Plan katastrofy

Plan katastrofy

Dodano: 
Z całego programu Kołodki pozostaną tylko wyższe podatki


Stan przedzawałowy trwa już drugi rok. Trudno inaczej nazwać 40 mld deficytu budżetowego i rosnące długi ZUS, służby zdrowia, samorządów, górnictwa, kolei... Jest oczywiste, że deficyt połączony z ogromnymi obciążeniami podatkowymi hamuje rozwój kraju. Grzegorz W. Kołodko długo tego nie dostrzegał. Dlaczego nagle doznał olśnienia? Bo dotarła do niego wiedza, że deficyt w następnych latach wzrośnie - wedle jego szacunków - do 57 mld zł w roku 2004. Tylko że jest to niewykonalne - aby sfinansować deficyt, trzeba pożyczać, pożyczać, pożyczać. Aż tylu pieniędzy rząd nie zdoła pożyczyć w żaden sposób! Właśnie to, że owych pieniędzy fizycznie nie będzie, a nie negatywne skutki, jakie wiązałyby się z ich wydatkowaniem, najbardziej martwi ministra finansów.

Głębiej do naszych kieszeni
Zniesienie indeksacji wydatków oraz konsolidacja finansów to jedyne sensowne zapisy w "Programie naprawy finansów RP". Przy niewielkiej inflacji, jaką mamy, indeksacja wydatków (na przykład rent i emerytur) jest niepotrzebna. Problemem jest to, jak ją zlikwidować. Początkowo mówiono o "opcji zero", czyli jednorazowej likwidacji. Nie wiem, czy jest prawnie dopuszczalna ustawa o treści: "Znosi się automatyczne powiększanie wydatków wynikające z następujących ustaw...". Od biedy potrafię sobie wyobrazić, że udałoby się w tej sprawie uzyskać konsens polityczny i większość sejmową. Za political fiction uznać należy plan nowelizacji 99 ustaw i przepchnięcie ich przez Sejm do końca listopada.
Mało realne ze względów politycznych są propozycje likwidacji powiatów, niektórych funduszy celowych (9 spośród 20; dlaczego tylko tylu?), części funduszy specjalnych, którymi dysponują bezpośrednio ministrowie (dlaczego tylko części?) i niektórych danin publicznych (jest ich 59, m.in. opłaty na ochronę środowiska), zmniejszenia dotowania KRUS poprzez podwojenie wysokości płaconych składek (mają być nie dziesięcio-, lecz pięciokrotnie niższe niż składki pracownicze, a wydatki KRUS budżet sfinansuje nie w 95 proc., ale "tylko" w 90 proc.).
Sam Grzegorz W. Kołodko już się wycofuje ze swego planu. W jednym z wywiadów powiedział: "Gdyby przeszły wszystkie propozycje z wyjątkiem likwidacji powiatów, nie będzie to oznaczać klęski programu". Z góry zatem zastrzegł, że z całego planu pozostanie tylko fiskalizm i pomysł drukowania pieniędzy. Kołodko jest nagi!

Awanturnictwo społeczno-monetarne
Wicepremier przestrzega przed "scenariuszem awanturnictwa społecznego", czyli "wydatkami bez pokrycia". Niestety, sam je wprowadza. Przewiduje "wykorzystanie rezerwy rewaluacyjnej zgodnie z obowiązującymi przepisami i prawem". W tej kwestii nie należy mieć najmniejszych wątpliwości, nie ma sposobu "wykorzystania rezerwy" zgodnie z prawem! Jednoznacznie stwierdzili to członkowie RPP, a NBP zdementował informacje o "trwających rozmowach" i "zbliżeniu stanowisk" w tej sprawie. Oznacza to, że dopóki nie zmieni się skład RPP (czyli do marca 2004 r.), dopóty nie będzie inflacyjnej emisji pieniądza i nie można części rezerwy zapisać w przyszłorocznym budżecie. Można przewidywać, że jeśli do nowej rady zostaną wybrani ludzie odpowiedzialni, będzie tak nadal. Jeśli nie, emigracja z RP wydaje się sensowna.
Zgrozą napawają propozycje "nowoczesnych" sposobów pozyskiwania pieniędzy. "Program naprawy finansów RP" wymienia sekurytyzację, czyli "przekształcenie aktywów generalnie pozbawionych płynności w dodatkowe źródła finansowania, oraz partnerstwo kapitału publicznego i prywatnego, poręczenia i gwarancje kredytowe w wysokości 2 proc. PKB, wykorzystanie środków otwartych funduszy emerytalnych na długookresowe finansowanie inwestycji infrastrukturalnych". Wszystkie te pomysły sprowadzają się do zwiększania długu publicznego, bez księgowego ujawniania tego faktu. Jeżeli jakieś aktywa są "generalnie pozbawione płynności", to zamiast zysków przynoszą straty. Zamiana ich na papiery wartościowe i sprzedaż wymaga zagwarantowania funduszom dochodów odsetkowych przez skarb państwa (de facto są to dodatkowe obligacje skarbowe) lub - tak jak w niesławnym pomyśle winiet - wprowadzenia nowej daniny publicznej. Podobnie wygląda sprawa małorentownych inwestycji infrastrukturalnych. Dobrowolne zaangażowanie w nie OFE wymaga zagwarantowania zysków z przyszłych dochodów budżetu, czyli tworzy groźbę bankructwa już nie tylko emerytów, ale wszystkich obywateli RP. O rozwijaniu "partnerstwa publiczno-prawnego" w kontekście szerzącej się korupcji i różnych powiązań partyjno-koleżeńskich lepiej głośno nie mówić.

Wielka podwyżka
Pozostają zmiany podatkowe. Reklamowane jako "uproszczenie połączone z obniżeniem stawek" są w rzeczywistości wielką podwyżką. Podstawową cechą podatków musi być stabilność. Obywatel nie może nagle się dowiedzieć, że jego podatki rosną o 50 proc. lub więcej. Takich zmian nie wprowadzał nikt, nawet w czasie wojen. Pierwszym będzie Grzegorz W. Kołodko, proponujący likwidację wspólnego opodatkowania małżonków (korzysta z tego prawa ponad połowa podatników). Co to oznacza dla małżeństw? Podwyżkę podatku o 40-60 proc. i redukcję dochodów o 10-15 proc.
Mniejsza grupa osób (dziennikarze, twórcy, naukowcy) korzysta z prawa do odliczenia kosztów uzyskania przychodu od dochodu. Kołodko je zlikwiduje. Co to oznacza? Podwyżkę podatków dla "trafionych" o 70-80 proc. i spadek ich dochodów o 20 proc. Pal diabli, gdy trafionym jest Czesław Miłosz (przyjechał do Polski, niech płaci), gorzej, gdy będzie nim profesor zarabiający 2 tys. zł.

Czego w planie Kołodki nie ma
Ważne jest to, czego w "Programie naprawy finansów RP" nie ma. Nie ma informacji, co będzie z Narodowym Funduszem Zdrowia i marnotrawieniem rosnącego "podatku zdrowotnego". Nie wiemy, co stanie się z długiem służby zdrowia (8 mld zł). Nie wiemy, co z topieniem pieniędzy w kopalniach, hutach czy nacjonalizowanym przemyśle stoczniowym. Nie wiemy, czy Polska dopłaci 2 mld zł rolnikom do dopłat unijnych i czy stać nas na zmniejszenie wpływów z akcyzy w związku z produkcją biopaliw. Nie wiemy też, czy Polska powinna wykorzystywać wszystkie fundusze unijne, skoro musi do nich dopłacać.

Prognoza krachu
Rozsądek podpowiada taką oto prognozę. Po nieuchronnych zmianach dokonanych przez rząd i Sejm z bezpłodnej hybrydy, jaką jest "Program naprawy finansów RP", pozostanie karykatura karykatury (pomysły drukowania pieniędzy i podwyżki podatków). Gospodarka zakleszczy się w stagnacji, a bezrobocie nie zmaleje. Jednocześnie budżet utraci płynność, co zmusi do zawieszenia wydatków. Katastrofa finansów ujawni się z całą mocą. Na jeszcze większą skalę przeżyjemy to, co Węgry przechodziły w połowie lat 90. Dopiero wtedy się okaże, ile wydatków publicznych było zbędnych. I dopiero wtedy zacznie się prawdziwa reforma!

 


Kołodko niezgody

Projekt reformy, którą zaproponował Grzegorz W. Kołodko, spotkał się z ogromną krytką ze strony członków rządu - dowiedział się nieoficjalnie "Wprost". Jedyną osobą popierającą w rządzie ministra finansów jest premier Leszek Miller. Najostrzej zaatakował propozycje Kołodki Jerzy Hausner, minister gospodarki, pracy i polityki społecznej. Według naszego informatora, na posiedzeniu rządu
19 marca zarzucił wicepremierowi, że zaproponowane przez niego podwyższenie podatków utrudni walkę z bezrobociem. Hausner miał się także wypowiedzieć przeciw odejściu od waloryzacji rent i emerytur. Tłumaczył, że to rozwiązanie może być uznane za niezgodne z konstytucją, a poza tym po wejściu Polski do UE koszty utrzymania emerytów i rencistów wzrosną bardziej niż innych grup społecznych. Pozostali ministrowie krytycznie odnosili się do likwidacji tzw. środków specjalnych (w większości wydawanych na podwyższanie płac urzędników) oraz przypisanych do ich resortów agencji i funduszy. Posiedzenie zakończyło się wnioskiem, że Kołodko musi przedstawić mniej radykalne propozycje.

 


Rodzynki i zakalec
KRZYSZTOF RYBIŃSKI
główny ekonomista BPH PBK
Plany wicepremiera to ciasto, w którym są i rodzynki, i zakalec. Plusem jest chęć zniesienia automatycznej indeksacji świadczeń społecznych i likwidacja funduszy specjalnych. Największym minusem planu jest propozycja podwyższenia podatków. Nie będzie to sprzyjało zmniejszeniu bezrobocia.

Składka na UE
KRZYSZTOF DZIERŻAWSKI
ekspert Centrum im. Adama Smitha
To nie jest reforma. To uszczelnienie systemu podatkowego mające na celu znalezienie pieniędzy na składkę do budżetu Unii Europejskiej, wpłaty do instytucji wspólnoty, dopłaty dla rolników, wykorzystanie funduszy unijnych. Rząd musi znaleźć 20 mld zł, więc sięga do naszych kieszeni.
Dobrze, ale...
MAREK BELKA
były minister finansów
Program jest dobry, chociaż pewnie można było zaproponować większe zmiany. Najbardziej radykalne propozycje, jak odejście od indeksacji rent i emerytur, są krytykowane od lewa do prawa. Jeżeli połowę propozycji Kołodki uda się zrealizować, to będzie ogromy sukces.

Do pracy!
KAZIMIERZ MARCINKIEWICZ
poseł Prawa i Sprawiedliwości
W proponowanej reformie są dobre i złe rozwiązania. Najbardziej szkodliwe jest podniesienie podatków. W takim kształcie ustawa nie ma szans na aprobatę parlamentu. To projekt, nad którym trzeba będzie bardzo dużo pracować.

Zamach na KRUS
ZBIGNIEW KUŹMIUK
poseł Polskiego Stronnictwa Ludowego
Kontrowersyjna jest likwidacja powiatów, którą zakłada projekt reformy. Rząd wycofuje się także z wprowadzenia zerowej stawki opodatkowania dochodów najuboższych. Nie wytrzymuje naszej krytyki podwyższenie stawki na KRUS o 100 proc.

Okładka tygodnika WPROST: 13/2003
Więcej możesz przeczytać w 13/2003 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
Współpraca:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 13/2003 (1061)

  • Doktryna EUnichów 30 mar 2003 EUnuchy - mawia się czasami w Ameryce o Europejczykach. 3
  • Peryskop 30 mar 2003 Wojenne diety 22 mln zł przeznaczono na razie z budżetu MON na pokrycie kosztów udziału polskich żołnierzy w wojnie w Iraku. Według szacunków Departamentu Obrony USA, przeciętny koszt działań powietrznych podczas operacji w... 6
  • Dossier 30 mar 2003 ALEKSANDER KWAŚNIEWSKI, prezydent RP "Mówiłem to i premierowi, i Michnikowi: skierujcie to do prokuratury, bo będzie z tego nieszczęście. To był i wrzesień, i październik, i listopad. (...) Premier popełnił błąd, minister... 7
  • Z życia koalicji 30 mar 2003 Jak co tydzień donoszono o tym, że rząd Millera się kończy i pojawiło się kilka nowych nazwisk kandydatów na następcę premiera. A może Małysz? Ech, nie ma to jak liczni przyjaciele! Ma ich Aleksander Kwaśniewski, dlatego na... 8
  • Z życia opozycji 30 mar 2003 Straszne wieści! Juliusz Braun zszokował Polskę zaskakującym twierdzeniem, że stanowiska w mediach publicznych dzieliły między siebie trzy bratnie partie: SLD, PSL i Unia Wolności. Członków komisji śledczej trafił grom z jasnego... 9
  • M&M 30 mar 2003 ŻYCIE NA ŻYWO - felieton Marka Majewskiego 10
  • Playback 30 mar 2003 10
  • Złota ósemka 30 mar 2003 W finale siódmej edycji konkursu o tytuł Menedżera Roku Stowarzyszenia Menedżerów w Polsce znaleźli się Marek Czeredys, prezes zarządu grupy Arcus, Zdzisław Juchacz, dyrektor naczelny Wojskowych Zakładów Uzbrojenia Nr... 10
  • Fotoplastykon 30 mar 2003 12
  • Poczta 30 mar 2003 Listy od czytelników 14
  • Kadry 30 mar 2003 15
  • III wojna światowa 30 mar 2003 Wielkie przełomy historyczne dokonują się zwykle w sposób niedostrzegalny dla współczesnych. Tak było i kiedy upadało Imperium Rzymskie, i kiedy Wałęsa przeskakiwał mur stoczni. Kiedy George Bush podejmował decyzję o ataku na Irak wiedział, że robi krok w kierunku likwidacji... 16
  • Sztab "Wprost" 30 mar 2003 Dobę po wybuchu wojny o Irak w redakcji "Wprost" eksperci ds. obronności dyskutowali o możliwych scenariuszach konfliktu 18
  • Polowanie na kreta 30 mar 2003 W USA powstaje minibroń atomowa do niszczenia celów podziemnych 22
  • Ostatni bastion Husajna 30 mar 2003 Aby obejrzeć Bagad z loty ptaka kliknij: TU! 26
  • Biohorror 30 mar 2003 Rozmowa z KENEM ALIBEKIEM, doradcą rządu amerykańskiego ds. bioobrony, byłym szefem programów wojny bakteriologicznej w ZSRR 28
  • Maskarada 30 mar 2003 Szczepy ospy rozrzucone na stacji metra w Warszawie wywołałyby epidemię w całej Europie 30
  • Gorący balon 30 mar 2003 Jak intelektualiści chcą naprawić (czytaj: zepsuć) Rzeczpospolitą 34
  • Fucha ministra 30 mar 2003 Grzegorz Kołodko nie może się zdecydować, czy być ministrem, wykładowcą czy biegaczem 38
  • Strefa bezprawia 30 mar 2003 Najniebezpieczniejsze dzielnice Warszawy, Łodzi, Krakowa, Wrocławia, Poznania, Gdańska, Katowic i Szczecina 40
  • Orzeł z LPR 30 mar 2003 Gdyby głupota miała skrzydła, radny z LPR miałby szansę polecieć na Księżyc bez pomocy rakiety 48
  • Giełda i wektory 30 mar 2003 Hossa Świat Rio brawo Tegoroczny karnawał w Rio de Janeiro okazał się jednym z najbardziej dochodowych w ostatnich latach. Miasto zarobiło na nim 136 mln USD. Do Rio przyjechało 388 tys. turystów, w tym 70 tys. z zagranicy. Dochodzą... 50
  • Plan katastrofy 30 mar 2003 Z całego programu Kołodki pozostaną tylko wyższe podatki 52
  • Pomożecie? 30 mar 2003 Rząd zaaprobował kierunki programu naprawy finansów autorstwa wicepremiera Grzegorza Kołodki. Sęk w tym, że ów program składa się głównie z kierunków, niekiedy kilkuwariantowych. Prezentacja tendencji w reformie... 55
  • Szczękościsk Schrödera 30 mar 2003 Kanclerz nie proponuje Niemcom potu i łez, na które zasłużyli, lecz gówno i ziewanie - uważa wiceszef FDP 56
  • Ubezpieczeni na amen 30 mar 2003 Nawet dwa miliony naszych polis mogą się okazać nic niewarte W żargonie ubezpieczeniowym wypowiedzenie umowy przez klienta nazywane jest lapsem. W ostatnich dwóch latach towarzystwa ubezpieczeń na życie zanotowały około dwóch... 58
  • Kroc w przyszłość 30 mar 2003 Dlaczego McDonald's chudnie? 62
  • Bank o rządzie 30 mar 2003 Część polskiej klasy politycznej blokuje reformy i przerzuca odpowiedzialność za skutki takiego postępowania na NBP 64
  • Kapitalizmu! 30 mar 2003 Na gospodarkę wywierają wpływ ludzie, którzy mogą nam tylko zaszkodzić 65
  • Supersam 30 mar 2003 Volkswagen dla elity Na salonie motoryzacyjnym w Genewie Volkswagen zaprezentował auto z najpotężniejszym z montowanych w samochodach osobowych silnikiem Diesla. Phaeton z silnikiem o pojemności 5 litrów, mocy 313 KM i maksymalnym... 66
  • Wszechnica Wiedzy Wszelakiej 30 mar 2003 Pomyśl o wakacjach www.triada.pl Mimo że zaledwie kilka dni temu pożegnaliśmy kalendarzową zimę, wielu z nas myśli już o wakacjach i wypoczynku. Jeżeli planujemy wyjazd zagraniczny, warto odwiedzić serwis biura podróży Triada.... 67
  • Łamanie prawem 30 mar 2003 Zalegalizowanie tortur proponuje Alan Dershowitz, profesor prawa z Harvardu 68
  • Dowcip bojowy 30 mar 2003 W Internecie trwa amerykańsko--francuska wojna na dowcipy 72
  • Afryka mało dzika 30 mar 2003 Większość Afrykanów zna dzikie zwierzęta wyłącznie z opowiadań dziadków 74
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Gruczoły na stoły 30 mar 2003 Z podwójnąradościąodnalazłem w karcie dań uroczej krakowskiej restauracyjki Kuchnia i Wino pozycję zatytułowaną "Animelka". O co chodzi? Otóż pod nazwą tą kryje się wielki przysmak, znany jako grasica cielęca. 76
  • Panie w kabaretkach 30 mar 2003 Co łączy Catherine Zeta-Jones z posłanką Anitą Błochowiak, a Renée Zellweger z posłanką Renatą Beger? 78
  • Instytut kolaboracji 30 mar 2003 Ponad stu polskich naukowców gorliwie współpracowało z hitlerowcami. Żadnego po wojnie nie ukarano 80
  • Know-how 30 mar 2003 Wszechświat jak obwarzanek Wydaje się, że wszechświat nie musi być nieskończony we wszystkich kierunkach, jak dotychczas sądzono. Z obserwacji dokonanych w ostatnich tygodniach wynika, że w jednym kierunku może być znacznie... 83
  • Atak mikrobów 30 mar 2003 W każdej chwili może dojść do wybuchu epidemii na skalę AIDS 84
  • Odchudzanie wątroby 30 mar 2003 Paraleki kupowane w Internecie często rujnują zdrowie 88
  • Urwany film dla nastolatków 30 mar 2003 Alkoholizm jest w Polsce główną przyczyną zgonów i inwalidztwa osób w wieku 15-21 lat 89
  • Bez granic 30 mar 2003 Antywojenna wunderwaffeGdy amerykańskie samoloty zrzucają bomby na Saddama, niemieckie gołębie bombardują pacyfistów. W zeszłym tygodniu zapełnili oni ulice niemieckich miast. Atmosfera demonstracji bardziej przypominała Love Parade... 90
  • Unia outsiderów 30 mar 2003 Gdy do akcji ruszyli amerykańscy żołnierze, europolitycy zrozumieli wreszcie, że wypadli z globalnej rozgrywki 92
  • Kiosk 30 mar 2003 Zjednoczeni w upadkuThe Spectator 22.03.2003 r. "Królestwo terroru Saddama Husajna niedługo upadnie. Runie szybko, ale nie samo - jak na ironię pociągnie za sobą Organizację Narodów Zjednoczonych. No, może nie całą ONZ.... 94
  • Cel - Saddam? 30 mar 2003 Już teraz trzeba poważnie myśleć o tym, jak urządzić świat po wojnie 94
  • Menu 30 mar 2003 Kraj Mag Nowosielski "Fiasko dzisiejszej działalności artystycznej polega na tym, że współcześni twórcy próbują w geście pychy zerwać z wszelką tradycją. (...) Proszę z Lutosławskiego zrobić muzykę... 96
  • Oscary do nieśmiertelności 30 mar 2003 Honorowe Oscary naprawiają błędy Amerykańskiej Akademii Filmowej. "Chicago" Roba Marshalla jest wręcz... 100
  • Kino Tomasza Raczka 30 mar 2003 Recenzje filmów: Godziny, Show 103
  • Lewy rockowy 30 mar 2003 Wolność słowa" - tytułowa piosenka z najnowszego albumu zespołu Püdelsi wywołała panikę wśród prywatnych i publicznych nadawców. Obawiając się reakcji polityków, stacje radiowe odmówiły jej nadawania, zaś telewizyjne - poza muzycznymi - nie chcą pokazywać teledysku. Tyko fani... 104
  • Płyty Kuby Wojewódzkiego 30 mar 2003 Recenzje płyt 105
  • Perły do lamusa? 30 mar 2003 "Człowieka bez przeszłości" można porównać do "Amelii": oba filmy aż ociekają wiarą w dobrego człowieka 106
  • "Jakby" łagodzi obyczaje 30 mar 2003 Równie zdumiewającą i nieuzasadnioną karierę jak niektórzy ludzie robią niektóre słowa. Oto na przykład powszechnie nadużywany termin "zajebisty" (nadużywany zresztą zazwyczaj niezgodnie z jego znaczeniem). A nawet, nie ma co ukrywać, modny. 108
  • 3 x K 30 mar 2003 Nigdy nie sądziłem, że postacie z bajek i mitologii będą odgrywać u nas tak wielką rolę w polityce. Być może dlatego, że wychowywałem się w świecie, w którym pierwsze książki (po obowiązkowej serii "Poczytaj mi,... 108
  • Organ Ludu 30 mar 2003 Kaszanka dla wszystkich! TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 13 (26) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 24 marca 2003 r. Cena + VAT + ZUS + winieta Konsultacje w sprawie pogłębienia walki o pokój Tuż przed podjęciem decyzji... 109
  • My już są Amerykany 30 mar 2003 Dzięki chłopakom z Gromu i myśliwcom F-16 staniemy się Amerykanami. Leszek Miller już ćwiczy rzucanie lassem 110

ZKDP - Nakład kontrolowany