Upadek banku centralnego

Upadek banku centralnego

Dodano:   /  Zmieniono: 10
Trudno znaleźć obszar w dziedzinie ekonomii, w którym teoria i praktyka zbankrutowały trzy razy w ciągu minionych 40 lat. A takim obszarem jest polityka pieniężna. Dlatego z niepokojem obserwuję stan psychiczny rynków finansowych, które przywiązują tak wielką wagę do polityki pieniężnej prowadzonej przez banki centralne w USA i w strefie euro. To finansowa neuroza połączona z alzheimerem. W neurozie charakterystyczne jest to, że chory często zdaje sobie sprawę z absurdalności swoich objawów (natręctw, fobii), jednakże zmuszony jest do ich powtarzania.
W latach 60. XX w. banki centralne były pod wpływem teorii Keynesa, prac Samuelsona i Solowa (obaj dostali Nagrody Nobla) i wierzyły, że istnieje odwrotna zależność między inflacją a bezrobociem, czyli jak się trochę zwiększy inflację, to można zmniejszyć bezrobocie. Taka polityka doprowadziła do wysokiej inflacji w latach 70., powyżej 10 proc. rocznie w krajach rozwiniętych. Polityka pieniężna zbankrutowała po raz pierwszy.

W latach 70. prace teoretyczne Friedmana i Phelpsa pokazały, że nie ma zależności między bezrobociem a inflacją w długim okresie, a Brunner i Meltzer zaproponowali odejście od kontroli stóp procentowych na rzecz kontroli masy pieniądza w obiegu. Teoria Lucasa, że tylko nieoczekiwane zmiany w polityce pieniężnej mogą wpłynąć na gospodarkę, wzmocniła poprzednie prace i banki centralne świata zajęły się kontrolą podaży pieniądza. I znów wielu teoretyków dostało Nobla z ekonomii. Niestety, pod koniec lat 80. okazało się, że nie da się skutecznie kontrolować podaży pieniądza. Polityka pieniężna zbankrutowała po raz drugi.

W latach 90. karierę zrobiła polityka pieniężnaoparta na bezpośrednim celu inflacyjnym. Prace teoretyczne Kydlanda, Prescotta, Calvo, Barro i  Gordona (niektórzy z nich także dostali Nobla) wskazywały na zjawisko niespójności celów polityki pieniężnej w czasie, co może prowadzić do  wysokiej inflacji. W odpowiedzi pojawiły się niezależne od polityków banki centralne, które realizowały przewidywalną politykę pieniężną opartą na głoszeniu celu inflacyjnego. Okazało się, że strategia nakierowana na stabilizację inflacji w okresie jednego roku – trzech lat na niskim poziomie przegapiła potężne nierównowagi na rynkach finansowych. Zbyt długo utrzymywano stopy procentowe na zbyt niskim poziomie i doprowadzono do potężnego kryzysu finansowego. Teoria i  praktyka polityki pieniężnej zbankrutowała po raz trzeci.

Teraz mamy kolejną modyfikację polityki pieniężnej, kolejni ekonomiści obsypani Nagrodami Nobla ( jak Krugman) argumentują, że jedynym słusznym rozwiązaniem obecnych problemów jest drukowanie pieniędzy na  masową skalę i doprowadzenie do podwyższonej inflacji. Blanchard mówi, że właściwy poziom to 4 proc. rocznie, Rogoff, że 6 proc., wszyscy zaś  głosiciele nowej teorii przekonują, że dodruk pieniądza rozwiąże problemy z zadłużeniem i doprowadzi do wysokiego wzrostu gospodarczego. Silnym wyznawcą tej teorii jest szef banku centralnego w USA Ben Bernanke oraz prezes EBC Mario Draghi. Ten pierwszy w to wierzy, drugi musi wierzyć z powodów politycznych, bo  jako Włoch chce uchronić swój kraj przed bankructwem. Koło się zamknęło i znowu wierzymy, iż trochę więcej inflacji doprowadzi do mniejszego bezrobocia. Tylko że tym razem postulowana skala aktywności banków centralnych jest o wiele większa niż w latach 60.

Bankierzy centralni zawsze są niewolnikami teorii jakiegoś ekonomisty, który potem dostaje Nagrodę Nobla z ekonomii. Po jakimś czasie dochodzi do nieprawdopodobnych patologii, za które spadkiem standardu życia płacą ludzie – na skutek wysokiej inflacji albo wysokiego bezrobocia. Wtedy pojawia się inny ekonomista, który pokazuje, że ten poprzedni – który dostał Nobla – był idiotą, i wymyśla nową teorię, która prędzej czy później znajduje posłuch u jakiegoś wpływowego bankiera centralnego. I historia zatacza kolejne koło.

Jak zatem zakończy się obecny epizod polityki pieniężnej opartej na masowym druku pieniądza? Pierwsze objawy już widać, pogłębia się patologiczny związek sektorów bankowych i polityki w krajach południa Europy, bo za wydrukowane przez EBC pieniądze banki włoskie zamiast dawać kredyty firmom, kupują na potęgę obligacje swojego rządu. To samo robią banki hiszpańskie w Hiszpanii. Jeżeli ceny tych obligacji pójdą w dół, to upadną sektory bankowe w tych krajach, a ryzyko tego scenariusza wzrosło, a nie spadło w wyniku prowadzonej przez EBC polityki drukowania pieniędzy. W USA drukowanie pieniędzy prowadzi do  kolejnych baniek spekulacyjnych na rynkach akcji czy kredytów konsumenckich.

Za kilka lat szkody spowodowane obecną polityką pieniężną w światowej gospodarce będą tak duże, że z pewnością pojawi się kolejna teoria pokazująca absurdalność tej polityki. Będzie kolejny Nobel z  ekonomii. Pozostaje pytanie, jak długo jeszcze ludzie będą akceptowali rolę świnek doświadczalnych w rękach bankierów cierpiących na neurozę i  alzheimera.

Więcej możesz przeczytać w 17/2012 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 10
  • wini   IP
    cala ta sytuacja wskazuje fiasko turbo-kapitalizmu!.prowadzi do nieuchronnej katastrofy ktorej ofiarami najpierw beda biedne kraje( w tym polska)-pozniej bogate.no coz-moze marx mial jednak troche racji?!.
    • Artur   IP
      Może i Rybiński ma rację, ale zmęczył mnie już jego programowy pesymizm. A w życiu raz jest źle, a innym razem lepiej. U Rybińskiego zawsze jest źle.
      • adamwolski@autograf.pl   IP
        Żeby przybliżyć obecną działalność bangsterską polecam filmik: \"Amerykanski sen\" - http://www.youtube.com/watch?v=Ob_Kbnf3zCk

        Chwasty łatwiej się usuwa, gdy dobrze urosną, ponieważ zboże też już dojrzałe i silne.
        • Malgo   IP
          MARZENIE!
          Przydałby się krach światowy.Jak wiemy bezrobocie bieda w końcu doprowadza do tego typu sytuacji - do wojny.Nie chcę przeżywać wojny jak to było dane tym którzy żyli w latach I i II Wojny Światowej.Ale widać że Świat nie może żyć bez wojen.Zatem wojna jest koniecznością nie tylko historyczną.
          • paw   IP
            Wszystko to prawda,choroba się rozwija a leki nie pomagają.Dla mnie sprawa jest oczywista prawie nie mamy bankowców z prawdziwego zdarzenia a jedynie miernoty korzystające z teorii wyssanych z palca.Wystarczy byle jaka umowa z bankiem i wpis na końcu małymi literkami,złodziej kantujący człowieka.Jeśli tak postępuje się z ludzmi to jak postępuje się między sobą.Wszystko wirtualne nawet pieniądz,to gdzie odpowiedzialność za czyny i decyzje.Im głupszy prezes tym większa odprawa.

            Spis treści tygodnika Wprost nr 17/2012 (1523)

            • Kraj marnowanych szans 22 kwi 2012 Mówiąc wprost, mamy prawo być wściekli. Rozczarowani i rozgoryczeni. Znowu wysiłek wielu ludzi idzie na marne. Znów ktoś w imię niejasnych interesów psuje to, co udało się osiągnąć. Mieliśmy historyczną szansę, by coś zmienić na lepsze. Wyciągnąć lekcję, nauczyć się na... 4
            • Tydzień w skrócie 22 kwi 2012 Niech żyje partia!Z najnowszego sondażu CBOS zrealizowanego na zlecenie Instytutu się ponury obraz – tylko 3 proc. Polaków uważa, że partie w naszym kraju funkcjonują w sposób demokratyczny. Jak komentują taki stan politycy?... 6
            • Kwestionariusz Euro 2012. Odpowiada Aleksander Kwaśniewski 22 kwi 2012 1. Mecz Polska — Grecja wygra… Musimy wygrać z Grecją. Remis albo porażka mogą oznaczać zupełną klapę naszego startu w „naszych" mistrzostwach Europy. Powtórzylibyśmy smutne doświadczenie Austriaków i... 7
            • Panie ministrze Arłukowicz! 22 kwi 2012 Rak próbuje nas zabić na wiele sposobów. Najpierw w śmiertelnej ciszy lokuje się gdzieś w naszym ciele, nim się o tym dowiemy. Potem buduje swoje zabójcze guzy, odbierając prawo do życia zdrowej tkance. Jeszcze później, by go przepędzić, lekarze aplikują truciznę, która jednak... 8
            • Pustynia rozpaczy 22 kwi 2012 Niewiele rzeczy wzruszyło mnie w tym tygodniu tak jak filmik, na którym do Radzimira Dębskiego dzwoni na Skypie Beyoncé Knowles i informuje go, że wygrał konkurs na remiks jej piosenki. Chłopina z wrażenia siada na podłodze, a jego... 12
            • Mnie tak naprawdę wsio ryba 22 kwi 2012 Od 1012 lat, od zjazdu gnieźnieńskiego, w Polsce takiej wielkiej imprezy nie było. Ale mnie to Euro 2012 pod względem sportowym w ogóle nie interesuje. Jest 16 drużyn i któraś musi wygrać. Proste - mówi Zbigniew Boniek. 14
            • Polska polityka: 97. pasażer tupolewa 22 kwi 2012 Z perspektywy dwóch lat widać, że polska polityka także nie przeżyła uderzenia tupolewa w brzozę 10 kwietnia 2010 r. Od dwóch lat znajduje się na jałowym biegu. Kaczyński usiłuje zniszczyć Tuska mitem „zamachu smoleńskiego”, w który sam nie wierzy. Tusk, kiedy mu... 21
            • Oszołomieni bliskością zombi 22 kwi 2012 Smoleńsk będzie służył przez długie lata politykom, bezrobotnym i kibicom, jednak przewrotu nie wywoła – uważa filozof i etyk prof. Jacek Hołówka. Ale ostrzega przed konfrontacją Polaków i Rosjan na Euro 2012. 25
            • Le baron na okrąglaku 22 kwi 2012 Saper czy snajper? – pytam o Sławomira Nowaka w PO. Moi rozmówcy się wahają. Minister stąpa po polu minowym, ale resort transportu może dać mu przepustkę do gry o najwyższą polityczną stawkę. Na razie zaprowadza swoje porządki na kolei. 31
            • Króliki licealne 22 kwi 2012 W cieniu strajków głodowych w obronie lekcji historii 400 tys. szesnastolatków rozpocznie w tym tygodniu wielki edukacyjny eksperyment. Dla twórców tej reformy to szansa dla polskiej szkoły, dla przeciwników – ostateczna destrukcja systemu ogólnej edukacji. 34
            • Z kim na pochód 1 maja? 22 kwi 2012 Zawsze lubiłam święto 1 maja, tak jak lubiłam wszystkie kolejne dni tego miesiąca. Radości z kwitnienia owocowych drzew i urody tulipanów nie mogła przesłonić mi nawet wszechobecna twarz I sekretarza PZPR, Edwarda Gierka, którego zapamiętałam jako zadowolonego z siebie pana o... 38
            • Wojna w demokracji 22 kwi 2012 Coraz częściej słyszymy okrzyki zapowiadające wojnę czy do niej wzywające – lub też takie, które wojnę mogą sprowokować, jak „zdrada!” czy „hańba!”. Jak sobie z tym poradzić? 40
            • Za bogaci na jeden procent 22 kwi 2012 Czy 1 proc. z naszych podatków powinien trafiać do wszystkich organizacji charytatywnych, także tych najbogatszych? Nie powinien - odpowiada Jolanta Kwaśniewska, założycielka fundacji Porozumienie bez Barier. Spór małych z dużymi zaczyna nabierać rumieńców. Kto ma rację? 42
            • Sprzątanie Rynku 22 kwi 2012 Licencja albo śmierć. Zawodowa. Krakowski ratusz wypowiada wojnę grajkom, mimom, kuglarzom i połykaczom ognia. Specjalna komisja bierze się do ich weryfikacji. Słabi nie będą mogli występować w centrum Starego Miasta. 47
            • Czerwona beksa 22 kwi 2012 Gdyby w Chinach odbyły się prawdziwe demokratyczne wybory, zapewne wygrałby je premier Wen Jiabao. Najpopularniejszy i najbardziej ludzki przedstawiciel chińskiej władzy ludowej. 25 kwietnia Wen przylatuje do Polski. 48
            • Państwo Środka Europy 22 kwi 2012 Pekin chce uczynić z Polski swój przyczółek w tej części świata. Na przekór Dalajlamie i kłopotom z autostradą A2. 52
            • Sąd nad Breivikiem 22 kwi 2012 Norwegia wymienia serdeczności z człowiekiem, który wypowiedział jej wojnę. To strategia, dzięki której Norwegowie chcą tę wojnę wygrać. 56
            • Silvio może wrócić 22 kwi 2012 Utkane seksualnymi skandalami życie prywatne Silvia Berlusconiego nie przysparza byłemu premierowi wrogów ani nie zwiększa jego popularności. Włosi przywykli. Ich już nic nie zdziwi. Nawet to, że Berlusconi wróci do polityki – mówi Jaś Gawroński, w latach 90. rzecznik... 58
            • Pankration w oktagonie 22 kwi 2012 Co powstaje z połączenia dżudo, zapasów, boksu, jujitsu i karate? Wielki show i wielkie pieniądze. 60
            • Złoty rozwód 22 kwi 2012 Pasowali do siebie jak elegancki garnitur z Vistuli i złota omega z salonu W.Kruk. Kiedy po spektakularnej wojnie na warszawskiej giełdzie Jerzy Mazgaj i Wojciech Kruk przejęli władzę w Vistuli, zapowiedzieli podbicie rynku towarów luksusowych w Polsce. Dawni sojusznicy dziś... 64
            • Gospodarski brak wizyty 22 kwi 2012 Był w rafinerii Lotosu, w powstającej fabryce Ikei czy zakładach Samsunga – premier nie unikał dotąd gospodarskich odwiedzin. A jednak w planie majowej wizyty w Kanadzie nie zmieściła się największa polska inwestycja zagraniczna w historii. 66
            • Pechowa trzynastka 22 kwi 2012 Gliwicka prokuratura zebrała 40 tomów akt, by dowieść, że potentat branży górniczej i jeden z najbogatszych Polaków Jacek D., a także jego najbliższa rodzina – syn, córka i żona – to przestępcy. 68
            • Upadek banku centralnego 22 kwi 2012 Trudno znaleźć obszar w dziedzinie ekonomii, w którym teoria i praktyka zbankrutowały trzy razy w ciągu minionych 40 lat. A takim obszarem jest polityka pieniężna. Dlatego z niepokojem obserwuję stan psychiczny rynków finansowych, które przywiązują tak wielką wagę do polityki... 70
            • Pieniądze na start 22 kwi 2012 Początkującym przedsiębiorcom brakuje pieniędzy. W ich kredytowaniu specjalizują się małe banki, a także – w ograniczonym zakresie – nieliczne duże instytucje finansowe. 72
            • Majątek pod kontrolą 22 kwi 2012 Spora część małego biznesu nie ubezpiecza swojego majątku. A szkoda, bo w ich przypadku nawet niewielka strata może skończyć się katastrofą. 74
            • Coraz więcej możliwości 22 kwi 2012 Nawet niewielkie przedsiębiorstwa mogą już korzystać z bardziej skomplikowanych usług finansowych dostępnych jeszcze kilka lat temu wyłącznie dla korporacji. 75
            • Uczmy się na błędach innych 22 kwi 2012 Każdy pomysł trzeba umieć sprzedać, bo nie wszystkie są tak genialne, jak się wydaje ich twórcom. 76
            • Apokalipsa prywatności. Teraz 22 kwi 2012 Przegramy wolny internet – ostrzega Sergej Brin w wywiadzie dla „The Guardian”. Współtwórca Google oskarża rządy oraz zamknięte systemy, takie jak Facebook, o dążenie do przejęcia kontroli nad siecią. Sęk w tym, że sam nie jest bez winy. Pomógł uczynić... 78
            • Nieśmiertelni 22 kwi 2012 Nigdy nie marzyliśmy tylko o zdrowym życiu i dobrej śmierci. Od zawsze sięgaliśmy po więcej. Ostatecznym celem medycyny jest nieśmiertelność. 81
            • Nie ma już chłopaka z „Titanica” 22 kwi 2012 Grał w niezależnych produkcjach, blockbusterach, ambitnych dziełach mistrzów. Z piekielnie zdolnego nastolatka zamienił się w amanta, a potem odrzucił ten wizerunek. Dziś Leonardo DiCaprio jest jednym z najlepszych aktorów świata. I wciąż zaskakuje. 82
            • Piosenki w czystej formie 22 kwi 2012 Alex Turner to ciekawy człowiek: wierzy w winylową płytę, duchy mieszkające w studiach nagraniowych i… Davida Bowiego. Lider Artic Monkeys opowiada nam o podbijaniu Ameryki i o tym, dlaczego Record Store Day, obchodzony na całym świecie 21 kwietnia, ma sens. 86
            • Potrzeba lustra 22 kwi 2012 „Lęk wysokości” Bartosza Konopki to kino w największym stopniu osobiste. Jeden z tych filmów, które pomagają poznać siebie i nazwać własne lęki – i twórcom, i widzom. 88
            • Strach w oczach 22 kwi 2012 Jego „Lady” wchodzi właśnie na ekrany polskich kin. Nam Luc Besson mówi o spotkaniu z Aung San Suu Kyi, birmańską opozycjonistką, bohaterką swojego filmu. I o tym, dla kogo realizuje takie historie. 90
            • Pod ścianą 22 kwi 2012 „Oresteja” Mai Kleczewskiej w warszawskim Teatrze Narodowym – jedna z najbardziej wyczekiwanych premier tego sezonu – to dowód, że reżyserka znalazła się w pułapce. 92
            • Fruktonik, Chlebiej i Śmietan 22 kwi 2012 Na Macieja Sieńczyka zawsze można liczyć. Jego poprzednie albumy – „Hydriola” i „Wrzątkun” – były zbiorami krótkich historyjek publikowanych na łamach „Lampy”. Teraz Sieńczyk debiutuje opowieścią pełnometrażową – a... 94
            • Świątynia Afrodyty 22 kwi 2012 Killing Joke – legenda postpunku – wrócił z nową płytą, „MMXII”. Właśnie trwa trasa promująca ten album, a lider zespołu, Jaz Coleman, przepowiada nam przyszłość. 95
            • Te same barany 22 kwi 2012 Mącenie w sprawie smoleńskiej katastrofy przybiera nagle postać złowrogiej bredni. Politycy skupieni wokół Prezesa zapewne trochę w nią wierzą, a trochę nie wierzą, sami już nie wiedzą. Może nawet sam Jarosław Polskę Zbaw nie wie? . 96
            • Kaming ołt 22 kwi 2012 Lubię tę, coraz ciekawszą, rubrykę „Wprost”: „Piszą dla Was”. Pierwszy z brzegu Jan Wróbel: „satyryk, poeta, dziennikarz, nauczyciel”. 97
            • Na Smoleńsk! 22 kwi 2012 Pan poseł Antoni Macierewicz powiedział, że jeśli Rosjanie nie oddadzą wraku samolotu Polsce, powinniśmy wypowiedzieć im wojnę. Pan prezes Kaczyński zdystansował się od tej wypowiedzi, ale chęć ataku jego zastępcy, a być może i następcy, została przez słuchaczy na wiecu... 97
            • Poezja na komisariacie 22 kwi 2012 Jako społeczeństwo jesteśmy przyzwyczajeni, że w budynkach policji działy się już różne dziwne rzeczy. Znikały dowody przestępstwa, uciekali aresztanci, ktoś się upił, ktoś dostał łapówkę, a inny po głowie lub plecach, ktoś stracił życie, a jeszcze inny cnotę. Komisariat to... 98