Rząd wszystkich interesów

Rząd wszystkich interesów

Czy premier Marcinkiewicz pogodzi interesy skarbu państwa z interesami lobby stojących za nowo mianowanymi urzędnikami?
Polacy pilnie potrzebują państwa (...), które nie będzie stolikiem do brydża dla partii rozgrywanych między politykami, ludźmi biznesu, aktualnymi i byłymi funkcjonariuszami służb specjalnych i pospolitymi gangsterami" - mówił w expose premier Kazimierz Marcinkiewicz. Donald Tusk, komentując słowa premiera, powiedział: "Dzisiaj widać wyraźnie, że ten stolik jak stał, tak będzie stał, tylko gracze się zmieniają". Przeanalizowaliśmy pierwsze posunięcia kadrowe premiera i jego ministrów. W rzeczywistości gracze, którzy weszli do nowego rządu lub szykują się na posady w spółkach skarbu państwa, wcale nie są nowi. Dla części z nich praca w rządzie Marcinkiewicza będzie drugim, a nawet trzecim podejściem do rządowego stolika. W żaden sposób nie wyłania się z tego wizja nowego państwa, raczej wizja państwa po przetasowaniu układów. Może więc będziemy mieli nowy stolik, tyle że nie do brydża, ale do pokera.

Trzecie podejście ZChN
Kazimierz Marcinkiewicz dostał właśnie trzecią szansę przy rządowym stoliku. Na początku lat 90., gdy Zjednoczenie Chrześcijańsko-Narodowe było partią współtworzącą rząd, ludzie ze środowiska obecnego premiera byli zbyt młodzi i słabi, by wykorzystać szansę, która im się trafiła. Drugą szansę pogrzebali na własne życzenie: wraz z upadkiem AWS odchodzili z politycznej sceny w atmosferze porażki, gdy media donosiły o kolejnych aferach, w które zamieszani byli ich przyjaciele. Mówiono wtedy o nich jako o bezideowych pragmatykach cynicznie wykorzystujących narodowo-chrześcijańską frazeologię. Wielu z nich znalazło przystań w biznesie, tak jak Tomasz Szyszko, były minister łączności, który zatrudnił się w transportowo-spedycyjnej firmie Polfrost. Tam też złą polityczną koniunkturę przeczekał Marian Przeździecki, który ma być szefem sekretariatu premiera Marcinkiewicza.
Osoby, które w rządzie Marcinkiewicza będą najbardziej wpływowym lobby, mają ZChN-owski rodowód i wielu z nich wywodzi się z Wielkopolski. W czasach rządu Jerzego Buzka opanowały resort łączności, rządziły Pocztą Polską, Bankiem Pocztowym i branżą telekomunikacyjną. Decydowały o przyznawaniu koncesji i wysokości opłat koncesyjnych dla prywatnych telekomów. Miały wpływy w funduszach emerytalnych (Cezary Mech był prezesem Urzędu Nadzoru nad Funduszami Emerytalnymi), w Państwowym Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (szefował mu Waldemar Fluegel, przyjaciel Marcinkiewicza z lat 80.), największych spółkach z udziałem skarbu państwa. To środowisko miało też największe wpływy w kancelarii premiera Buzka (Wiesław Walendziak był jej szefem, Kazimierz Marcinkiewicz - szefem gabinetu politycznego). Po zdobyciu strategicznych przyczółków w spółkach z udziałem skarbu państwa ludzie o ZChN-owskim rodowodzie stworzyli zaplecze gospodarczo-medialne w postaci Telewizji Familijnej. Dziś większość byłych młodych ZChN-owców przekroczyła czterdziestkę, do władzy wracają silniejsi, bo mają świetne kontakty w świecie biznesu, a w PiS stanowią bodaj najbardziej wpływową grupę (m.in. premier i marszałek Sejmu).

Przyjaciele z samolotu
Kazimierz Marcinkiewicz był coraz bardziej wpływowym posłem, a Andrzej Mikosz wziętym prawnikiem. Przez lata raz w tygodniu spotykali się na pokładzie samolotu lecącego z Warszawy do Poznania. Poznali się w 1988 r. Razem tworzyli Wielkopolski Klub Polityczny Ład i Wolność - wylęgarnię narodowo-chrześcijańskich działaczy. Marcinkiewicz latał do Poznania raz w tygodniu, Mikosz codziennie. Teraz pierwszy jest premierem, drugi - ministrem skarbu. Mikosz to postać szerzej nieznana na politycznych salonach Warszawy, ale znana na warszawskiej giełdzie. Swoją pozycję na rynku kapitałowym zawdzięcza nie tylko udziałowi w zakończonych sukcesem publicznych ofertach akcji prywatnych spółek (Amica, Wilbo, Koelner czy Netia), ale także zaufaniu byłego ministra rolnictwa Artura Balazsa. W 1998 r. uczynił on z Andrzeja Mikosza swego przedstawiciela w Komisji Papierów Wartościowych i Giełd. To pomogło mu znaleźć pracę w kancelarii Weil, Gotshal & Manges. To Mikosz wywalczył od TP SA ok. 200 mln zł dla mniejszościowych akcjonariuszy Wirtualnej Polski. Pracował też dla wielkich spółek skarbu państwa, nad którymi dziś sprawuje nadzór właścicielski. Jest paradoksem, że kancelarie, w których Mikosz pracował, świadczyły usługi dla menedżerów z listy osób, które teraz PiS chce rozliczyć za nadużycia (na przykład dla Grzegorza Wieczerzaka, byłego prezesa PZU Życie).
Andrzej Mikosz intelektualnie formował się w poznańskim duszpasterstwie dominikanów. Podczas studiów związał się ze środowiskiem Ruchu Młodej Polski i NZS.
W przeciwieństwie do kolegów ze studiów wybrał karierę prawnika, a nie polityka, choć od polityki nie stronił. W latach 90. był najpierw członkiem Partii Konserwatywnej, a następnie SKL, partii współtworzącej AWS. O tym że jest kandydatem na ministra skarbu, dowiedział się od jednego z dawnych liderów SKL Wojciecha Arkuszewskiego, byłego szefa doradców premiera Buzka. Decyzję o objęciu posady ministra Mikoszowi pomógł podjąć Wiesław Walendziak. Łączy ich nie tylko przyjażń. Mikosz doradzał jako prawnik zakonu Franciszkanów w projekcie Telewizji Familijnej. W ten biznes oprócz spółek skarbu państwa zainwestował też Prokom Ryszarda Krauzego. Walendziak jest obecnie wiceprezesem Prokom Investments, ale wciąż ma duże wpływy w PiS, w której to partii kilka lat temu był jednym z liderów.
Wpływy w PiS ma też zaprzyjaźniony z Walendziakiem były poseł AWS Mirosław Styczeń. Premier Marcinkiewicz również uważa go za przyjaciela, choć na Styczniu ciążą zarzuty prokuratorskie. Styczeń ma dobre stosunki ze środowiskiem z zupełnie innej bajki politycznej, choć nie biznesowej. Był doradcą BIG Banku Gdańskiego (dziś Bank Millennium) założonego przez Bogusława Kotta, zaufanego Aleksandra Kwaśniewskiego. BIG Bank Gdański Kotta sponsorował obchody 20. rocznicy Ruchu Młodej Polski, z którego wywodzą się m.in. obecny marszałek Sejmu Marek Jurek i Wiesław Walendziak.
Wpływy w PiS ma też Jan Łuczak, przyjaciel Kazimierza Marcinkiewicza, chlebodawca jego najbliższych i sponsor firmowanych przez premiera przedsięwzięć. Minister skarbu Andrzej Mikosz był niegdyś prawnikiem reprezentującym Łuczaka.

Stajnia Walendziaka
Siła środowiska, które skupiało się niegdyś wokół Wiesława Walendziaka, a dzisiaj wokół premiera Kazimierza Marcinkiewicza, bierze się stąd, że o ile bracia Kaczyńscy mają odpowiednich ludzi w sferze bezpieczeństwa i wymiaru sprawiedliwości, o tyle w wypadku gospodarki takich ludzi nie mają. Są więc niejako skazani na ludzi Walendziaka. To często licencjonowani maklerzy, partnerzy w renomowanych kancelariach prawnych i menedżerowie prywatnych firm. Wszyscy oni mają odpowiednio bogate CV, żeby móc zasiąść we władzach strategicznych spółek z udziałem skarbu państwa lub służyć jako doradcy szefom resortów gospodarczych.
Wzorcowym "białym kołnierzykiem" ze stajni Walendziaka jest Maciej Wandzel. Ten były wiceprzewodniczący rady Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie uchodził niegdyś za oczy i uszy Wiesława Walendziaka na parkiecie. Związany dawniej z Domem Maklerskim BMT w Poznaniu, z młodego, agresywnego gracza giełdowego przeistoczył się we wpływowego inwestora, z którym na rynku kapitałowym musi się liczyć nawet minister skarbu. W ubiegłym miesiącu Wandzel wraz z trójką innych menedżerów przejął kontrolę nad firmą zarządzającą trzema Narodowymi Funduszami Inwestycyjnymi (Progress, NFI im. Eugeniusza Kwiatkowskiego i NFI II). Minister skarbu Andrzej Mikosz może wprawdzie pamiętać, że przez jednego ze wspólników Macieja Wandzla utracił kiedyś kilkaset tysięcy dolarów w internetowej spółce Info.com., ale Wandzel z jego NFI mogą się przydać ministrowi skarbu w strategicznych spółkach z udziałem państwa. Jako minister będzie przecież potrzebował poparcia inwestorów finansowych, by przeforsować swoje wnioski na walnym zgromadzeniu.

Desant na spółki
Z młodych menedżerów o prawicowej afiliacji politycznej będą się rekrutować kandydaci duetu Marcinkiewicz - Mikosz na nowych prezesów spółek strategicznych dla państwa. Pierwszym fotelem do obsadzenia będzie stanowisko prezesa Polskiego Górnictwa Naftowego i Gazownictwa. Od urzędników resortu skarbu dowiedzieliśmy się, że prezes PGNiG Marek Kossowski został wezwany przez premiera Marcinkiewicza, od którego usłyszał, że ma się podać do dymisji. Kossowski odmówił szefowi rządu, dlatego od ministra skarbu dowiedział się, że skoro nie chce odejść po dobroci, zostanie odwołany. Obsadzenie zarządu PGNiG przez zaufanych Marcinkiewicza i Mikosza może nie być łatwe. W tej spółce karty chce też rozdawać minister gospodarki Piotr Woźniak, który do niedawna uchodził za murowanego kandydata na prezesa PGNiG.
Na razie Andrzej Mikosz pozostawi w Ministerstwie Skarbu dotychczasowego podsekretarza stanu Przemysława Morysiaka, kojarzonego z Janem Kulczykiem. Zanim przeszedł on do pracy w administracji państwowej, pracował w Wielkopolskim Banku Kredytowym. Wiosną 2004 r. Morysiak miał zostać szefem resortu skarbu. Chciał tego Leszek Miller, ale napotkał opór klubu SLD, który wolał Zbigniewa Kaniewskiego. W ministerstwie panuje opinia, że Morysiak jest potrzebny Andrzejowi Mikoszowi, bo ma wiedzę o kulisach prywatyzacji PZU. Morysiakowi przypisuje się ułatwienie przejęcia kontroli nad giełdowym Pekaesem przez firmę związaną finansowo z Kulczyk Holding. Operacja udała się dzięki wykupieniu od państwowego Banku Gospodarstwa Krajowego 33 proc. akcji Pekaesu. Nie byłoby to możliwe bez zgody resortu skarbu.
Wpływy Morysiaka w resorcie skarbu państwa ma równoważyć Michał Stępniewski. W połowie 2004 r. Jacek Socha wyznaczył go do rady nadzorczej Orlenu, żeby patrzył na ręce tym członkom, którzy sympatyzowali z Janem Kulczykiem. Gdy rządy Belki i Sochy dobiegały końca, Stępniewski znalazł sobie protektorów w ratuszu warszawskim, którym kierował Lech Kaczyński. Andrzej Mikosz chce teraz głównego doradcę Jacka Sochy uczynić osobą numer 2 w resorcie skarbu. Personalne roszady minister zacznie od spółek skarbu panstwa i firm od nich zależnych. Nasi rozmówcy przyznają, że nowy minister będzie dążył do zmian we władzach Orlenu, KGHM i Polkomtela.

Konflikt interesów?
Kazimierz Marcinkiewicz i Andrzej Mikosz będą mieli przeciwnika w osobie szefa MSWiA Ludwika Dorna, zaufanego braci Kaczyńskich. Kilka tygodni temu Dorn zapowiedział "weryfikację kontraktów zawieranych przez spółki grupy Prokom", w której pracuje Wiesław Walendziak, przyjaciel premiera i ministra skarbu.
Jak Kazimierz Marcinkiewicz pogodzi interesy skarbu państwa z interesami wpływowych lobby, które stoją za nowo mianowanymi urzędnikami? "Na pewno dotrzymamy słowa" - zapewniał w ostatni czwartek premier. Kluczowa będzie odpowiedź na pytanie, komu dotrzyma danego słowa.
Okładka tygodnika WPROST: 46/2005
Więcej możesz przeczytać w 46/2005 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 46/2005 (1198)

  • Wprost od czytelników 20 lis 2005 UNIWERSYTET ZAMKNIĘTY Po przeczytaniu artykułu "Uniwersytet zamknięty" (nr 40) zastanawiam się, czy aby na pewno żyjemy w tej samej rzeczywistości. Od kiedy to w naszym kraju ludzie najlepiej wykształceni najlepiej zarabiają i od... 3
  • Na stronie - Wylew 20 lis 2005 W Polsce kapitalizm państwowy zostanie wyrugowany przez państwowy kapitalizm 3
  • Skaner 20 lis 2005 SKANER - POLSKA POLSKA - ROSJA Wojny mięsne Wojny można prowadzić nawet zwykłym mięsem. I tak robią od kilku dni Rosjanie wobec Polski. Tak naprawdę chodzi jednak o politykę, czyli o badanie twardości nowego rządu i premiera RP.... 8
  • Dossier 20 lis 2005 BRONISŁAW KOMOROWSKI poseł Platformy Obywatelskiej, wicemarszałek Sejmu "Liga Polskich Rodzin i Samoobrona będą waliły dechą w ten rząd" Radio PiN TADEUSZ CYMAŃSKI poseł Prawa i Sprawiedliwości "Nas by tutaj nawet nie... 9
  • Sawka czatuje 20 lis 2005 10
  • Playback 20 lis 2005 13
  • Poczta 20 lis 2005 NIEMIECKA KURACJA WSTRZĄSOWA Pozyskanie prof. Kirchhofa na stanowisko ministra finansów przysporzyło Angeli Merkel wiele uznania ("Niemiecka kuracja wstrząsowa", nr 38). Szybko jednak z wyborczego jokera Kirchhof przeistoczył... 13
  • Z życia koalicji 20 lis 2005 PRZEZ KRÓTKĄ CHWILĘ w koalicji były też Samoobrona, LPR i PSL. Już, już cieszyliśmy się z tego bogactwa, ale rubryka obok zaprotestowała, pod nos podetknęła nam oświadczenia rzeczonych partii, że nadal twardo będą w opozycji, i... 14
  • Z życia opozycji 20 lis 2005 NA ŁAMACH "PRZEGLĄDU" apeluje Andrzej Celiński (SDPL): "Zbadajcie go! Póki nie będzie za późno!". O kogo chodzi, domyślić się raczej łatwo - o kolegę z komisji orlenowskiej Zbigniewa Wassermanna, którego Celiński... 15
  • Nałęcz - Mistrzyni judzenia 20 lis 2005 Umocnienie rosyjskiej dumy narodowej wymaga historycznego paliwa, najlepiej antypolskiego 16
  • Fotoplastykon 20 lis 2005 © Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 17
  • Nie jestem kanclerzem 20 lis 2005 Rozmowa z Kazimierzem Marcinkiewiczem, premierem rządu RP 18
  • Program powszechnej szczęśliwości 20 lis 2005 Premier Marcinkiewicz zapomniał obiecać wszystkim po pół litra, abyśmy mogli się upić ze szczęścia, że będzie nam tak dobrze 22
  • Rząd wszystkich interesów 20 lis 2005 Czy premier Marcinkiewicz pogodzi interesy skarbu państwa z interesami lobby stojących za nowo mianowanymi urzędnikami? 32
  • Nie zgadzam sie z Wassermannem 20 lis 2005 Rozmowa z Andrzejem Mikoszem, ministrem skarbu państwa 35
  • Naród niedokończony 20 lis 2005 Niektórzy mieszkańcy Polski nie stali się jeszcze częścią polskiego narodu politycznego 36
  • Giełda 20 lis 2005 Hossa Świat Sztab globalnej gospodarki Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) mogłaby zastąpić grupy G8 i G20 jako "prawdziwe centrum zarządzania globalną gospodarką" - powiedział sekretarz generalny OECD... 42
  • Społeczna gospodarka nierynkowa 20 lis 2005 Politycy dbają o dopływ gotówki do koncernów, a te odwdzięczają się im posadami, pieniędzmi na kampanie i prowizjami od kontraktów 44
  • Wyścig miast 20 lis 2005 Ranking miast "Wprost": pensje są najwyższe w Warszawie, ceny najniższe w Radomiu, infrastruktura najlepsza w Opolu, a najbezpieczniej jest w Białymstoku 50
  • Wspólnota narkomanów 20 lis 2005 Państwa Unii Europejskiej są bardziej zadłużone niż Stany Zjednoczone 56
  • Francuski odkurzacz 20 lis 2005 Zamiana Idei na Orange to rachunek za głupotę polskich polityków 60
  • Załatwione odmownie - Serce i portfel 20 lis 2005 Intelektualiści są na ogół nieudacznikami w praktycznym działaniu i mogą jedynie walczyć słowem 62
  • Supersam 20 lis 2005 64
  • Siostry w modzie 20 lis 2005 Firmy prowadzone przez rodzeństwo płci pięknej zaczynają dominować na rynku światowej mody. Do włoskich sióstr Fendi, amerykańskich Olsen i polskich Mai Palmy i Lidii Kality (które stworzyły markę Simple) dołączyły tajemnicze... 64
  • Slajdy z kompaktu 20 lis 2005 Jak najmniejsze i jak najlżejsze powinny być - według projektantów - wielofunkcyjne kompaktowe urządzenia elektroniczne. Wykonany z aluminium, lekki i miniaturowy cyfrowy aparat fotograficzny DSC N1 idealnie mieści się w małej damskiej... 64
  • Rekordowe rzęsy 20 lis 2005 Własne 10-centymetrowe rzęsy zamierza zgłosić do "Księgi rekordów Guinnessa" 22-letnia Amerykanka Mel Grubbe. W wywiadach podkreśla, że tak długie rzęsy udało jej się "wyhodować" dzięki malowaniu ich mascarą. W... 64
  • Wibrujące basy 20 lis 2005 Słuchawki multimedialne stały się ulubionym sprzętem audiofilów - wszystko za sprawą wbudowanego systemu Bass Vibration, który powoduje, że słuchawki wibrują podczas odtwarzania muzyki z głębokimi basami. Funkcja ta najbardziej... 64
  • Młodzi do śmierci 20 lis 2005 Młodzi starzy mogą uratować bogate kraje od bankructwa 66
  • Orgia smaków 20 lis 2005 Królowa Saba składała przyprawami daninę Salomonowi 72
  • Bankierski gen 20 lis 2005 Wbrew mitom wśród 500 najbogatszych ludzi świata jest mniej niż jeden procent Żydów 74
  • Most szpiegów 20 lis 2005 Jak ocaleni z Zagłady podjęli współpracę z byłymi agentami swoich oprawców 78
  • Know-how 20 lis 2005 Śpiewy gryzoni Myszy potrafią śpiewać, szczególnie gdy są zakochane. Naukowcy z Washington University zauważyli, że gdy te ssaki poczują zapach moczu osobnika płci przeciwnej, wydają ultradźwięki i potrafią... 82
  • Bomba w tętnicach 20 lis 2005 Przeciętnie o 16 lat krócej żyje osoba, która po 35. roku życia nie leczy się, mając ciśnienie 150/100 84
  • Bylica śmierci 20 lis 2005 Rośliny toczą między sobą równie bezpardonową walkę o przetrwanie jak zwierzęta 92
  • Bez granic 20 lis 2005 Hu w pałacu Sześć lat temu, kiedy Jiang Zemin odwiedzał Wielką Brytanię, policja rozpędziła demonstrację obrońców praw człowieka w Tybecie. Chodziło o to, by chiński przywódca nie poczuł się nieswojo. Teraz o wygody Hu... 94
  • Intifada europejska 20 lis 2005 Co państwo wolą: zamach terrorystyczny w centrum stolicy czy weekendowe zamieszki na przedmieściach? - ironizuje brytyjski historyk Niall Ferguson 96
  • Brukselski spokój 20 lis 2005 Zajścia we Francji mogą zmusić unię do otwarcia się na wschód Europy, głównie na Ukrainę 98
  • Watykan pod Moskwą 20 lis 2005 Epoka lodowcowa nadal panuje w stosunkach Watykanu z Rosją 100
  • Teatr im. Putina 20 lis 2005 Wywiad Rosji zgasił ostatnie ogniska kolorowych rewolucji 104
  • Zły 20 lis 2005 Sieć terrorystyczna Zarkawiego w Europie jest silniejsza od Al-Kaidy 106
  • Menu 20 lis 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Meneland Po sukcesie seriali "Emmanuela" i "Manuela" powinien do kompletu powstać serial "Menela", zajmujący się tym niesłusznie pomijanym wycinkiem życia III Najjaśniejszej. Co prawda... 108
  • Recenzje 20 lis 2005 110
  • Kanonada z sensem 20 lis 2005 **** Tom Stall (Viggo Mortensen) niespodziewanie zostaje małomiasteczkowym bohaterem, gdy zabija dwóch groźnych bandytów, którzy napadli na jego bar. Ale to dopiero początek jego wielkich kłopotów. Kanadyjski reżyser David Cronenberg,... 110
  • Cząstki miłości 20 lis 2005 ***** Gdyby w taki sposób uczono nas historii, jak robią to w swej powieści włoscy autorzy, z pewnością nie straszyłaby kolejnych pokoleń uczniów! XVII wiek jest w "Imprimatur" pasjonującą mieszanką targów politycznych i... 110
  • Wojna jednej aktorki 20 lis 2005 *** Pewna dyrektorka teatru postanowiła pomóc swej placówce, podchodząc do widzów stojących przy kasie z prośbą, by za żadne skarby nie kupowali biletów na zbliżające się przedstawienie. Tę autentyczną opowieść Krystyny Jandy o... 110
  • Ale produkt! 20 lis 2005 **** Dawno nie słyszałem tak szczerej i świeżo brzmiącej płyty. Wyróżnia się na tle polskich produkcji, a przy tym nie jest ani wydumana, ani przeintelektualizowana. Na krążku muzyka związanego dotychczas m.in. z Kazikiem i takimi... 110
  • Sztuka do wieszania 20 lis 2005 Polska klasa średnia wreszcie przestaje dekorować domy Kossakami 112
  • Suma nowych strachów 20 lis 2005 Hollywood przestaje uważać terrorystów samobójców za tchórzliwych idiotów 116
  • Ueorgan Ludu 20 lis 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 46 (161) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 14 listopada 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Rząd obiecuje igrzyska HIPERMARKETY NA STADIONY! W... 120
  • Skibą w mur - O ogólnym spsieniu 20 lis 2005 Miał być premier z Krakowa i prezydent z Gdańska, jest premier z Gorzowa, a reszta z Murmańska! 122

ZKDP - Nakład kontrolowany