Sztuka do wieszania

Sztuka do wieszania

Dodano:   /  Zmieniono: 
Polska klasa średnia wreszcie przestaje dekorować domy Kossakami
Sztukę figuratywną chcą przede wszystkim wieszać w swoich mieszkaniach obywatele III RP. W pierwszej setce najlepiej sprzedających się artystów jest tylko jeden malarz współczesny - Jerzy Nowosielski. Dzieła sztuki kupują już nie tylko zamożni biznesmeni, ale też coraz liczniejsza grupa yuppies. Ale ci ostatni nie kupują obrazów Jacka Malczewskiego, Wlastimila Hofmana czy Wojciecha Kossaka. Nie interesują ich również prace Wojtka Siudmaka, Edwarda Dwurnika czy Rafała Olbińskiego. W swoich domach i mieszkaniach najchętniej umieszczają prace młodych artystów. - Dobrze sprzedają się nawet debiutanci, tacy jak Monika Szwed, która ledwie dwa lata temu ukończyła ASP w Poznaniu. Gdy zorganizowaliśmy jej pierwszą wystawę, sprzedaliśmy prawie wszystko - mówi Jan Michalski z krakowskiej galerii Zderzak.
Ceny dzieł młodych polskich artystów zależą od tego, czy zainteresowanie nimi jest tylko lokalne - polskie, czy interesują się nimi także zagraniczni nabywcy. Za prace Wilhelma Sasnala, Martty Węg czy Kai Soleckiej trzeba płacić więcej, bo sprzedają się w Londynie czy Amsterdamie.

Kossak kontra Nowosielski
W latach 1990-1997 na aukcjach najwięcej sprzedano obrazów Jacka Malczewskiego, Wlastimila Hofmana, Jerzego Kossaka, Wojciecha Kossaka i Nikifora. W latach 1998-2000 największym wzięciem cieszyły się obrazy Alfonsa Karpińskiego i Teodora Axentowicza. W ostatnich czterech latach natomiast liderem został Jerzy Nowosielski, głównie za sprawą wielkiej wystawy przygotowanej przez krakowskiego marszanda Andrzeja Starmacha.
To, że od 2000 r. wzrasta udział sztuki współczesnej w obrotach aukcyjnych w Polsce, dowodzi, że nasz rynek upodabnia się do zachodnich. Potwierdza to Marek Lengiewicz, szef największego polskiego domu aukcyjnego - Rempex. - Osoby przed czterdziestką praktycznie nie kupują sztuki dawnej. Poza tym w ich nowych, dużych apartamentach jest więcej miejsca, więc można na przykład wstawiać instalacje - mówi szef Rempeksu.

Stabilny gust klasy średniej
Rynek sztuki w III RP różni się od przedwojennego tym, że jest znacznie szczuplejszy. Ale gusta najlepszego klienta, czyli klasy średniej, niewiele się zmieniły. Przedstawiciele klasy średniej przed wojną zbierali głównie dzieła modernistów, secesję, a w latach 20. i 30. artystów spod znaku Rytmu, czyli prace o treściach narodowych i ludowych okraszone odrobiną nowoczesności. Największym wzięciem cieszyli się tacy artyści, jak Wacław Borowski, Eugeniusz Zak, Tadeusz Makowski, Leopold Gottlieb czy Henryk Kuna. Przed wojną wielu arystokratów było jednocześnie mecenasami artystów, zapraszali więc twórców, stwarzali im warunki do pracy, a potem kupowali ich prace. Tak było na przykład w latach 30. z kolorystami, czyli grupą takich twórców, jak Jan Cybis, Hanna Rudzka-Cybisowa, Wacław Taranczewski, Piotr Potworowski. W latach 20. i 30. liczne dzieła sztuki zamawiał państwowy mecenas, co wpływało i na ceny, i na lansowanie nowych nazwisk. Pierwszym dużym państwowym zamówieniem były dzieła pokazane na wystawie światowej w 1925 r. w Paryżu. Urządzali go przede wszystkim rytmiści. Potem ich prace kupowały instytucje i korporacje.

Poznański i Kulczyk
W III RP nie ma jeszcze takich mecenasów sztuki jak łódzki przemysłowiec Izrael Poznański. Udało mu się zgromadzić setki świetnych obrazów, m.in. impresjonistów oraz takich polskich malarzy, jak bracia Gierymscy, Podkowiński czy Rodakowski. Najbogatszy Polak, Jan Kulczyk, a właściwie jego żona Grażyna ma zupełnie inne upodobania niż łódzki milioner. - Kiedyś skupiałam się na drugiej połowie XX wieku, teraz zdecydowanie preferuję młodą sztukę, na przykład wideo. Zbieram też fotografie. Ostatnio kupiłam prace młodego fotografika Macieja Osiki - mówi "Wprost" Grażyna Kulczyk. Oprócz młodych artystów Grażyna Kulczyk najbardziej lubi twórczość Tadeusza Kantora. Zapowiada, że część kolekcji po raz pierwszy pokaże publicznie w przyszłym roku.
- Wśród setki najbogatszych Polaków prawdziwą kolekcję mają chyba tylko braci Bieńkowscy. Tylko prac Henryka Stażewskiego jest w tej kolekcji pięćdziesiąt - mówi Grażyna Kulczyk. Bracia Dariusz i Krzysztof Bieńkowscy, łódzcy przedsiębiorcy, mają też kilkanaście obrazów Wojciecha Fangora oraz m.in. prace Jadwigi Maziarskiej, Wacława Szpakowskiego, Jana Berdyszaka, Stefana Gierowskiego, Ryszarda Winiarskiego, Koji Kamoji, Jurgena Blum-Kwiatkowskiego, Mariana Bogusza, Zbigniewa Dłubaka, Zbigniewa Gostomskiego i Kajetana Sosnowskiego.
W krajach zachodnich 80 proc. zakupów dzieł sztuki na aukcjach dokonują firmy, najczęściej amerykańskie i japońskie. To się opłaca, bo istnieje tam system odpisów podatkowych. Pozostałe 20 proc. kupują projektanci wnętrz (w imieniu swoich klientów) i osoby prywatne. W Polsce jest na odwrót. Firmy i instytucje państwowe dokonują zaledwie 10 proc. transakcji, zaś resztę - prywatni nabywcy. To oznacza, że po pierwsze - bogacimy się, a po drugie - istnieje popyt na sztukę, która w naszych wnętrzach wypiera masówkę spod znaku Ikea.
Gusta Polaków są coraz bardziej ustabilizowane, co sprawia, że domom akcyjnym - inaczej niż jeszcze 10 lat temu - rzadko udaje się sztucznie nakręcać koniunkturę na niektórych artystów. Niedawno próbowano podbić ceny (nawet trzykrotnie) na dzieła tragicznie zmarłego Zdzisława Beksińskiego. Ale nie znaleźli się chętni, bo to malarstwo cieszy się popularnością wśród ludzi młodych, których najczęściej na te obrazy jednak nie stać. Janusz Miliszkiewicz, specjalista rynku aukcyjnego, przewiduje, że podrożeją obrazy klasyka ekspresjonizmu Eugeniusza Markowskiego. Dziś jego olejne płótna są sprzedawane po 30-40 tys. zł. Antykwariusze twierdzą, że warto kupować obrazy profesora gdańskiej ASP Kiejstuta Bereźnickiego i prace Macieja Świeszewskiego, bo one też podrożeją. W ogóle warto kupować dobrą sztukę, bo nasze domy i mieszkania wciąż w większości są udekorowane kiczem lub masówką, co psuje gust.
Więcej możesz przeczytać w 46/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 46/2005 (1198)

  • Wprost od czytelników 20 lis 2005 UNIWERSYTET ZAMKNIĘTY Po przeczytaniu artykułu "Uniwersytet zamknięty" (nr 40) zastanawiam się, czy aby na pewno żyjemy w tej samej rzeczywistości. Od kiedy to w naszym kraju ludzie najlepiej wykształceni najlepiej zarabiają i od... 3
  • Na stronie - Wylew 20 lis 2005 W Polsce kapitalizm państwowy zostanie wyrugowany przez państwowy kapitalizm 3
  • Skaner 20 lis 2005 SKANER - POLSKA POLSKA - ROSJA Wojny mięsne Wojny można prowadzić nawet zwykłym mięsem. I tak robią od kilku dni Rosjanie wobec Polski. Tak naprawdę chodzi jednak o politykę, czyli o badanie twardości nowego rządu i premiera RP.... 8
  • Dossier 20 lis 2005 BRONISŁAW KOMOROWSKI poseł Platformy Obywatelskiej, wicemarszałek Sejmu "Liga Polskich Rodzin i Samoobrona będą waliły dechą w ten rząd" Radio PiN TADEUSZ CYMAŃSKI poseł Prawa i Sprawiedliwości "Nas by tutaj nawet nie... 9
  • Sawka czatuje 20 lis 2005 10
  • Playback 20 lis 2005 13
  • Poczta 20 lis 2005 NIEMIECKA KURACJA WSTRZĄSOWA Pozyskanie prof. Kirchhofa na stanowisko ministra finansów przysporzyło Angeli Merkel wiele uznania ("Niemiecka kuracja wstrząsowa", nr 38). Szybko jednak z wyborczego jokera Kirchhof przeistoczył... 13
  • Z życia koalicji 20 lis 2005 PRZEZ KRÓTKĄ CHWILĘ w koalicji były też Samoobrona, LPR i PSL. Już, już cieszyliśmy się z tego bogactwa, ale rubryka obok zaprotestowała, pod nos podetknęła nam oświadczenia rzeczonych partii, że nadal twardo będą w opozycji, i... 14
  • Z życia opozycji 20 lis 2005 NA ŁAMACH "PRZEGLĄDU" apeluje Andrzej Celiński (SDPL): "Zbadajcie go! Póki nie będzie za późno!". O kogo chodzi, domyślić się raczej łatwo - o kolegę z komisji orlenowskiej Zbigniewa Wassermanna, którego Celiński... 15
  • Nałęcz - Mistrzyni judzenia 20 lis 2005 Umocnienie rosyjskiej dumy narodowej wymaga historycznego paliwa, najlepiej antypolskiego 16
  • Fotoplastykon 20 lis 2005 © Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 17
  • Nie jestem kanclerzem 20 lis 2005 Rozmowa z Kazimierzem Marcinkiewiczem, premierem rządu RP 18
  • Program powszechnej szczęśliwości 20 lis 2005 Premier Marcinkiewicz zapomniał obiecać wszystkim po pół litra, abyśmy mogli się upić ze szczęścia, że będzie nam tak dobrze 22
  • Rząd wszystkich interesów 20 lis 2005 Czy premier Marcinkiewicz pogodzi interesy skarbu państwa z interesami lobby stojących za nowo mianowanymi urzędnikami? 32
  • Nie zgadzam sie z Wassermannem 20 lis 2005 Rozmowa z Andrzejem Mikoszem, ministrem skarbu państwa 35
  • Naród niedokończony 20 lis 2005 Niektórzy mieszkańcy Polski nie stali się jeszcze częścią polskiego narodu politycznego 36
  • Giełda 20 lis 2005 Hossa Świat Sztab globalnej gospodarki Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) mogłaby zastąpić grupy G8 i G20 jako "prawdziwe centrum zarządzania globalną gospodarką" - powiedział sekretarz generalny OECD... 42
  • Społeczna gospodarka nierynkowa 20 lis 2005 Politycy dbają o dopływ gotówki do koncernów, a te odwdzięczają się im posadami, pieniędzmi na kampanie i prowizjami od kontraktów 44
  • Wyścig miast 20 lis 2005 Ranking miast "Wprost": pensje są najwyższe w Warszawie, ceny najniższe w Radomiu, infrastruktura najlepsza w Opolu, a najbezpieczniej jest w Białymstoku 50
  • Wspólnota narkomanów 20 lis 2005 Państwa Unii Europejskiej są bardziej zadłużone niż Stany Zjednoczone 56
  • Francuski odkurzacz 20 lis 2005 Zamiana Idei na Orange to rachunek za głupotę polskich polityków 60
  • Załatwione odmownie - Serce i portfel 20 lis 2005 Intelektualiści są na ogół nieudacznikami w praktycznym działaniu i mogą jedynie walczyć słowem 62
  • Supersam 20 lis 2005 64
  • Siostry w modzie 20 lis 2005 Firmy prowadzone przez rodzeństwo płci pięknej zaczynają dominować na rynku światowej mody. Do włoskich sióstr Fendi, amerykańskich Olsen i polskich Mai Palmy i Lidii Kality (które stworzyły markę Simple) dołączyły tajemnicze... 64
  • Slajdy z kompaktu 20 lis 2005 Jak najmniejsze i jak najlżejsze powinny być - według projektantów - wielofunkcyjne kompaktowe urządzenia elektroniczne. Wykonany z aluminium, lekki i miniaturowy cyfrowy aparat fotograficzny DSC N1 idealnie mieści się w małej damskiej... 64
  • Rekordowe rzęsy 20 lis 2005 Własne 10-centymetrowe rzęsy zamierza zgłosić do "Księgi rekordów Guinnessa" 22-letnia Amerykanka Mel Grubbe. W wywiadach podkreśla, że tak długie rzęsy udało jej się "wyhodować" dzięki malowaniu ich mascarą. W... 64
  • Wibrujące basy 20 lis 2005 Słuchawki multimedialne stały się ulubionym sprzętem audiofilów - wszystko za sprawą wbudowanego systemu Bass Vibration, który powoduje, że słuchawki wibrują podczas odtwarzania muzyki z głębokimi basami. Funkcja ta najbardziej... 64
  • Młodzi do śmierci 20 lis 2005 Młodzi starzy mogą uratować bogate kraje od bankructwa 66
  • Orgia smaków 20 lis 2005 Królowa Saba składała przyprawami daninę Salomonowi 72
  • Bankierski gen 20 lis 2005 Wbrew mitom wśród 500 najbogatszych ludzi świata jest mniej niż jeden procent Żydów 74
  • Most szpiegów 20 lis 2005 Jak ocaleni z Zagłady podjęli współpracę z byłymi agentami swoich oprawców 78
  • Know-how 20 lis 2005 Śpiewy gryzoni Myszy potrafią śpiewać, szczególnie gdy są zakochane. Naukowcy z Washington University zauważyli, że gdy te ssaki poczują zapach moczu osobnika płci przeciwnej, wydają ultradźwięki i potrafią... 82
  • Bomba w tętnicach 20 lis 2005 Przeciętnie o 16 lat krócej żyje osoba, która po 35. roku życia nie leczy się, mając ciśnienie 150/100 84
  • Bylica śmierci 20 lis 2005 Rośliny toczą między sobą równie bezpardonową walkę o przetrwanie jak zwierzęta 92
  • Bez granic 20 lis 2005 Hu w pałacu Sześć lat temu, kiedy Jiang Zemin odwiedzał Wielką Brytanię, policja rozpędziła demonstrację obrońców praw człowieka w Tybecie. Chodziło o to, by chiński przywódca nie poczuł się nieswojo. Teraz o wygody Hu... 94
  • Intifada europejska 20 lis 2005 Co państwo wolą: zamach terrorystyczny w centrum stolicy czy weekendowe zamieszki na przedmieściach? - ironizuje brytyjski historyk Niall Ferguson 96
  • Brukselski spokój 20 lis 2005 Zajścia we Francji mogą zmusić unię do otwarcia się na wschód Europy, głównie na Ukrainę 98
  • Watykan pod Moskwą 20 lis 2005 Epoka lodowcowa nadal panuje w stosunkach Watykanu z Rosją 100
  • Teatr im. Putina 20 lis 2005 Wywiad Rosji zgasił ostatnie ogniska kolorowych rewolucji 104
  • Zły 20 lis 2005 Sieć terrorystyczna Zarkawiego w Europie jest silniejsza od Al-Kaidy 106
  • Menu 20 lis 2005 KRÓTKO PO WOLSKU Meneland Po sukcesie seriali "Emmanuela" i "Manuela" powinien do kompletu powstać serial "Menela", zajmujący się tym niesłusznie pomijanym wycinkiem życia III Najjaśniejszej. Co prawda... 108
  • Recenzje 20 lis 2005 110
  • Kanonada z sensem 20 lis 2005 **** Tom Stall (Viggo Mortensen) niespodziewanie zostaje małomiasteczkowym bohaterem, gdy zabija dwóch groźnych bandytów, którzy napadli na jego bar. Ale to dopiero początek jego wielkich kłopotów. Kanadyjski reżyser David Cronenberg,... 110
  • Cząstki miłości 20 lis 2005 ***** Gdyby w taki sposób uczono nas historii, jak robią to w swej powieści włoscy autorzy, z pewnością nie straszyłaby kolejnych pokoleń uczniów! XVII wiek jest w "Imprimatur" pasjonującą mieszanką targów politycznych i... 110
  • Wojna jednej aktorki 20 lis 2005 *** Pewna dyrektorka teatru postanowiła pomóc swej placówce, podchodząc do widzów stojących przy kasie z prośbą, by za żadne skarby nie kupowali biletów na zbliżające się przedstawienie. Tę autentyczną opowieść Krystyny Jandy o... 110
  • Ale produkt! 20 lis 2005 **** Dawno nie słyszałem tak szczerej i świeżo brzmiącej płyty. Wyróżnia się na tle polskich produkcji, a przy tym nie jest ani wydumana, ani przeintelektualizowana. Na krążku muzyka związanego dotychczas m.in. z Kazikiem i takimi... 110
  • Sztuka do wieszania 20 lis 2005 Polska klasa średnia wreszcie przestaje dekorować domy Kossakami 112
  • Suma nowych strachów 20 lis 2005 Hollywood przestaje uważać terrorystów samobójców za tchórzliwych idiotów 116
  • Ueorgan Ludu 20 lis 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 46 (161) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 14 listopada 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Rząd obiecuje igrzyska HIPERMARKETY NA STADIONY! W... 120
  • Skibą w mur - O ogólnym spsieniu 20 lis 2005 Miał być premier z Krakowa i prezydent z Gdańska, jest premier z Gorzowa, a reszta z Murmańska! 122