Rejs w kłamstwo

Rejs w kłamstwo

Marek Piwowski był cennym i dobrze opłacanym agentem Służby Bezpieczeństwa
Marek Piwowski, reżyser m.in. „Rejsu", „Przepraszam, czy tu biją?" i „Uprowadzenia Agaty", twierdzi, że współpracując z bezpieką, tylko sobie żartował. Że oszukiwał bezpiekę, kpił z niej, a nawet próbował oficerom zaszczepić swój kpiarski punkt widzenia na rzeczywistość. Dlatego nie uważa, że robił coś złego. Wręcz przeciwnie. Zachowane dokumenty współpracy pokazują, że Piwowski żartuje sobie z nas wszystkich. Nie zgadzają się ani daty, ani czas współpracy, ani jej zakres, szkodliwość czy bezinteresowność. O tym, jak naprawdę wyglądała współpraca Piwowskiego z bezpieką, napisał dla „Wprost" znany i ceniony historyk młodego pokolenia, pracownik IPN dr Piotr Gontarczyk.

Reżyser Marek Piwowski, autor słynnego „Rejsu", stwierdził, że w latach 50. poznał oficera SB Tadeusza Zakrzewskiego. Zakrzewski miał go ostrzec - „po znajomości z Pragi" - przed bawieniem się w kolportowanie antypaństwowych ulotek. Kiedy później Piwowski chciał dostać paszport, zgłosił się do Zakrzewskiego, by ten zarejestrował go jako agenta. Esbek zgodził się i przez jakieś dwa lata wspólnie tworzyli fikcyjną dokumentację współpracy. Zakrzewski podważył więc wartość dokumentów, które niegdyś sporządził w tej sprawie: „Marek lubił konfabulować, wic jeśli tam [w teczce Piwowskiego] jest jakaś nieprawda, to już nie moja wina".
Historia opowiedziana przez panów Piwowskiego i Zakrzewskiego na łamach „Newsweeka" budzi liczne logiczne i faktograficzne wątpliwości. Oto oficer SB biega po mieście, by ostrzec ludzi przed swymi kolegami, a potem rejestruje obywateli jako agentów, żeby im pomóc dostać paszport. Jeśli ktoś rozumie cokolwiek z PRL i zna mechanizmy funkcjonowania SB, podobny opis wydarzeń będzie traktował z niedowierzaniem. Zadaniem historyka w takich wypadkach jest jednak pozbawione jakichkolwiek emocji czy uprzedzeń skonfrontowanie informacji przekazanych przez zainteresowanego z treści dokumentów SB.

Pomocnik bezpieki
W archiwum IPN zachował się mikrofilm, który zawiera podstawowe dokumenty dotyczące sprawy Piwowskiego. Scenariusz, jaki można napisać na ich podstawie, różni się od wersji przedstawionej przez reżysera i jego kolegę z SB. We wrzeniu 1959 r. oficer operacyjny Wydziału II SB Komendy Milicji Obywatelskiej miasta stołecznego Warszawy por. Tadeusz Zakrzewski pojawił się na Wydziale Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego. Tu odszukał studenta IV roku Marka Piwowskiego, po czym obaj udali się do kawiarni. Tam w luźnej rozmowie oficer nawiązał do pomocy, jakiej w 1957 r., w czasie studenckich protestów związanych z zamknięciem pisma „Po prostu", Piwowski miał udzielić SB. „Ponieważ wymieniony zareagował na tą wzmian[k]ę stwierdzeniem, że czyni to z chęcią - zapisał potem w notatce ze spotkania Zakrzewski - wysunąłem propozycję udzielenia nam pomocy tym razem już bardziej wiążącej. P[iwowski] wyraził chęć udzielenia takowej w miarę swych realnych możliwości".
Funkcjonariusz SB omówił potem ze studentem skład wycieczki, w ramach której ten miał wyjechać za granicę, i zapytał wprost, kogo z jej uczestników można zwerbować. Piwowski miał odpowiedzieć, że „spośród omawianych osób na uwagę pod tym kątem zasługuje Nowicki Czesław, który w tym wyjeździe pełnił funkcję kierownika wycieczki. Jest to pracownik Rady Okręgowej ZSP, gdzie pracuje w charakterze agenta turystycznego. Rodzaj jego pracy polega na przygotowywaniu uczestników, między innymi decyduje o wciągnięciu na listę względnie skreśleniu z niej. Jest osobą poważną i chociażby z tytułu pracy pozytywnie ustosunkowany do PRL".

Człowiek z kawalerki
Do formalnego werbunku Marka Piwowskiego na tajnego współpracownika doszło 6 maja 1960 r. Spotkanie odbyło się w lokalu kontaktowym o kryptonimie „Kawalerka". Tu por. Zakrzewski zaproponował swemu rozmówcy współpracę z SB. W odpowiedzi Piwowski „podtrzymał chęć udzielenia nam pomocy; oświadczył, że będzie to robił chętnie i w miarę swych możliwości. Rozumiejąc konieczność konspiracji kontaktu z nami, obrał sobie pseudonim Andrzej Krost". Nowo pozyskany agent wyrażał wątpliwości w sprawie konieczności sporządzenia zobowiązania do współpracy. Ostatecznie jednak napisał stosowny dokument, sygnując go imieniem i nazwiskiem.
Po załatwieniu spraw formalnych TW Krost został przeszkolony w kwestii podstawowej konspiracji. Por. Zakrzewski ustalił zasady dalszego kontaktu z nim, sposobu sporządzania pisemnych i ustnych doniesień, a także nie wzbudzającego podejrzeń wchodzenia i wychodzenia z lokalu kontaktowego. Krost dostał też pierwsze zadania, w tym polecenie rozpracowania „członków koła [studenckiego] »Zygzakiem«, rozeznania środowiska studenckiego wyjeżdżającego za granicę w okresie letnim". Zakrzewski nie ukrywa, że od pozyskanego TW nie tylko oczekiwał donosów na kolegów studentów, lecz współpracę z nim traktował perspektywicznie: „wymieniony jest studentem IV-go roku wydziału dziennikarskiego UW. Obecnie został przydzielony na specjalizację międzynarodową, co daje mu w perspektywie szanse częstych wyjazdów. Po ukończeniu studiów będzie miał opanowane 3 zachodnie języki obce. (...) Jest członkiem ZMS i przez okres 2 lat był przewodniczącym tego Związku na Wydziale Dziennikarskim. Obecnie jest członkiem Rady Uczelnianej ZSP".

Na tropie obcych agentów
W charakterystyce tajnego współpracownika Andrzeja Krosta, sporządzonej 18 października 1961 r., pisano: „W pierwszym okresie wykorzystywany był po zagadnieniu zbiorowych wyjazdów studenckich za granicę. Dał szereg materiałów, które posłużyły za podstawę do bliższego zainteresowania się niektórymi osobami przez Wydział III [zwalczanie opozycji] i II [kontrwywiad] tutejszej komendy. (...) Był w bieżącym roku wykorzystywany przez Wydział VII Departamentu II MSW do rozpracowywania agenta wywiadu angielskiego, przybyłego czasowo do Polski. W ostatnim miesiącu nadał bardzo interesującą informację o obywatelu NRF, który zrobił wrażenie osoby powiązanej z wywiadem NRF".
Informacje dostarczane przez TW Andrzeja Krosta musiały mieć istotną wartość operacyjną, skoro jego prowadzenie przejął przełożony por. Zakrzewskiego, naczelnik Wydziału II mjr Władysław Rutka. Ten po pewnym czasie przekazał go por. Marianowi Jasakowi. W czerwcu 1965 r. tenże Jasak sporządził „wniosek o zaniechanie współpracy z tajnym współpracownikiem", w którym podał kolejne szczegóły pięcioletniej współpracy Marka Piwowskiego z SB: „W okresie następnym, po ukończeniu studiów i rozpoczęciu pracy w tygodniku »Przegląd Ilustrowany«, wykorzystywano go do obserwacji agenturalnej w środowisku dziennikarskim. (...) Z początkiem 1962 r. Andrzej Krost nadał interesującą informację dotyczącą zetknięcia się z pracownikami obcego wywiadu na terenie Paryża. W wyniku tego pobytu za granicą otrzymano także informację, na podstawie której założono sprawę operacyjnego sprawdzenia kryptonim Literat".

Wypłata od SB
Tajny współpracownik Andrzej Krost za swoje usługi brał od SB pieniądze. Jak wynika z zachowanych dokumentów, otrzymał cztery wypłaty opiewające w sumie na 2,5 tys. z. Jedno z pokwitowań, sporządzone odręcznie i datowane 31 marca 1962 r., brzmi: „Niniejszym kwituję odbiór sumy 1000 z (tysiąca złotych) od pracownika MSW. Andrzej Krost". Inne zachowane pokwitowanie, pochodzące z 15 marca 1963 r., opiewa na 500 z. Ponieważ w 1963 r. Piwowski rozpoczął studia na Wydziale Reżyserii Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi, TW Andrzeja Krosta „przekazano na kontakt" kpt. Mariana Orowskiego z Wydziału II Departamentu II MSW. Współpraca jednak się nie układała. Jak czytamy w notatce funkcjonariusza SB, „według opinii kpt. Orłowskiego TW Andrzej Krost nie wywiązał się z nałożonych na niego zadań. Postępował w sposób niezdyscyplinowany, nie przestrzegał terminów spotkań, unikał ich, kiedy przyjeżdżał z Łodzi do Warszawy itp.".
Sprawa została formalnie zamknięta w 1965 r., a materiały jej dotyczące (teczkę personalną i teczkę pracy) wysłano do archiwum. Później teczkę personalną TW Krost zmikrofilmowano. Materiały papierowe zniszczono prawdopodobnie w 1990 r., więc jedynie ów mikrofilm zachował się do dziś. Z tego powodu nie dysponujemy konkretnymi doniesieniami napisanymi przez TW lub spisanymi przez oficera SB - te zawsze przechowywano w teczkach pracy. Można jednak przypuszczać, że ze względu na szeroki zakres pracy Andrzeja Krosta prędzej czy później ich kopie znajdą się w teczkach innych osób. W latach 70. sprawą tego TW interesował się m.in. Wydzia IV Departamentu III MSW. Jednostka ta rozpracowywała czołowych polskich literatów.

Na usługach wywiadu
Z akt sprawy Marka Piwowskiego wynika, że po czterech latach przerwy, kiedy powrócił do Warszawy, ponownie spotkał się z oficerem SB Marianem Jasakiem. Po spotkaniu kpt. Jasak sporządził notatkę służbową, w której napisał: „W toku rozmowy stwierdzono, że Andrzej Krost jest chętny nadal współpracować ze Służbą Bezpieczeństwa. Tkwi on w interesującym środowisku, posiada liczne kontakty, styki z zagranicą. (...) w tej sytuacji Andrzej Krost zostanie zarejestrowany w czynnej sieci agenturalnej. Łączność z nim będzie utrzymywał kierownik grupy Wydziału II kpt. R. Wieczorek".
Kontakty Andrzeja Krosta z Wydziałem II Komendy Stołecznej MO nie trwały dugo. Okoliczności ich zakończenia opisuje notatka z lipca 1972 r.: „W/w został (...) przekazany na kontakt Departamentowi I [wywiadowi] MSW w 1970 r. Teczkę personalną TW Andrzej Krost pobrał osobiście tow. Czeredys, starszy inspektor Departamentu I przy Kierownictwie KSMO. Teczka robocza TW została złożona przy niniejszej notatce w Archiwum Wydziału »C« KSMO. Materiały znajdują się (teczka personalna) w Wydziale VII Departamentu I, u tow. Mroczka". Dziś trudno stwierdzić, jak długo Marek Piwowski utrzymywał kontakty z wywiadem PRL. Najprawdopodobniej tylko do 1973 r.

Protokół rozbieżności
Dokumenty zachowane w archiwum IPN pozwalają na zweryfikowanie wersji wydarzeń przedstawionej przez Piwowskiego i jego „kolegę z Pragi". Por. Zakrzewski nie był pierwszym funkcjonariuszem SB, z którym zetknął się nasz bohater. Jakieś kontakty zdarzały się wcześniej, podczas studenckich protestów związanych z zamknięciem pisma „Po prostu" w 1957 r. Do tych wydarzeń odwołał się por. Zakrzewski w pierwszej rozmowie z Piwowskim. Reżyser i jego kolega z SB stwierdzili, że nawiązali kontakt w związku z tym, że Piwowski roznosił w latach 50. ulotki. Tymczasem z dokumentów archiwalnych wynika, że był on wtedy aktywistą komunistycznych organizacji młodzieżowych ZMS i ZSP. Piwowski zapomniał też opowiedzieć o tym, że Krost za informacje dostawał od SB pieniądze.
Zakrzewski stwierdził, że nie mógł zamieścić w dokumentacji Piwowskiego istotnej informacji, „bo nie mógłby odesłać jego teczki do archiwum z adnotacją, że nie ma tam nic ważnego". Treść sporządzonych przez niego dokumentów przeczy tej tezie. Zakrzewski opisuje w nich Krosta jako „źródło perspektywiczne" i wylicza informacje operacyjne, jakie od niego uzyskał. Ponadto Zakrzewski twierdził, że po dwóch latach odesłał fikcyjne materiały „TW Andrzej Krost" do archiwum. To nieprawda. Agenta przejął od niego naczelnik mjr. Władysław Rutka, a potem prowadził go por. Marian Jasak. To on złożył materiały do archiwum po pięciu, a nie dwóch czy trzech latach. Warto też wspomnieć, że Piwowskiego prowadzili jeszcze inni oficerowie: kpt. Marian Orłowski i por. Wieczorek, nie wspominając o kontaktach z oficerami wywiadu. To czyni wersję o sfałszowaniu teczki Krosta przez jednego oficera SB kompletnie niewiarygodną. Podobnie zresztą jak inne „świadectwa moralności" wystawiane dziś przez dawnych funkcjonariuszy SB swoim byłym agentom.
Okładka tygodnika WPROST: 11/2007
Więcej możesz przeczytać w 11/2007 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 11/2007 (1264)

  • Na stronie - Prawo telenoweli 11 mar 2007, 22:00 W okolicach 19.00 na ekranie kończy się słodkie „ple-ple”. Startuje rzeźnia, spadają głowy 3
  • Wprost od czytelników 11 mar 2007, 22:00 Wyrób RubensopodobnyNie wdając się w ocen autentyczności wszystkich zbiorów Galerii Lwowskiej - o których pisał autor artykułu „Wyrób rubensopodobny" (nr 10) - chciałbym się odnieść do dzieł dwóch artystów. Gdy w latach... 3
  • Skaner Polska 11 mar 2007, 22:00 8
  • Rosjanie martwili się o Józefa Oleksego? 11 mar 2007, 22:00 WSI 8
  • Polacy nie rozumieją ani rządu, ani opozycji 11 mar 2007, 22:00 Sondaż 8
  • Lustracja - TAK 11 mar 2007, 22:00 Dziennikarze tygodnika „Wprost" poddadzą się lustracji. Jako pierwsze medium w Polsce, już w styczniu 2005 r., kiedy nie było jeszcze stosownej ustawy, „Wprost" zaapelował, aby dziennikarze poddali się lustracji. I... 8
  • Kara dla jezuity 11 mar 2007, 22:00 Lustracja 8
  • Świńska górka 11 mar 2007, 22:00 Tajny skup żywca 8
  • Klapa zielonych 11 mar 2007, 22:00 Rospuda 8
  • Wścieklizna 11 mar 2007, 22:00 Do Wielkiej Brytanii tylko po szczepieniu 8
  • Teleturniej 11 mar 2007, 22:00 Rusza „Wielki poker” 8
  • Koncert 11 mar 2007, 22:00 Iggy Pop we Wrocławiu 8
  • Grass ma być drugim Rymanowskim 11 mar 2007, 22:00 TVN 24 8
  • Sawka czatuje 11 mar 2007, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 10
  • Skaner Świat 11 mar 2007, 22:00 14
  • Putin skreślił opozycję 11 mar 2007, 22:00 Wybory 14
  • Eurokraci z klasą robotniczą 11 mar 2007, 22:00 UE 14
  • Astronautyka 11 mar 2007, 22:00 Hawking trenuje przed podróżą w kosmos 14
  • Benedykt XVI nie lubi Boba Dylana 11 mar 2007, 22:00 Watykan 14
  • Wprost24 11 mar 2007, 22:00 „Wprost" ekstraInternetowa strona „Wprost" publikuje pierwsza informacje, na które obszernie powołują się inne polskie media5 marca Dorota Kania dowiedziała się, że Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego bada... 16
  • Poczta 11 mar 2007, 22:00 EkocynicyKrystyna Grzybowska w artykule „Ekocynicy" (nr 9) skomentowała sprawę Doliny Rospudy, a przy okazji działalność organizacji Greenpeace. W odróżnieniu od tego, co pisze autorka, Green-peace w Polsce nie piętnuje naszego... 17
  • Z życia koalicji 11 mar 2007, 22:00 Madame Bagińska z Samoobrony została jednak zaprzysiężona na sędziego Trybunału Konstytucyjnego. W organie tym zasiadały już różne indywidua: sługusi komuny, marcowi docenci, politycy, którym się noga powinęła, ale babki wylanej z... 18
  • Z życia opozycji 11 mar 2007, 22:00 Drobna, skromna, niepozorna, a tyle zamieszania wywołała. Z Ewy Milewicz żartujemy wyjątkowo niechętnie, bo to trochę jak kpiny z własnej mamy, ale… skoro pisze bloga, to się jej należy. Ewa, to ty nie wiesz, że pisanie blogów to... 19
  • Wprost przeciwnie - Na kolanach 11 mar 2007, 22:00 Lewica i liberałowie spotkali się z wrogami Polski we wspólnym dziele obrzydzania jej w kraju i za granicą 20
  • Fotoplastykon 11 mar 2007, 22:00 Henryk Sawka (www.przyssawka.pl) 21
  • Wałęsa gorszy od Kwaśniewskiego 11 mar 2007, 22:00 Rozmowa z Lechem Kaczyńskim, prezydentem RP. W 1995 roku walka między Kwaśniewskim i Wałęsą była rozgrywką między aparatem partyjnym i aparatem bezpieczeństwa 22
  • Dobijałem komunizm 11 mar 2007, 22:00 W czasach Kaczyńskich Kancelaria Prezydenta była zachwaszczona esbekami i partyjniakami 27
  • Rejs w kłamstwo 11 mar 2007, 22:00 Marek Piwowski był cennym i dobrze opłacanym agentem Służby Bezpieczeństwa 28
  • To było złe i wstydzę się tego 11 mar 2007, 22:00 Rozmowa z Markiem Piwowskim 32
  • Wypędzeni z Tschenstochau 11 mar 2007, 22:00 Niemieckie prawo pozwala mnożyć liczbę wysiedleńców w nieskończoność 34
  • Błazen, kapłan i lustro 11 mar 2007, 22:00 Każdy, kto chce sprawdzać, sam musi być gotów do sprawdzianu 36
  • Słabi i niezłomni 11 mar 2007, 22:00 Referendum aborcyjnego w Polsce nie będzie 40
  • Zły dotyk w sutannie 11 mar 2007, 22:00 ABP Wielgus pomagał księżom pedofilom 42
  • Ścigani nieścigani 11 mar 2007, 22:00 W Polsce nie szuka się bandytów nie wracających z więziennych przepustek 43
  • Ryba po polsku - Kwiat Odmowy Dialektycznej 11 mar 2007, 22:00 Jedyne miejsce, gdzie poniżane lustracją gwiazdy żurnalii mogą liczyć na azyl polityczny, to Moskwa 44
  • Majątek w niebezpieczeństwie 11 mar 2007, 22:00 Polska znalazła się na 49. miejscu w rankingu poszanowania praw własności głównie z powodu niskiej ochrony praw majątkowych, ale też słabego otoczenia polityczno-prawnego. - Silne instytucje oraz chroniące własność prawo stanowią... 46
  • Buntownicy z kartami 11 mar 2007, 22:00 Już prawie dwa miliony Brytyjczyków przyłączyło się do buntu przeciw wygórowanym, sięgającym nawet 40 funtów, opłatom bankowym za przekroczenie dopuszczalnego debetu na koncie. Według federacji konsumentów, banki mogą pobierać tylko... 46
  • Wybór jak w raju 11 mar 2007, 22:00 Złamany Grosz 2007, Nominacja nr 2Pierwsze wybory odbyły się w raju. Pan Bóg postawił przed Adamem Ewę i powiedział: "Wybierz sobie żonę". Dziś w rolę Pana Boga wcielił się Romuald Poliński, wiceminister pracy. Na krytykę,... 46
  • Inflacja płci 11 mar 2007, 22:00 Inflacja dotyka w USA bardziej kobiety niż mężczyzn - wynika z badań przeprowadzonych przez Merrill Lynch. Ceny produktów przeznaczonych dla kobiet, na przykład biżuterii, ubrań, kosmetyków czy środków czystości, zawsze rosły nieco... 46
  • Klin klinem 11 mar 2007, 22:00 Indeks "Wprost"Andrzej Malinowskiprezydent Konfederacji Pracodawców PolskichKlin podatkowy, czyli różnica między wydatkami pracodawcy na pensje pracowników a faktycznie otrzymywanymi przez zatrudnionych wynagrodzeniami,... 46
  • Atom na włosku? 11 mar 2007, 22:00  Na to się nie zgadzaliśmy. To amatorszczyzna - tak premier Łotwy Aigars Kalvitis skomentował podpisanie przez szefów rządów Polski i Litwy porozumienia w sprawie wspólnej budowy elektrowni atomowej w Ignalinie. Wcześniejsze uzgodnienia... 46
  • Giełda 11 mar 2007, 22:00 46
  • Oszukańcze fundusze emerytalne 11 mar 2007, 22:00 Szykuje się skok na kilka bilionów złotych 48
  • Bomba w emeryturach 11 mar 2007, 22:00 Od katastrofy emerytalnej dzielą nas tylko trzy miesiące 52
  • Układ ubezpieczeniowy 11 mar 2007, 22:00 ZUS trzeba zlikwidować 54
  • Polowanie na Google 11 mar 2007, 22:00 Koalicja amerykańskich miliarderów i polskich programistów 56
  • 2 x 2 = 4 - Ekonomia na służbie 11 mar 2007, 22:00 Rządzących w ogóle nie interesuje problematyka tworzenia bogactwa, lecz jedynie jego podział 58
  • Klejnot w koronie 11 mar 2007, 22:00 W filmie "Historie kuchenne" szwedzki urzędnik z Instytutu Badań Domowych podpatruje norweskiego chłopa, jak ten radzi sobie z prostymi czynnościami w kuchni. Następnie przygotowuje raport, co należy zrobić, by owe zajęcia były... 60
  • Makijaż na wiosnę 11 mar 2007, 22:00 Słodko i bardzo różowo - tak powinny wyglądać kobiety tej wiosny. Potwierdza to Cool Spring - najnowsza kolekcja makijażu IsaDory. Jedna z najbardziej znanych firm szwedzkich produkujących kosmetyki kolorowe proponuje trzy różne style:... 60
  • Zegarek Kusznierewicza 11 mar 2007, 22:00 Jeśli na kogoś działa magia wielkich nazwisk, to do zegarków Omega przekona się łatwo. Reklamowały je takie sławy, jak Pierce Brosnan, Nicole Kidman i Cindy Crawford. Niedawno do tego elitarnego grona dołączył polski żeglarz Mateusz... 60
  • Wino z oblężonej doliny 11 mar 2007, 22:00 Kiedy pod koniec ubiegłego lata na krzewach w libańskiej dolinie Bekaa dojrzewały winogrona, mało kto odważył się chodzić do winnic. Uprawy były pod nieustannym ostrzałem izraelskiej artylerii, bo Bekaa to nie tylko znakomity region... 60
  • Obraz doskonały 11 mar 2007, 22:00 Samsung chce, żebyśmy zamienili nasze domy w multimedialne centra rozrywki. Firma zapewnia, że tak się stanie, gdy zainstalujemy sobie kino domowe HT-TXQ120. Dzięki specjalnemu procesorowi jakość obrazu, nawet odtwarzanego ze zwykłej... 60
  • Supersam 11 mar 2007, 22:00 60
  • Internet 2006 11 mar 2007, 22:00 W Polsce jest już ponad 12,5 mln internautów. Firma Gemius SA zbadała, jak Polacy korzystali z sieci w 2006 r.85,4% - internautów korzysta z systemu operacyjnego Windows XP70% - słuchało radia przez Internet43,7% - używa komu nikatora... 60
  • Eurohistoria 11 mar 2007, 22:00 Wiadomość, że ma powstać wspólny podręcznik historii europejskiej, wywołała we mnie tyle samo podziwu co zdumienia. Kwadratura koła jest niczym w porównaniu z trudnościami, które staną przed ewentualną międzynarodową redakcją.Na... 61
  • Wybieg Moskwa 11 mar 2007, 22:00 Rosja nauczyła się mody od Rosji. Teraz Europa może uczyć się od Rosji 62
  • Lans weselny 11 mar 2007, 22:00 Widowiskowy ślub to lepszy sposób na autopromocję niż udział w seksaferze 66
  • Licencja na zaufanie 11 mar 2007, 22:00 Wojskowe służby informacyjne II Rzeczypospolitej stały ponad państwem i ponad wszelką kontrolą 70
  • Zwierciadło mózgu 11 mar 2007, 22:00 Dzięki badaniu mózgu można odczytać ludzkie zamiary. Dr John-Dylan Haynes z Instytutu Maksa Plancka, badając działanie kory przedczołowej rezonansem magnetycznym, zaobserwował, że kiedy przygotowujemy się do wykonania jakiejś... 74
  • Know-How 11 mar 2007, 22:00 74
  • Gepardy z GPS 11 mar 2007, 22:00 Naukowcy z organizacji Wildlife Conservation Society uśpili dwa samce gepardów azjatyckich i założyli im obroże z nadajnikiem GPS. Urządzenie pozwoli badaczom śledzić wędrówki jednych z najrzadszych zwierząt. Te koty ostały się... 74
  • Białe z czerwonego 11 mar 2007, 22:00 Białe wino powstało dzięki przypadkowi sprzed 3 tys. lat - uważa dr Mandy Walker z CSIRO Plant Industry w Australii. Pierwotnie owoce winorośli dawały czerwony sok zabarwiany przez antocyjany. Produkcję tych substancji kontrolują geny... 74
  • Pośmiertna tęsknota 11 mar 2007, 22:00 Nie depresja, jak się powszechnie sądzi, lecz tęsknota jest najczęstszą reakcją na śmierć ukochanej osoby - dowodzą badania opublikowane w „Journal of the Medical Association". Potwierdzają one teorię dr Elisabeth... 74
  • Barbarzyństwo miłości 11 mar 2007, 22:00 Zdrada przestanie być głównym powodem rozwodu, będzie wręcz niezbędna do scementowania związku - przewiduje w książce „Razem, lecz osobno" socjolog Serge Chaumier. Jeśli kobiety mają być komuś oddane, to wielu partnerom.... 74
  • Zabójcy córek 11 mar 2007, 22:00 Ojciec ważniejszy od matki? 76
  • Anatomia tornada 11 mar 2007, 22:00 Tornado tworzy się w wyniku gwałtownego zderzenia ciepłego i zimnego powietrza. Najsilniejsze uderzenia tornada powstają wtedy, kiedy gwałtowny wiatr trwa ponad godzinę 76
  • Błąd Giertycha 11 mar 2007, 22:00 Zbyt częste pochwały, a nie krytyka, najbardziej krzywdzą dzieci 80
  • Baśnie króla Salomona 11 mar 2007, 22:00 Bogactwa króla Salomona są taką samą legendą jak opowieść o królu Arturze i rycerzach Okrągłego Stołu 82
  • Oszust zwierzęcy 11 mar 2007, 22:00 Ewolucja przymyka oko na cwaniaków 86
  • Bez granic 11 mar 2007, 22:00 Bush diabłem Dymisja premiera Olmerta? Reforma Izby Lordów komentarz Zamiatanie Scootera Czy upadnie mur na Cyprze? 88
  • Dymisja premiera Olmerta? 11 mar 2007, 22:00 Izrael szykował się do wojny z Hezbollahem już od stycznia 2006 r. - wynika z zeznań premiera Ehuda Olmerta. Złożył je przed komisją Winograda, badającą okoliczności wojny. Premier zatwierdził plany ataku już w marcu, interwencja... 88
  • Reforma Izby Lordów 11 mar 2007, 22:00 Wielka Brytania żegna sięz Izbą Lordów. Izba Gmin przyjęła projekt reformy izby wyższej parlamentu. Zamiast dożywotnich lordów w izbie zasiądą politycy wybrani w demokratycznych wyborach. Wynik głosowania to porażka premiera Tony`ego... 88
  • Zamiatanie Scootera 11 mar 2007, 22:00 komentarz 88
  • Czy upadnie mur na Cyprze? 11 mar 2007, 22:00 Cypryjscy Grecy rozpoczęli demontaż tzw. zielonej linii dzielącej Nikozję, stolicę wyspy, na część grecką i turecką. Gest dobrej woli Greków nie zmienia jednak faktu, że formalna granica nadal istnieje. Grecja apeluje do Ankary o... 88
  • Najdłuższe pojednanie nowoczesnej Europy 11 mar 2007, 22:00 Przy kominku w Juracie powinno dojść do zbliżenia Polski i Niemiec, bo nie ma innego wyjścia 90
  • Polska misja 11 mar 2007, 22:00 Afgańskim talibom najbardziej zależy na łzach w stolicach Europy 93
  • Koalicja czerwonego guzika 11 mar 2007, 22:00 Tajna oś obronna Izraela z umiarkowanymi państwami arabskimi 96
  • Te Deum Kremla 11 mar 2007, 22:00 Władza podporządkowuje sobie rosyjskich katolików 98
  • Przekleństwo żółtej chryzantemy 11 mar 2007, 22:00 "Cesarzowa" ma szlachetny rys dramatów Szekspirowskich i klasę filmów Akiry Kurosawy. Akcja rozgrywa się w X wieku. Na tronie cesarskim zasiada wyniesiony przez małżeństwo z córką króla skromny kapitan gwardii. Między tą... 100
  • Majteczki w kropeczki 11 mar 2007, 22:00 Ironiczny dokument o fenomenie disco polo, muzyce niegdyś wyśmianej i uznanej za obciach, która dziś wraca ukradkiem na salony. Twórcy próbują dociec przyczyn szału, który w połowie lat 90. opanował masy ludowe, biznesmenów i... 100
  • Kosmici są wśród nas 11 mar 2007, 22:00 "Zamiast patrzeć w niebo, sprawdźcie, co kryje się w wodzie" - namawiają twórcy serialu "Inwazja", godnego następcy "Z archiwum X". Akcja rozgrywa się na mokradłach Florydy, gdzie po przejściu huraganu... 100
  • Matka boska polityków 11 mar 2007, 22:00 Przed przeprowadzką łódzkiego Muzeum Sztuki do nowej siedziby kuratorzy postanowili pobawić się trochę kolekcją. Postawili na politykę, która zwłaszcza w PRL była dla sztuki tym, czym drożdże do ciasta. Na wystawie jest dokładnie to,... 100
  • Fredro dla odpornych 11 mar 2007, 22:00 Przedstawienie Eugeniusza Korina długo się rozkręca, ale zabawna końcówka rekompensuje te katusze. Spektakl "Fredro dla dorosłych mężów i żon" jest zgrabną wersją klasycznego tekstu, któremu zaopatrzeni w komórki i laptopy... 100
  • Czaszka dla mas 11 mar 2007, 22:00 Trupy, czaszki, mogiły, egzekucje i propaganda. To głównie miał do powiedzenia na temat rodzaju ludzkiego Andrzej Wróblewski, zmarły tragicznie przed półwieczem podczas samotnej wyprawy w Tatry. Ekspozycja w Muzeum Narodowym, choć... 100
  • Francuski słowik 11 mar 2007, 22:00 Filigranowa Natalie Dessay to dziś największa gwiazda koloraturowego śpiewu. Jej głos pasuje do niemal wszystkich epok: od baroku po jazzowy standard "Round Midnight". Na podwójnym albumie mamy arie "Królowej Nocy" i... 100
  • Echo wrzasku 11 mar 2007, 22:00 Niezła kopia muzyki z odległej przeszłości. Gdyby "The Weirdness" powstał w połowie lat 70., zapewne stałby się obowiązkowym słuchowiskiem dla pierwszego punkrockowego pokolenia, a dziś miałby status płyty klasycznej. Ale... 100
  • Pieśni żonglerów 11 mar 2007, 22:00 Kaiser Chiefs to najlepsi kandydaci do zajęcia opuszczonego  przez Oasis miejsca sztandarowej gwiazdy brytyjskiego pop-rocka. Choć Liam Gallagher nazwał ich gorszą wersją Blur, to zespół na tle masy identycznych wyspiarskich boysbandów... 100
  • Recenzor 11 mar 2007, 22:00 100
  • Górna półka - Śmiech z prawdy 11 mar 2007, 22:00 Demokracja jest nierozerwalnie związana z populizmem. Dowodzi tego instrukcja wyborcza Kwintusza Tuliusza napisana w roku 64 przed Chrystusem. Autor tłumaczy w niej, że aby wygrać wybory, należy być urzekającym dla wszystkich, wyświadczać... 103
  • Konformista Milos Forman 11 mar 2007, 22:00 "Duchy Goi" to kalejdoskop wysmakowanych plastycznie obrazków 104
  • Orzeł bagienny 11 mar 2007, 22:00 Nieloty z branży filmowej przyznają sobie nawzajem nagrody Orła 108
  • Fabrykanci sztuki 11 mar 2007, 22:00 Kołem zamachowym polskiej sztuki stają się wielcy przedsiębiorcy 110
  • Wencel gordyjski - Pegaz na szpilkach 11 mar 2007, 22:00 Normalny facet nie ma z telewizji żadnego pożytku 112
  • Ueorgan Ludu 11 mar 2007, 22:00 Nr 10 (228) Rok wyd. 6 WARSZAWA, poniedziałek 12 marca 2007 r. Cena + VAT + ZUS + akcyzaMACIEREWICZ NAS NIE OBRONIMacki Moskwy sięgają PiSSejm uchwali - zarówno głosami posłów PiS, jak i PO - obowiązek jeżdżenia na światłach przez... 113
  • Skibą w mur - Być dobrze urodzonym 11 mar 2007, 22:00 Obecnie za dobrze urodzonych uważa się urodzonych w szpitalach, w których lekarz i reszta ekipy byli trzeźwi 114

ZKDP - Nakład kontrolowany