Formuła złudzeń

Formuła złudzeń

Dodano:   /  Zmieniono: 
Matematyka pozwala przewidzieć przyszłość!
W ciągu siedmiu lat może dojść do równie groźnego zamachu terrorystycznego jak atak z 11 września 2001 roku w Nowym Jorku! Nie są to prognozy astrologów, lecz poważnych matematyków. Aaron Clauset i Maxwell Young z University of New Mexico doszli do takiego wniosku, analizując akty terroru z ostatnich 37 lat w państwach G-7. Jeszcze bardziej niepokojące są przewidywania badaczy, którzy uważają, że najbliższy rok może być ostatnim korzystnym okresem do inwestowania w fundusze i akcje. Najpóźniej po 2007 r. na giełdach całego świata dojdzie do głębokiej bessy!
Mniej katastroficzne są prognozy wróżbitów. Polscy astrolodzy zapowiadają, że w 2006 r. ceny ropy spadną i nastąpi dalsze osłabienie dolara wobec euro. Niestety, świat będzie się borykał z kolejnymi kataklizmami, w tym z epidemią ptasiej grypy. W Polsce w pierwszej połowie roku należy oczekiwać zawirowań politycznych. Wróżenie z kart wkrótce może jednak odejść do lamusa i ustąpić miejsca prognozom stawianym w majestacie nauki. Józefa Oleksego i innych polityków SLD przed klęską wyborczą w minionym roku nie uchroniły rady wróżki Józefiny Pellegrini. - Wróżby były pomyślne, ale się nie sprawdziły - mówi były premier. Również z różnym skutkiem z usług wróżbitów korzysta aż 35 proc. menedżerów - jak ujawnił sondaż miesięcznika "Capitol". Prorocy nowej generacji twierdzą, że posługują się czymś bardziej wiarygodnym niż kryształowa kula - liczbami i równaniami matematycznymi. Nowa, tym razem naukowa "numerologia", ma odkryć prawa i reguły, które rządzą wszechświatem, dziejami państw i losami ludzi!

Kod Pitagorasa
Matematycy od starożytności wierzyli, że światem rządzą liczby. Pierwszy zwróciłĘna to uwagę Pitagoras, który odkrył, że dźwięki pobudzonej struny występują w interwałach odpowiadających jej podziałowi w stosunku 2:1, 3:1 itp. Leonardo z Pizy, zwany Fibonaccim, wykazał, że obliczenia opisują niektóre zjawiska, dzięki czemu niekiedy można przewidzieć, co się zdarzy. W dziele "Liber abaci" z 1202 r. włoski matematyk sformułował prawo, zgodnie z którym błyskawicznie rozmnażają się króliki (jest to ciąg liczb, w której każda kolejna jest równa sumie dwóch wcześniejszych: 2, 3, 5, 8, 13, 21...). Badacze doszukali się tzw. ciągu Fibonacciego w harmonii utworu Contrapunctus I Jana Sebastiana Bacha, a nawet w tym, jak rosną zyski z książki Dana Browna "Kod Leonarda da Vinci"!
Od ponad 40 lat rozwojem techniki komputerowej rządzi prawo Moore`a. Jego twórca Gordon Moore, współtwórca układów scalonych, określił w nim tempo miniaturyzacji i wzrostu mocy obliczeniowej komputerów (co 24 miesiące, a ostatnio nawet co półtora roku podwaja się wydajność pojedynczych mikroprocesorów). Wynalazca i futurolog Ray Kurzweil twierdzi, że to prawo określa też postęp technologiczny, a nawet ewolucję życia na Ziemi! Jeszcze bardziej zaskakuje odkrycie, że tym samym regułom matematycznym mogą podlegać trzęsienia ziemi i notowania na giełdzie. Shoaleh Ghashghaie i Wolfgang Breymann z uniwersytetu w Bazylei, którzy w latach 90. analizowali dane dotyczące zmian kursu marki niemieckiej wobec dolara, zauważyli, że były one takie same jak ruchy turbulentnego przepływu gazów i płynów!
Niektórzy matematycy twierdzą, że są w stanie przewidzieć wahania kursów walut na giełdzie Nasdaq. Didier Sornette i Jo/rgen Andersen uważają, że wystarczy prześledzić, jakie strategie ostatnio podejmowali inwestorzy, by określić zmiany notowania walut w 70 proc., a czasem nawet w 100 proc. Większość giełdowych graczy stosuje bowiem te strategie, które ostatnio okazały się skuteczne. Tak jest przynajmniej do dnia, w którym kursy walut okazują się nieobliczalne, a większość inwestorów ponosi straty. Przykładem jest rok 2000, gdy na Wall Street w Nowym Jorku gwałtownie straciły na wartości akcje firm internetowych. Wielu inwestorów przez lata je kupowało, uważając, że to najlepsza lokata kapitału. Aż do chwili, gdy nastąpiła bolesna "korekta" takiego sposobu myślenia. Tego jednak matematycy nie przewidzieli.

Prawo wielkich liczb
O sukcesie na giełdzie, tak jak w grze losowej, decyduje głównie przypadek, a nie systemy wygrywania. Jest o tym przekonany Nassim Taleb, który dorobił się majątku, grając na Wall Street. Postanowił inwestować w to, co w danym momencie wydawało się najmniej prawdopodobne, a ponieważ - jak przyznaje - dopisało mu szczęście, został jednym z najbogatszych ludzi w USA. Większe szanse na sukces - zgodnie z prawem wielkich liczb - mają osoby, które częściej i więcej inwestują, a nie te, które posługują się systemami wygrywania. Według rachunku prawdopodobieństwa, spośród 3,5 tys. funduszy inwestycyjnych 437 musi uzyskać wyniki lepsze od przeciętnych. Spośród 10 tys. graczy giełdowych po roku jedynie 500 może się pochwalić sukcesem, a po 10 latach zaledwie dziewięciu nadal będzie miało zyski!
Matematyk Gregory Chaitin uważa, że nigdy nie możemy mieć pewności, czy to, co nas spotyka, jest jedynie zbiegiem okoliczności. Jego zdaniem, nie można udowodnić, że coś jest przypadkowe. Logicznie nie można wykluczyć, że między dowolnymi zdarzeniami występuje ukryty związek, co uznano za jedno za największych odkryć współczesnej matematyki, ale jest też bardzo prawdopodobne, że wydarzy się coś nieprawdopodobnego, o czym przekonywał już Arystoteles. Laureat Nagrody Nobla Georges Charpak i Henri Broch z uniwersytetu w Nicei obliczyli, że przypadki, które wydają się nam zrządzeniem losu, codzienne zdarzają się jednej osobie na milion. W Polsce mogą zatem wystąpić 38 razy dziennie. Jeśli ktoś doszukuje się w tym ręki opatrzności lub naukowych prawideł, to jest to jedynie złudzenie naszego umysłu - przekonują biolodzy ewolucyjni.

Świat psychopatów
W umyśle człowieka nie ma miejsca na przypadek, bo jesteśmy zmuszeni do wybiórczego postrzegania rzeczywistości i myślenia w kategoriach przyczynowo-skutkowych. Z takiego myślenia narodziły się parapsychologia i astrologia, ale też nowoczesna nauka, która wcale nie opisuje wiernie rzeczywistości, jak się powszechnie sądzi. Teorie i prawa fizyki są nie tylko "wynikiem" eksperymentu, lecz weryfikowanymi przez doświadczenie (lub jedynie falsyfikowanymi, jak twierdził Karl Popper) konstrukcjami myślowymi, pozwalającymi zmieniać świat lub lepiej go rozumieć. Tak powstała i mechanika kwantowa, i teoria, że do bessy na giełdzie dochodzi po wybudowaniu najwyższego budynku na świecie! Tak było w 1929 r., gdy kończono wznoszenie Empire State Building, i w latach 1972--1974, gdy w Nowym Jorku oddawano do użytku wieże WTC. Kolejna bessa może się zdarzyć niebawem: w 2007 r. zostanie zbudowany World Financial Center w Szang-haju (492 m), a w 2008 r. powstanie w Seulu International Businnes Center o wysokości 580 m. Bessa pewna!
W umysłach statystyków los jest formułą matematyczną przyporządkowującą ludziom zdarzenia. Człowiek nie myśli jednak kategoriami statystycznymi. W naszej świadomości ważniejsze niż suche dane są doświadczenia emocjonalne, pozwalające kojarzyć różne wydarzenia. To dlatego w grach losowych lepiej radzą sobie tzw. funkcjonalni psychopaci, czyli osoby z zaburzeniami emocjonalnymi, wykazujące większą skłonność do ryzyka. Badania
prof. Antoine`a Bechary z Uniwersytetu Iowa wykazały, że większość ludzi woli unikać ryzyka, nawet gdy potencjalne zyski są większe niż straty. Podobnie większe sukcesy osiągają menedżerowie, którzy w pewnych sytuacjach potrafią zablokować naturalne emocje. Matematyka nie może im wiele pomóc, bo jak powiedział Roger Alford, ekspert rynków walutowych z London School of Economics, w prognozach potrafi ona jedynie opisać ślad pozostawiony na wodzie przez statek, ale jest zbyt słaba, aby przewidzieć, dokąd ten statek dopłynie.
Więcej możesz przeczytać w 1/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 1/2006 (1204)

  • Na stronie - Nadczłowiek Roku8 sty 2006Mam nadzieję, że Jarosław Kaczyński wykorzysta swoją moc, by zmienić niewydolną III RP w silną i małą IV RP3
  • Skaner8 sty 2006SKANER - POLSKA GŁOSOWANIA Rząd tysiąca i jednej koalicji To minister finansów i rząd, a nie politycy opozycji są od tego, by stać na straży budżetu. I to oni muszą szukać poparcia dla swoich projektów - dowodzą politycy...8
  • Dossier8 sty 2006ARTUR ZAWISZA poseł PiS "Kiedyś, za pół wieku, działacze partii będą mówić: jesteśmy w partii, którą zakładał Jarosław Kaczyński, tu jest jego grób i pomnik" "Gazeta Wyborcza" STEFAN...9
  • Sawka czatuje8 sty 200610
  • Kadry8 sty 200611
  • Świat 2006 - Kalendarium8 sty 2006STYCZEŃ 79-letni Alan Greenspan przestanie być szefem amerykańskiego banku centralnego. Sprawował ten urząd przez 18 lat., przyczyniając się do boomu gospodarczego lat 90. Jego miejsce zajmie Ben Bernanke. LUTY 2,5 tys. Sportowców z...13
  • Playback8 sty 200614
  • Poczta8 sty 2006WOLNE MIASTO POZNAŃ Zaskakująco powszechne jest przekonanie, że poznaniacy gospodarności, pracowitości i zdyscyplinowania nauczyli się od Niemców. Jakoby to okres zaborów i ostatnie 150 lat były tym, co zmusiło ich do...14
  • Okiem barbarzyńcy - Zwarte szeregi tolerancji8 sty 2006Rozumiemy już, że lewica to zdobycze i standardy, a prawica wręcz przeciwnie15
  • Z życia koalicji8 sty 2006PIS DA RADĘ! - pisaliśmy wieszczo swego czasu. I dał radę. Nową, lepszą Krajową Radę Tego i Owego. Sejm i Senat zmieniły ustawę w tempie, w jakim polskie ekspresy będą jeździły gdzieś około roku 2050. Opozycja coś tam sarkała,...16
  • Z życia opozycji8 sty 2006LEWICO, POŁĄCZ SWE CZŁONKI! - apelują prominentni działacze z rozmaitych eseldowskich platform skrzywdzeni przez obecny reżim w partii. Wśród zatroskanych o jedność same znane nazwiska: Dyduch, Kurczuk, Martens, ekonomiczny guru...17
  • Nałęcz - Murzyni 20058 sty 2006Liderzy LPR i Samoobrony muszą przyjąć dyktat PiS albo zostaną odesłani na polityczną emeryturę18
  • Fotoplastykon8 sty 2006© Henryk Sawka www.przyssawka.pl19
  • Człowiek Roku 20058 sty 2006Opiekun20
  • Długi marsz Kaczyńskiego8 sty 200610 wydarzeń, które ukształtowały Jarosława Kaczyńskiego, Człowieka Roku 2005 "Wprost"22
  • Na mały błąd możemy sobie pozwolić!8 sty 2006Rozmowa z Jarosławem Kaczyńskim, prezesem Prawa i Sprawiedliwości, Człowiekiem Roku 2005 tygodnika "Wprost"30
  • Bohater roku8 sty 2006LECH KACZYŃSKI prezydent RP Przyznanie tytułu Człowiek Roku Jarosławowi Kaczyńskiemu przyjmuję z satysfakcją i przekonaniem, że w pełni na to wyróżnienie zasłużył. Stworzył Prawo i Sprawiedliwość - partię, która 4,5...34
  • Kasjer Vogel8 sty 2006Ponad 50 mln franków szwajcarskich łapówek przepłynęło dla niektórych polskich polityków przez rachunki w Coutts Banku i EFG Banku w Zurychu38
  • Homokracja8 sty 2006Polska stoi przed diabelską alternatywą - zmianą modelu integracji albo rezygnacją z tradycyjnych wartości42
  • Giełda8 sty 2006GIEŁDA - POLSKA Hossa Automania Trzy razy więcej aut niż w 1990 r. jeździ po polskich drogach. W Polsce jest zarejestrowanych 13 mln samochodów, podczas gdy w 1990 r. było ich niespełna 5 mln. Największy wzrost ich liczby nastąpił...44
  • Thriller na ropę8 sty 2006Ropa przestaje być główną siłą kształtującą światową gospodarkę46
  • Ptolemeusz w Hongkongu8 sty 2006Protekcjonizm prowadzi do ubożenia bogatych i biednych50
  • Kajdanki Kalego8 sty 2006Zniewieściała Europa konieczne reformy chce jak najbardziej odwlec52
  • Byk w beciku8 sty 2006V edycja konkursu o Nagrodę Złamanego Grosza 10 najgorszych pomysłów gospodarczych 2005 roku54
  • 2 x 2 = 4 - Niejasne perspektywy8 sty 2006Potrzeba nam praworządnej, ale twardej gospodarki rynkowej, a nie frazesów o solidarności58
  • Supersam8 sty 200660
  • Oskar dla dandysa8 sty 2006  Inspirowane męskim strojem z czasów amerykańskiej prohibicji kreacje Natashy Pavluchenko zdobyły Grand Prix tegorocznego polskiego konkursu Oskary Mody - New Look. Pochodzącą z Białorusi projektantkę nagrodzono za oryginalne...60
  • Zapach na karnawał8 sty 2006Sophia Loren, Claudia Cardinale i Liza Minnelli - wszystkie te gwiazdy ubierał dom mody Lorisa Azzara. Nazwisko tego niedoszłego architekta, który z miłości do żony zaczął w latach 50. projektować biżuterię, torebki i ubrania, do dziś...60
  • Szampan w krysztale8 sty 2006Kryształy znów na topie. Moda i wzornictwo zmysłowych lat 20. zainspirowały luksemburską firmę Villeroy & Boch do stworzenia zastawy Retro Collection. Obejmuje ona kielichy do szampana i wina, szklanki zdobione brylantowym szlifem oraz...60
  • Gastronomia molekularna8 sty 2006Francuska kuchnia pada ofiarą nadmiernego wyrafinowania62
  • Zaczarowani8 sty 2006Magia rządzi wyobraźnią dzieci i młodzieży66
  • Dekomunizacja futbolu8 sty 2006Rozmowa z Karl-Heinzem Rummeniggem, prezesem Bayernu Monachium, najlepszym piłkarzem Europy w latach 1980-198168
  • Demokracja głodowa8 sty 2006Z 60 do 30 lat spadła w ostatnim piętnastoleciu średnia długość życia mieszkańców Zimbabwe70
  • Bohaterscy kapitaliści8 sty 2006Zamoyscy najbogatszymi Polakami wszech czasów74
  • Know-how8 sty 2006Komórkowy blef Prof. Woo Suk Hwang z Narodowego Uniwersytetu w Seulu nie jest już uważany za bohatera narodowego Korei Południowej i kandydata do Nagrody Nobla, ale za największego oszusta naukowego ostatnich lat. Śledztwo na uczelni...78
  • Superczłowiek8 sty 2006Dziesięć wynalazków, które wkrótce zmienią nasze życie80
  • Formuła złudzeń8 sty 2006Matematyka pozwala przewidzieć przyszłość!86
  • Pogotowie Owsiaka8 sty 2006Milion dzieci w Polsce co roku ulega wypadkom88
  • Bez granic8 sty 2006Europorno z dotacją Austria świętuje objęcie przewodnictwa w Unii Europejskiej. Na ulicach Wiednia pojawiły się plakaty przedstawiające m.in. modeli w maskach brytyjskiej królowej Elżbiety II i prezydentów Busha i Chiraca...90
  • Putin albo neo-Putin8 sty 2006Rosjanie nie są wolni, bo nie chcą być wolni92
  • Bombowi sąsiedzi8 sty 2006Flamandzkie miasteczko Maaseik inkubatorem terrorystów96
  • Wściekłe bestie w czarnych dziurach8 sty 2006W walce z terrorem demokracje nie mogą sięgać po środki bezprawne98
  • Fałszywe pojednanie8 sty 2006Arcybiskup Hamburga mówi o krzywdach, które Polacy wyrządzili Niemcom99
  • Oblężenie Betlejem8 sty 2006Prawdziwymi gospodarzami miasta narodzin Jezusa stali się islamscy fundamentaliści100
  • Rembrandt na Mozarcie8 sty 2006Najciekawsze wydarzenia kulturalne 2006 r.102
  • Zakonnica sztuki8 sty 2006Po raz pierwszy od 115 lat można zobaczyć obok siebie obrazy Olgi Boznańskiej rozdzielone wbrew intencjom artystki106
  • Drugi podbój Ameryki8 sty 2006W czterdziestą rocznicę najazdu The Beatles na Amerykę brytyjscy rockmani znowu zdobyli jankeskie okopy110
  • Pazurem - Czeski film8 sty 2006Zachodni producenci corocznie przynoszą w ząbkach do praskiego Barrandova nie mniej niż 80 mln USD112
  • Ueorgan Ludu8 sty 2006Nr 1 (167) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 2 stycznia 2006 r. HOROSKOP NA 2006 r. Wersja oficjalna przyjęta przez Biuro Bezpieczeństwa Narodowego w celu odrzucenia rozpowszechnianych horoskopów, które są wyrazem spisku...113
  • Skibą w mur - Będzie wesoło8 sty 2006W 2006 r. rodziny wielodzietne będą się spodziewać kolejnego dziecka, a pożyczkobiorcy wizyty komornika114