Trzej zwycięzcy

Trzej zwycięzcy

Dodano:   /  Zmieniono: 
Jeśli rzeczywiście wygraliśmy tę wojnę, to dopiero w roku 1989 W maju Europa świętuje swoje wyzwolenie. Do rangi głównych obchodów urosła ceremonia w Moskwie 9 maja. Odbędą się też setki dodatkowych imprez. W Niemczech prawie każde miasto i miasteczko poczuło się zobowiązane do upamiętnienia tamtych wydarzeń.
My, Polacy, mamy mieszane uczucia. Czy nie jest to wyraz wiecznego polskiego malkontenctwa? Czy nie należałoby się cieszyć, że pamięć o wojnie i zbrodniach, jakie przyniosła, się nie zaciera? Trudno jednak nie zauważyć, jak zmienił się w Europie stosunek do tamtych czasów. Nie zawsze na gorsze. Na pewno część zmian jest w dużej mierze nieunikniona, bo wynika ze zmiany pokoleniowej. Łączą się z nimi jednak niebezpieczeństwa, co pokazała dyskusja w Parlamencie Europejskim na temat dopuszczalnych i stosownych określeń obozów koncentracyjnych. Okazało się, że wielu Europejczykom obozy kojarzą się bardziej z Polską niż z Niemcami. Być może ambiwalencja naszych odczuć nie wynika ze skłonności do szukania dziury w całym, lecz z tego, że historia wykształciła w nas - jak w żadnym innym narodzie europejskim - zmysł pozwalający na wczesne rozpoznanie, wyczucie takich niebezpieczeństw.

Pokonani zwycięzcy
Największa zmiana polega na tym, że w pewnym sensie Niemcy należą dziś do zwycięskiej koalicji, do obozu antyhitlerowskiego. Oficjalne deklaracje nie pozostawiają już wątpliwości, że w 1945 r. tego kraju nie spotkała katastrofa, lecz dokonało się wyzwolenie od nazizmu. Koniec wojny jest odczuwany przez większość Niemców jako początek pomyślnego rozwoju i demokracji, a nie jako klęska. W ten sposób Niemcy dołączyli do europejskich przyjaciół - Francji pozwolono się zapisać w szeregi zwycięzców już pod koniec wojny, a Vichy uznano za obcy wtręt, cezurę we francuskiej historii.
Ten całkowity dystans wobec narodowego socjalizmu sprawia, że nie widać związków między przeszłością Niemiec a ich teraźniejszością. Naziści są postrzegani tak, jakby przybyli z Marsa lub spadli z Księżyca - czemu nie przeszkadza to, że mnożą się książki, w których pokolenie wnuków stara się odtworzyć rodzinną historię i losy dziadków uwikłanych w narodowy socjalizm. Mimo takich publikacji w ogólnej pamięci obraz narodowego socjalizmu staje się coraz bardziej uproszczony, a im bardziej jest czarny, tym mniej wydaje się mieć wspólnego z prawdziwymi Niemcami. Zapomina się o tym, jak bardzo niemieckie społeczeństwo utożsamiało się z reżimem Hitlera. Wystarczy sięgnąć po jakąkolwiek ówczesną relację. Na przykład Wilm Hosenfeld, oficer Wehrmachtu, który uratował Władysława Szpilmana, żarliwy katolik życzliwy Polakom, w początkowej fazie wojny daje wyraz ogromnemu zaufaniu do Hitlera jako "najbardziej altruistycznego przywódcy w Europie", pragnącego tylko pokoju i dobrobytu dla Europy. Początkowo Hosenfeldowi nie przeszkadza to, co dzieje się z Żydami: "Czytam >>Mein Kampf<< Hitlera. To zaskakujące, ile Fuhrer już zrealizował żądań, planów i myśli; można się więc domyślać, co nastąpi, na przykład konflikt z rosyjskim systemem rządzenia, między innymi także załatwienie do końca kwestii żydowskiej w Europie. Po Hitlerze nie będzie już żadnego Żyda w Europie" (list z marca 1941 r.).
Zapomina się też, jak pomyślny był to okres dla Niemców, nim wojna zwróciła się przeciw nim, jak postępowa i skuteczna była polityka społeczna Hitlera. Dlatego takie poruszenie wywołuje książka Gštza Aly "Hitlers Volksstaat", która pokazuje, że to rabunek i zbrodnia umożliwiły tę postępową politykę społeczną, że Niemcy bogacili się na wojnie i Holocauście. Niedawno opublikowana biografia żony Hansa Franka, "królowej Polski", napisana przez ich syna Niklasa, dodatkowo ilustruje tę tezę.

Wyzwoliciele
Niemcy starają się jednak zmierzyć z przeszłością. Inaczej jest z trzecim zwycięzcą nad faszyzmem - Rosją, sukcesorem ZSRR. Obchody w Moskwie mają być przypomnieniem wkładu Związku Radzieckiego w pokonanie Hitlera, a tym samym w wyzwolenie Europy. Przypominanie, że to Armia Czerwona wyzwoliła Europę, miało zamykać usta krytykom sowieckiego komunizmu. Dziś pozwala to oczyścić Rosję i ZSRR, oderwać ich historię od komunizmu, wydobyć z niej pozytywny europejski motyw.
Miłość Europy do Rosji jest ogromna i trwała. W "Szkicach piórkiem" w lipcu 1944 r. Andrzej Bobkowski zanotował, jak Francuzi ulegali temu urokowi: "To zaczyna być nadprzyrodzone, do jakiego stopnia wszystko >>chwyta<<, gdy chodzi o Rosję. Nie ma niczego poza Rosją... Pomiędzy tą powierzchownie opoliturowaną Francją i Sowietami istnieje jakaś tajemna i bardzo mocna nić. Komunizm zastąpił dziś religię i stał się tym samym, o co oskarża inne religie: opium dla ludu. Francuzi zawsze mieli wielki pociąg do rzeczy praktycznie nieosiągalnych i do głębokiej wiary w rzeczy nieosiągalne. I stąd ta powszechna sympatia do Sowietów".
Komunizmu już nie ma, zamiast Sowietów znowu pojawili się Rosjanie, lecz ta tajemna nić nie została zerwana. Także Niemcy są w stanie przebaczyć Rosjanom miliony gwałtów na niemieckich kobietach i los jeńców wojennych z wielkodusznością, której nie widać, gdy chodzi o "wypędzanie z ojcowizny" przez Polaków.
To, że obchody końca wojny odbędą się w kraju, który dokonuje ludobójstwa w Czeczenii i nie poddał krytycznej rewizji swojej przeszłości, w kraju, któremu daleko do standardów państwa prawa i demokracji, nie budzi najmniejszego niepokoju w Europie. Gdyby rzeczywiście wyciągnięto wnioski z II wojny światowej, nikt by do Moskwy nie pojechał. Charakterystyczne, że ostatnie przemówienie prezydenta Putina zupełnie inaczej referowano w Niemczech niż w Polsce. We "Frankfurter Allgemeine Zeitung" pominięto zdanie o ZSRR, które tak zaniepokoiło i poruszyło polską opinię publiczną. W "Die Welt" wspomniano o tym na marginesie. Zauważono tylko, że Putin wykazał "szczególne rozumienie historii", gdyż "rozpad ZSRR określił mianem Čnajwiększej katastrofy XX wiekuÇ, mimo dwóch wojen światowych, Holocaustu i zbrodni Stalina". Tak więc wytknięto Putinowi jedynie brak wyczucia proporcji, a nie neoimperializm i rewizjonizm.

Sprzymierzeńcy Hitlera
Przemilcza się, jak bardzo narodowy socjalizm był zakorzeniony w europejskiej kulturze. Po stronie Niemiec walczyli Włosi, Francuzi, Holendrzy, Belgowie, Norwegowie, Ukraińcy, Łotysze, Rumuni, Węgrzy. Do 1941 r. sojusznikiem Niemiec był ZSRR. Tej paneuropejskiej koalicji przeciwstawiali się konsekwentnie tylko Brytyjczycy oraz Polacy, których wkład w walkę z III Rzeszą nie jest ani znany, ani uznany. Istnieje natomiast zadziwiające zapotrzebowanie na przykłady kolaboracji Polaków, które są odnotowywane skwapliwie, podobnie jak "zbrodnie wojenne" Brytyjczyków.
Po wojnie winą za nią zostali obarczeni niemal wyłącznie Niemcy, którzy z dnia na dzień musieli zmienić swą tożsamość. Jak pisał niedawno berliński socjolog Alexander Schuller: "My, Niemcy, jesteśmy dziećmi z roku 1945. Ale kto jest naszym ojcem? 1945 miał co najmniej dwóch ojców. Do 8 maja niemieckiego, a po 8 maja innego, amerykańskiego". W dzisiejszej niechęci do Amerykanów jest wiele z podświadomej nienawiści do tego drugiego ojca, który pokonał pierwszego - prawdziwego. Pewnie dlatego Niemcy pozostają, jak niedawno stwierdził Helmut Schmidt, "narodem zagrożonym", psychicznie niestabilnym.

Smutne święto
W PRL też kiedyś świętowano dzień zwycięstwa. Jego mit jednak nie wytrzymywał konfrontacji z rzeczywistością. Pamiętam ludzi, których spotykałem w pociągu, gdy latem 1981 r. wracali z RFN, ich reakcję z pierwszego spotkania z Zachodem. Zmiażdżeni różnicą poziomu życia w Polsce i Niemczech Zachodnich pytali: "Kto w końcu wygrał tę wojnę?". Dziś wiemy, że jeśli rzeczywiście wygraliśmy tę wojnę, to dopiero w 1989 r. I dopiero teraz uprzątamy społeczne ruiny, dopiero teraz uświadamiamy sobie rozmiar zniszczeń Polski przez obie okupacje - nazistowską i sowiecką. Została zniszczona elita, której brak tak dotkliwe odczuwamy, przemielone społeczeństwo i zmącona świadomość społeczna.
Ziemie zachodnie nabyte w wyniku II wojny światowej długo legitymizowały władzę komunistów. Dziś w Europie coraz wyraźniej podważa się nasze moralne do nich prawo. Instalacja komunizmu w Polsce sprawiła też, że nie dokonał się krytyczny obrachunek z tymi, którzy w czasie wojny kolaborowali z okupantami, możliwy tylko w wolnym, demokratycznym kraju. Komuniści mieli bardziej naglące zadania, a zarzut kolaboracji stawiali bohaterom z AK. W pewnym sensie rację ma Jan Tomasz Gross, że to zdemoralizowani niemiecką okupacją ludzie stali się podporą komunistycznego reżimu. Dzisiejsza długotrwała niemożność zmierzenia się z dziedzictwem komunizmu jest powtórzeniem tego zaniedbania. Wojna zahamowała też proces konsolidacji społecznej i narodowej Polski oraz ułożenia relacji z mniejszościami.
Niewiele mamy do świętowania 9 maja, zwłaszcza w Moskwie. Najbardziej niepokoi to, że choć nie mamy ochoty do biegu za rydwanem Putina, Schršdera i Chiraca, mówi się nam - ustami prezydenta - że świętować musimy, bo w innym wypadku Europa oskarży nas o fobię, a naród rosyjski poczuje się urażony. Zła byłaby to wróżba na przyszłość, gdyby nowa Europa miała budować swą tożsamość na przymusie i fałszu historycznym.

Wojna i pojednanie według Władimira Putina

"60. rocznica dnia zwycięstwa symbolizuje triumf narodowego ducha w walce o wolność i prawo wszystkich narodów świata do swobodnego wyboru drogi rozwoju"

"Nie można porównywać Stalina i Hitlera. Stalin był tyranem, wielu nazywa go zbrodniarzem. Ale nie był nazistą"

"Rosjanie przebaczyli Niemcom zbrodnie II wojny światowej. To jest pojednanie, które płynie z serca. A w kilku innych krajach wielu obywateli nie zaszło jeszcze tak daleko"

"Alianci zachodni nie wyróżniali się podczas II wojny światowej szczególnie humanitarną postawą. Do dziś nie jestem w stanie pojąć, dlaczego trzeba było unicestwić Drezno. Z punktu widzenia osób kierujących wojną nie było takiej konieczności"

"Związek Sowiecki podpisał pakt [Ribbentrop - Mołotow], by obronić własne interesy i zapewnić bezpieczeństwo swej zachodniej granicy"

"Rosja już dawno potępiła pakt Ribbentrop - Mołotow. Czy musimy robić to codziennie, co roku?"

"Upadek ZSRR był nie tylko największą katastrofą geopolityczną XX wieku, ale również prawdziwym dramatem dla Rosjan. Miliony naszych rodaków znalazły się poza granicami Rosji, oszczędności obywateli straciły na wartości, stare ideały zostały zburzone"

"Właśnie to zrobiliśmy. Zaprosiliśmy ich na uroczystości, chcemy podpisać układy graniczne, chcemy współpracować we wszystkich dziedzinach" (w odpowiedzi na pytanie o gesty pojednania wobec państw bałtyckich)
Więcej możesz przeczytać w 19/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 19/2005 (1171)

  • 100 najbogatszych Polaków15 maj 2005Najbogatszym Polakiem 1990 r. - pierwszego roku III Rzeczpospolitej - był właściciel montowni przewodów elektrycznych. Jego majątek, stosując dzisiejsze kryteria, wart był około 15 mln zł. Dziś mało kto o nim pamięta. Najbogatszy Polak 2005 r....1
  • Na stronie - Pomnik nieznanego przedsiębiorcy15 maj 2005Lista najbogatszych Polaków "Wprost" ma 20 lat! Jestem najbogatszym człowiekiem w Europie Wschodniej" - tym wyznaniem, poczynionym 20 lat temu na łamach "Wprost", Ignacy Soszyński, twórca i właściciel grupy firm Inter Fragrances (produkujących...3
  • Skaner15 maj 2005NOTATNIKI DOCHNALA Dziennikarze "Wprost" dotarli do zapisków aresztowanego lobbysty Marka Dochnala z lat 2000-2004. Nie znają ich dotychczas ani prokuratura, ani ABW, ani komisja śledcza ds. PKN Orlen. W kalendarzach Dochnal...6
  • Dossier15 maj 2005Jak się ktoś urodził człowiekiem, to łatwiej mu jest być człowiekiem, niż stać się świnią TVP 1 WŁADYSŁAW BARTOSZEWSKI były minister spraw zagranicznych Niektórzy traktują Sejm jak gospodę. Wpadają, rozrabiają, tłuką...7
  • Sawka15 maj 20058
  • Kadry15 maj 20059
  • Playback15 maj 200511
  • M&M15 maj 2005ZMIENNOPARTYJNI Komuchy adwersarzy w Sejmie gromią srodze, że ci po kilka partii zmienili po drodze. A sami co? PZPR, SdRP, teraz SLD... A niezmiennie KGB*. *Ten skrót, choć się kojarzyć może popularnie, znaczy tutaj: Komuna Grabiąca...11
  • Poczta15 maj 2005Rozum na receptę IMS Health informuje, że nie udostępniła autorom artykułu "Rozum na receptę - dlaczego mamy najdroższe leki na świecie" (nr 5) żadnych danych dotyczących cen leków ani też nie upoważniła do...11
  • Nałęcz - Kozioł ofiarny15 maj 2005Prawica sama nawarzyła piwa, które teraz każe wypić szefowi IPN Politycy prawicy - od Platformy Obywatelskiej, przez Prawo i Sprawiedliwość, po Ligę Polskich Rodzin - zaatakowali prof. Leona Kieresa za ujawnienie informacji o odnalezieniu w IPN...12
  • Ryba po polsku - Orgazm demokratyczny15 maj 2005Belka jest bezpartyjny jeszcze tylko w kroku W zasadzie jest śmiesznie. Po prostu boki zrywać. Ale mnie się już nie chce śmiać. Sejm się wprawdzie nie rozwiązał, ale za to odbył taką debatę nad samorozwiązaniem, że każdy, kto tego słuchał, miał...13
  • Z życia koalicji15 maj 2005Przed 1 Maja publicysta "Trybuny" Krzysztof Pilawski próbował kupić płytę z pieśniami rewolucyjnymi. Niestety, bezskutecznie. "Czerwony sztandar" czy "Międzynarodówkę" trudniej dziś zdybać niż...14
  • Z życia opozycji15 maj 2005Już za chwileczkę, już za momencik, cyrk z panem Belką zacznie się kręcić... Słabe? Owszem, słabawe, a nawet beznadziejne, ale to, że od dziś Polska jest pierwszym i jedynym krajem na świecie, w którym premier zakłada partię...15
  • Fotoplastykon15 maj 200516
  • Cyrk Polska15 maj 2005Postkomuniści postanowili na odchodnym obrzydzić Polakom demokrację i zniechęcić ich do publicznej aktywności Od społeczeństwa nie wywiniesz się, bratku! Z niego wyszedłeś i nic ci tu nie pomogą żadne abstrakcje" - pisał Witkacy...18
  • Koalicja przeciw Kwaśniewskiemu15 maj 2005Za dwa tygodnie ma powstać nowy rząd - bez Marka Belki Premier Marek Belka wymyślił polską ruletkę. Polega ona na tym, że przykłada się do głowy pistolet bez nabojów i strzela. Tak najkrócej można skomentować pozorną...22
  • Tchórz stanu15 maj 2005Dlaczego nie należy wybaczać Wojciechowi Jaruzelskiemu Moda na wybaczanie, która nastała po śmierci papieża, objęła nawet Wojciecha Jaruzelskiego. Czy jednak generałowi Jaruzelskiemu można i należy wybaczyć? Czy zasługuje na to człowiek, który...24
  • Człowiek z autorytetu15 maj 2005Kto się ośmiela podnieść rękę na Tadeusza Mazowieckiego, może się spodziewać, że mu tę rękę odrąbią Na hasło "Konstantynopol" detektyw wpada w trans i zmienia się w złodzieja klejnotów. Tak jest w filmie...28
  • Wczesne wnuki Cimoszewicza15 maj 2005Pampersy lewicy są nastawione na długi marsz Polską polityką rządzi niepisane prawo: destrukcja objawia się inicjatywami zjednoczeniowymi. Relacja ta jest wprost proporcjonalna: im większy rozpad, tym więcej prób, rozmów i porozumień. Efektem...34
  • Szparagi czyste rasowo15 maj 2005Najazdem Polaków - obok globalnego kapitalizmu - niemieckie elity tłumaczą problemy ich kraju Plagą szarańczy, którą trzeba wytępić, nazwał przedsiębiorców Franz Muntefering, przewodniczący rządzącej w Niemczech partii socjaldemokratycznej....36
  • Giełda15 maj 2005Hossa Świat Rosyjskie rovery? Pojawili się kolejni kandydaci do przejęcia upadłego brytyjskiego producenta samochodów MG Rover. Pierwszym chętnym jest 24-letni Rosjanin Nikołaj Smoleński, który w ubiegłym roku kupił fabrykę...44
  • Czwarta fala - postnaftowa15 maj 2005Ropę naftową zastąpi gaz ziemny, benzyna z węgla i wodór Kiedy w 1852 r. Ignacy Łukasiewicz w Bóbrce koło Krosna zaczął wydobywać ropę naftową, a potem w 1859 r. były amerykański konduktor kolejowy Edwin Drake postawił na swojej działce w...46
  • Smok na ropę15 maj 2005Światu znów grozi zimna wojna - naftowa Do ataku na Pearl Harbor mogłoby nie dojść, gdyby Amerykanie nie ograniczyli dostaw ropy do Japonii, której gospodarka w całości zależała od importu tego surowca, głównie z USA. Japońscy stratedzy uznali,...52
  • Rybny rokosz15 maj 2005Nie oddamy ani jednej ości - zapewniał wiceminister rolnictwa Andrzej Kowalski, jadąc na negocjacje w sprawie limitów połowu dorsza Przez 30 lat Islandia i Wielka Brytania toczyły trzy (w 1959 r., 1972 r. i 1978 r.) wojny dorszowe. W każdej...56
  • Latarka biznesu15 maj 2005Pieniądze płyną do twierdzy Kim Dzong Ila Rzeczą niezbędną jest latarka. Mała, kieszonkowa, najlepiej mieć ją zawsze przy sobie - mówi Robert Barrett, szef firmy konsultingowej Korea Business Consultants, która pomaga inwestować w Korei...60
  • 2 x 2 = 4 - Ład czy anarchia?15 maj 2005Znaczna część oczywistych wykroczeń uzyskała w Polsce status zachowań normalnych Więzienia są w Polsce przeludnione. Znaczna część skazanych nie odbywa kar, bo nie ma gdzie ich ulokować. Przestępczość jest wysoka, mimo że wielu występków...64
  • Supersam15 maj 200566
  • Hiszpańska szarża15 maj 2005Nie Genewa, Paryż czy Detroit, ale stosunkowo nieduże imprezy samochodowe stają się miejscem ciekawych prezentacji. Podczas wielkich salonów samochodowych nawet interesujące wozy nikną w natłoku nowości. I tak premiera zrestylizowanej...66
  • Odmładzająca wanilia15 maj 2005Wanilia to ostatnio jeden z najmodniejszych składników kosmetyków pielęgnacyjnych. A to dzięki jej niezwykłym - niedawno odkrytym - właściwościom nawilżającym. Zawarta w balsamie do ciała St. Ives wanilia - wraz z witaminą E i...66
  • Gadżet biznesmena15 maj 2005Technologia Intel Centrino (dotychczas znana jako Sonoma) staje się jednym z podstawowych wymagań klientów notebooków. Dzięki niej szybciej działa w komputerze grafika, a bateria starcza na dłużej. Zastosowanie Intel¨ CentrinoŞ w...66
  • Hajsowny ziom w bemie15 maj 2005Dyrektor szkoły jest nazywany Bin Ladenem, woźny - Mac Gyverem, przerwa to wc kwadrans, a toaleta - sejm Ty Lepperze, dostałeś Gałczyńskiego" - z tego zdania dumny byłby zapewne tylko poeta Gałczyński, znany z tworzenia nowych słów....68
  • Boża ośmiornica15 maj 2005Tajemnica, hierarchia, Średniowieczne rytuały - czy może być coś bardziej podejrzanego dla zsekularyzowanych elit?72
  • Wszystkie grzechy Guccich15 maj 2005Członkowie klanu twórców mody wysyłali się do więzienia, a nawet zlecali zabójstwa krewnych Wolę łkać w rolls-roysie, niż być szczęśliwa na rowerze - mawiała w czasach największej świetności firmy Patrizia Gucci. Była żona wnuka założyciela tej...76
  • Makłowicz do Bikonta, Bikont do Makłowicza15 maj 2005Piotrusiu! Pierwszy weekend maja spędziłem w Zakopanem. Podobny pomysł przyszedł do głowy kilkuset tysiącom innych ludzi, więc nawet nie próbowałem wedrzeć się na Krupówki. Ulokowałem się na uboczu, na spacery jeździłem...80
  • Zmartwychwstanie Marszałka15 maj 2005"Nigdy nie byłem pewien, czy gdy napiszę rozkaz, nie będzie on czytany w biurach wszystkich obcych państw" - mówił Józef Piłsudski Gdy umarł, Polska pogrążyła się w rozpaczy.82
  • Know-how15 maj 2005Jaszczurka na cukrzycę Wkrótce na amerykański rynek trafi eksenatyd (byetta) - nowy lek na cukrzycę typu 2. Uzyskano go z jadu jaszczurki zwanej helodermą arizońską (Heloderma suspectum). Jego działanie jest zbliżone do...86
  • Astma z mydła15 maj 2005Robaki chronią przed alergiami! Odłóż miotłę i przestań przesadnie dbać o czystość - radził już w 1989 r. dr David Strachan, epidemiolog z London School of Hygiene and Tropical Medicine. Jego zdaniem, mieszkańcy krajów...88
  • iPod w mózgu15 maj 2005Autyzm występuje trzykrotnie częściej niż cukrzyca Autyzm do niedawna rozpoznawano dopiero u przedszkolaków mających problemy z mówieniem i kontaktami społecznymi. Dla terapeutów bezpowrotnie stracone były pierwsze trzy lata życia dziecka, czyli...92
  • Piotr bez grobu15 maj 2005Czy w podziemiach Bazyliki Św. Piotra w Watykanie rzeczywiście znajduje się grób apostoła? Dwa dni przed Bożym Narodzeniem w 1950 r. Pius XII ogłosił, że pod Bazyliką św. Piotra w Watykanie odnaleziono grób apostoła. Jan Paweł II odwiedzał...94
  • Bez granic15 maj 2005Marsz pamięci Moje oczy widziały żydowskie dzieci rzucane do ognia. To było w tym miejscu, byłem wtedy tutaj - mówił Elie Wiesel, były więzień Auschwitz, do uczestników 14. Marszu Żywych. Przez obóz w Oświęcimiu...96
  • Trzej zwycięzcy15 maj 2005Jeśli rzeczywiście wygraliśmy tę wojnę, to dopiero w roku 1989 W maju Europa świętuje swoje wyzwolenie. Do rangi głównych obchodów urosła ceremonia w Moskwie 9 maja. Odbędą się też setki dodatkowych imprez. W Niemczech prawie każde miasto i...98
  • Defilada okupantów15 maj 2005Bush i Bałtowie popsuli w Rydze moskiewskie święto Putina Do niedawna zaproszenie do Moskwy skłaniało Łotyszy do zabrania z sobą ciepłych rzeczy na wypadek, gdyby wizyta przedłużyła się o kilkuletni pobyt na Łubiance lub przymusową wyprawę na...102
  • Premier ekonomiczny15 maj 2005Dla biznesu nie ma większego znaczenia, kto wygra - mówił przed wyborami Richard Branson Blair jest śmieciem (rubbish), ale to jedyny śmieć, jaki naprawdę mamy do wyboru. O reszcie nie ma nawet co gadać - stwierdził jeden z wyborców. Z kolei Tina...104
  • Bankowy szybkowar15 maj 2005Półtora miliarda dolarów co roku pożyczają Fidelowi Castro europejskie banki Jesteśmy twardzi jak wulkaniczna skała - mówił Fidel Castro w październiku zeszłego roku, tuż po upadku, w którym pogruchotał sobie...108
  • Menu15 maj 2005WYDARZENIE TYGODNIA Nadchodzi Lucas! Już tylko dni dzielą nas od "Zemsty Sithów" (premiera 19 maja), ostatniej kinowej części "Gwiezdnych wojen" George'a Lucasa. Pierwszy film, który trafił do kin 28 lat...110
  • Waldemar Złotousty15 maj 2005Największą zaletą obecnego ministra kultury jest to, że ma odpowiednich przyjaciół w odpowiednim czasie i na odpowiednią okazję Mogę znaleźć tylko jedno słowo zespalające wszystkie moje zmienne pasje: Polska" - mówił kilka lat temu minister...112
  • Rockowa niemota15 maj 2005Dobry aktualny tekst rockowy to przeżytek dla radiowych rozgłośni Kiedy 25 września 1982 r. "Autobiografia" Perfectu zagościła na szczycie listy przebojów Trójki, natychmiast stała się hymnem pokolenia. Polski rock święcił triumfy nieznane...116
  • Rycerz idei15 maj 2005Adolf Bocheński - odnowiciel polskiej myśli konserwatywnej Korespondent Reutera zapamiętał po bitwie cassińskiej sylwetkę polskiego oficera schodzącego po walce z książką i różą w ręku. To mógł być tylko Adolf Bocheński. Zasłużył jak nikt inny na...118
  • Ueorgan Ludu15 maj 2005W obronie zasłużonej placówki Le Madame - Pruderia "Gazety Stołecznej" Nagiej prawdy o rosnącej sile kultury gejowskiej nie da się ukryć Tyłem, czyli przodem do SZTUKI Poruszenie w wielu postępowych kręgach wywołała...120
  • Skibą w mur - Woda na młyn, wóda na mózg15 maj 2005Izby wytrzeźwień to wylęgarnie geniuszy Szwedzcy naukowcy dokonali sensacyjnego odkrycia. Okazuje się, że wódka ma pozytywny wpływ na rozwój szarych komórek. Na razie prawo to sprawdza się tylko w wypadku myszy. Te z nich, które pojono alkoholem,...122