Niezniszczalni

Niezniszczalni

Medycyna potrafi wyjaśnić wszystkie znane przypadki dobrze zachowanych ciał zmarłych świętych
Ciało ojca Pio zachowało się doskonale. Jego paznokcie wyglądają tak, jakby właśnie wyszedł od manikiurzysty" – twierdził arcybiskup Domenico D’Ambrosio, który nadzorował ekshumację zwłok świętego. Grób zakonnika kanonizowanego w 2002 r. otwarto dwa miesiące temu w celu tzw. kanonicznego rozpoznania ciała. Oglądało je pięciu świadków, którzy 40 lat wcześniej uczestniczyli w pogrzebie ojca Pio. Przysięgając na Ewangelię, orzekli, że grób pozostał w takim stanie jak w czasie pochówku.Wnioski biegłych z oględzin zwłok były jednak mniej entuzjastyczne niż głosy duchownych. Stwierdzili oni, że ciało jest zawilgocone. Zachowały się policzki i broda, dobrze widać łokcie, dłonie w rękawiczkach i paznokcie. Czaszka i ręce są jednak w stanie szkieletowym i ciało trzeba poddać zabiegom konserwatorskim. 24 kwietnia zostanie ono wystawione na widok publiczny, by umożliwić oddawanie mu czci przez wiernych. Tymczasem naukowcy i lekarze przekonują, że traktowanie dobrze zachowanych zwłok jako dowodu świętości ma więcej wspólnego z zabobonem niż z wiarą.

Mydlenie zwłok
Medycyna potrafi wyjaśnić wszystkie znane przypadki dobrze zachowanych ciał zmarłych, które wiele osób przypisuje działaniu nadprzyrodzonych mocy. Ciało św. Bernadetty Soubirous, świadka słynnych objawień Matki Bożej w Lourdes, mogło ulec tzw. saponifikacji. Eksperci badający zwłoki św. Bernadetty po 46 latach od pochówku orzekli, że „ciało było w doskonałym stanie, elastyczne i integralne w każdej części, nadal były widoczne niektóre żyły". Pod wpływem wilgotnej gleby w Nevers w Burgundii, w której święta została pochowana, zardzewiał krzyż pozostawionego w jej dłoniach różańca. Wbrew powszechnemu przekonaniu wilgoć w zakwaszonej glebie nie przyspiesza rozkładu ciała, ale powoduje, że tkanki miękkie zmieniają się w substancję przypominającą mydło. Dlatego święta wygląda, „jakby spała".
Ciało św. Andrzeja Boboli, zmarłego przed 350 laty, zachowało się, bo wyschło. Do 1922 r. spoczywało w Pińsku na Polesiu, gdzie długo trwa suche lato i przeważa polarnomorskie powietrze. To sprzyja naturalnej mumifikacji. Uczeni wyjaśnili nawet, skąd pochodziła woń fiołków i irysów unosząca się nad zwłokami św. Teresy z Ávila. Źródłem kwiatowego aromatu mogły być bakterie, pałeczki ropy błękitnej, obecne w jamie nosowej zmarłej.
Zachwyty nad świetnym stanem ciała zmarłego świętego często są przesadzone. Ciało Boboli podobnie jak Bernadetty nie zachowało się bez uszczerbku. W raporcie z badań świętej z Lourdes napisano, że „w kilku miejscach skóra znikła". W szklanej trumnie z relikwiami Andrzeja Boboli, znajdującej się przed ołtarzem kościoła pod wezwaniem tego świętego w Warszawie, zamiast ciała widać raczej szkielet mniej więcej metrowej długości, obleczony wyschniętą skórą.

Guru z wosku
W tzw. dobrym stanie są ciała nie tylko świętych. Dobrze zachowane bywają zwłoki buddystów, hinduistów i ateistów. Do laboratorium prof. Billa Bassa z University of Tennessee, specjalisty w dziedzinie medycyny sądowej, trafiły nawet ciała dwóch członków gangu z Minnesoty, które nie zaczęły się rozkładać, choć kilka tygodni leżały w plastikowych workach na słońcu.
Zwłoki naturalnie zmumifikowanych ciał nie poddają się działaniu bakterii gnilnych. – Aktywność tych mikrobów zależy nie tylko od rodzaju gleby i klimatu, w jakim się znajdą, ale także od ilości tkanki tłuszczowej, przyczyny śmierci oraz chorób, na które cierpiała dana osoba – wyjaśnia dr Jerzy Kunz, kierownik Zakładu Medycyny Sądowej Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Działanie bakterii gnilnych jest ograniczone w glebie o wysokim odczynie kwaśnym. Tkanki miękkie rozkładają się w niej i nie oddzielają od szkieletu. Tkanka tłuszczowa zmienia się w woskową masę przypominającą mydło. Skóra twardnieje, ale pozostaje na swoim miejscu. Ciało zachowuje kształt. Prawdopodobnie tak było w wypadku jogina Paramahansy Joganandy zmarłego w 1952 r. Jak donosił wówczas magazyn „Time", po dwudziestu dniach od śmierci na jego ciele nie pojawiły się żadne oznaki rozkładu. Sprzyjał temu wilgotny klimat Kalifornii, gdzie zmarł hinduski guru, oraz gwałtowna śmierć wywołana zawałem serca. – Ciała ludzi umierających nagle na ogół dłużej zachowują się w dobrym stanie niż chorujących przewlekle, bo ich organizmy nie są trawione długotrwałymi stanami zapalnymi – mówi prof. Bogdan Ciszek z Collegium Anatomicum Akademii Medycznej w Warszawie.

Piąty element
Ciało zmarłego 88 lat temu buddyjskiego lamy Dasha-Dorjo Itigelova zdumiewa wyznawców buddyzmu. Wierzą oni, że zwłoki są utrzymywane w dobrym stanie przez jeden z pięciu elementów związanych we wschodniej filozofii z cyklicznymi przeobrażeniami ciała. Gdy zwłoki ekshumowano w 2002 r., lama miał podobno ciepłe ręce, był spocony, a jego powieki się rozchylały. Naukowcy nie wątpią, że ciało zmieniło się w tzw. tłuszczowosk. Ciecz postrzegana jako pot może być jedną z 400 znanych medycynie sądowej substancji towarzyszących powolnemu rozkładowi ciała. Oleiste krople przypominające pot podobno pojawiają się na relikwiach św. Andrzeja Apostoła znajdujących się w kościele środowisk twórczych w Warszawie. – Substancje, które powstały w efekcie działania kolonii bakterii lub grzybów, mogą być kojarzone z krwią – mówi prof. Ciszek. Tak mogło być w wypadku św. Katarzyny ze Sieny – po śmierci otwarły się w jej ciele krwawiące stygmaty.
W 1950 r. w Libanie otwarto grób św. Charbela Makhloufa z klasztoru św. Piotra i Pawła w Libanie. Zakonnik zmarł 52 lata wcześniej, ale jego ciało pozostało nietknięte, choć woda gruntowa zalała grób. Według badaczy zajmujących się medycyną sądową, najbardziej prawdopodobną przyczyną dobrego zachowania zwłok było to, że zgodnie z tradycją zakonu zmarłego pochowano wprost do ziemi. Przewiewny i suchy latem klimat Libanu doprowadził do wysuszenia zwłok. To uchroniło ciało przed działaniem bakterii gnilnych.
– W takich wypadkach rysy twarzy są zachowane. To daje wrażenie, że zmarły wygląda jak za życia – mówi prof. Ciszek. Z powodu wyschnięcia narządów wewnętrznych ciało może być nieco spłaszczone, tak jak zwłoki św. Charbela. Proces wysychania tkanek przebiegał u niego wyjątkowo szybko, bo zakonnik był wychudzony. Przez wiele lat prowadził ascetyczne życie, spożywał tylko jeden skromny posiłek dziennie i nie jadł mięsa.

Farma śmierci
Na wygląd zwłok wpływa też pora roku, podczas której zostały pogrzebane. Jeśli ciało jest pochowane jesienią, kiedy noce są zimne, rozkład następuje nawet dwa razy wolniej niż latem. Ciało po 40 dniach w grobie wygląda podobnie jak spoczywające w ziemi niespełna dwa tygodnie, ale w gorącym klimacie. Dowieść tego pozwoliła „farma śmierci", którą w Knoxville założył prof. Bass. Uczony obserwuje tam 150 ciał złożonych w różnych warunkach; wykorzystuje zwłoki osób, które za życia podpisały zgodę na uczestnictwo w tym eksperymencie. Fotografuje ich stan co trzy godziny i tworzy „kronikę" rozkładania się ludzkich ciał po śmierci.
Prof. Bass w stanie Kansas, gdzie powietrze jest suche, znalazł świetnie zachowane ciało mężczyzny. W głowie zmarłego znajdowała się rana postrzałowa. Ciało wyglądało tak, jakby mężczyzna został zastrzelony niespełna rok wcześniej – mięśnie przylegały do kości, skóra była zaróżowiona. Okazało się, że zwłoki należały do Williama Shya, pułkownika, który zginął na początku lat 60. XIX wieku, w wojnie secesyjnej. Podobne przypadki naturalnie zakonserwowanych ciał zdarzają się na pustyni, gdzie wieją ciepłe wiatry, w przewiewnych jaskiniach, w zamarzniętej ziemi w tundrze, a także w torfowiskach, które zawierają substancje konserwujące tkanki. W Tennessee, gdzie jest gorąco, bezwietrznie i wilgotno, takie zjawisko nie mogłoby wystąpić.
Ludzie lubią jednak dopatrywać się cudu nawet tam, gdzie go nie ma, bo łatwiej ulegają emocjom niż rozsądkowi.
Kult zmarłych
Błędem jest przypisywanie kultu zmarłych tradycji chrześcijańskiej. W pierwszych wiekach chrześcijaństwa prawo rzymskie chroniło nienaruszalność grobu, bo świat zmarłych miał być odseparowany od świata żywych. Chrześcijanie jedynie żywili podziw dla męczenników, dbali o ich groby. Do Cesarstwa Rzymskiego kult zmarłych sprowadzili w IV wieku Celtowie, Germanie, Słowianie i Awarowie. Nosili szczątki zmarłych jako amulety. Chrześcijańska społeczność adaptowała kult zmarłych, choć papieże odmawiali wydawania ciał i ich części nawet cesarzom. Kult relikwii tak bardzo jednak rozpalał wyobraźnię, że w końcu vox populi wygrał z teologią. Cesarz Konstantyn zezwolił na przenoszenie zmarłych świętych do świątyń, by nadać im większe znaczenie. W końcu ludzie średniowiecza akceptowali tylko taki kościół, w którym była szansa na cud za sprawą świętego. Najnowszy katechizm Kościoła katolickiego wspomina o kulcie relikwii jedynie w rozdziale „Religijność ludowa". W dokumentach Soboru Watykańskiego II są jedynie wzmianki o kulcie zmarłych i relikwii w przeszłości. Zdaniem współczesnych teologów, kult ciał zmarłych i relikwii to redukowanie wiary do sensacji.

Stygmaty ojca Pio
Ojciec Pio, czyli Francesco Forgione, urodził się w 1887 r. Był piątym z ośmiorga dzieci Peppy i Grazia Forgione. Jak twierdzi jego matka, różnił się od innych chłopców. Podobno od piątego roku życia miewał wizje nieba i rozmawiał z Jezusem, Matką Bożą i swoim Aniołem Stróżem. Gdy skończył 16 lat, wstąpił do zakonu kapucynów. W 1918 r. na jego stopach i rękach pojawiły się stygmaty – krwawiące rany w miejscach, w których gwoździe raniły ukrzyżowanego Chrystusa. W latach 30. marzeniem ojca Pio stało się stworzenie Domu Ulgi w Cierpieniu. W maju 1956 r. opodal klasztoru w San Giovanni Rotondo uruchomił placówkę medyczną. Zmarł w 50. rocznicę pojawienia się stygmatów.

 

Okładka tygodnika WPROST: 17/2008
Więcej możesz przeczytać w 17/2008 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 10
  • Agamemnon   IP
    Wypowiedzi naukowców w sprawie zmumifikowanych zwłok są nacechowane m. in. rezerwą ( padają sformułowania typu "prawdopodobnie", są też jak widać niekompletne, ogólnikowe, czasem jasne ale tylko w początkowej i średnio zaawansowanej fazie dociekania w fazie ostatniej już nie. Brak eksperymentu jako naukowego dowodu potwierdzającego dany przypadek. Część przypadków niewątpliwie jak mniemam da się częściowo uzasadnić za pomocą sądów a priori ale nie wszystkie. Nauka jak dotąd niewiele w tej sprawie wyjaśniła.
    • tak sobie myślący   IP
      Ciekawe, że te prawa nauki działają tylko na świętych ? hmmm.....
      Interesuje mnie jak naukowcy tłumaczą fakt, że kobieta, która nie ma źrenic widzi, przypomnę, kobieta otrzymała wzrok od Boga po modlitwach Ojca Pio.
      • babinka   IP
        Ciała są w dobrym stanie, bo to są ludzie święci (chyba proste ), a wy w to nie wierzycie. Tylko jak śmierć wam zajrzy w oczy, to uwierzycie od razu. Ale moze być za poźno.Tak więc nie silcie się, nie udawajcie niewierzących, bo i tak w chwilach trudnych, wołacie Boga o ratunek. Tylko się do tego nie przyznacie. I po co to przemądrzanie sie jeden przez drugiego. Pożyjemy, zobaczymy jak na starość będziecie walić do kościółka, o ile pan Bóg da siły w nóżkach.
        • bez-nazwy   IP
          Macie panie racje, nie wiem dlaczego tacy ludzie jak naukowcy którzy powinni mieć choć trochę ludzkiej wyobraźni wymyślają niestworzone historie. Może czas rzeczywiście pomyśleć o obecności Boga i Świętych
          • bez-nazwy   IP
            iiii

            Spis treści tygodnika Wprost nr 17/2008 (1322)

            • Na stronie - Olejniczak w Mikronezji 20 kwi 2008, 22:00 Opozycja robi za chórek w orkiestrze Donalda Tuska 4
            • Taśmy Durlika 20 kwi 2008, 22:00 Śledztwo 8
            • Skaner 20 kwi 2008, 22:00 8
            • Klub profesorów 20 kwi 2008, 22:00 Sejm 9
            • SLD TV 20 kwi 2008, 22:00 Partie 9
            • Zostań dziennikarzem InfoTuby 20 kwi 2008, 22:00 WWW.INFOTUBA.pl 9
            • Kazik bez prądu 20 kwi 2008, 22:00 Muzyka 9
            • Dossier 20 kwi 2008, 22:00 "Romanowi Giertychowi pokazałem kiedyś język, a minister Hall pokazałbym najchętniej coś innego" Janusz Palikot w TVN 24, krytykując pomysł minister edukacji o zmianach w liście lektur„Z męskich spraw zostało mi tylko... 10
            • PYTANIA NIEPOLITYCZNE - Piłem wódkę z Kaczmarskim 20 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Jackiem Kurskim, posłem PiS 10
            • Ludzie 20 kwi 2008, 22:00  Europoseł Szejna wsadza na motocykle Wszyscy pracownicy unijnej administracji na motocykle! – zachęca europoseł SLD Andrzej Szejna. Pod jego patronatem odbędzie się w czerwcu 2008 r. w stolicy Belgii rajd jednośladów.... 11
            • Putin się żeni? 20 kwi 2008, 22:00 Romanse 11
            • Powrót polskiego hydraulika 20 kwi 2008, 22:00 Książka 12
            • (Nie)pokój olimpijski 20 kwi 2008, 22:00 Igrzyska 12
            • Kiosk 20 kwi 2008, 22:00 THE WASHINGTON POSTDaniel Burke, „Katolicki powiew w Białym Domu"„Jeśli Bill Clinton może być nazywany pierwszym czarnym prezydentem Ameryki, to (…) George W. Bush może równie dobrze być pierwszym prezydentem... 14
            • Sawka czatuje 20 kwi 2008, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 14
            • Poczta 20 kwi 2008, 22:00 Arystokracja III RP Wtekście „Arystokracja III RP" (nr 14) nieprawdziwa jest teza, że o prawie do wykonywania zawodów prawniczych decydują sami prawnicy. O powołaniu na stanowisko notariusza samorząd notarialny nie decydował... 16
            • Playback 20 kwi 2008, 22:00 Jan Krzysztof Bielecki, prezes Pekao SA, i Sławomir Skrzypek, prezes NBPFot. A. Jagielak 16
            • Wprost przeciwnie - Użyteczny bęcwał 20 kwi 2008, 22:00 Lech Kaczyński powinien odpowiadać przed narodem, a nie przed Palikotem 18
            • Fotoplastykon 20 kwi 2008, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 20
            • Z życia koalicji 20 kwi 2008, 22:00 Czym można się zajmować, jeśli zupełnie nie przez przypadek zostało się ministrem sportu? Jako że na Euro już wszystko gotowe, to można zadbać o siebie. I tak ministra Mirosława Drzewieckiego w środku dnia, o 11.30, zdybaliśmy w... 22
            • Z życia opozycji 20 kwi 2008, 22:00 Już nie bardzo łapiemy, jak to jest z tym zdrowiem prezydenta. Nasza faworyta Anna Fotyga, najbardziej nabzdyczona osoba na świecie, twierdzi, że świat i Polska nie powinny się interesować ciałem Lecha Kaczyńskiego. Z kolei prezydencki... 23
            • Skazany 20 kwi 2008, 22:00 Czy Michał Listkiewicz ma zastąpić doktora Mirosława G.? 24
            • Kochanek wszystkich Polaków 20 kwi 2008, 22:00 Rządy Donalda Tuska zwolniły obywateli z energochłonnego kibicowania politykom i pozwoliły się zająć zarabianiem pieniędzy 30
            • Donald radarowiec 20 kwi 2008, 22:00 Współczesna demokracja nie lubi wizjonerów, kocha natomiast polityków sympatycznych 32
            • Mam słabość do Kluzik-Rostkowskiej 20 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Bronisławem Komorowskim, marszałkiem Sejmu 34
            • Porywacze zaufania 20 kwi 2008, 22:00 W sprawie porwania Krzysztofa Olewnika organy ścigania nie zrealizowały żadnej z zasad postępowania w takich sytuacjach 36
            • Postać tygodnia - Barbara Kudrycka 20 kwi 2008, 22:00 Komandoska nauki 38
            • Wprost z blogu 20 kwi 2008, 22:00 DyplomacjaPolscy inspektorzy do KaliningraduWojciech Jakóbik www.kcmatrix.blogspot.comRosjanie chcą stałego dostępu do elementów amerykańskiego systemu antyrakietowego, jaki ma się znaleźć w Polsce. Oczywiście, dajmy im kolejny, po... 39
            • Twarze Polski 20 kwi 2008, 22:00 Najlepszą wizytówką naszego kraju za granicą jest obecnie kierowca Formuły 1 Robert Kubica – uważają Polacy 40
            • Czas wrzeszczących staruszków 20 kwi 2008, 22:00 Kaczyński przekonał się, że aby wygrać, trzeba zagrać na chama, pojechać po bandzie, walić z grubej rury 44
            • Trójka bez sternika 20 kwi 2008, 22:00 48
            • Niemiecki kod pocztowy 20 kwi 2008, 22:00 Z ulubieńca mediów w RFN Tusk może się stać najmniej pożądanym politykiem 48
            • Tusk na finanse! 20 kwi 2008, 22:00 Jan Rostowski nie radzi sobie z populizmem polityków rozdających pieniądze 48
            • Putin się boi 20 kwi 2008, 22:00 Nadejdzie taka chwila, kiedy na Kremlu przestaną odbierać telefony Putina 48
            • Ryba po polsku - Habilitacja 20 kwi 2008, 22:00 Dość już naprawiania świata, który jest chaosem, więc nie da się naprawić 49
            • Giełda 20 kwi 2008, 22:00 50
            • Gadanie po przecenie 20 kwi 2008, 22:00 O ponad jedną trzecią spadły ceny usług świadczonych przez operatorów komórkowych w latach 2005-2007 – wynika z raportu Urzędu Komunikacji Elektronicznej. To jedna z największych obniżek cen w Europie. Cena usług post-paid spadła... 50
            • Podręcznik autopromocji 20 kwi 2008, 22:00 Od hitu do kituKupując amerykański bestseller, możemy być pewni, że będzie to książka napisana łatwym językiem, skierowana do szerokiego grona czytelników. Tak jest z „Dlaczego chcemy, żebyś był bogaty" napisaną „w... 50
            • Fuzja ratunkowa 20 kwi 2008, 22:00 125 mln pasażerów rocznie będą przewozić największe linie lotnicze świata, które powstaną z połączenia amerykańskich Delta Airlines i Northwest Airlines. To 35 razy więcej niż przewozi LOT. Nowa firma ma zatrudniać 75 tys. osób... 50
            • Droga nadwaga 20 kwi 2008, 22:00 Aż 45 mld USD rocznie kosztuje amerykańskie przedsiębiorstwa otyłość ich pracowników – wyliczyli eksperci organizacji Conference Board. Tyle tracą pracodawcy z powodu mniejszej wydajności w pracy i kosztów leczenia pracowników z... 50
            • Szejkanat Brazylia 20 kwi 2008, 22:00 Nawet 1,13 biliona dolarów mogą być warte złoża ropy naftowej odkryte u wybrzeży Brazylii – uważają analitycy Citi. Według wstępnych szacunków, pod oceanem znajduje się około 33 mld baryłek ropy. To jedne z największych... 50
            • Globalny koszyk 20 kwi 2008, 22:00 Osłabianie dolara spowodowało, że Nowy Jork stał się o prawie 20 proc. tańszym miastem niż przed rokiem – wynika z analizy banku UBS. Najdroższym miastem świata pozostaje Oslo, ale goni je Dublin, który w ciągu dwóch lat... 50
            • Plaga agflacji 20 kwi 2008, 22:00 Jak politycy i rolnicze lobby windują ceny żywności 52
            • Klątwa Greenspana 20 kwi 2008, 22:00 Inflacja na świecie będzie najwyższa od 20 lat 56
            • Kosztowna taniocha 20 kwi 2008, 22:00 Dlaczego bilety lotnicze w Polsce są takie drogie 58
            • Know-how 20 kwi 2008, 22:00   62
            • Kłamię, więc jestem 20 kwi 2008, 22:00 Wbrew pozorom nie jest to książka o kłamstwie. Tomasz Kozłowski z Instytutu Socjologii UMK w Toruniu analizuje, jak rozwija się nasza samoświadomość. Pojawia się ona w wieku 3-4 lat, gdy w mózgu zostają odciśnięte pierwsze ślady... 62
            • Szczęśliwy singiel lepszy od nieszczęśliwego męża 20 kwi 2008, 22:00 Szczęśliwe małżeństwo daje poczucie szczęścia i służy zdrowiu. Ale lepiej być singlem niż nieszczęśliwym małżonkiem. Przekonują o tym badania Julianne Holt-Lunstad, psycholog z Brigham Young University. Potwierdziły one, że... 62
            • Morderca zapachu 20 kwi 2008, 22:00 Zanieczyszczenia powietrza zagłuszają zapach rozsiewany przez kwiaty. W ten sposób utrudniają owadom podążanie za wonią prowadzącą je do pokarmu – dowodzą naukowcy z University of Virginia. To zjawisko być może częściowo... 62
            • Ciśnienie na migrenę 20 kwi 2008, 22:00 Wysokie ciśnienie ma też dobre strony – chroni przed bólem głowy i migreną. Prawdopodobnie dzieje się tak z powodu zmniejszonej nadciśnieniem elastyczności naczyń krwionośnych. W Norwegii przebadano ponad 51 tys. mężczyzn i... 62
            • CHIMERA XXI WIEKU 20 kwi 2008, 22:00 Tworzenie zarodków myszy z wykorzystaniem komórek skóry jest skuteczniejsze i prostsze niż technika, dzięki której przyszła na świat owieczka Dolly. Nowy organizm powstaje z embrionu otrzymanego metodą in vitro i wprowadzonej do niego... 62
            • Torpeda w głowie 20 kwi 2008, 22:00 Środki dopingujące i dopalacze mózgu stają się tak powszechne, jak picie kawy na śniadanie 64
            • Niezniszczalni 20 kwi 2008, 22:00 Medycyna potrafi wyjaśnić wszystkie znane przypadki dobrze zachowanych ciał zmarłych świętych 72
            • Osobowość hieny 20 kwi 2008, 22:00 Osobowość mają nawet sikory i rybki w akwarium 76
            • Kod oka 20 kwi 2008, 22:00 Z oczu można wyczytać, na co zachorujemy 80
            • Bez granic 20 kwi 2008, 22:00 82
            • Dekolt Angeli 20 kwi 2008, 22:00 Piersi kanclerz Niemiec Angeli Merkel znalazły się na pierwszych stronach tabloidów w Niemczech i Wielkiej Brytanii. Wszystko za sprawą sukni z dużym dekoltem, którą pani kanclerz założyła na uroczystą galę zorganizowaną 12 kwietnia z... 82
            • Cytat tygodnia 20 kwi 2008, 22:00 „Nie trzeba robić ludziom psychoanalizy czy traktować ich z góry, żeby się zorientować, że mamy problemy" Hillary Clinton, komentując uwagi Baracka Obamy na temat sytuacji amerykańskich robotników 82
            • Chusty demokracji 20 kwi 2008, 22:00 KOMENTARZZeynep Karahan Uslu politolog z Uniwersytetu Aydin w Stambule, szef Tureckiego Centrum Badawczego (TAM)Orzeczenie tureckiego Trybunału Konstytucyjnego nie służy umocnieniu demokracji. Trybunał zdecydował się rozpatrzyć wniosek... 82
            • Francuski narzeczony Polski 20 kwi 2008, 22:00 Warszawę i Paryż dzieli to, co je łączy 84
            • Krzyż Berlusconiego 20 kwi 2008, 22:00 Il Cavaliere ma szanse dominować we włoskiej polityce do roku 2020 88
            • Wojna ze strachu 20 kwi 2008, 22:00 Mimo nadchodzących z Damaszku odgłosów werbli Syria nie chce i boi się wojny z Izraelem 92
            • Pasaż 20 kwi 2008, 22:00 94
            • Zapach faceta 20 kwi 2008, 22:00 Ewan McGregor, gwiazda wchodzącego na nasze ekrany „Snu Kasandry" Woody’ego Allena, w trzy miesiące przejechał na motocyklu całą Europę, kawał Azji (był m.in. w Mongolii i na Syberii), Alaskę i Kanadę. To właśnie on... 94
            • Fasolowy afrodyzjak 20 kwi 2008, 22:00 Roberto Cavalli słynie z urządzania szalonych imprez, na których goszczą m.in. Jennifer Lopez, Cher i Lenny Kravitz. Na jednym z przyjęć Cavalli przebrał się za… Karla Lagerfelda. Obdarzony ułańską fantazją Cavalli sygnuje swoim... 94
            • Lato w mieście 20 kwi 2008, 22:00 Yves Saint-Laurent, twórca słynnego domu mody, 20 lat temu został odznaczony Orderem Legii Honorowej. Kolejnym dobrym zapachem udowadnia, że słusznie. L’Homme Eau d’Été 2008 to, jak przekonuje producent, zapach dla fanów lata w... 94
            • Pachnieć żywicą 20 kwi 2008, 22:00 Współcześni perfumiarze odtwarzają nawet zapach metalu i szkła. Tym bardziej radzą sobie z zapachami wody i powietrza, a efekty ich pracy można poczuć w wodzie toaletowej Dsquared2 – He Wood. Powietrze i woda są w niej jednak tylko... 94
            • Trwałość od Krokodyla 20 kwi 2008, 22:00 Marka Lacoste obchodzi 75-lecie istnienia. Założył ją René Lacoste, mistrz tenisa, znany też jako Krokodyl – stąd charakterystyczne logo marki. Z okazji jubileuszu Lacoste promuje limitowaną edycję wody toaletowej Essential.... 94
            • Wakacyjna mania 20 kwi 2008, 22:00 Giorgio Armani najchętniej spędza lato na Pantellerii, wyspie na Morzu Śródziemnym. Miejsce to zainspirowało go do stworzenia zapachu, który choć trochę oddawałby atmosferę Pantellerii. Tak powstała letnia odmiana Armani Mania –... 94
            • Laser 20 kwi 2008, 22:00 98
            • Bohater tygodnia - Woody Allen 20 kwi 2008, 22:00 Woody Allen... zmienił nazwisko ze Stewart Konigsberg na Woody Allen, ponieważ własne uważał za byt poważne dla komika.na każdym kroku podkreśla, że filmy robi wyłącznie dla siebie.mówi, że „jest paranoikiem w jakichś 25... 98
            • Fotografia prasowa w liczbach 20 kwi 2008, 22:00 51. edycja wystawy World Press Photo dzień po wernisażu w Amsterdamie trafi do Poznania (Centrum Kultury Zamek, 30 kwietnia – 25 maja). Odwiedzi też Warszawę (31 maja – 24 czerwca), Kraków (31 października – 21 listopada) i... 98
            • Polski dziadek DiCaprio 20 kwi 2008, 22:00 Szukalski jest w rzeźbiarstwie tym, kim Dante i Edgar Alan Poe w literaturze – napisał w 1921 r. magazyn „Vanity Fair” 100
            • Zbiorowa hipnoza 20 kwi 2008, 22:00 Rozmowa z Etgarem Keretem, izraelskim pisarzem, filmowcem 104
            • Zemsta za Kosowo 20 kwi 2008, 22:00 Polski rząd załatwił nam klęskę na festiwalu Eurowizji 106
            • Górna półka - Bohaterowie, kolaboranci i ich historyk 20 kwi 2008, 22:00 Łatwo jest pisać o sprawach budzących wielkie namiętności. Łatwo jest pisać głupstwa, prowokacje, apologie. Na przykład o kolaboracji w Polsce okupowanej i „wyzwolonej", stosunku Polaków do Żydów w czasie II wojny albo o... 109
            • Wencel gordyjski - Wpadka Puchatka 20 kwi 2008, 22:00 Już starożytni powiadali: jak nie ty Kachnę, tak Kachna ciebie 110
            • Ueorgan Ludu 20 kwi 2008, 22:00 Amerykańce do rozbioru eternitu * Najnowsze american jokes * Patriotyczny Traktat Lizboński 112
            • Krótko po Wolsku - Chiński Smog 20 kwi 2008, 22:00 Podczas gdy my zamiast budowy dróg i stadionów zajmujemy się głównie dyskusją, czy i kiedy uda się wybudować drogi i stadiony, Chińczycy nie boją się nawet najtrudniejszych problemów. I wcale nie mam na myśli mniejszości narodowych.... 112
            • Skibą w mur - Jury rządzi! 20 kwi 2008, 22:00 Dziś jury nie musi się na niczym znać, ważne, by zrobiło ze swojej oceny show 114

            ZKDP - Nakład kontrolowany