Układ chorobotwórczy

Układ chorobotwórczy

Dodano:   /  Zmieniono: 
Polityka rolna UE sprzyja zawałom i nowotworom!
Drzewo oliwne to najbogatszy dar natury - uważał Thomas Jefferson, trzeci prezydent USA. Polacy powinni dziś mówić w ten sposób o rzepaku - wytwarzane z jego najszlachetniejszych odmian tłuszcze roślinne nie ustępują oliwie z oliwek pod względem wartości odżywczych, są za to znacznie tańsze. Z najnowszych badań wynika, że to właśnie zwiększone spożycie oleju i margaryn wpłynęło na szybką poprawę stanu zdrowia polskiego społeczeństwa w ostatnich kilkunastu latach.
- Za czasów PRL państwo dotowało niezdrowe produkty. Demokracja doprowadziła do powrotu normalnych cen żywności - tłuszcze roślinne stały się tańsze niż zwierzęce, a wolne media pozwoliły nam przekonać Polaków do zmiany stylu życia - mówi prof. Witold Zatoński, szef fundacji Promocja Zdrowia. Efekt: liczba zachorowań na chorobę wieńcową serca spadła o ponad jedną trzecią u najbardziej nią zagrożonych osób w średnim wieku.

Terapia polityką
O tym, że demokracja jest zdrowa, świadczą dane dotyczące liczby zachorowań i zgonów w byłych krajach bloku wschodniego. Jeszcze na początku lat 80. ubiegłego wieku średnia długość życia w Polsce i Rosji była prawie taka sama. Dziś Polak żyje przeciętnie aż o 12 lat dłużej niż Rosjanin, rzadziej cierpi na chorobę wieńcową serca, marskość wątroby czy nowotwory złośliwe. Podobne efekty zaobserwowano w Czechach oraz - na mniejszą skalę - na Węgrzech i Słowacji, a ostatnio także w Estonii, na Litwie i Łotwie. Tymczasem stan zdrowia mieszkańców krajów postsowieckich cały czas się pogarsza - Rosja ma na przykład jeden z najwyższych wskaźników infekcji HIV na świecie, podczas gdy Polska podawana jest jako przykład wzorcowego wręcz radzenia sobie z epidemią AIDS.
Nie sprawdziła się też teoria, wedle której kapitalizm sprzyja rozwojowi chorób cywilizacyjnych związanych z agresywnym reklamowaniem szkodliwych używek. Zagraniczne koncerny tytoniowe, które weszły na nasz rynek w latach 90., chciały sprzedawać co najmniej o 10 proc. więcej papierosów niż dotychczas, ale mimo że rocznie na marketing wydawały równowartość 100 mln dolarów, sprzedaż spadła o 20 proc.! To, że palimy mniej, potwierdza również liczba zachorowań na raka płuc, systematycznie zmniejszająca się w wypadku mężczyzn. Radość onkologów psuje to, że po papierosy coraz częściej sięgają kobiety - nie tylko w Polsce, ale i na całym świecie.

Choroba transformacji
W Polsce po 1989 r. zwiększyła się liczba zgonów, których przyczyną były wypadki, marskość wątroby i choroby układu krążenia. Powód - większa dostępność mocnego alkoholu sprowadzanego z zagranicy. Naukowcy szacują, że we wszystkich krajach byłego bloku wschodniego tania wódka i spirytus zabiły w tym czasie kilka milionów ludzi. Na terenach byłej NRD czterokrotnie wzrosła liczba śmiertelnych wypadków samochodowych (wśród młodych ludzi - aż jedenastokrotnie!). Z kolei w krajach azjatyckich, m.in. w Chinach, od kilku lat gwałtownie przybywa palaczy, uważających papierosy za symbol nowoczesności.
Naukowcy zaobserwowali też na przykładzie Estonii i Portugalii, że w bogacących się społeczeństwach nowe, niezdrowe nawyki najpierw przejmują ludzie zamożni. "Są to jednak efekty przejściowe, które szybko ustępują miejsca zdrowszemu stylowi życia" - uspokaja dr Debbie Lawlor z University of Bristol. W Polsce spożycie mocnych alkoholi od lat spada na korzyść piwa i wina, a dieta śródziemnomorska, uprawianie sportu i korzystanie z klubów fitness to elementy zdrowego snobizmu.

Toksyczne dopłaty
Najważniejsze są jednak większa dostępność i relatywnie niższe ceny korzystnych dla zdrowia produktów spożywczych - przede wszystkim owoców, warzyw i tłuszczów roślinnych. - Poprawę stanu zdrowia Polaków zapoczątkowało zniesienie dopłat do produkcji tłuszczów zwierzęcych w 1991 r. W ciągu kilku lat spożycie olejów wzrosło z 8 kg na osobę do 19 kg - tłumaczy prof. Zatoński. Okazało się to ważniejsze albo co najmniej równie ważne jak wpływ bogatych w witaminy i przeciwutleniacze owoców południowych czy zmniejszający się odsetek palaczy. Gdy państwo przestało się wtrącać w mechanizmy rządzące rynkiem, ceny produktów pochodzenia zwierzęcego musiały wzrosnąć, ponieważ z przyczyn czysto biologicznych wyhodowanie krowy czy świni kosztuje więcej niż uprawa roślin.
Specjaliści ostrzegają jednak, że zdrowotne zdobycze demokracji w Polsce mogą zostać szybko zmarnowane z winy Unii Europejskiej. "Wspólna polityka rolna uznaje interesy rolników za ważniejsze od zdrowia obywateli i subsydiuje produkcję niezdrowej żywności: tłuszczów zwierzęcych, mięsa, tytoniu i alkoholu" - twierdzi prof. Martin McKee z London School of Hygiene and Tropical Medicine. Badania przeprowadzone w Szwecji i Słowenii wykazały już, że unijne dotacje rolnicze - pochłaniające rocznie 90 mld euro - przyczyniają się do wzrostu wydatków na leczenie chorób cywilizacyjnych. Gdyby nie zaporowe cła, płacilibyśmy znacznie mniej za chroniące przed nadciśnieniem banany czy szlachetną oliwę z oliwek. Unijne przepisy, wymuszane przez rolnicze lobby, mogą jednak wkrótce doprowadzić do gorzkiego paradoksu historii - większości mieszkańców Europy, historycznej ojczyzny zdrowej diety śródziemnomorskiej, nie będzie stać na jej stosowanie.

Schorzenia dobrobytu
Niektóre choroby mają związek z poziomem edukacji. Na raka piersi częściej chorują dziś kobiety z wyższym wykształceniem - podobną zależność wykryto w wypadku czerniaka. Przypadłości mogą jednak dość szybko zmienić grupę społeczną. "Związany z paleniem papierosów rak płuc był chorobą wyższych sfer - teraz dotyczy głównie ludzi mniej zamożnych" - tłumaczy Denny Vagero ze Stockholms Universitet.

Kondycja podatkowa
Uczeni wiedzą już, że ludzie zamożni rzadziej niż inni chorują i dłużej żyją, ale nadal nie wiadomo, w jaki sposób mierzyć poziom zamożności. W Wielkiej Brytanii wykorzystano w tym celu podatek katastralny, naliczany od wartości mieszkania czy domu. Okazało się, że ci, którzy płacą najniższe stawki, są znacznie bardziej zagrożeni przedwczesną śmiercią.
Więcej możesz przeczytać w 34/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 34/2005 (1186)

  • Na stronie 28 sie 2005 Nie ma na świecie takiego wariografu, który wytrzymałby zeznania kandydata W.C. na prezydenta 3
  • Skaner 28 sie 2005 Już w pierwszej turze wyborów fotel prezydencki może sobie zapewnić bezpartyjny kandydat Roman Włos - wynika z sondy zamieszczonej na stronie www.cimoszewicz.net. 6
  • Sawka czatuje 28 sie 2005 8
  • Playback 28 sie 2005 Angela Merkel i Aleksander Kwaśniewski 10
  • Poczta 28 sie 2005 OŚWIADCZENIE Agencja Wydawniczo-Reklamowa "Wprost" oraz Marek Król, redaktor naczelny tygodnika "Wprost", przepraszają pana Zbigniewa Komorowskiego za wykorzystanie jego wizerunku w infografice stanowiącej ilustrację... 10
  • Ryba po polsku 28 sie 2005 Opozycja nie dostrzega ani dobrych intencji, ani szlachetności bezpartyjnego kandydata SLD na prezydenta 11
  • Z życia koalicji 28 sie 2005 Tomasz Nałęcz został rzecznikiem prasowym Włodzimierza Cimoszewicza 12
  • Z życia opozycji 28 sie 2005 Jakiś człowiek od wizerunku tak ścisnął Jarosławowi Kaczyńskiemu szyję krawatem, że nieszczęsnemu liderowi PiS wyskoczył drugi podbródek. 13
  • Przepis Zagłoby 28 sie 2005 Kandydaci LPR na posłów muszą podpisywać weksle gwarantujące przywiązanie do rodziny Giertychów 14
  • Fotoplastykon 28 sie 2005 15
  • Fenomen Krakowa 28 sie 2005 Tak jak USA najbardziej kojarzą się z Nowym Jorkiem, Australia z Sydney, a Brazylia z Rio de Janeiro, tak Polska z Krakowem 16
  • Książę Krakowa 28 sie 2005 Arcybiskup Stanisław Dziwisz - 73. biskup krakowski 26
  • Prezio bis 28 sie 2005 Cimoszewicz może liczyć na polityczno-towarzyską siatkę, której członkowie ubezpieczają się nawzajem 28
  • Kazus Cimoszewicza 28 sie 2005 Prokurator, który odmówi wszczęcia postępowania przeciw Cimoszewiczowi, ostatecznie zszarga opinię prokuratury 30
  • Trójpospolita Polska 28 sie 2005 Partie populistyczne i nacjonalistyczne kłamią - lewica rośnie w siłę 32
  • Plan dla Białorusi 28 sie 2005 Białorusinom może pomóc obliczony na wiele lat program, a nie spektakularne gesty 36
  • Giełda 28 sie 2005 Same pieniądze szczęścia nie dają - odkryli Glenn Firebaugh z Uniwersytetu Stanowego w Pensylwanii i Laura Tach z Uniwersytetu Harvarda. 38
  • Gazem na parkiet 28 sie 2005 Rząd Marka Belki rozpoczyna przekazywanie Rosjanom rynku gazu 40
  • Edward "Pomożecie?" Kwaśniewski 28 sie 2005 20 miliardów dolarów - tyle samo, ile zadłużenie zagraniczne po Gierku - kosztuje nas kampania wyborcza Cimoszewicza i SLD 44
  • Unia Środkowoeuropejska 28 sie 2005 Czeską Śkodą po węgierski Tokaj, polski sok z Maspeksu i leki ze słoweńskiej firmy Krka 46
  • Mistrz świata w ubezpieczeniach 28 sie 2005 Emisariusz J&S zastrasza i próbuje korumpować dziennikarzy "Wprost" 50
  • Znikająca Rosja 28 sie 2005 W Rosji los człowieka i jego majątek były zawsze zależne od kaprysów władcy 52
  • Supersam 28 sie 2005 54
  • Dior w Warszawie 28 sie 2005 Pierwszy w Polsce i trzeci w świecie (po Tokio i Paryżu) Instytut Diora otworzy we wrześniu swoje podwoje w Warszawie. W instytucie oferowane będą ekskluzywne zabiegi, np. specjalistyczny zabieg mikrodermabrazji wykonywany za pomocą... 54
  • Ekran na środek 28 sie 2005 Sagem Axium HD-L32 jest jednym z pierwszych telewizorów zaprojektowanych specjalnie tak, by stał na środku pokoju. Oryginalna budowa jego tylnej części maskuje wszystkie kable i śruby. Niewielka głębokość (13,2 cm) i waga sprawiają, że... 54
  • Ekologiczny plastik 28 sie 2005 97 proc. ptaków i zwierząt żerujących nad Morzem Północnym ma w żołądkach fragmenty opakowań foliowych - alarmuje organizacja Save the North Sea. To kolejny argument ekologów w walce z tworzywami sztucznymi, które w ziemi rozkładają... 54
  • Światowe czasy 28 sie 2005 Światowe metropolie inspirują nie tylko kreatorów zapachu (woda Baldessarini) i mody (pokazy Kenzo), ale i projektantów zegarków. W debiutującej w Polsce damskiej kolekcji Fcuk Time brytyjskiej firmy French Connection znaleźć można... 54
  • Dowcip określa świadomość 28 sie 2005 Dlaczego nie ma pokazów sztucznych ogni w podparyskim Disneylandzie? Bo Francuzi by się poddali 56
  • Gwiazdy antybiznesu 28 sie 2005 Spektakularną klapą kończą się biznesowe przedsięwzięcia polskich celebrities 60
  • Wyspy wiecznych wichrów 28 sie 2005 10 miejsc, które musisz zobaczyć - Budrewicz odkrywa Wyspy Fryzyjskie 64
  • Wojna umysłów 28 sie 2005 Najlepszy wykrywacz min, jaki stosowano podczas II wojny światowej, był dziełem Polaka 68
  • Know-how 28 sie 2005 Szkodliwy wpływ alkoholu na organizm w dużej części może wynikać z zakłócania rytmów dobowych - uważają badacze z Rutgers University. 72
  • Woda na zdrowie 28 sie 2005 Jedynie trzydzieści dostępnych na rynku wód zasługuje na miano mineralnych 74
  • Układ chorobotwórczy 28 sie 2005 Polityka rolna UE sprzyja zawałom i nowotworom! 78
  • Imperium na bruku 28 sie 2005 Pierwszą autostradę starożytni Rzymianie wybudowali ponad 2 tys. lat temu zaledwie w 20 lat 80
  • Bez granic 28 sie 2005 "Zaproszenie mam, ale nie przyjadę" - oznajmił Michaił Gorbaczow pytany o to, czy wybiera się na obchody 25-lecia "Solidarności" 82
  • Girusz znaczy wypędzenie 28 sie 2005 Osadnicy palestyńscy, którzy współpracowali z Izraelem, nie chcą pozostać w Strefie Gazy 84
  • Front Jedności Niemiec 28 sie 2005 Socjalistyczna mentalność Niemców to główny problem Niemiec 88
  • Wybór szeryfa 28 sie 2005 Walka o prywatyzację Poczty Japońskiej to spór o władzę nad największą instytucją finansową świata 90
  • Następca czy zastępca? 28 sie 2005 W Kolonii Benedykt XVI de facto abdykował na rzecz Jana Pawła II 92
  • Menu 28 sie 2005 Zamiast bojkotu "haniebnych kłamstw" - do czego wzywał kardynał Tarcisio Bertone - księgarnie odnotowują kolejne rekordy sprzedaży. Mowa oczywiście o "Kodzie Leonarda da Vinci" Dana Browna 94
  • Recenzje 28 sie 2005 96
  • Dziadek Indiany Jonesa 28 sie 2005 ****Errol Flynn stał się symbolem hollywoodzkiej kariery i hollywoodzkiego upadku. Na przełomie lat 30. i 40. XX wieku ten przystojniak z Tasmanii stworzył - naśladowany do dzisiaj - typ idealnego bohatera kina przygodowego. Sprawnego... 96
  • Bohaterowie przegranej sprawy 28 sie 2005 ****1/2* Gdyby tylko Justin Sullivan zechciał się tak trochę sprzedać, zawrzeć kompromis z amerykańskim rynkiem, a i odrobinkę zrobić z siebie błazna, przy jego inteligencji i talencie zespół New Model Army mógłby za jednym zamachem... 96
  • Siwa i Belzebub 28 sie 2005 ****Victor Bockris to błyskotliwy młody autor piszący tylko o trzech osobach: Williamie Burroughsie, Muhammadzie Alim i o mnie. Nie znam też nikogo, kto miałby tyle energii co on. Pisze na maszynie, jak Van Cliburn gra na pianinie. Cały czas... 96
  • Wielki brak 28 sie 2005 **Dotychczas sądziłam, że moralitet ma nas czegoś nauczyć. Tymczasem Dariusz Nowacki w ostatnim "Newsweeku" przekonuje, że na miano to zasługuje też pierwsza współczesna powieść Rafała Ziemkiewicza. A w niej ani morału, ani... 96
  • Żar Jarre`a 28 sie 2005 "Suita Gdańska" dla "Solidarności" 98
  • Wirujący drapacz chmur 28 sie 2005 Do korkociągu, a nawet ścierki wykręcanej z wody, podobny będzie najwyższy budynek Ameryki 101
  • Pokolenie Zagłady 28 sie 2005 Żydzi, którzy ocaleli z Holocaustu, należą dziś do elity intelektualnej Izraela 104
  • Ueorgan Ludu 28 sie 2005 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 34 (149) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 22 sierpnia 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza 105
  • Wakacyjny Słowniczek Skiby (WSS) 28 sie 2005 Ekstremalne sporty - jazda samochodem w Turcji, Egipcie czy Tunezji 106