Jak pokochać Niemcy

Jak pokochać Niemcy

Antyniemieckość Polaków to mit
Kogo Polacy uważają za najwybitniejszego przywódcę na świecie? Angelę Merkel, kanclerz Niemiec. Komu Polska zawdzięcza najwięcej w procesie integracji z Unią Europejską? Niemcom. Kto jest dziś najważniejszym partnerem Polski w Europie? Niemcy. Przeprowadzone na zlecenie „Wprost" badania Pentora przynoszą wyniki przewracające do góry nogami stereotypy i mity o polsko-niemieckich stosunkach. Lansowane za Odrą przekonanie o rzekomej antyniemieckości Polaków to bzdura. Polacy kochają Niemców, tylko Niemcy nie odwdzięczają się nam tym samym. Dlaczego tak dobrze myślimy o Niemcach?
Szkoła pojednania
Niemiecki historyk Karl Schlögel w książce „Marjampole oder Europas Wiederkehr aus dem Geist der Städte" („Mariampol albo powrót Europy z ducha miast") stawia tezę, że jedność Europy to codzienne intensywne kontakty między mieszkańcami różnych krajów i miast. „Przed I wojną światową istniała ogólnoeuropejska infrastruktura: sieć połączeń komunikacyjnych, ożywiona cyrkulacja książek i czasopism, zdobycze kultury rozprzestrzeniały się bardzo szybko. Ta pierwsza globalizacja została zatrzymana przez obie wojny światowe" – napisał Schlögel. Dziś wracamy do tej belle époque w polsko-niemieckich stosunkach.
W Polsce działa kilkadziesiąt polsko-niemieckich szkół, z liceum im. J.W. Goethego w Warszawie na czele, nauczającym w języku niemieckim i utrzymującym kontakty ze szkołami niemieckimi w Berlinie, Jenie i Hamburgu. W 2007 r. w ramach programu „Między dwoma światami" uczniowie niemieckiego Oberlin Seminar i poznańskiego V LO wspólnie dokumentowali historię Wilhelminy Günter, poznańskiej Niemki straconej za współpracę z Armią Krajową. Razem odwiedzili obóz koncentracyjny w Żabikowie. – Młodzi ludzie chcą poznawać Niemcy, nie unikają przy tym najtrudniejszych tematów. Nasi absolwenci uczą się później na uniwersytetach w Niemczech – mówi Michał Serzysko,
dyrektor warszawskiego liceum im. J.W. Goethego. Z badań OBOP wynika, że to właśnie najmłodsi Polacy żywią największą sympatię do naszych zachodnich sąsiadów.
Kilkanaście polskich miast ma siostrzane miasta w Niemczech. Młodzi Polacy z regionów przygranicznych praktykują w miastach Saksonii i Brandenburgii. W Gorzowie od dziesięciu lat działają polsko-niemieckie warsztaty architektoniczne. W 2007 r. Polacy i Niemcy wspólnie obchodzili 750-lecie miasta. Podkreślano wówczas, jak wiele miasto zawdzięcza „zasłużonym obywatelom dawnego Landsberga". Cały czas działają euroregiony z najbardziej dynamicznym Pro Europa Viadrina. Prawdziwą wieżą Babel, gdzie uczą się studenci z całej Europy, jest Uniwersytet Viadrina we Frankfurcie nad Odrą. Ukończenie tej uczelni to dziś jedna z najlepszych rekomendacji na rynku pracy.

Niemiecki wzór
Polacy od wieków spoglądali na Niemcy jak na kraj będący cywilizacyjnym wzorcem. Najlepiej o tym świadczy osadnictwo na prawie niemieckim (magdeburskim). Mimo polityki germanizacji na terenach Wielkopolski czy Pomorza pod koniec XIX i na początku XX wieku ówczesne Niemcy były państwem prawa, czego nie da się powiedzieć o innym zaborcy – Rosji. Polscy posłowie w berlińskim parlamencie mieli prawo głosu i wiele udawało się im załatwić. Jednocześnie Polacy cały czas uczyli się od Niemców. I efekty tej nauki były oszałamiające: na przełomie wieków XIX i XX wielkopolskie rolnictwo było nowocześniejsze i wydajniejsze od niemieckiego. Polskie instytucje bankowe, kredytowe i przemysłowe z powodzeniem konkurowały z niemieckimi. Polacy podziwiali Niemców, uczyli się od nich, a potem z nimi rywalizowali.
W czasach PRL Republika Federalna Niemiec była dla Polaków oazą dobrobytu. Nic dziwnego, że po 1989 r. miliony Polaków ruszyły przede wszystkim do Niemiec. Dopiero po przystąpieniu Polski do UE pozycja materialna Niemców nie powoduje już u nas tak wielkich kompleksów, bo Polacy znacząco się wzbogacili. Niemcy nie są dziś tylko pracodawcami, ale często sami pracują u Polaków. Symboliczne stało się uruchomienie na Odrze w październiku 2007 r. bocznokołowca „Bez Granic". Prom połączył polskie Gozdowice i leżącą po drugiej stronie rzeki miejscowość Güstebieser Loose i służy głównie Niemcom pracującym po polskiej stronie granicy.
„Pracujemy gościnnie w Polsce!" – pisały niemieckie bulwarówki relacjonujące napływ gastarbeiterów do naszego kraju. We wschodnioniemieckich regionach przygranicznych bezrobocie sięga często kilkudziesięciu procent. We Wrocławiu przy budowie parku wodnego aż 80 proc. zatrudnionych pochodziło zza Odry. W Brandenburgii powszechnie mówi się, że łatwiej o zatrudnienie po drugiej stronie rzeki. W Pasewalku Niemcy chcący pracować w Polsce uczą się naszego języka. W Eggesinie Uniwersytet Szczeciński otworzył swoją filię z kierunkiem turystyka i gospodarka. „Gospodarczy boom w Polsce! Tylko w branży budowlanej brakuje 200 tys. fachowców" – zachęca niemiecki „Bild", który uwalnia się od stereotypów i odkrywa nowy rynek pracy w Polsce.
Wielu Polaków przeniosło się do Niemiec. Zakładają tam firmy usługowe, począwszy od masażystek przez tłumaczy i informatyków po projektantów wnętrz. Polaków przyciągają ceny nieruchomości, gdyż mieszkanie w Berlinie jest dziś o 40 proc. tańsze niż w Warszawie.

Paradoks Kaczyńskich
Wizerunek Niemca w Polsce zmienił się z powodu polityki ekipy PiS, a właściwie jej niezrozumienia przez Polaków. Prezydent Lech Kaczyński i ówczesny premier Jarosław Kaczyński chcieli, by Niemcy uznały pełnię polskiej podmiotowości politycznej, by nie traktowały naszego kraju jak kolonii. Tymczasem przez sporą część opinii publicznej taka postawa została odebrana jako wyraz wrogości wobec Niemiec. I kto wie, czy to właśnie nie było jedną
z przyczyn wyborczej porażki PiS w 2007 r. Już w 2006 r. w badaniu Instytutu Spraw Publicznych 72 proc. Polaków i tyle samo wyborców PiS uważało, że Polska „powinna być nastawiona na współpracę i osiąganie kompromisów" z Niemcami. Polacy chcieli „zakończyć spory", co obiecywał im Donald Tusk. I choć zdecydowana polityka zagraniczna rządu Kaczyńskiego była przez większość Polaków oceniana pozytywnie, to obiektywnych przyczyn napięć w relacjach między Warszawą i Berlinem politycy PiS nie potrafili przedstawić wyborcom.
Paradoksalnie, polityka PiS wobec Niemiec dobrze się przysłużyła polsko--niemieckim stosunkom. Przy okazji sprawy wypędzonych Polacy i Niemcy po raz pierwszy od lat zaczęli prowadzić poważną dyskusję. – Polska minister spraw zagranicznych w wywiadzie dla zagranicznej gazety zwróciła uwagę, że w procesie konstruowania swojej polityki zagranicznej Niemcy nie biorą pod uwagę Polski jako pełnoprawnego partnera w UE. To było szokiem nad Odrą – mówi prof. Ewa M. Thompson, slawistka z Uniwersytetu Rice w Houston. – Ale tylko w ten sposób zaznacza się swoje racje i tylko tak można z sobą szczerze rozmawiać – dodaje.

Berlin zamiast Waszyngtonu
Wywołaną przez PiS najbardziej szczerą polsko-niemiecką dyskusję od 1989 r. w swój sukces przekuł Donald Tusk. Zbliżenie do Niemiec połączył z obietnicami twardszej postawy wobec USA. W tym Tusk bardzo przypomina byłego kanclerza Niemiec Gerharda Schrödera, który także odniósł sukces wyborczy na resentymencie do Ameryki. Jedną z osi kampanii wyborczej Tuska była „antyamerykańska" obietnica zakończenia naszego udziału w interwencji w Iraku i twarde negocjacje w sprawie tarczy antyrakietowej. PO umiejętnie podsycała oskarżenia o wciągnięcie Polski w „brudną wojnę" iracką i wysłanie pod dyktando Waszyngtonu nieprzygotowanego kontyngentu do Afganistanu. – To jedna z przyczyn odwrócenia się Polaków od USA i uznania, że to Niemcom więcej zawdzięczamy. Swoją rolę odegrały też spadające notowania George’a W. Busha, skandal z Abu Ghraib oraz niezrozumiałe, biurokratyczne tłumaczenia, dlaczego do USA nie możemy latać bez wiz – mówi prof. Krzysztof Michałek, amerykanista.
Donald Tusk stworzył wrażenie ciepłych relacji z Niemcami. Grudniowa wizyta polskiego premiera w Berlinie została uznana za nowe otwarcie, mimo że nie przyniosła żadnych efektów. Kiedy Tusk zaproponował zastąpienie „widocznego znaku wypędzeń" w Berlinie muzeum II wojny światowej w Gdańsku, Angela Merkel zbyła go milczeniem, nie doceniając nawet ryzyka politycznego, jakie podjął polski premier.

Kicz pojednania
Ks. Szymon Starowolski, XVII-wieczny szlachcic, preceptor w domach magnackich I Rzeczypospolitej, chwalił sarmackość, bo my „nie jesteśmy tak pyszałkowaci jak Niemcy ani okrutnicy jak Moskale". Dziś wizerunek Niemca pyszałkowatego, pozbawionego wyobraźni i humoru zastąpił Niemiec pracowity, zaradny i pragmatyczny. Potwierdzają to badania „Wprost", ale także inne niedawno opublikowane sondaże. W badaniu CBOS z 2007 r. 71 proc. Polaków stwierdziło, że nie miałoby nic przeciwko małżeństwu syna i córki z Niemcami.
Czy jednak dzięki bliższym kontaktom między Polakami i Niemcami oraz dyskusji polityków zmienił się też wizerunek Polaka w Niemczech? Z ankiety telewizji ZDF wynika, że Polska jest dziś jednym z najmniej lubianych przez Niemców państw UE (56 proc. wskazań). Nasz kraj wyprzedza tylko Rumunię, a Niemcom kojarzymy się ze złodziejami, handlem papierosami, prostytutkami i pracą na czarno. Tego obrazu dopełniają antypolskie wystąpienia, jak te w przygranicznym Löcknitz, gdzie zniszczono polskie samochody, czy niechęć pograniczników w Görlitz do likwidacji granicy.
Thomas Urban, historyk, dziennikarz, korespondent „Süddeutsche Zeitung" w Polsce, mówi o asymetrii wiedzy. – W Niemczech nie ma spójnego obrazu Polski. Oba narody dopiero teraz naprawdę się poznają – przekonuje. Ta asymetria to też wynik sztucznego pojednania z początku lat 90. – Klaus Bachmann mówił nawet o „kiczu pojednania", a Janusz Reiter pisał o „tkliwej liryce" – przypomina Jan Maria Rokita, jeden z byłych liderów PO. Prof. Anna Wolff-Powęska z Instytutu Zachodniego w Poznaniu, podsumowując piętnastolecie nowego rozdziału, napisała, że „Niemcom zabrakło wyobraźni, niekiedy taktu, a przede wszystkim wiedzy o Polsce".
Stefan Kisielewski mawiał, że miłość bez wzajemności jest najsilniejsza. Wedle definicji psychologa Roberta Sternberga, nasz stosunek do Niemców to typowe jednostronne zauroczenie, czyli „namiętność bez zobowiązań i intymności". Obecnie nadszedł czas na zobowiązania, jutro będzie czas na intymność. 

Angela polska
Thomas Urban
Historyk, dziennikarz, korespondent „Süddeutsche Zeitung" w Polsce
Dlaczego Polacy cenią Angelę Merkel? Jako osoba nie budzi ona agresji, jest niekonfliktowa i skromna. Zna Polskę, podkreśla, że to właśnie polska „Solidarność" sprawiła, że zajęła się polityką. Nie bez znaczenia jest także to, że pochodzi ze wschodniej części Niemiec, jest jej łatwiej niż innym niemieckim politykom znaleźć wspólny język z Polakami. Sympatię Polaków zdobyła głównie za styl, w jakim uprawia politykę. Pokazuje, że chce działać na zasadach partnerskich, nie jest arogancka – jak jej poprzednik Gerhard Schröder. Widać też, że dziś Polacy lepiej znają Niemcy, a Niemcy Polaków. Choć nadal są tu pewne dysproporcje, to ci Niemcy, którzy odwiedzili Polskę, mają o niej pozytywne zdanie. Ci, którzy się nią nie interesują, ciągle żyją starymi stereotypami. Ten obraz potwierdzają też badania „Süddeutsche Zeitung". Informacje o Polsce regularnie czyta około 15 proc. naszych czytelników.

Kanclerz dialogu
Michael H. Gerdts
Ambasador Niemiec w Polsce
Angela Merkel jest silnym politykiem, która siłę łączy ze zdolnością do dialogu. Podczas Berlinale obejrzała film „Katyń" i rozmawiała z Andrzejem Wajdą. Pani kanclerz jest świadoma tego, że Niemcy wiele zawdzięczają Polsce – przypomniała o tym w swoim wystąpieniu przed studentami Uniwersytetu Warszawskiego. Powiedziała wtedy: „Bez »Solidarności« nie stałabym dziś tutaj jako kanclerz zjednoczonych Niemiec".

Polak Niemiec dwa bratanki
prof. Kazimierz Krzysztofek
Socjolog kultury
Stare powiedzenie „Jak świat światem, nie będzie Niemiec Polaka bratem" nie jest już aktualne. Zmiana wizerunku Niemca zaczęła się jeszcze w czasach „Solidarności". Polacy z tego czasu pamiętają chociażby paczki wysyłane do naszego kraju. Później były różne polityczne gesty, zapamiętaliśmy też, że to Berlin utorował nam drogę do UE. Zwłaszcza młodsze pokolenie oddziela historię od obecnych relacji. Większość Polaków, którzy nie interesują się polityką, buduje swoje sympatie dla poszczególnych przywódców na podstawie tego, co zobaczą w telewizji. W wypadku Angeli Merkel duże znaczenie ma to, że jest kobietą. To łagodzi jej wizerunek, sprawia, że jest postrzegana jako typowa „matka Niemka".

Klub polsko-niemiecki
prof. Klaus Zimmer
Historyk z Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie
Na początku lat 90., gdy padały deklaracje o pojednaniu, były wątpliwości, czy to tylko odczucia elit politycznych, czy także zwykłych ludzi. Ostatnie zaostrzenie relacji polsko-niemieckich pokazało, że Polacy i Niemcy rzeczywiście myślą o sobie coraz lepiej. Bo mimo ostrych wypowiedzi polityków kolejne badania pokazują, że Polacy lubią Niemców i że między naszymi narodami są silne więzi społeczne. Myślę, że politycy powinni uważać, bo dystans między ich deklaracjami a rzeczywistością jest bardzo duży i mogą na tym poważnie stracić. To, jak Niemcy postrzegają Polaków, powoli się zmienia. Doceniany jest rozwój przedsiębiorczości, wzrost gospodarczy. Polska to nie jest już dziwny, odległy kraj gdzieś na wschodzie. Jest w UE, jest członkiem tego samego klubu co Niemcy. Nie ma już między nami granic, nie ma też barier gospodarczych.

Alternatywna historia polsko-niemiecka
Wbrew stereotypom historia Polski i Niemiec to nie tylko dzieje wojen i konfliktów.
Zjazd gnieźnieński, 1000 r.: cesarz Otto III, który przybył z pielgrzymką do grobu św. Wojciecha w Gnieźnie, spotkał się z księciem Bolesławem Chrobrym. Od tego momentu państwo polskie zaczęło być traktowane poważnie przez resztę Europy.
W XIII wieku na ziemie polskie zaczęli napływać niemieccy osadnicy, którzy lokowali miasta i wsie na prawie magdeburskim. To im swój rozwój zawdzięcza większość najważniejszych polskich miast.
Krzyżacy, którzy w XIV w. odebrali Polsce Pomorze Gdańskie, przyczynili się do rozwoju pomorskich miast i handlu na tym terytorium. Pomorskie miasta Toruń i Gdańsk należały do niemieckiej Hanzy, zrzeszającej najważniejsze miasta handlowe północnej Europy. Wbrew stereotypom rycerzami zakonu krzyżackiego nie byli tylko Niemcy. Znaczną część stanowili przybysze z innych krajów Europy Zachodniej.
W pierwszej połowie XVI wieku za pośrednictwem niemieckiego mieszczaństwa Prus Królewskich na ziemiach polskich zaczęła się upowszechniać reformacja. Przyczyniło się do rozwoju ideałów demokracji szlacheckiej i tolerancji wobec innowierców.
Listopad 1965 r. Biskupi polscy napisali list do biskupów niemieckich. Z tego listu pochodzi słynny cytat: „przebaczamy i prosimy o przebaczenie".

Grudzień 1970 r. W czasie wizyty w Polsce kanclerza Willy’ego Brandta doszło do uznania zachodniej granicy Polski na Odrze i Nysie Łużyckiej.

Listopad 1989 r. Wizyta kanclerza Helmuta Kohla w Polsce – jednym z punktów podróży Kohla do Polski była msza w Krzyżowej (wraz z Tadeuszem Mazowieckim) i symboliczne polsko-niemieckie pojednanie.
Czerwiec 1991 r. Polska podpisała z Niemcami traktat o przyjaznym sąsiedztwie i dobrosąsiedzkiej współpracy.
Od początku lat 90. Niemcy i Polacy zaczęli tworzyć euroregiony służące ożywieniu współpracy transgranicznej.
W 1991 r. z inicjatywy Polski, Niemiec i Francji powstał trójkąt weimarski. Jego celem była współpraca między tymi krajami i promocja odradzającej się Polski na arenie międzynarodowej.

Merkel kontra Bush
prof. Krzysztof Michałek
Amerykanista
Polacy zawiedli się na Ameryce. Źle oceniają prezydenturę Busha i nie rozumieją, dlaczego mamy rozmieścić w naszym kraju elementy tarczy antyrakietowej. Fatalnie na wizerunku USA odbiły się bezowocne starania polskich polityków o zniesienie wiz. To wszystko ma wpływ na dobrą ocenę Angeli Merkel. Na jej korzyść działa też fakt, że to pierwsza kobieta na stanowisku kanclerza RFN. Merkel pomogła nam przy negocjowaniu unijnego budżetu, poparła nas w sprawie weta na rozmowy Rosja – UE i choć nie wycofała się z projektu budowy gazociągu na dnie Bałtyku, to nie jest jego wielką zwolenniczką. Nie bez znaczenia jest to, że Polacy zauważyli, iż większe korzyści mamy z obecności w UE niż z sojuszu z USA.

Sympatia ekonomiczna
prof. Klaus Bachmann
Politolog
Jeśli sytuacja gospodarcza w kraju jest dobra, to mamy lepsze zdanie o cudzoziemcach. Gdy w połowie lat 90., w czasie reform premiera Buzka, wzrosło bezrobocie, spadło zaufanie Polaków do wszystkich – nie tylko do Niemców, ale i Hiszpanów, Włochów czy Anglików. Gdy sytuacja gospodarcza się poprawiła, to i zdanie Polaków o obcokrajowcach się zmieniło. Sympatie wobec poszczególnych narodów są w miarę stałe. Dlatego Polacy będą mieć raczej dobre zdanie o USA, będą nieufni wobec Rosji i w miarę życzliwi wobec Niemiec. Angela Merkel nie pasuje do stereotypów Polaków na temat niemieckich przywódców. Nie jest butna i arogancka, jest serdeczna i szuka kompromisu. Dlatego wzbudza większą sympatię.



Okładka tygodnika WPROST: 10/2008
Więcej możesz przeczytać w 10/2008 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 9
  • Koral   IP
    W tym artykule pisze że Polacy kochają Niemców. Kłamstwo. Jestem Polakiem z najnowszej generacji. Mam 14lat i jestem prawdziwym wrogiem Niemców. Wszystkie ich zbrodnie są tak nagłaśniane że  nie sposób ich chocby tolerowć
    • zbig   IP
      od 18 lat mieszkam w niemczech,pracuje w najwiekszej publicznej rozglosni RTV w tym kraju.Dla niemcow jestesmy narodem zlodzieji aut,ktorym ewentualnie da sie pozbierac szparagi albo posprzatac w domu za pare groszy.Od II Wojny Swiatowej w ich \"glowach\" nic sie nie zmienilo.Przekleci kolonialisci!Autor artykulu powinien sobie tam pomieszkac, jako prywatna osoba oczywiscie
      • Tom Cybulski   IP
        PO prostu durnoty wasc wypisujesz!Czy byles kiedykolwiek za Odra czy napisales ten artykul w przerwie miedzy serialami?
        P.S.
        Panie Janecki, jezeli nie podniesiecie autorom poprzeczki bedziecie mussieli obnizyc naklad.
        Pozdrawiam
        • EMIGRANT   IP
          Mieszkalem 25 lat w Niemczech i nie musze sie opierac na waszych zaklamanych MEDIACH , zeby wiedziec cos o Niemcach.Od 2.miesiecy mieszkam w Norwegi-i to byla dobra decyzja.
          • maria   IP
            nie ma to jak przedstawiać pozytywne aspekty stosunków polsko-niemieckich w złym świetle i oczywiście krzywym zwierciadle. takimi artykułami szkodzicie Państwo przede wszystkim Polsce i sobie, bo to czysta chaltura dziennikarska.

            Spis treści tygodnika Wprost nr 10/2008 (1315)

            • Wprost od Czytelników 2 mar 2008, 22:00 Jak one to robią Bardzo dziękuję za artykuł o kobietach po pięćdziesiątce („Jak one to robią", nr 9). Ja też do nich należę (rocznik 50.). Odniosłam sukces zawodowy właśnie po ukończeniu pięćdziesiątki. Poprzednio... 3
            • Na stronie - Nasz morderca 2 mar 2008, 22:00 Zwykły pirat drogowy może być mordercą i zwyrodnialcem, a znaną osobę tylko poniosło 3
            • Skaner 2 mar 2008, 22:00 10
            • Dossier 2 mar 2008, 22:00 „Kaziu od czasu do czasu lubi przypomnieć o sobie, po czym wyjeżdża do Londynu i znów jest spokój"Zbigniew Chlebowski (PO) o stwierdzeniu Kazimierza Marcinkiewicza, że gdy skończy dyrektorowanie w Europejskim Banku Odbudowy i... 10
            • PYTANIA NIEPOLITYCZNE - Złapałam chińskiego bakcyla 2 mar 2008, 22:00 Rozmowa z Julią Piterą, pełnomocnikiem rządu ds. walki z korupcją 10
            • Ludzie 2 mar 2008, 22:00 Möller i mohery Steffen Möller, niemiecki aktor i kabareciarz występujący w Polsce, wyda w Niemczech książkę „Viva Polonia". W jednym z rozdziałów, poświęconym Radiu Maryja, przetłumaczył tekst piosenki Big Cyca... 10
            • Rodzinny interes 2 mar 2008, 22:00 ReklamaMaciej Stuhr, który wcielił się w postać Rockefellera, i jego ojciec Jerzy Stuhr jako narrator – tak wygląda najnowszy spot reklamowy banku Raiffeisen. Maciej Stuhr po raz pierwszy zgodził się na udział w reklamie, ale –... 10
            • Piloci nie chcą wozić rządu 2 mar 2008, 22:00 LotnictwoPiloci rządowych samolotów nie chcą już wozić polskich polityków. Dziesięciu z nich złożyło wypowiedzenia i odchodzi z wojska – dowiedział się „Wprost". Powód? Dramatyczny stan maszyn, strach przed braniem... 10
            • Czarzasty rozbija LiD 2 mar 2008, 22:00 LewicaWłodzimierz Czarzasty, szef Stowarzyszenia Ordynacka, rozpoczyna kampanię, której celem ma być rozpad LiD. Wraz z warszawskim kołem SLD „Śródmieście" przygotował ankietę dla członków sojuszu (patrz obok w Galerii... 10
            • Srebrnousty Kwaśniewski 2 mar 2008, 22:00 Nagrody TrójkiAleksander Kwaśniewski został laureatem nagrody Srebrne Usta za najzabawniejsze wypowiedzi ubiegłego roku. Słuchacze radiowej Trójki nagrodzili go za słowa: „My wiemy, jak było i nie idźcie tą drogą! Jarosławie... 10
            • Burza mózgów z Blanchett 2 mar 2008, 22:00 AustraliaAktorka Cate Blanchett, znana m.in. z filmów „Elizabeth: Złoty wiek", „Babel", czy „Aviator” (za rolę w tym filmie otrzymała Oscara), została przewodniczącą specjalnej stuosobowej grupy... 10
            • Wojna zapachowa 2 mar 2008, 22:00 EkologiaEuroparlamentarzysta Bogusław Sonik (PO) chce, by osoby mieszkające w okolicach fabryk miały zagwarantowaną ochronę nie tylko przed szkodliwymi substancjami, ale także przed przykrym zapachem. W tej sprawie napisał interpelację do... 10
            • Sawka czatuje 2 mar 2008, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 12
            • Podwodny samochód 2 mar 2008, 22:00 SZWAJCARSKA FIRMA RINSPEED szykuje rewolucję w motoryzacji. Na rozpoczynających się w tym tygodniu targach motoryzacyjnych w Genewie zaprezentuje prototyp samochodu sQuba, który może nurkować. Inspiracją dla twórców pojazdu było auto,... 12
            • Poczta 2 mar 2008, 22:00 Hodowla mistrzów Wbrew temu, co pisze autor artykułu „Hodowla mistrzów" (nr 7), uważam, że Klimek Murańka jest jednym z największych talentów nie tylko w narciarstwie, ale i w całym obecnym polskim sporcie. Autor podał... 14
            • Playback 2 mar 2008, 22:00 Przewodniczący SLD Wojciech Olejniczak i wicemarszałek Sejmu Jerzy Szmajdziński (SLD) 14
            • Zapytaj Wprost - Monika Olejnik 2 mar 2008, 22:00 Monika Olejnik, która początkowo zadeklarowała chęć udzielenia odpowiedzi na pytania naszych czytelników w rubryce "Zapytaj Wprost", w ostatniej chwili zmieniła zdanie. Redakcja "Wprost" przeprasza czytelników i... 15
            • Wprost przeciwnie - Tuski sen 2 mar 2008, 22:00 Ślepa wiara w geniusz premiera może zaprowadzić tam, dokąd dotarli klienci hipermarketu Czeski Sen 16
            • Fotoplastykon 2 mar 2008, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 17
            • Z życia koalicji 2 mar 2008, 22:00 Z okazji stu dni gabinetu Tuska premier opowiedział, co zrobi do roku 2015. A my nie zdziwilibyśmy się, gdyby w roku 2015 nazwisko Tusk było znane tylko dzięki 148. edycji „Tańca z gwiazdami", w której wystąpił były premier i... 18
            • Z życia opozycji 2 mar 2008, 22:00 Jeśli wierzyć prasie, to czarne chmury gromadzą się nad Przemysławem Gosiewskim. A wszystko dlatego, że Przemysław Edgar trzyma klub żelazną ręką, paskudny jest dla współpracowników, puszy się i zachowuje jak Książę Pan z... 19
            • Bilans tygodnia 2 mar 2008, 22:00 20
            • Z Hollywood do Bollywood 2 mar 2008, 22:00 Film 20
            • Ekspres Tuska 2 mar 2008, 22:00 Dyplomacja 20
            • Seksprezydent 2 mar 2008, 22:00 Skandale 20
            • Wałęsa z rozrusznikiem 2 mar 2008, 22:00 Zdrowie 20
            • Jak pokochać Niemcy 2 mar 2008, 22:00 Antyniemieckość Polaków to mit 22
            • Wywiadówka Tuska 2 mar 2008, 22:00 Piątka należy się rządowi Tuska za zakończenie wojny polsko-polskiej, dwójka – za tempo zmian 28
            • Polityka rozstrojonych instrumentów 2 mar 2008, 22:00 To mit, że powinniśmy coś od Ameryki "dostać", żeby sprawdzić efektywność naszego sojuszu 30
            • Waszyngtoński test 2 mar 2008, 22:00 Przyszedł czas, aby powiedzieć Amerykanom: " Przestańcie się wygłupiać" 32
            • Dyplomacja naiwnych 2 mar 2008, 22:00 Polski rząd nie rozumie Rosji 36
            • Syndrom odstawienia 2 mar 2008, 22:00 Byli posłowie nie radzą sobie poza Sejmem 38
            • Dwugłos Wprost 2 mar 2008, 22:00 Naczelny śledczy. Czy należy rozdzielić funkcje ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego? 40
            • Oleksy prawicy - Rafał Dutkiewicz 2 mar 2008, 22:00 Kto będzie przyszłym prezydentem Polski? Dutkiewicz. A dlaczego właśnie on? Dlatego że o nim się dziś nie mówi. Ma doświadczenie samorządowe, obycie międzynarodowe. Może być czarnym koniem przyszłych wyborów. Może być najlepszym... 41
            • Wielki odlot Polaków 2 mar 2008, 22:00 Dlaczego lubimy latać 42
            • Beton na uniwersytecie - polemika 2 mar 2008, 22:00  Artykuł Michała Zielińskiego i Aleksandra Pińskiego „Beton na uniwersytecie" wywołał lawinę polemicznych głosów. Z większości wynika, że na uczelniach jest nawet gorzej, niż napisali autorzy „Wprost".... 48
            • Trójka bez sternika 2 mar 2008, 22:00 50
            • Linia rozsądku 2 mar 2008, 22:00 W 1991 r. Tusk był przeciwko podatkowi liniowemu 50
            • Nabijanie w rurę 2 mar 2008, 22:00 Premier Węgier rozbija energetyczną solidarność Europy 50
            • Najmądrzejsi Polacy 2 mar 2008, 22:00 Posłowie nie znają traktatu lizbońskiego, a chcą nad nim głosować 50
            • Stadionowa emancypacja 2 mar 2008, 22:00 Kobiecy sport staje się popularniejszy od męskiego 52
            • Giełda 2 mar 2008, 22:00 56
            • Składka dla obszarników 2 mar 2008, 22:00 PSL zgadza się na podwyższenie składki na ubezpieczenie społeczne dla najbogatszych rolników. Dziś budżet państwa dopłaca do Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego ponad 15 mld zł rocznie. Ile będzie dokładał po podwyższeniu... 56
            • Drużyna polskiego produktu 2 mar 2008, 22:00 Średnio 18-procentowym wzrostem sprzedaży mogą się pochwalić towary, których producenci wzięli udział w kampanii „Drużyna polskiego produktu". Zorganizowała ją fundacja Dajesz Pracę PL. Do „drużyny" dostały... 56
            • Słońce nad Thaiti 2 mar 2008, 22:00 Polinezja Francuska jest najatrakcyjniejszym na świecie miejscem do inwestowania w nieruchomości pod wynajem. 300-metrowy apartament na Tahiti kosztuje niecałe pół miliona złotych. Rata kredytu tej wysokości zaciągniętego we frankach... 56
            • Pirackie ferrari 2 mar 2008, 22:00 Chiny są uznawane za kraj, w którym podrabia się wszystko, ale nie do nich należy największe „osiągnięcie" w dziedzinie piractwa. Włoska Gwardia Finansowa zamknęła na Sycylii małą fabrykę podróbek… samochodów... 56
            • Przenośne kasyno 2 mar 2008, 22:00 Mieszkasz w kraju, gdzie hazard jest nielegalny? Musisz latać do Las Vegas czy Macau? Być może już wkrótce kasyno przyleci do ciebie. Airbus ujawnił właśnie, że prowadzi rozmowy z kilkoma firmami chcącymi kupić model A380 przerobiony na... 56
            • Polak utracjusz 2 mar 2008, 22:00 Mamy najmniej oszczędności w Europie Środkowej 58
            • Bank politycznej troski 2 mar 2008, 22:00 Czy istnienie Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju ma jeszcze sens 64
            • Porażeni prądem 2 mar 2008, 22:00 Za energię elektryczną zapłacimy najwięcej w Unii Europejskiej 68
            • 2x2=4 - Ekonomia i władza 2 mar 2008, 22:00 Reakcja cen na wzrost płac jedynie pogorszy sytuację najsłabszych 70
            • Know-How 2 mar 2008, 22:00   72
            • Oceany zagrożone 2 mar 2008, 22:00 Naukowcy ocenili wpływ 17 typów ludzkiej aktywności na środowisko morskie: od stosowania nawozów sztucznych, przez wydobycie ropy i gazu, po hodowle skorupiaków i ryb. Badacze ostrzegają, że aż 40 proc. morskich ekosystemów jest już... 72
            • Horror na murawie 2 mar 2008, 22:00 To był jeden z najbardziej brutalnych wślizgów w historii piłki nożnej. Eduardowi da Silvie, napastnikowi Arsenalu Londyn i reprezentacji Chorwacji, pękła kość piszczelowa i strzałkowa. W okolicy kostki kość przebiła skórę i... 72
            • Antykoncepcja dla jeleni 2 mar 2008, 22:00 Amerykańska weterynarz dr Duane Kraemer opracowała pigułkę antykoncepcyjną dla dzików, saren, jeleni i kojotów, które stają się szkodnikami, jeśli nadmiernie się rozmnożą. Środek dodawany do wykładanej karmy ma działać podobnie... 72
            • Recykling zwłok 2 mar 2008, 22:00 Ludzkość zjada milion zwierząt na godzinę, głównie drób. Codziennie zabija się 20 mln kurczaków. Zwierzęta na fermach są tak stłoczone, że wydziobują sobie wzajemnie oczy, a nawet zjadają się nawzajem. Niektóre kurczaki są... 72
            • Choroba Mony LiZy 2 mar 2008, 22:00 Mona Liza z obrazu Leonarda da Vinci była chora na hipercholesterolemię, czyli wysokie stężenie cholesterolu we krwi. Dowiodły tego badania opublikowane w „Current Cardiology Reviews". Analizy wykazały, że na górnej lewej... 72
            • Brudna ekologia 2 mar 2008, 22:00 Modą na ochronę środowiska manipulują macherzy od zielonego marketingu 74
            • Wszyscy jesteśmy Kopciuszkami 2 mar 2008, 22:00 Rozmowa z Judith Rich Harris, psychologiem, autorką książki „Geny czy wychowanie” 78
            • Autoszofer 2 mar 2008, 22:00 Pojazdy nowej generacji będą same omijały korki i wybierały najtańsze stacje benzynowe 82
            • Wygnańcy 2 mar 2008, 22:00 Udaje się dziś połączyć odmowę zapomnienia z postawą wybaczenia 86
            • Bez granic 2 mar 2008, 22:00 88
            • Z pieśnią na bazy 2 mar 2008, 22:00 Organizatorzy kampanii przeciwko amerykańskiej obecności wojskowej w Kirgistanie ogłosili konkurs dla raperów i muzyków rockowych na najlepszą piosenkę protestującą przeciwko amerykańskim bazom w tym kraju. Amerykanie rozmieścili swoje... 88
            • Flagi łatwopalne 2 mar 2008, 22:00 W Norwegii za spalenie flagi narodowej od dawna nie grozi kara. Teraz, jak pisze dziennik „Aftenposten", wolno będzie puszczać z dymem też emblematy narodowe innych państw. Tak postanowiła komisja norweskiego parlamentu. „Dla... 88
            • KWiz 2 mar 2008, 22:00 1. Ile krajów Unii Europejskiej ma jednoizbowy parlament?a) 9 b) 11 c) 132. Który kraj świata wydaje najwięcej na zbrojenia (w stosunku do PKB) ?a) Oman b) Izrael c) USA3. Ile razy w historii Stanów Zjednoczonych prezydentem został syn... 88
            • Reforma proroka 2 mar 2008, 22:00 Turcja szykuje reformę zasad islamu. Urząd ds. religii przedstawi projekt nowej wersji hadisów, czyli zbioru wypowiedzi proroka Mahometa i opowieści o jego życiu, spisanych w X wieku. Zreformowane hadisy nie będą zawierać m.in. opowieści... 88
            • Cytat tygodnia 2 mar 2008, 22:00 „Wolę w ogóle nie komentować jego poczynań. Amerykańska gospodarka i tak dostarcza mu już wystarczająco dużo zmartwień".Alan Greenspan, były szef amerykańskiej Rezerwy Federalnej, o swoim następcy Benie Bernankem 88
            • Wymiana carów 2 mar 2008, 22:00 Nowy prezydent Rosji ma być Putinem w wersji soft 90
            • Maski Zorro 2 mar 2008, 22:00 Hiszpania chce się stać modelem dla Europy 94
            • Ferenc niezniszczalny 2 mar 2008, 22:00 Choć premierowi Węgier ufa tylko 10 proc. obywateli, on nic sobie z tego nie robi 96
            • Pasaż 2 mar 2008, 22:00 98
            • Mundur buntownika 2 mar 2008, 22:00 Choć dżinsy noszą dziś prawie wszyscy, wciąż są one atrybutem outsiderów, buntowników i ekscentryków. Takich jak Amy Winehouse, znana z fenomenalnego głosu, ale też picia na umór, dewastowania hotelowych pokojów i okładania... 98
            • Wyścig dżinsów 2 mar 2008, 22:00 DSquared2, marka stworzona na początku lat 90. przez braci Deana i Dana Catenów, słynie z umiejętnego łączenia amerykańskiego luzu i wyrafinowanego włoskiego krawiectwa. Cenią ją takie gwiazdy jak Lenny Kravitz, Justin Timberlake i... 98
            • Spodnie amiszów 2 mar 2008, 22:00 Bardzo szczytne idee przyświecały tworzeniu najnowszej kolekcji marki Wrangler: solidność, niezawodność i prostota. Wszystko dlatego, że projektanci inspirowali się stylem życia amiszów. Marka promuje więc spodnie luźne, takie jak... 98
            • Powrót kantów 2 mar 2008, 22:00 Spodnie w kancik nie są ostatnim krzykiem mody, a już na pewno nie tej młodzieżowej. Projektanci marki Lee postanowili jednak przywrócić je do łask. Na sezon wiosenno-letni i paniom, i panom proponują Lee Prest – dżinsy z kantem... 98
            • Antyrurki 2 mar 2008, 22:00 Jak się wyróżnić z tłumu? Z myślą o kobietach, którym właśnie na tym zależy, marka Diesel stworzyła model dżinsów Yoka. Spodnie mają luźne nogawki i pasek, który wiąże się w kokardę. Można je nosić na dwa sposoby: albo... 98
            • Laser 2 mar 2008, 22:00 102
            • Temat tygodnia: Marzec ’68 – 40 lat później 2 mar 2008, 22:00 Z okazji 40. rocznicy wydarzeń marcowych teatry, galerie i stacje telewizyjne przygotowały specjalny program. Galeria Zachęta – Warszawa Krystyna Piotrowska. „Dokumenty podróży" (8-23.03) – wideoinstalacja Uczestnicy... 102
            • Trzy po trzy – Nobliści, jakich nie znacie 2 mar 2008, 22:00 "O kotach: Doris LessingTrzynaście wypisów z dziennika noblistki 2007 niby tylko o kotach znanych jej osobiście. Wielki triumf czystej literatury – bez podpórek ideologicznych czy kostiumu fantastyki. Największy twardziel podczas... 102
            • Bomba dezinformacji 2 mar 2008, 22:00 WRZE 102
            • Worek Loacha 2 mar 2008, 22:00 ANI ZIĘBI, ANI GRZEJEKen Loach dla jednych jest symbolem lewicowej bezkompromisowości, dla innych skamieliną, „marksistowskim bigotem" – jak ujął to Simon Heffer z „Daily Telegraph". Od kiedy w 1990 r., po chudych... 102
            • Taniec z banałem 2 mar 2008, 22:00 MRÓZMiała być lekka komedia o relacjach damsko-męskich. Sukces frekwencyjny wydawał się pewny, bo w obsadzie znaleźli się Katarzyna Skrzynecka i Piotr Gąsowski. Spektakl to jedyna okazja dla fanów „Tańca z gwiazdami", by... 102
            • Bóg nie jest religijny 2 mar 2008, 22:00 Rozmowa z Amosem Ozem, pisarzem, autorem m.in. książek „Opowieść o miłości i mroku” oraz „Rymy życia i śmierci” 104
            • Partyzanci mody 2 mar 2008, 22:00 Luksusowemu klientowi znudziła się łatwość zakupów 106
            • Wieczny smutek 2 mar 2008, 22:00 Dlaczego nie umiera legenda Joy Division 109
            • Wencel gordyjski – Noc długich członków 2 mar 2008, 22:00 Gdyby nasz rodak wywijał piruety w czeskiej telewizji, od razu podniosłyby się głosy, że robi wiochę za granicą 112
            • Krótko po Wolsku – San Remo 2 mar 2008, 22:00 W San Remo wprowadzono w tym roku zakaz śpiewania piosenek politycznych. 113
            • Ueorgan Ludu – Harem wezyra Tuska 2 mar 2008, 22:00 Harem wezyra Tuska * Niemcy chcą korytarza * Zmniejszanie o połowę braci Kaczyńskich * Raj dla emerytów dzięki dostępowi do skrzyżowań 113
            • Skibą w mur – Zbuntowane wysyłanie 2 mar 2008, 22:00 Z polskiej perspektywy poczta to miejsce, w którym urzędniczka dłubie w nosie, a klient stoi w kolejce 114

            ZKDP - Nakład kontrolowany