Naród socjalholików

Naród socjalholików

Polska jest państwem patologicznie opiekuńczym - wynika z danych spisu powszechnego
Obyczajowy przełom dokonał się w Polsce w ciągu ostatnich piętnastu lat: prawie dwukrotnie zwiększyła się liczba tzw. związków partnerskich (konkubinatów), o pół miliona wzrosła też liczba samotnych rodziców - już co piąte dziecko wychowuje się w niepełnej rodzinie. Także o pół miliona zmalała liczba małżeństw mających dzieci. Doszło również do wielkich zmian socjalnych - staliśmy się państwem patologicznie opiekuńczym: o połowę wzrosła liczba osób utrzymujących się z rent, emerytur i zasiłków. Na 100 pracujących Polaków przypada 87 emerytów, rencistów i klientów opieki społecznej. W co drugim gospodarstwie domowym pieniądze, które wypłaca państwo, stanowią główne źródło dochodu rodziny. O 5 mln zmniejszyła się także liczba osób utrzymujących się z pracy. Taki obraz Polski, kraju socjalholików, wyłania się z danych spisu powszechnego przeprowadzonego w maju 2002 r. Są też zmiany pozytywne: dziesięciokrotnie - z 700 tys. do 70 tys. - spadła liczba osób bez wykształcenia aktywnych zawodowo. Co dziesiąty Polak ma wyższe wykształcenie - w ciągu piętnastu lat liczba osób z dyplomami studiów zwiększyła się z 7,2 proc. do 10,2 proc.

Dwie Polski
"Polska składa się z trzech nierównych połówek" - żartobliwie ocenił Stefan Żeromski powstałą w 1918 r. II Rzeczpospolitą. Pisarz miał na myśli to, że każdy z byłych zaborów wykształcił w praktyce odrębną grupę etniczną (mimo że wszyscy byli Polakami), odrębne prawo, obyczaje, infrastrukturę. Czternaście lat po obaleniu komunizmu nasz kraj składa się z dwóch nierównych części. Pierwsza to w przeważającej części ludzie młodzi: odnaleźli się w nowym systemie (lub się w nim wychowali) i teraz są lokomotywą rozwoju. Tak jak ich rówieśnicy w krajach zachodnich cenią sobie niezależność, którą daje im m.in. dobre wykształcenie. Druga część społeczeństwa nadal tkwi w głębokim socjalizmie, pobiera świadczenia, nie szuka pracy i narzeka, że państwo za mało daje.
Potwierdziło się to, o czym od dawna mówili eksperci: stopa bezrobocia jest znacznie wyższa (21 proc.), niż podają oficjalne statystyki (18 proc.). Gdyby doliczyć do tego jeszcze osoby pobierające nienależne renty, okazałoby się, że rzeczywista stopa bezrobocia sięga w Polsce 25 proc. - Tylu Amerykanów znajdowało się bez pracy w Stanach Zjednoczonych w szczytowym okresie Wielkiego Kryzysu w latach 30. - mówi Andrzej Sadowski, wiceprezes Centrum im. Adama Smitha. Podwyższanie podatków i pozapodatkowych kosztów pracy sprawiło, że zatrudnienie pracownika w Polsce jest wyjątkowo drogie. W naszym kraju praca, niczym dobro luksusowe, jest obłożona prawie 90-procentowym podatkiem. Nic dziwnego, że mamy najwyższe spośród wszystkich krajów OECD bezrobocie.
Liczba osób aktywnych zawodowo maleje. W 1988 r. z pracy utrzymywało się 17 mln osób, w 2002 r. już tylko 12 mln. Skala uzależnienia obywateli od państwa osiągnęła więc apogeum. W połowie z 13,3 mln gospodarstw domowych emerytura, renta lub zasiłek stanowią główne źródło utrzymania. Świadczenia społeczne (emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, tzw. rodzinne, zasiłki, alimenty państwowe) pobiera już 11,6 mln osób. Emeryci (także wcześniejsi, czyli de facto na zasiłku) stanowią w tej grupie 5,5 mln osób. Na ich utrzymanie łoży 13,2 mln osób pracujących.

Dyktatura demografii
Już niedługo biorców świadczeń będzie więcej niż pracujących. Takiej sytuacji na dłuższą metę żadna gospodarka nie wytrzyma, tym bardziej że w niedalekiej przyszłości może zabraknąć rąk do pracy, bo Polaków będzie ubywać. Jeżeli obecne tendencje rozrodcze się utrzymają, to - według prognoz - w 2050 r. będzie nas nieco ponad 33 mln. Młodzi Polacy upodabniają się do swoich rówieśników z krajów zachodnich. Na pierwszym miejscu stawiają pracę i karierę. Na założenie rodziny nie starcza już czasu. - Jeżeli poświęcamy czas rodzinie, to wyprzedzają nas wtedy ci, którzy mogą się skupić na pracy - tłumaczy dr Anna Giza-Poleszczuk, socjolog z Uniwersytetu Warszawskiego.
W ostatnich piętnastu latach wzrosła liczba kawalerów i panien, a także samotnych rodziców z jednym dzieckiem. Media pokazują samotne matki, kobiety, które wybrały karierę zamiast rodziny, jako pozytywne, godne naśladowania wzorce. - Już nie mówi się "stara panna" czy "stary kawaler", tylko "singel", a to słowo ma pozytywne zabarwienie. Sugeruje, że życie bez partnera jest wynikiem świadomej decyzji i jest czymś pozytywnym, nie świadczy zaś o nieatrakcyjności czy niezaradności - zauważa Anna Giza-Poleszczuk. W telewizji triumfy święci serial "Kasia i Tomek" propagujący wolne, bezdzietne związki, partnerstwo i karierę zawodową kobiet. Dużą widownię mają filmy, których bohaterki są kobietami niezależnymi, takie jak "Ally McBeal", "Bridget Jones" czy "Seks w wielkim mieście".
- W Polsce zachodzą zmiany w obyczajowości na wzór raczej amerykański niż europejski - uważa dr Agnieszka Graff z Ośrodka Studiów Amerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego. Ciągle jesteśmy narodem bardzo religijnym, chociaż wpływy Kościoła słabną. - Mimo zakazu przerywania ciąży kwitnie podziemie aborcyjne. To także dowód na słabnące wpływy Kościoła w społeczeństwie - zauważa Graff. To również potwierdzenie tego, że obecnie polska religijność ma charakter bardziej społeczno-obrzędowy niż moralny.

Polski matriarchat
W kultowej komedii Juliusza Machulskiego "Seksmisja" świat przyszłości był światem bez mężczyzn. Czy satyryczna wizja Machulskiego zaczęła się spełniać? Na 100 mężczyzn w Polsce przypada już 106 kobiet (i różnica wciąż się powiększa). W ostatnich piętnastu latach liczba kobiet z wyższym wykształceniem rosła o 30 proc. szybciej niż liczba mężczyzn. W 1988 r. w Polsce wyższe wykształcenie miało 5,9 proc. ko-biet i 6,5 proc. mężczyzn, obecnie ten odsetek wynosi odpowiednio - 10,4 proc. i 10,2 proc. Wśród osób ze średnim wykształceniem przewaga płci pięknej jest jeszcze wyraźniejsza: 35,1 proc. do 28,4 proc.
W ciągu piętnastu lat o połowę zwiększyła się liczba osób z wyższym wykształceniem! - Przy obecnej złej sytuacji gospodarczej Polacy uciekają na studia przed bezrobociem. Poza tym osoby z dyplomem wyższej uczelni mają jednak większe szanse na rynku pracy - twierdzi prof. Henryk Domański, socjolog z PAN. Bezrobocie wśród osób z wyższym wykształceniem wynosi zaledwie 6,9 proc., z pomaturalnym - 15,1 proc., a ze średnim - 24,9 proc. Być może po otwarciu granic Unii Europejskiej Polacy mający dyplomy szkół wyższych wyjadą do pracy za granicę i problem sam się rozwiąże. Tym bardziej że starzejące się społeczeństwa Europy Zachodniej potrzebują około miliona dobrze wykształconych młodych ludzi. Wszystko dlatego, że w tzw. bismarkowskim systemie emerytalnym, który faktycznie nadal obowiązuje także w Polsce, obecnie pracujące pokolenie utrzymuje wzrastającą liczbę emerytów. Kiedy emerytów będzie więcej niż pracujących, system zacznie się jednak walić. W przyszłości my także będziemy musieli importować pracowników z zagranicy, zwłaszcza że spora część Polaków będzie pracować w bogatszych krajach unii.



Zbiorowy gwałt
"Do gwałtu dochodzi wtedy, gdy ludzkie istoty są poddane takiemu oddziaływaniu, że ich rzeczywiste funkcje cielesne i umys-łowe realizują się poniżej funkcji potencjalnych" - uważa Johan Galtung, profesor socjologii na uniwersytecie w Oslo. Spis powszechny dowiódł, że tam, gdzie interwencjonizm państwowy jest znikomy (obyczaje) czy też nie dochodzi do ograniczania prywatnej inicjatywy (edukacja, weterynaria, stomatologia), Polacy upodabniają się do zamożnych społeczeństw zachodnich. Tam, gdzie interwencjonizm jest silny (rynek pracy, świadczenia), upodabniamy się do wielkiego zakładu opieki aspołecznej, w którym coraz mniej liczne jednostki finansują samobójczą politykę państwa. Polega ona na obdzieraniu ze skóry przedsiębiorczych i podtrzymywaniu wegetacji pasożytów, coraz bardziej uzależnionych od pomocy.
Okładka tygodnika WPROST: 26/2003
Więcej możesz przeczytać w 26/2003 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 26/2003 (1074)

  • Na stronie - Gwałt na dzieciach 29 cze 2003, 1:00 Chory jest ten, kto cieleśnie wykorzystuje dziatki. Chore będą one aż do końca swego żywota. 3
  • Peryskop 29 cze 2003, 1:00 Zamach na papieża? Siedem osób podejrzanych o przygotowywanie prowokacji aresztowała w przeddzień przyjazdu papieża do Banja Luki bośniacka policja. W domach aresztowanych znaleziono materiały wybuchowe, granaty ręczne oraz... 8
  • Dossier 29 cze 2003, 1:00 Leszek BALCEROWICZ prezes NBP "Historia zna wiele przypadków krajów, które poniosły karę z powodu braku dyscypliny finansowej. Nie znam natomiast krajów, którym taka dyscyplina na dłuższą metę... 9
  • Z życia koalicji 29 cze 2003, 1:00 I żeby we władzach SLD już teraz było co najmniej 30 procent kobiet, a za rok 40 procent - taki postulat wysunęły obradujące na swym kongresie kobiety lewicy. W ten sposób - przekonują nasze La Pasionarie - SLD pokaże najpierw na... 10
  • Z życia opozycji 29 cze 2003, 1:00 Lech Kaczyński rozpoczął walkę z hałasem na warszawskim Starym Mieście. Przy okazji tej krucjaty stwierdził: "Muzyka techno doprowadza przeciętnego człowieka do obłędu w ciągu piętnastu minut". Potwierdza to nasze stare... 11
  • M&M 29 cze 2003, 1:00  HISTORYJA O CUDOWNYM NAWRÓCENIU My chcemy Boga w preambule i w konstytucji tak w ogóle!... Czy to prawica głos zabiera? Nie. To grzmi w Grecji rząd Millera. Cudowne stołka ocalenie spowodowało nawrócenie. 12
  • Playback 29 cze 2003, 1:00 12
  • Trichet za Duisenberga 29 cze 2003, 1:00 Jean-Claude Trichet, prezes francuskiego banku centralnego, jest kandydatem na nowego szefa Europejskiego Banku Centralnego - potwierdzili na szczycie w Porto Carras w Grecji przywódcy państw Unii Europejskiej. 12
  • Fotoplastykon 29 cze 2003, 1:00 14
  • Poczta 29 cze 2003, 1:00 Święci Europy Chciałbym zauważyć - wbrew temu, co napisał autor artykułu "Święci Europy" (nr 23) - że w polityce święci się raczej nie zdarzają. Gösta von Uexküll w pracy "Adenauer" (wznowionej przez... 16
  • Kadry 29 cze 2003, 1:00 17
  • Dzieciołapka Kroloppa 29 cze 2003, 1:00 Czy dyrektor Polskich Słowików należał do międzynarodowej siatki pedofilów? 18
  • Naród socjalholików 29 cze 2003, 1:00 Polska jest państwem patologicznie opiekuńczym - wynika z danych spisu powszechnego 24
  • Garnizon gangsterów 29 cze 2003, 1:00 Rezydenci gangów i handlarze narkotyków rządzą jednostkami wojskowymi. 28
  • Łowcy rent 29 cze 2003, 1:00 50-60 mln zł ukradł podatnikom gang przyznający lewe renty 32
  • Samoobrona prokuratorów 29 cze 2003, 1:00 Publikacją "Gangrena w Lublinie" przerwaliśmy zmowę milczenia wokół korupcji w lubelskim wymiarze sprawiedliwości 36
  • Nałęcz - Bańka mydlana 29 cze 2003, 1:00 Dyskutowana zmiana podatkowa przypomina gaszenie ognia potokami benzyny 37
  • Zawracanie gitary - Państwo niczyje 29 cze 2003, 1:00 Dla nas to typowe - prywatyzacji brakuje, prywaty jest w nadmiarze 37
  • Giełda i wektory 29 cze 2003, 1:00 Hossa Świat Męska domena Po sześciu latach zakończyła się walka o prawo własności adresu internetowego sex.com. Sąd odrzucił apelację Gary'ego Kremena, który nielegalnie używał domeny. Kremen pod adresem sex.com stworzył... 38
  • Klub 100 29 cze 2003, 1:00 "Wprost" gościł najbogatszych Polaków 40
  • Program Kulczyka 29 cze 2003, 1:00 Najbogatszy Polak budzi orła 40
  • Cafe Wprost - Chirurg biznesu 29 cze 2003, 1:00 Spotkanie z Janem Kulczykiem, pierwszym na liście 100 najbogatszych Polaków tygodnika "Wprost" 42
  • Loża pretendentów 29 cze 2003, 1:00 Tydzień temu ogłosiliśmy Listę 100 Najbogatszych Polaków. Teraz ciąg dalszy naszego rankingu - 25 kandydatów na wejście do przyszłorocznego spisu. 44
  • Zawód emeryt 29 cze 2003, 1:00 Nasz system emerytalny premiuje lenistwo i prowadzi do finansowej katastrofy 50
  • Profesor Jekyll i mi(ni)ster Hyde 29 cze 2003, 1:00 Jest was dwóch w jednym, panie Hausner? 53
  • Sprinter na sterydach 29 cze 2003, 1:00 Silne euro to nie afrodyzjak, lecz przekleństwo dla Starego Kontynentu 54
  • Załatwione odmownie 29 cze 2003, 1:00 Gdyby nie ropa naftowa, kraje arabskie byłyby dzisiaj równie biedne jak Afryka na południe od Sahary 56
  • Supersam 29 cze 2003, 1:00 Pustynna róża Balsam, peeling, mleczko i emulsja do ciała firmy Annayake - wchodzące w skład linii pielęgnacyjnej Hanami - zawierają wakame, czyli ekstrakt z brązowych wodorostów o działaniu ujędrniającym i... 58
  • Zapach kobiety 29 cze 2003, 1:00 61 tys. Polek z wyższym wykształceniem porzuciło karierę zawodową na rzecz wychowywania dzieci. 60
  • Polski książę 29 cze 2003, 1:00 Podczas wizyty w Polsce w 1994 r. książę Kentu poprowadził czołg T-72 64
  • Pokaż się! 29 cze 2003, 1:00 Fotoblogi, czyli obrazkowe dzienniki intymne, podbijają Internet 66
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Struganie szparaga 29 cze 2003, 1:00 Drogi przyjacielu! Dzięki za przemiły prezent z Niemiec w postaci nożyka do obierania szparagów dla leworęcznych. 68
  • UPAdek Wołynia 29 cze 2003, 1:00 Krwawa konfrontacja Ukraińców z Polakami 60 lat temu posłużyła jedynie Sowietom 70
  • Know-how 29 cze 2003, 1:00 Infekcja pod krawatem Lekarze nie powinni używać krawatów, ponieważ ta część męskiej garderoby przyczynia się do przenoszenia zarazków - uznali uczestnicy ostatniego posiedzenia British Medical Association. Gdy lekarz pochyla... 73
  • Pomidor w ziemniaku 29 cze 2003, 1:00 Unia boi się konkurencji amerykańskiego zboża - tańszego i nie skażonego pestycydami 74
  • Rak ze strachu 29 cze 2003, 1:00 Naukowcy sporządzili onkologiczny horoskop 78
  • Viagra na kaszel 29 cze 2003, 1:00 Jak jeden lek sprzedać cierpiącym na różne schorzenia 80
  • Korozja terapii 29 cze 2003, 1:00 Lekarze często nie rozpoznają hemochromatozy, spowodowanej odkładaniem się żelaza w tkankach 81
  • Bez granic 29 cze 2003, 1:00 Motyle we włosach Coroczne wyścigi konne na królewskim torze w Ascot od zawsze były rewią mody. Brytyjska arystokracja tradycyjnie uważa je za otwarcie letniego sezonu zabaw. Tegoroczne zawody pokazują, że to konserwatywne z natury... 82
  • Bliski zachód przemocy 29 cze 2003, 1:00 Irańscy mułłowie będą musieli słuchać narodu, a Palestyńczycy poskromić terrorystów 84
  • Irańska bomba 29 cze 2003, 1:00 Wobec Teheranu i Amerykanie, i Europejczycy zgodnie użyli argumentu siły 86
  • Otto von Schröder 29 cze 2003, 1:00 Nie ma mowy o porozumieniu między kanclerzem Niemiec a prezydentem USA 88
  • Salonikowe wyjście 29 cze 2003, 1:00 25 państw UE będzie się domagało zmian w projekcie europejskiej konstytucji 90
  • Dwie unie 29 cze 2003, 1:00 Co zmienia unijna konstytucja 92
  • Wicepapieże 29 cze 2003, 1:00 Jak biskup Dziwisz wyręczył Pana Boga 94
  • Cytat dyplomatyczny - Uwaga na młodych 29 cze 2003, 1:00 Być może polska polityka wymaga wakacji, ale nie należy liczyć, że uzdrowi ją upływ czasu 95
  • Menu 29 cze 2003, 1:00 Wydarzenia - kraj Sztukmistrz z placu Grzybowskiego To ja odkryłem Tercet Egzotyczny i byłem ich pierwszym menedżerem - mówi Szymon Szurmiej, reżyser tea-tralny, dyrektor Teatru Żydowskiego w Warszawie, obchodzący kilka dni temu 80.... 96
  • Operawoman 29 cze 2003, 1:00 Ewa Michnik przygotowuje największe plenerowe przedstawienie operowe na świecie 100
  • Weneckie przegrzanie 29 cze 2003, 1:00 Biennale w Wenecji przeżywa wyraźny kryzys 104
  • Jurek zawodowiec 29 cze 2003, 1:00 Pan Bóg czuwał nade mną i nie dał mi studiować reżyserii w Polsce - mówi Jurek Bogajewicz 106
  • Kino Tomasza Raczka 29 cze 2003, 1:00 Życie za życie Reżyseria: Alan Parker W rolach głównych: Kevin Spacey, Kate Winslet USA 2003 *** Rzadko się zdarza, by tak wiele wysiłku, talentu (po stronie twórców) i oczekiwań (po stronie widzów) zakończyło... 107
  • System idiotele - Nie chcę i nie muszę 29 cze 2003, 1:00 Jak to dobrze, że nie muszę kurczowo trzymać się stołka, wchodząc dla jego ocalenia w konszachty z różnej maści karierowiczami. Obrażać przed komisją śledczą inteligentnych ludzi i inteligencji innych ludzi pokrętnym... 108
  • Nowowizja - Mężowie stanu i zaufania 29 cze 2003, 1:00 Zaufanie staje się u nas towarem deficytowym 108
  • Organ Ludu 29 cze 2003, 1:00 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 26 (39) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 23 czerwca 2003 r. Cena + VAT + ZUS + winieta L. Miller na Salonikach Europy: polska walka o preambułę Shvyenteauvite czy Shvyateauvide A może... 109
  • Skibą w mur - Kosztowna darmocha 29 cze 2003, 1:00 Kochamy być oszukiwani. Dzięki informacjom o "okazjach" i "dawaniu za darmo" mamy poczucie, że ktoś o nas dba i ktoś się nami przejmuje 110

ZKDP - Nakład kontrolowany