu będziemy mogli załadować tę informację do superkomputera i uzyskać mózg komputerowy, który będzie się zachowywał jak prawdziwy? Czy będzie można go odróżnić od prawdziwego mózgu? Niektórzy uważają, że taka wizja jest odrażająca, ponieważ po załadowaniu umysłu do komputera musielibyśmy spędzić całą wieczność uwięzieni w sterylnej maszynie. Ich zdaniem byłoby to gorsze od śmierci. (…) Choć perspektywa życia w komputerze może się niektórym wydawać mało kusząca, to jednak nie ma żadnych powodów, dla których musiałoby to oznaczać rezygnację z odbierania wszystkich wrażeń, jakie są udziałem żywej, oddychającej ludzkiej istoty. Nasz konektom będzie się wprawdzie znajdował w potężnym komputerze, ale nic nie stoi na przeszkodzie, by mógł sterować robotem przypominającym nas w każdym calu. Odczuwalibyśmy wówczas wszystko to, czego doświadcza robot i, praktycznie rzecz biorąc, mielibyśmy wrażenie, że znajdujemy się w prawdziwym ciele, może nawet obdarzonym jakimiś nadludzkimi zdolnościami.

Wszystko, co widzi i czuje robot, byłoby przesyłane do komputera i wprowadzane do naszej świadomości. Zatem sterowanie z wnętrza komputera awatarem będącym robotem byłoby nieodróżnialne od sytuacji, w której naprawdę znajdowalibyśmy się „wewnątrz” takiego awatara. W ten sposób moglibyśmy odwiedzać odległe planety. Nasz nadludzki awatar mógłby wytrzymać piekielny skwar na planetach spalonych słońcem lub mroźne temperatury na odległych lodowych księżycach. Statek przewożący komputer z naszym konektomem mógłby polecieć do jakiegoś nowego układu planetarnego. Po dotarciu do odpowiedniej planety nasz awatar mógłby się wybrać na jej powierzchnię, nawet gdyby atmosfera była tam trująca dla ludzi. Informatyk Hans Moravec wymyślił jeszcze bardziej zaawansowaną formę wgrywania umysłu ludzkiego do komputera. W rozmowie ze mną stwierdził, że takie załadowanie naszego umysłu do maszyny mogłoby się odbywać bez utraty świadomości. Najpierw umieszczono by nas na stole operacyjnym obok leżącego tam już robota. Potem chirurg wyjmowałby pojedyncze neurony z mózgu i umieszczał ich kopie (zbudowane z tranzystorów) wewnątrz robota. Specjalny kabel przez cały czas łączyłby neurony przekształcone już w układy tranzystorów z naszym mózgiem. W miarę upływu czasu w mózgu byłoby coraz mniej neuronów, a w robocie przybywałoby elektronicznych kopii wyjętych komórek.

Ponieważ nasz mózg byłby podłączony do mózgu robota, zachowalibyśmy pełną świadomość, mimo iż coraz więcej komórek nerwowych miałoby postać układu elektronicznego. W końcu, bez utraty świadomości, cały nasz mózg i wszystkie znajdujące się w nim neurony zostałyby zastąpione siecią tranzystorów. Po skopiowaniu wszystkich 100 mld neuronów połączenie między ciałem a sztucznym mózgiem zostałoby wreszcie przerwane. Odwracając głowę na stole operacyjnym, zobaczylibyśmy wówczas nasze stare ciało pozbawione mózgu, ponieważ cała świadomość znajdowałaby się już wewnątrz robota. Wciąż jednak zachowuje ważność postawione wcześniej pytanie: czy to naprawdę bylibyśmy my? Większość naukowców powiedziałaby, że jeśli jakiś robot potrafi wiernie naśladować wszystkie aspekty naszego zachowania aż do najmniejszego gestu, przechowuje wszystkie nasze wspomnienia i przyzwyczajenia, a w dodatku jest nieodróżnialny od oryginału pod każdym możliwym względem, to z praktycznego punktu widzenia jest „nami”. Jak się przekonaliśmy, odległości między gwiazdami są tak ogromne, że dotarcie nawet do najbliższych gwiazd może wymagać odbycia podróży trwającej przez wiele ludzkich pokoleń.

Zatem wielopokoleniowe wyprawy kosmiczne, przedłużenie ludzkiego życia i poszukiwanie nieśmiertelności mogą odegrać istotną rolę w badaniach Wszechświata. Z kwestią nieśmiertelności wiąże się jeszcze inne, ważniejsze nawet pytanie: czy istnieją jakieś granice nie tylko wydłużania ludzkiego życia, ale też ulepszania naszego ciała? Gdy zaczniemy zmieniać kod genetyczny odziedziczony po przodkach, otworzą się przed nami zupełnie nowe możliwości. Biorąc pod uwagę, jak szybko postępują prace nad stworzeniem interfejsu mózg–komputer i rozwojem inżynierii genetycznej, wydaje się bardzo możliwe, że kiedyś będziemy w stanie tworzyć ulepszone ciała obdarzone zupełnie nowymi zdolnościami i umiejętnościami. Prawdopodobnie pewnego dnia wkroczymy w erę „postludzką” i być może właśnie wtedy będziemy najlepiej przygotowani do rozpoczęcia eksploracji Wszechświata.

Okładka tygodnika WPROST: 1/2019
Więcej możesz przeczytać w 1/2019 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 1/2019 (1867)

  • Bądźmy otwarci na zmiany 26 gru 2018, 20:00 Co przyniesie 2019 r.? Na to pytanie poszukujemy odpowiedzi w tym wydaniu „Wprost”. Zapraszam do lektury. Ja natomiast dodam: nowy rok przyniesie zmiany, jakich się nie spodziewamy. Niby wiemy, że świat się zmienia, ale nie do końca sobie... 3
  • Niedyskrecje parlamentarne 26 gru 2018, 20:00 OPOZYCJA MODLI SIĘ O ARESZTOWANIA. To nie żart, tylko wnioski płynące z wyborów samorządowych. W Koszalinie, mieście posła Stanisława G. (aresztowanego przed wyborami samorządowymi, wypuszczonego i ostatnio ponownie zatrzymanego),... 6
  • Obraz tygodnia 26 gru 2018, 20:00 3+1 Najskromniejszy polski gwiazdor Dawid Podsiadło 3 razy z rzędu wystąpił na wyprzedanym do ostatniego miejsca Torwarze, więc z rozpędu zagrał jeszcze na Dużej Scenie Teatru Narodowego Przegrany Jose Mourinho, największy megaloman... 8
  • Info radar 26 gru 2018, 20:00 PiS szykuje program dla Polonii Partia Jarosława Kaczyńskiego chce zaproponować program pomocowy dla Polaków wracających z emigracji. – Dostajemy sygnały, że ci, którzy wyjechali za granicę w celach zarobkowych, są skłonni wrócić... 10
  • Kusząca wizja wcześniejszych wyborów 26 gru 2018, 20:00 OSTATNIO SCENA POLITYCZNA ŻYJE SPEKULACJAMI, CZY DOJDZIE DO SKRÓCENIA kadencji obecnego parlamentu i w związku z tym wyborów do Sejmu i Senatu będziemy mieli wczesną wiosną. Opozycja grzmi, że PiS boi się protestów społecznych oraz... 11
  • Utrata płynie przez kawiarnię 26 gru 2018, 20:00 Pusto się robi wokół, coraz bardziej pusto. Ludzie umierają i wtedy dokładnie widać, jak to ktoś głupio wymyślił, że nie ma ludzi niezastąpionych. 12
  • Dobry rok 2019? 26 gru 2018, 20:00 Lewo TO BĘDZIE DOBRY ROK. ROK ATRAKCJI, NIESPODZIANEK I CUDÓW. Atrakcji – bo idą wybory, szykują się więc zmiany, będą emocje, rotacje, nowe twarze, nowe hasła. Niespodzianek – bo kandydaci mają coraz więcej narzędzi, by nas... 14
  • Trendy 2019 26 gru 2018, 20:00 1. Donald Tusk To nazwisko w przyszłym roku będzie budziło największe emocje na naszej scenie politycznej. Powrotu Donalda Tuska do działalności publicznej w Polsce wyczekuje spora grupa polityków opozycji. Jedni dlatego, iż stracili na... 16
  • Polityczne rafy 2019 26 gru 2018, 20:00 Ten rok przesądzi o naszej scenie politycznej na najbliższe cztery lata. Nic dziwnego, że politycy szykują się do dziewięciomiesięcznej batalii o władzę. „Wprost” przewiduje, co może wywrócić ich plany. 26
  • Nie przesuwajmy Polski na Wschód 26 gru 2018, 20:00 Jedyny realny wybór, przed jakim stoi Polska, to opcja prozachodnia i opcja wschodnia – mówi prof. Jerzy Buzek, były premier i szef Parlamentu Europejskiego. 31
  • PiS przegra, ale wygra 26 gru 2018, 20:00 Sądzę, że po wyborach parlamentarnych PiS utrzyma władzę – mówi prof. Janusz Czapiński, psycholog społeczny. 37
  • Lis w samotrzasku 26 gru 2018, 20:00 Pogmatwane dzieje podwyżki cen prądu, która ma ponoć być, a jednocześnie jej nie będzie, są prognozą tego, jak w polskiej polityce będzie wyglądać rok 2019. Podwójne wybory sprawiają, że od obecnej zimy aż do przyszłej późnej... 39
  • Jest tylko czas teraźniejszy 26 gru 2018, 20:00 Po co takich ludzi jak Ola się reanimuje? Po co się ich bierze na OIOM, po co ich się ratuje, skoro za chwilę ich się zostawia? Jeśli jesteśmy tak oszczędni, to skasujmy ratowanie – mówi Ewa Błaszczyk. 41
  • Testament Miętusa i Syfona 26 gru 2018, 20:00 Przełom roku. Trzeba podsumować, składać życzenia, podejmować noworoczne postanowienia. Pod dyktando i pod presją tradycji, kultury, mediów. I w takt kolęd, którymi katują nas co najmniej od początku grudnia wszystkie bez wyjątku... 45
  • Polacy mogliby pomagać bardziej 26 gru 2018, 20:00 Chętnie bym zaprosił polskich polityków do obozów, w których działamy. Może to ich przekona do przyjęcia choć kilkunastu uchodźców? – zastanawia się Wojciech Wilk, prezes Polskiego Centrum Pomocy Międzynarodowej (PCPM). 46
  • Prognozy 2019 26 gru 2018, 20:00 1. Waluty NADCHODZĄ ZŁE CZASY DLA FRANKOWICZÓW. NA ŚWIECIE pomału zaczyna się spowolnienie gospodarcze, co oznacza, że będą rosnąć bezpieczne waluty, jak jen czy frank. Dolar jest teraz bardzo przewartościowany, więc w przyszłym roku... 50
  • Polski czempion 26 gru 2018, 20:00 LOT jest dziś najdynamiczniej rozwijającą się linią lotniczą w Europie. 52
  • ARP S.A. tworzy dobry klimat dla inwestycji 26 gru 2018, 20:00 Gry wideo, restrukturyzacja, finansowanie przedsiębiorstw czy zarządzanie specjalnymi strefami ekonomicznymi. Obszary działalności Agencji Rozwoju Przemysłu S.A. są bardzo rozległe. 54
  • Korepetycje dla przedsiębiorców 26 gru 2018, 20:00 Co nam robią Facebook i Google, czy euro da się naprawić, czy jesteś frajerem oraz jak powstało imperium Big Maca. Oto subiektywny przewodnik po książkach biznesowych roku. 58
  • Udany rok PKP Intercity 26 gru 2018, 20:00 PKP Intercity realizuje największy program inwestycyjny w swojej historii oraz rozbudowuje ofertę połączeń krajowych i międzynarodowych. Podróżni to doceniają. 62
  • Potęga polskiej wsi 26 gru 2018, 20:00 1 mld zł przychodu – taką kwotą trzeba było się pochwalić, by trafić do trzydziestki największych firm rolniczych w Polsce. 64
  • Rzucamy rękawicę wielkim graczom 26 gru 2018, 20:00 Polska żywność wygrywa na świecie swoim smakiem i jakością. My ze swojej strony pomagamy marketingowo – mówi Piotr Serafin, dyrektor generalny Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. 66
  • Tradycja się liczy 26 gru 2018, 20:00 Toruński wytwórca wódek to jeden z ostatnich producentów wódki z polskim kapitałem – mówi Grzegorz Grabowski, dyrektor zarządzający Toruńskich Wódek Gatunkowych. 69
  • Krok milowy dla ochrony klimatu 26 gru 2018, 20:00 Przyjęty podczas szczytu klimatycznego COP24 Pakiet katowicki tworzy reguły światowej polityki klimatycznej na najbliższe lata. 70
  • Renesans eleganckiej muchy 26 gru 2018, 20:00 Co łączy wysoką modę i używaną odzież? Na pewno najnowsza kolekcja projektanta mody Mariusza Przybylskiego BOW RE:TIED, stworzona we współpracy z firmą VIVE Textile Recycling. 74
  • Naszą misją są innowacje 26 gru 2018, 20:00 Nasza firma co roku przeznacza na badania i rozwój średnio 18 proc. obrotów – mówi Oliver Koehncke, dyrektor generalny Boehringer Ingelheim Polska. 76
  • Ćwierć wieku cyfrowej rewolucji 26 gru 2018, 20:00 Przyznanie nagród im. prof. Tomasza Hofmokla osobom zasłużonym dla rozwoju społeczeństwa informacyjnego zbiegło się z obchodami 25. rocznicy istnienia NASK. 78
  • Osładzamy Polakom życie 26 gru 2018, 20:00 Słodkie przekąski mają rację bytu w epoce fit i zdrowego trybu życia. Zmianie uległy tylko trendy ich spożycia – mówi Robert Rudnicki, prezes FC Pszczółka sp. z o.o. 80
  • Populizm zostanie z nami na dłużej 26 gru 2018, 20:00 Populizm stał się obelgą służącą do okładania politycznych przeciwników. Jednak takie partie po prostu lepiej rozgrywają rosnące poczucie niechęci do elit lekceważących problemy zwykłych ludzi – mówi prof. Roger Eatwell. 83
  • Know How 26 gru 2018, 20:00 Pierścienie tylko na chwilę Choć to może z naszego punktu widzenia odległa perspektywa, ale według NASA za 300 mln lat, a być może nawet już za 100 mln lat Saturna nie będą otaczać charakterystyczne dla tej planety pierścienie... 86
  • Powstanie Wielkopolskie: zasłużone zwycięstwo 26 gru 2018, 20:00 Powstanie Wielkopolskie, które rozpoczęło się 100 lat temu w Poznaniu, było pierwszym wielkim sukcesem wojskowym i politycznym odradzającego się państwa polskiego. 100 lat temu w Poznaniu Wielkopolanom zawdzięczamy wprowadzenie do polskiej polityki pojęć i dyskusji, które są... 87
  • Bohaterowie, których być może jeszcze nie znacie 26 gru 2018, 20:00 Na sukces wielkopolskiego zrywu zapracowało znacznie więcej osób mniej znanych niż Ignacy Paderewski, którego postać przysłoniła pamięć o nich. 91
  • Paderewski. Nauczyciel patriotyzmu 26 gru 2018, 20:00 W spektaklu, w którym gram, Paderewski – nawet w kapciach i piżamie – opowiada o swoim największym pragnieniu, czyli o tym, by Polska wróciła na mapę Europy – mówi Krzysztof Tyniec, aktor. 93
  • Scalić rozszczepiony umysł 26 gru 2018, 20:00 Słyszy głosy, choć nikt nie mówi, czuje się osaczony, prześladowany: mózg chorego na schizofrenię jest jak ogarnięty pożarem. Dziś można już jednak tę chorobę leczyć skutecznie. 96
  • Schudnąć raz na zawsze 26 gru 2018, 20:00 Obiecujesz sobie, że zrzucisz wagę. Przechodzisz na dietę, a po kilku tygodniach witasz efekt jo-jo. Co zrobić, żeby tym razem naprawdę się udało? 98
  • Cyfrowa nieśmiertelność 26 gru 2018, 20:00 Dotarcie do najbliższych gwiazd może wymagać odbycia podróży trwającej wiele ludzkich pokoleń. Zatem przedłużenie ludzkiego życia i poszukiwanie nieśmiertelności mogą odegrać istotną rolę w badaniach Wszechświata. Narodził się też pomysł, by wgrać świadomość człowieka do... 101
  • Strój dźwięków 26 gru 2018, 20:00 Nie myślę o tym, do kogo piszę, tylko piszę do siebie Tylko wtedy mam gwarancję, że to jest w porządku – mówi Mela Koteluk, która powraca z nową płytą. 105
  • Udręka i ekstaza 26 gru 2018, 20:00 Koncerty gwiazd światowego formatu, „Gwiezdne wojny” i „Godzilla” w kinach, ostatni sezon „Gry o tron” w HBO czy nowa powieść Michela Houellebecqa – recenzenci „Wprost” zapowiadają, że w 2019 r. nie będziemy się nudzić. 108
  • Pisanie to wolność 26 gru 2018, 20:00 31 powieści w wieku 31 lat to dla Remigiusza Mroza chyba za mało. Właśnie napisał książkę „O pisaniu na chłodno”. 112
  • Wydarzenie 26 gru 2018, 20:00 Nowa Polska, nowa sztuka Po dobrej wystawie o Paderewskim i średniej o Józefie Brandcie otrzymujemy trzecią odsłonę cyklu „Niepodległa”. Choć „bohaterką” ekspozycji jest rocznica 1918 r., to kurator Piotr Rypson – niestety... 114
  • Film 26 gru 2018, 20:00 Dorosłe dzieci ANNE-DAUPHINE JULLIAND WIE, O CZYM OPOWIADA. Zna ból po stracie dziecka. Wysiedziała swoje w szpitalach, na oddziałach pediatrycznych, w których kolorowe obrazki mają odwrócić oczy od śmierci i cierpienia. I właśnie o... 115
  • Muzyka 26 gru 2018, 20:00 Boss na Broadwayu Bruce Springsteen, „Bruce Springsteen on Broadway”, Sony Music W rankingu najbardziej niedocenionych w Polsce ikon rocka Springsteen plasowałby się w czołówce. Niby wszyscy go znają, ale żeby tak pochwalić się... 116
  • Książka 26 gru 2018, 20:00 Droga przez mękę JEDEN Z NAJWYBITNIEJSZYCH POLSKICH KOMPOZYTORÓW WSPÓŁCZESNYCH ZMARŁ W 2010 R. Teraz dziennikarka i muzykolożka Maria Wilczek-Krupa napisała jego świetną biografię. Są w niej fragmenty o dzieciństwie na Śląsku,... 117
  • Kalejdoskop 26 gru 2018, 20:00 Chwilo, trwaj Teatr to być może najbardziej ulotna ze sztuk, dlatego tak ważna jest teatralna fotografia – utrwala dzieło, którego za chwilę nie będzie. Instytut Teatralny już po raz czwarty zorganizował konkurs, którego plon możemy... 118
  • Kulturalna trzynastka 26 gru 2018, 20:00 Tomasz Szczepanik MUZYK, KOMPOZYTOR, WOKALISTA ZESPOŁU PECTUS 120
  • Śpieszmy się umawiać na kawę... 26 gru 2018, 20:00 Nie żyje moja wielka przyjaciółka Zuzia Łapicka. Jeszcze na premierze filmu „Fuga”, parę tygodni temu, rozmawialiśmy, że musimy się koniecznie spotkać na kawę, miałem Jej dać „Dziennik kubański”, on by się jej podobał...... 121
  • Zrób sobie… Solorza 26 gru 2018, 20:00 Czego państwo sobie życzą w nowym roku? Sławy i pieniędzy? Świetnie się składa, bo właśnie mamy tu eksperta w dziedzinie mediów i finansów. 122

ZKDP - Nakład kontrolowany