Nadobywatel Kwaśniewski

Nadobywatel Kwaśniewski

Dodano:   /  Zmieniono: 
Nikt nie może korzystać ze specjalnych praw: ani parlament, ani żaden inny organ władzy nie może być miejscem, które daje schronienie przed prawem" - tych słów nie powiedział Jan Maria Rokita, członek sejmowej komisji śledczej w sprawie Rywina, gdy komisja nie zgodziła się na przesłuchanie prezydenta Aleksandra Kwaśniewskiego.
Te słowa wypowiedział sam Kwaśniewski - 24 października 2001 r. w Sejmie. Ostatnio zmienił zdanie. I nic tu nie mają do rzeczy kruczki prawne o rozdzielności władzy ustawodawczej i wykonawczej, bo komisja śledcza działa tak jak organ władzy sądowniczej. A przecież prezydent zeznawał przed prokuratorem, więc już oddał się do dyspozycji innej władzy. Prezydent uważa się też za jednego z twórców konstytucji. Czyżby zatem nie znał art. 32 ustawy zasadniczej? Konstytucja stanowi bowiem: "Wszyscy są równi wobec prawa. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne".
Amerykańscy prezydenci (od George'a Waszyngtona począwszy) dotychczas stawiali się na wezwania Kongresu, chociaż amerykańskie prawo przewiduje, że nie muszą tego czynić (wyjątkiem są przestępstwa najcięższego kalibru, na przykład zdrada stanu). Zrobili to, bo odmowa byłaby źle przyjęta przez opinię publiczną.
Specjalne traktowanie prezydenta w Polsce to zresztą część większej całości. Przecież immunitet mają już posłowie, senatorowie, sędziowie i prokuratorzy, czyli osoby, które stanowią bądź egzekwują prawo. Oznacza to, że ustawodawcy, sędziowie i prokuratorzy mogą nakładać na obywateli wszelkie prawne ograniczenia, ale sami im nie podlegają. To tak, jakby lekarze ukrywali przed pacjentami szczepionki, sami w pełni z nich korzystając. Na podobnej zasadzie bankowcy mogliby swobodnie korzystać z powierzonych im oszczędności klientów.

Straszny strach
Aleksander Kwaśniewski nawet nie próbował stanąć przed komisją śledczą - schował się za paragrafami. A przecież jego zeznania byłyby ukoronowaniem prac komisji. Prezydent bardzo dobrze zna bohaterów Rywingate - przede wszystkim prezesa TVP Roberta Kwiatkowskiego, członka Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji Włodzimierza Czarzastego, a wreszcie samego Lwa Rywina. Przecież Kwaśniewski już kilkanaście dni po korupcyjnej propozycji spotkał Rywina w Sopocie, gdzie otrzymał notatkę z jego wersją wizyty u Wandy Rapaczyńskiej i Adama Michnika. Warto, by opinia publiczna dowiedziała się od samego prezydenta, dlaczego przetrzymywał ten dokument pół roku. "Jakiś taki straszny strach panuje w szeregach SLD przed tym, by Aleksander Kwaśniewski mógł się zjawić przed komisją" - powiedział po obradach Jan Maria Rokita. Zdaniem Rokity, nie można będzie stwierdzić, czy Kwaśniewski jako konstytucyjny organ państwa działał zgodnie z prawem.
"Ani ustawa o komisji śledczej, ani kodeks postępowania karnego nie zawierają przeszkód prawnych, by komisja śledcza mogła wezwać prezydenta w celu złożenia zeznania w charakterze świadka. Obie ustawy uchwalone zostały w okresie istnienia instytucji prezydenta, co może wskazywać na świadomą rezygnację ustawodawcy z ustanawiania tego wyjątku" - czytamy w ekspertyzie Andrzeja Szmyta. To jedna z czterech ekspertyz zamówionych przez Kancelarię Sejmu. W dwóch z nich stwierdzono, że prawo nie zostałoby złamane, gdyby prezydent złożył zeznania. Mirosław Granat, drugi ekspert, cytuje "Komentarz do Konstytucji RP", w którym autorzy stwierdzają: "Przedmiotem badania komisji śledczej mogą być też sprawy z zakresu działania prezydenta". Ich zdaniem, "głowa państwa ponosi konstytucyjną odpowiedzialność za legalność wszelkich działań". Także przedwojenny kodeks postępowania karnego z 1928 r. zakładał możliwość powołania prezydenta na świadka w postępowaniu karnym.

Europejski antystandard
Prof. Ireneusz Krzemiński, socjolog z Uniwersytetu Warszawskiego, uważa, że jest czymś zawstydzającym, iż niektórzy członkowie komisji śledczej traktują prezydenta jak jaśnie panującego, a nie równego wśród równych, co powinno być przecież cechą ustroju republikańskiego. To zresztą europejska choroba. Nie powiodły się przecież liczne próby powołania na świadka Jacques'a Chiraca, prezydenta Francji. Jest on podejrzewany o udział w trzech aferach, gdy był merem Paryża. Helmut Kohl, były kanclerz Niemiec, kilkakrotnie wprawdzie stawał przed komisją Bundestagu, ale odmówił ujawnienia prawdy o nielegalnym finansowaniu CDU. Wziął całą winę na siebie. Kohl nikogo nie wydał, ale czy milczenie w tej sprawie można uznać za cnotę? Opinia publiczna była przekonana, że były kanclerz mataczy, co zaszkodziło wizerunkowi partii i przyczyniło się do jej wyborczej porażki. Kohla nie potraktowano jednak jak zwykłego obywatela. Sąd w Bonn umorzył śledztwo. Na oskarżonego nałożono tylko grzywnę w wysokości 300 tys. marek. Dzięki temu nie został wpisany do rejestru skazanych.
We Włoszech prezydent korzysta ze specjalnego immunitetu i gwarancji nietykalności - może być oskarżony tylko o zdradę i zamach na konstytucję. W ubiegłym miesiącu włoski parlament rozciągnął te przywileje także na premiera (formalnie przyjęto ustawę o immunitecie dla prezydenta, przewodniczących obu izb parlamentu, prezesa Trybunału Konstytucyjnego i premiera). Zapewniono zatem tym osobom immunitet sądowy w sprawach karnych na czas piastowania urzędu. Opozycja zarzuca rządowi, iż uchwalił ustawę tylko po to, by uchronić przed wyrokiem sądowym premiera Silvia Berlusconiego, oskarżonego o korupcję.

Amerykański standard
W USA Kongres nie może zmusić prezydenta do stawienia się na przesłuchanie przed jakąkolwiek komisją. Ale wezwanie głowy państwa na przesłuchanie jest możliwe, gdy zostanie wszczęta procedura impeachmentu, czyli parlamentarnego oskarżenia prezydenta o przestępstwo. Pierwszy w charakterze świadka występował prezydent George Washington. W 1974 r. Gerald Ford przed komisją Izby Reprezentantów wyjaśniał motywy kontrowersyjnego ułaskawienia prezydenta Richarda Nixona, oskarżonego o naruszenie konstytucji i nadużycie władzy.
Zasady nakazujące prezydentowi odpowiadanie przed komisjami Kongresu usiłował nagiąć Bill Clinton, odmawiając wyjaśnień w sprawie romansu z Monicą Lewinsky. Jednak i jego do złożenia zeznań skłoniło wdrożenie procedury impeachmentu. Potem Clinton przekonał się, że opinia publiczna bardziej ceni polityka, który kłamał, ale się do tego przyznał, niż tego, który odmawia składania wyjaśnień.
W gruncie rzeczy tylko totalitarny ustrój uzasadnia istnienie immunitetu czy specjalnych praw dla niektórych obywateli. W państwie prawa żadne specjalne przywileje nie są potrzebne. Stając przed sejmową komisją, Aleksander Kwaśniewski mógł wyznaczyć wyższy standard prawa. Nie zrobił tego. Czyżby się bał społeczeństwa, które go wybrało?
Więcej możesz przeczytać w 28/2003 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 28/2003 (1076)

  • Wprost od czytelników 13 lip 2003, 1:00 Polskie kłamstwa Artykuł "Polskie kłamstwa" (nr 24) to w naszej sytuacji politycznej strzał w dziesiątkę. Jedynym sposobem na uzdrowienie obecnego stanu rzeczy byłoby odpolitycznienie życia publicznego. Trudno zliczyć, ile jest... 3
  • Na stronie - Bydło postępu 13 lip 2003, 1:00 Poruszanie się do przodu czasem bywa niebezpieczne. 3
  • Peryskop 13 lip 2003, 1:00 Straszna dziura Obliczyliśmy: 70 mld zł, czyli prawie 9 proc. PKB, wyniesie faktycznie deficyt budżetowy w 2004 r., jeżeli założenia do budżetu państwa, które przyjął rząd, zostaną zaakceptowane przez Sejm. Oficjalnie deficyt ma... 6
  • Dossier 13 lip 2003, 1:00 Krzysztof JANIK minister spraw wewnętrznych i administracji "Do partii władzy, podobnie jak do tego statku z dowcipu, przyczepiają się różni ludzie i najgłośniej krzyczą: 'Płyniemy!'. Ale trzeba się z nich oczyszczać, po... 7
  • Poczta 13 lip 2003, 1:00 Kasjer Wieczerzak Nazwiska osób zarządzających EEF IV Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym nie zostały w żaden sposób utajnione, co było zarzutem autorki artykułu "Kasjer Wieczerzak" (nr 24). W rozdziale VI pkt 9... 9
  • Kadry 13 lip 2003, 1:00 9
  • M&M 13 lip 2003, 1:00   RECEPTA NA SUKCES Lekarza z psychologiem z racji chudej kiesy stracił Małysz, a szkoda, bo mieli sukcesy. Więc niech pracują z rządem! A jak jest za biedny, starczy lekarz psychiatra. Taniej, bo dwa w jednym. 10
  • Playback 13 lip 2003, 1:00 Włodzimierz Cimoszewicz, minister spraw zagranicznych, i Wojciech Jaruzelski, były I sekretarz KC PZPR, były prezydent RP 10
  • Rada dla iraku 13 lip 2003, 1:00 Rządy Polski oraz kilkunastu innych państw otrzymały propozycję uczestnictwa w odbudowie Iraku 10
  • Z życia koalicji 13 lip 2003, 1:00 Nowym przewodniczącym SLD został Miller, ale Leszek (nieduży, siwy, premier), a nie Jerzy (wyższy, brunet, ten od kolczykowania krów). Nowym Dyduchem został z kolei Marek Dyduch. A to ci nowina! Wyniki wyborów wzbudziły jednak... 12
  • Z życia opozycji 13 lip 2003, 1:00 Chłopom z PSL zamarzyło się na stare lata pomigdalić z prawicą. Do tej fanaberii przyczynił się bez wątpienia premier Miller, wyganiając ludowców z rządu. Od tej pory Jarosław Kalinowski co rusz kokietuje PiS i PO. Ostatnio... 13
  • Fotoplastykon 13 lip 2003, 1:00 14
  • Odważny tchórz 13 lip 2003, 1:00 Leszek Miller nie chce, ale musi zostać liberałem 16
  • Nadobywatel Kwaśniewski 13 lip 2003, 1:00 Nikt nie może korzystać ze specjalnych praw: ani parlament, ani żaden inny organ władzy nie może być miejscem, które daje schronienie przed prawem" - tych słów nie powiedział Jan Maria Rokita, członek sejmowej komisji śledczej w sprawie Rywina, gdy komisja nie zgodziła się na... 20
  • Elektrowstrząs Kaczmarka 13 lip 2003, 1:00 W szufladzie biurka Leszka Millera leży bomba zegarowa 22
  • Towarzystwo mafia 13 lip 2003, 1:00 Marka Papałę zastrzelił Siergiej Sienkiv, ukraiński płatny morderca. 24
  • Logika alkoholika 13 lip 2003, 1:00 W Polsce z alkoholizmem walczy się tak, jak o pokój walczyły tzw. kraje socjalistyczne: dużo pozorów i zero efektów 28
  • Izby śmierci 13 lip 2003, 1:00 40-50 chorych branych za pijaków umiera rocznie w izbach wytrzeźwień 30
  • Nałęcz - Barbarzyńcy 13 lip 2003, 1:00 Liga Polskich Rodzin robi polityczne porządki na cmentarzach 34
  • Zawracanie gitary - Prawy Miller 13 lip 2003, 1:00 Już czas, by po uporządkowaniu lewicy Leszek Miller wziął się za prawicę 34
  • Giełda i wektory 13 lip 2003, 1:00 Hossa Świat Och, Karol 10 mln funtów wyniosły ubiegłoroczne dochody księcia Karola. Wydatki brytyjskiego następcy tronu były jednak o 3 mln funtów wyższe. Deficyt musiała pokryć królowa Elżbieta II z pieniędzy... 36
  • Pieniądze leżą na drodze 13 lip 2003, 1:00 Ponad 4 mld zł może się domagać od ubezpieczycieli półtora miliona kierowców Walcz o swoje! Jeżeli w ostatnich trzech latach uszkodzono ci samochód w wypadku i sprawca kolizji zapłacił za szkody ze swojego... 38
  • Zagłębie rury 13 lip 2003, 1:00 Rosjanie już trzymają rękę na kurku ropociągu Odessa - Brody 42
  • Sezam narodowy 13 lip 2003, 1:00 Jak Balcerowicz dla nas zarabia 46
  • Gwiazdy Europy 13 lip 2003, 1:00 25 ludzi, którzy - według magazynu "Business Week" - "zamerykanizują" Europę 48
  • Kołodce dziękujemy 13 lip 2003, 1:00 II edycja konkursu o Nagrodę Złamanego Grosza A.D. 2003 50
  • Załatwione odmownie - Łatwowierność Zachodu 13 lip 2003, 1:00 Demokratyczne społeczeństwa, które nie doświadczyły komunistycznych rządów, są mało odporne na totalitarną propagandę 52
  • Supersam 13 lip 2003, 1:00 Cyberpolityk 2003 Po raz trzeci internauci - czytelnicy tygodnika "Wprost" wybrali laureatów konkursu "Cyberpolityk 2003". W tym roku zwyciężyli: minister Dariusz Szymczycha z Kancelarii Prezydenta - nagrodzony za... 54
  • SexAtak 13 lip 2003, 1:00 Dyktatura wyzwolonych seksualnie "postępowców" 56
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta 13 lip 2003, 1:00 Drogi Robercie! Jadasz kwiaty? Kwiaty ogólnie jakoś nie kojarzą się z kuchnią, jedyny trwały związek frazeologiczny w tej dziedzinie to tytuł-hasło "Nie jedzcie stokrotek". 63
  • Ja, Ślązak 13 lip 2003, 1:00 My, Polacy, lubimy sytuacje jasne i cenimy charaktery określone 64
  • Zapach pożądania 13 lip 2003, 1:00 Perfumy afrodyzjaki to zapachowy przebój tego sezonu 66
  • Przebudzenie bestii 13 lip 2003, 1:00 dżihad - świętą wojnę z niewiernymi - przywrócili do życia Niemcy 68
  • Know-how 13 lip 2003, 1:00 Superpigułka Pigułkę zawierającą aspirynę, kwas foliowy, lek zmniejszający stężenie cholesterolu we krwi oraz trzy preparaty obniżające ciśnienie krwi opracowali brytyjscy uczeni z Wolfson Institute of Preventive Medicine. Uważają... 71
  • Prehistoria oszustów 13 lip 2003, 1:00 Archeolodzy odkrywają dziś głównie źródła dotacji 72
  • Dzieci na zamówienie 13 lip 2003, 1:00 Czy ludzkość podzieli się na dwa gatunki? 76
  • Bez granic 13 lip 2003, 1:00 GUBERMINATOR Politycy będą wam mówić, że się nie nadaję, ale to nieprawda. W Kalifornii nadszedł czas, by ktoś z zewnątrz wziął sprawy w swoje ręce - rzucił Arnold Schwarzenegger podczas premiery swojego najnowszego filmu... 78
  • Oskarżony Berlusconi 13 lip 2003, 1:00 Premierowi Włoch wytoczono dziewięć procesów, wszystkie z inicjatywy upolitycznionej prokuratury w Mediolanie 80
  • W pustyni i w Bushu 13 lip 2003, 1:00 Amerykańskie know-how dla Afryki 83
  • Przekleństwo Babilonu 13 lip 2003, 1:00 W Iraku nasi żołnierze muszą mieć oczy dookoła głowy 84
  • Pojednanie na cmentarzu 13 lip 2003, 1:00 Żołnierz AK podaje rękę dowódcy UPA 87
  • Menu 13 lip 2003, 1:00 Świat Boska komedia Céline Dion, Britney Spears, Sharon Osbourne, Madonna, Mariah Carey, Oprah Winfrey, Julia Roberts i Jennifer Lopez królują na liście największych współczesnych div ułożonej przez czytelników... 90
  • Słomiane Knoty "Wprost" 13 lip 2003, 1:00 Najgorsze filmy, książki, sztuki, dzieła plastyczne i płyty sezonu 92
  • Łempicka w pirodze 13 lip 2003, 1:00 Od art deco zaczęła się historia popkultury 96
  • Islandzki gejzer 13 lip 2003, 1:00 Sukces odniosła na własnych warunkach, sprzeciwiając się sojuszowi anglosaskich producentów 98
  • Nowowizja - Czas rozgrzeszeń 13 lip 2003, 1:00 Można powiedzieć, że okres przedwakacyjny okazał się dla klasy politycznej czasem rozgrzeszeń. 100
  • Towarzysze i koledzy - Przełomy 13 lip 2003, 1:00 Wciągu najbliższych tygodni wakacyjnych możemy się doczekać przełomu w mojej ulubionej partii, czyli Lidze Polskich Rodzin. 100
  • Organ Ludu 13 lip 2003, 1:00 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 28 (41) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 7 lipca 2003 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza II (XIII) Zjazd Partii Jako pierwsi w Unii Europejskiej i na świecie drukujemy pełny tekst wystąpienia I... 101
  • Skibą w mur - Pożar w gaciach 13 lip 2003, 1:00 Jeśli chłopak z Młodzieży Wszechpolskiej chce się umówić z dziewczyną z zagranicy, to rzuca w nią jajem lub puszką farby 103