Kod Leonarda

Kod Leonarda

Dodano:   /  Zmieniono: 
Ojciec chrzestny poetyckiego nurtu współczesnej muzyki pop zdejmuje maskę

Film "Leonard Kochen: I'm Your Man" wypełniają intymne zwierzenia artysty, refleksje o religiach i własniej twórczości
Jego utwory towarzyszyły tysiącom romantycznych wieczorów przy świecach i czerwonym winie oraz towarzyskich spotkań, w których dyskutowało się o muzyce, poezji czy zmianach, jakie przyniosły burzliwe lata kontestacji i rewolucji obyczajowej. Ale kariera 73-letniego dziś Leonarda Cohena obfitowała też w upadki. W połowie lat 80. akcje barda z Montrealu stały tak nisko, że szefowie wytwórni płytowej Columbia zdecydowali, iż jego kolejny album "Various Positions" ukaże się tylko na rynkach kanadyjskim, europejskim i japońskim. Dla artysty nagrywającego w Stanach Zjednoczonych - i całkiem jeszcze niedawno cieszącego się statusem wykonawcy kultowego - to musiał być dotkliwy cios. Dopiero ostatnio autor "Suzanne", "So Long Marianne", "Bird on the Wire" czy "Famous Blue Rain-coat" znowu znalazł się w centrum uwagi. Bynajmniej nie z powodu albumu "Dear Hea-ther" z 2004 r., który ukazał bezlitośnie, że niegdysiejszy słynny głęboki głos zamienił się w schrypnięty, bezradny półszept.

Z powodu kobiety
Nazwisko Cohena znalazło się znowu w nagłówkach prasowych jako ofiary jego długoletniej partnerki w życiu prywatnym i w interesach - Kelley Lynch. Korzystając z nieobecności Leonarda, doskonalącego się przez długie lata 90. w buddyzmie zen w klasztorze na górze Baldy w Kalifornii, zaradna pani Lynch tak skutecznie opiekowała się jego sprawami finansowymi, że figurujące pierwotnie na koncie mistrza 5 mln dolarów stopniało do 150 tys. dolarów. Dla mocno posuniętego już w latach, bo siedemdziesięcioletniego poszkodowanego oznaczało to perspektywę o wiele mniej luksusowej emerytury, niżby sobie życzył. Mimo korzystnego wyroku sądu szanse na odzyskanie pieniędzy są znikome. Może właśnie dlatego artysta, niechętny dotąd mediom, udzielił Lianie Lunson - australijskiej producentce - obszernego wywiadu dla realizowanego przez nią dokumentalnego filmu "Leonard Cohen: IŐm Your Man". Z ujmującą pokorą, ale i przewrotnością, opowiada w nim o swoich inspiracjach i doświadczeniach życiowych, o twórczości oraz bohaterach i bohaterkach swych najsłynniejszych ballad. O Suzanne i Marianne czy Janis Joplin z "Chelsea Hotel # 2" - jego najmniej dyskretnej i wzbudzającej niesmak relacji z nocy spędzonej z tragicznie zmarłą wokalistką. Ponieważ dominującymi motywami twórczości Cohena zawsze były seks i duchowość, nie brakuje w filmie zwierzeń intymnych ani refleksji o religiach. Poczesne miejsce zajmuje zarówno jego fascynacja buddyzmem, jak i "obciążający go dziedzicznie judaizm", jako że pochodzi z zamożnej, bardzo konserwatywnej rodziny żydowskiej o polskich i litewskich korzeniach. W filmie fragmenty wywiadu przeplatają się z materiałem koncertowym, zarejestrowanym w operze w Sydney, gdzie w styczniu 2005 r. odbył się koncert z udziałem m.in. Nicka CaveŐa, Jarvisa Cockera i AntonyŐego, którzy wykonują utwory swego idola.

Jesień patriarchy
To już jest niemal tradycja, że jakaś grupa wykonawców skrzykuje się, by wspólnie nagrać album z utworami Cohena. Wśród wielu tego typu inicjatyw szczególnie godne uwagi są "Tower of Songs" z udziałem Petera Gabriela, Bono, Stinga, Eltona Johna czy Tori Amos oraz "IŐm Your Fan", w której nagraniu uczestniczyli m.in. Nick Cave, The Pixies i R.E.M. Do ciekawostek należy "Cohen pa Norsk" - zarejestrowany przez wykonawców norweskich. W Polsce utwory Cohena wykonywali m.in. Jacek Kleyff i Maciej Zembaty, który też ma na koncie tłumaczenia poezji, tekstów piosenek i jednej z książek Cohena - "Ulubiona gra".
Imponująca jest ilość wersji najsłynniejszych utworów Cohena, nagranych przez innych artystów. "Suzanne" ma ich 124, "Bird on the Wire" - 74, a "Hallelujah" - 44. Wniosek jest jeden: obecny na rynku od 1967 r. Cohen stał się ojcem chrzestnym nurtu poetyckiego we współczesnej muzyce popularnej i guru wykonawców, określanych dziś mianem singer-songwriters.
Paradoks polega na tym, że choć do jego dziedzictwa przyznają się coraz to nowe pokolenia muzyków, młodsi słuchacze wcale nie są skłonni sięgać po inspirujące ich idoli oryginalne nagrania. Komercyjny sukces albumu "IŐm Your Man" z 1988 r. okazał się wyjątkiem potwierdzającym podejrzenie, że po płyty Cohena sięgają tylko ludzie, których młodość przypadła na lata 60. i 70. XX stulecia. Ale to w niczym nie zmienia faktu, że bez owej właściwej tylko Cohenowi magii w łączeniu poezji i muzyki, bez jego daru łączenia w utworach różnych tradycji muzycznych (amerykański folk, blues, muzyka żydowska, europejska poezja śpiewana spod znaku Brela), współczesna muzyka rozrywkowa byłaby uboższa.
Więcej możesz przeczytać w 47/2006 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 47/2006 (1249)

  • Na stronie - Ściernisko klasy lux15 gru 2006, 15:00Polska amerykanizacja widoczna jest najbardziejna poziomie lokalnym3
  • Skaner15 gru 2006, 15:00GLOBALNE BOŻE NARODZENIE Święta Bożego Narodzenia zaczynają się już w listopadzie. W wirze przedświątecznej gorączki zatraciły się nie tylko chrześcijańska Europa, USA i Ameryka Południowa, ale też niechrześcijańska Azja. Dziś...8
  • Sawka czatuje15 gru 2006, 15:00Henryk Sawka (www.przyssawka.pl)12
  • Playback15 gru 2006, 15:00Marek Borowski, lider SDPL © M. Macierzyński/REPORTER16
  • Poczta15 gru 2006, 15:00REPUBLIKA ESBEKÓW Maciej Korkuć napisał w artykule "Republika esbeków" (nr 42), że Trybunał Konstytucyjny "salomonowo umorzył postępowanie pod pretekstem możliwości oceniania tylko przepisów istniejących, a nie...16
  • Ryba po polsku15 gru 2006, 15:00Niech się dzieci uczą, kiedy była bitwa pod Zamą, alewara im od wiedzy, czym zajmowali się ich dziadkowie17
  • Z życia koalicji15 gru 2006, 15:00W KRĘGACH WŁADZY JANUSZ KOCHANOWSKI określany jest ksywą Buckingham. Nawiązuje ona do jego przeszłości w Londynie, gdzie był konsulem. Ale arystokratyczne maniery rzecznika praw obywatelskich doprowadzają do szału tu i teraz....18
  • Z życia opozycji15 gru 2006, 15:00FAJNE WYBORY: WSZYSCY JE WYGRALI, przegrał tylko Lepper z Giertychem. A już najbardziej wygrał je Marek Borowski, który przegrał, ale wszyscy są zachwyceni, jak bardzo wygrał. Wygrał też Major, bo dostał więcej głosów niż...19
  • Wprost przeciwnie - Nic o nas bez nas15 gru 2006, 15:00W Unii Europejskiej weto jest uprawnionym instrumentem współdecydowania20
  • Fotoplastykon15 gru 2006, 15:00Henryk Sawka (www.przyssawka.pl)21
  • Dwuwładza15 gru 2006, 15:00Czy Polska straci na tym, że Kaczyński rządzi na górze, a Tusk na dole?22
  • Prawo i Stagnacja15 gru 2006, 15:00Politycy PiS wybijają się na niepodległość wobec prezesa Kaczyńskiego28
  • FOZZ bis15 gru 2006, 15:00Fundusz Obsługi Zadłużenia Zagranicznego działał jeszcze przez pięć lat po jego formalnej likwidacji30
  • Służba układu15 gru 2006, 15:00Skopiowana kartoteka WSW prawdopodobnie trafiła do Moskwy36
  • Giełda15 gru 2006, 15:00Hossa Świat Geschäft non stop Niemiecki handel czeka rewolucja. Berliński senat postanowił, że stołeczne sklepy od grudnia będą mogły pracować 24 godziny na dobę, od poniedziałku do soboty, a w niedziele - od 13 do 20. Za przykładem...42
  • Giganty nowego świata15 gru 2006, 15:00Chiny, Indie i Brazylia wyzwały na pojedynek USA i Europę Zachodnią44
  • Przeprowadzka do Bukaresztu15 gru 2006, 15:00100 proc. zysku w dwa lata - tyle można zarobić, inwestując w nierucho-mości w Bułgarii i Rumunii54
  • Pluton egzekucyjny Gilowskiej15 gru 2006, 15:00Ministerstwo Finansów zlikwiduje sto tysięcy firm56
  • Friedman i łże-liberałowie15 gru 2006, 15:00Czy Zbigniew Ziobro został wyznawcą zmarłego właśnie Miltona Friedmana?58
  • Supersam15 gru 2006, 15:00 60
  • Samochód Roku 200715 gru 2006, 15:00W odbywającym się po raz 44. konkursie na samochód roku zwyciężył ford S-max. W jury zasiadało 58 dziennikarzy motoryzacyjnych z 22 europejskich krajów (w tym dwóch z Polski). Uroczyste wręczenie statuetki Car of the Year odbędzie się...60
  • Koci design15 gru 2006, 15:00Nie tylko ludzie doceniają oryginalne wzornictwo. Czworonogi też chcą się otaczać niebanalnie wyglądającymi przedmiotami użytku codziennego. Z takiego założenia wychodzi włoska firma Alessi, która może się poszczycić takimi ikonami...60
  • Śledzie są sexy15 gru 2006, 15:00Im węższy, tym lepszy. Przynajmniej jeśli chodzi o krawaty. W tym sezonie Versace czy Dior proponują nawet 4,5-centymetrowe "śledzie" z wełny, skóry i jedwabiu. Najdalej poszedł dom mody Givenchy - według niego, cała garderoba...60
  • Perfumy dla bezczelnych15 gru 2006, 15:00Hilary Swank jest twarzą nowego zapachu Guerlain - Insolence. Aktorka mówi, że zdecydowała się podpisać kontrakt, bo ulubionymi perfumami jej matki były Shalimar Guerlain. "Insolence" znaczy "bezczelność". Twórcy...60
  • Nigella pisze15 gru 2006, 15:00Trudno o drugą tak atrakcyjną gwiazdę kulinarną jak Nigella Lawson. I na nic zdadzą się jej tłumaczenia, że nigdy nie chciała zrobić ze swojego wyglądu atutu. "Nigella gryzie", pierwsza przetłumaczona na język polski...60
  • Szampan Jamesa Bonda15 gru 2006, 15:00Brut Special Cuvée, AOC champagne, Bollinger Importer: Centrum Wina, cena ok. 240 zł Wierność Bonda wobec szampańskiego domu Bollinger jest godna podziwu. "Casino Royale" to już dziesiąty film, w którym agent 007 raczy się...60
  • Dyktatura fryzjerów15 gru 2006, 15:00Pokaż swoją fryzurę, a powiem ci, kim jesteś62
  • Cała władza w ręce internautów15 gru 2006, 15:00Za trzy lata społecznościowy serwis internetowy MySpace będzie wart 15 mld dolarów68
  • Druga ziemia obiecana15 gru 2006, 15:00Apartamenty w dawnej fabryce Scheiblera zostały sprzedane dwa lata przed ukończeniem budowy72
  • Pazurem - Pisanka z historii15 gru 2006, 15:00Sienkiewicz to umiał tak nam pokolorować historię, że sto lat z hakiem nie możemy się po tym otrząsnąć76
  • Know-how15 gru 2006, 15:00Pożywna padlina Bakterie żyjące na dnie morza nie czekają biernie na nikomu niepotrzebne resztki, lecz walczą o pokarm z większymi zwierzętami. Wykorzystują broń chemiczną, produkując substancje o odstraszającym zapachu. Naukowcy z...78
  • Seks lunatyków15 gru 2006, 15:00Lunatycy dopuszczają się gwałtów i zabójstw, a po przebudzeniu niczego nie pamiętają80
  • Szampon dojrzałości15 gru 2006, 15:00Kosmetyki mogą zawierać substancje powodujące zaburzenia płciowe i przedwczesne dojrzewanie dzieci!84
  • Kosmos zbrojeń15 gru 2006, 15:00Tarcza antyrakietowa to pierwszy krok do budowy na orbicie systemów wojskowych - radarów i wyrzutni rakietowych86
  • Bez granic15 gru 2006, 15:00Korona bezpieczeństwa W koronie przyozdobionej 3 tys. diamentów, w eskorcie kawalerii i armatnich salw brytyjska królowa Elżbieta II przybyła do parlamentu, by wygłosić doroczną mowę tronową. Monarchini przedstawiła nowy program rządu...88
  • Podgląd patriotyczny15 gru 2006, 15:00Ponura utopia Orwella właśnie się materializuje w demokratycznych państwach Zachodu92
  • Lewa noga Putina15 gru 2006, 15:00Inżynieria polityczna Kremla tworzy partie wydmuszki, które zaczynają się wymykać spod kontroli98
  • Zwycięzca zawsze ma rację15 gru 2006, 15:00Ukraina rozdarta między prorosyjską strategią premiera Janukowycza a proeuropejskimi obietnicami prezydenta Juszczenki102
  • Mydlana opera władzy15 gru 2006, 15:00Pół roku bez rządu okazało się ozdrowieńcze dla czeskiej gospodarki104
  • Recenzor15 gru 2006, 15:00CD Robbie nabałaganił Siódmy krążek największej brytyjskiej gwiazdy pop to kolejny eksperyment. Poprzedni - "Intensive Care" - był artystyczną i komercyjną klapą. Nie pozostało więc nic innego, niż sięgnąć po sprawdzony...110
  • Niech żyje obciach!15 gru 2006, 15:00Polska muzyka pop nigdy nie miała się tak dobrze i dawno nie miała tak złej prasy. Ktoś się musi mylić - słuchacze albo krytycy114
  • Kod Leonarda15 gru 2006, 15:00Ojciec chrzestny poetyckiego nurtu współczesnej muzyki pop zdejmuje maskę118
  • Retroawangarda15 gru 2006, 15:00Nowi Dawni Mistrzowie wyprowadzają sztukę ze ślepej uliczki120
  • Wencel gordyjski - Miłość kontra idee15 gru 2006, 15:00Michel Houellebecq mimowolnie stał się grabarzem polskiej literatury122
  • Ueorgan Ludu15 gru 2006, 15:00Nr 47 (213) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 20 listopada 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza KOMISARZ ZAŚWIECIŁ PRZYKŁADEM W Warszawie w piątek zgasło światło. Jak ustalił poseł Jacek Kurski, awarię spowodowała PO w ramach kampanii...124
  • Wprost plus15 gru 2006, 15:00Szewach Weiss honoris causaProfesor Szewach Weiss, były ambasador Izraela w Warszawie, były przewodniczący Knesetu, komentator "Wprost", otrzyma tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego. - To dla mnie ogromny zaszczyt,...125