Koszyk pobożnych życzeń

Koszyk pobożnych życzeń

Stał się cud. Mamy koszyk usług medycznych – cieszy się Ministerstwo Zdrowia. Czy teraz każdy pacjent będzie wiedział, co, gdzie i za ile mu się należy? Ależ skąd! Mimo że prezydent Lech Kaczyński podpisał rządową nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, tak naprawdę koszyka wciąż nie ma.
W rozporządzeniach, które wydało ministerstwo, podstawowym ubezpieczeniem objęto wszystkie procedury, które… do tej pory były nim objęte. Dopiero w przyszłości, gdy z listy zaczną wypadać poszczególne usługi medyczne, bo ich finansowanie będzie za drogie, okaże się, co  naprawdę mamy wliczone w składkę, a za co dodatkowo będziemy musieli zapłacić. I jak zapłacić. Bo ustawy o dodatkowych ubezpieczeniach medycznych ani widu, ani słychu.

Kilku poprzedników minister zdrowia Ewy Kopacz również próbowało ustalić, jak państwo powinno nas leczyć za  składki zdrowotne. Narodowy Fundusz Zdrowia nie bardzo potrafi się dziś doliczyć liczby procedur umieszczonych w koszyku. Nie jest w stanie tego zrobić również AgencjaOceny Technologii Medycznych (AOTM), która współpracowała przy tworzeniu koszyka jeszcze za poprzedniego szefa resortu, Zbigniewa Religi. A powinna, bo to ona ma pilnować tego, jak i  czym jesteśmy leczeni. Agencja dopiero rozpocznie prace nad koszykiem, jeśli faktycznie resortowi zdrowia będzie na tym zależało. Na razie agencja en bloc włożyła do koszyka wszystko, co znajdowało się w  rejestrach NFZ. Na analizy czasu miała niewiele, bo prezydent zaskoczył wszystkich, podpisując nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Z drugiej jednak strony, nad spisem procedur medycznych pracowała już w 2005 r. razem z  ekipą Religi, można więc twierdzić, że czasu było aż nadto.

Niespodziewanie piłka znalazła się po stronie rządu. Aby spełnić wymogi prawne (do ustawy konieczne były rozporządzenia określające, które świadczenia będziemy mieć „za darmo", a które będą wymagać dodatkowych opłat), Ministerstwo Zdrowia próbowało do końca sierpnia wydać plik szczegółowych regulacji. Udało się. Kilkanaście rozporządzeń w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej nosi sierpniowe daty. Przy okazji gromadzenia dokumentacji wykryto ponoć nawet jedną pomyłkę. Pozostałe dopiero zaczną wykrywać lekarze i  pacjenci.

Pielęgniarki już dziś pytają, dlaczego ich stałej, fachowej opieki mają być pozbawione osoby sparaliżowane – te, które leżą w domach i są w  stanie jedynie samodzielnie przełykać pokarm. Diabetycy nie doszukali się w ministerialnych rozporządzeniach szczególnych procedur KAOS, dzięki którym dotychczas mieli ułatwiony dostęp nie tylko do  diabetologów, ale także do kardiologów, okulistów i neurologów. – Rząd zawsze majstrował przy cukrzycy – narzeka Andrzej Bauman, prezes Zarządu Głównego Polskiego Stowarzyszenia Diabetyków. Reprezentuje on trzymilionową grupę pacjentów, którzy choć chorzy, tworzą liczny elektorat. Na razie diabetycy szukają wsparcia u rzecznika praw obywatelskich, żądają, aby ten sprawdził, jak jest naprawdę z ich leczeniem i dlaczego postulaty stowarzyszenia, dotyczące dostępu do  długotrwale działających analogów insuliny są przez NFZ ignorowane. Urzędnicy odsyłają do rekomendacji AOTM, która z kolei zasłania się doniesieniami o tym, że analogi mogą wywoływać raka sutka. – To bzdura –  grzmi Andrzej Bauman, który twierdzi, że przywoływane są wyjątkowe, specyficzne przypadki.

NFZ uspokaja, że chociaż KAOS nie został zapisany w rozporządzeniu (bo przecież nie tam jest jego miejsce), to będzie uwzględniony w procedurach funduszu. Na to liczy prof. Krzysztof Strojek – krajowy konsultant w dziedzinie diabetologii, który nie od dzisiaj pisze do NFZ w sprawie standardów leczenia diabetyków.

Błędy w konstruowaniu koszyka zdradzają nie tylko pośpiech, ale także słabe przygotowanie merytoryczne pracowników resortu zdrowia. W spisie procedur pojawiły się na przykład specjalizacje, których w Polsce nie  ma, jak choćby specjalista anestezjologii i reanimacji. To niepokoi, gdyż to właśnie minister zdrowia, a nie NFZ będzie decydował o tym, w  jaki sposób leczyć pacjentów. Fundusz skoncentruje się na  kontraktowaniu. Problem mogą mieć też alergicy. Z koszykowych zapisów wynika, że poradnię specjalistyczną będzie mógł prowadzić tylko lekarz alergolog. Dotychczas mogli robić to też pulmonolodzy. W Polsce na  jednego alergologa przypada aż 4 tys. chorych. To może niewiele w  porównaniu z innymi państwami, ale tam schorzeniami alergicznymi zajmują się także lekarze innych specjalności. Sami alergolodzy z urzędowych ograniczeń powinni być zadowoleni. – Kolejki pacjentów do nich się wydłużą, cena ich pracy wzrośnie, a jednocześnie wielu chorych będzie chciało korzystać z ich usług na zasadach komercyjnych (czyli płacić z  własnej kieszeni za szybszą, prywatną wizytę) – mówi prof. Jerzy Kruszewski, konsultant krajowy ds. alergologii.

Koszyk gwarantowanych świadczeń nie zlikwiduje kolejek, a wręcz może je  wydłużyć. I nie chodzi o to, że w okresach gorszej koniunktury szpitalne kontrakty na usługi będą okrojone. Każde nietypowe leczenie będzie wymagało doprecyzowania w rozporządzeniu, a to, choćby ze względu na  wymóg przeprowadzenia konsultacji, musi trwać. I kosztować. Prezes NFZ, wydając zarządzenie, szybciej mógł reagować w razie zagrożenia życia i zdrowia pacjentów, niż będzie to robić ministerstwo.

Oczywiście z tegorocznych rozporządzeń płyną też pewne korzyści. Niestety, zapewne są one dziełem przypadku. – W wyniku urzędniczego przeoczenia niespodziewanie staliśmy się jedynym państwem na świecie, w  którym wyjątkowo kosztowna chemioterapia niestandardowa przysługuje w  zasadzie każdemu choremu na raka. Pamiętajmy, że w wypadku procedur ratujących życie limity nie obowiązują. Dlatego czeka nas szybka nowelizacja dopiero co wprowadzonych w życie rozporządzeń –  twierdzi dr Jerzy Gryglewicz z Wyższej Szkoły Handlu i Prawa im. Ryszarda Łazarskiego w Warszawie. Na razie ogniska niepokoju wokół koszyka tylko się tlą, gdyż niewiele zmieniło się w kwestii tego, co  jest dostępne w ramach ubezpieczenia, a za co trzeba dopłacać (płacimy m.in. za zabiegi plastyczne i operacje zmiany płci, dopłacamy do  leczenia sanatoryjnego, niektórych zabiegów rehabilitacji ruchowej i  większości zabiegów stomatologicznych). Brak zmian oznacza jednak kontynuowanie pełzającej reformy,którą Robert Mołdach, dyrektor Biura Konfederacji Pracodawców Polskich, nazywa krojeniem salami. Z roku na  rok ubywa po cienkim plasterku usług medycznych, a wówczas z coraz bardziej okrojonej oferty rezygnuje kolejna grupa zdesperowanych pacjentów. Ci z pieniędzmi w ręku szukają ratunku w prywatnych klinikach.

Zawiedzionych wciąż jednak jest na tyle mało, że  ubezpieczycielom nie opłaca się rozwijać systemu dobrowolnych ubezpieczeń zdrowotnych. Firmy ubezpieczeniowe narzekają i czekają, kiedy z bezpłatnego koszyka zostaną wyjęte te usługi, za które de facto już teraz wielu ludzi płaci z własnej kieszeni. – W koszyku podstawowym powinno pozostać 20 proc. usług, które tworzą 80 proc. kosztów –  utrzymuje Robert Mołdach. Resztę należałoby przekazać poza system powszechnych ubezpieczeń. – Cena polis mogłaby wyraźnie spaść, gdyby wartość dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych, szacowana obecnie na  niecały 1 mld zł, wzrosła do 10-15 mld zł – uważa Krzysztof Łanda, prezes HTA Audit. Prawdą jest, że idea koszyków – gwarantowanych i  niegwarantowanych świadczeń medycznych – była u swego zarania powiązana z ideą nowego systemu zróżnicowanych ubezpieczeń zdrowotnych. Ministerstwo Zdrowia pod przywództwem Ewy Kopacz, które na razie „gasi pożar" z koszykiem, nawet nie myśli jeszcze o tym drugim filarze reformy.

Na nowy koszyk narzekają nawet prywatne kliniki, chociaż one akurat znajdują się w komfortowej sytuacji. Alternatywą dla dodatkowych ubezpieczeń zdrowotnych są bowiem cieszące się dużą popularnością abonamenty medyczne w komercyjnej sieci ochrony zdrowia. Powszechne, tanie ubezpieczenia zmniejszyłyby z pewnością liczbę osób opłacających abonamenty. Wówczas jednak i tak do prywatnych klinik płynęłyby pieniądze, tyle że wypłacałyby je firmy ubezpieczeniowe. Te ostatnie z pewnością są jednak bardziej wymagającym płatnikiem niż  samotny pacjent, któremu szybko można okroić abonament, jeśli będzie zbyt często odwiedzać klinikę w poszukiwaniu pomocy medycznej.

Nie jest pocieszeniem, że w reformowaniu systemu opieki zdrowotnej równać nie ma do kogo. Co trzeci Amerykanin rok w rok z własnej kieszeni wydaje ekstra na leczenie tysiąc dolarów, co trzeci nie idzie do  lekarza, gdy jest chory, ale jeśli już pójdzie, to jeden na trzech ignoruje skierowanie na badania. Czterech na dziesięciu nie wykupuje recept,a co drugi przyznaje, że odkłada leczenie, bo brakuje mu na nie pieniędzy. Brytyjczycy wprawdzie nie mają w zwyczaju często dopłacać do  raz opłaconych usług medycznych, ale za to sześciu na dziesięciu czeka co najmniej przez miesiąc, aby dostać się do specjalisty. Francuzi, chwaleni przez lata za wzorową organizację ochrony zdrowia, przyznają, że w notorycznie zadłużonych szpitalach publicznych leczą źle, ale i tak po byle jaką pomoc trzeba się ustawiać w tygodniowych kolejkach.

A co w  Polsce? – W Polsce pacjenci powinni czuć się pewniej, bo usługi, które im się należą prawem, zawarte zostały w rozporządzeniach, a nie – jak dotychczas – w zarządzeniach prezesa NFZ – płyną uspokajające oświadczenia z Ministerstwa Zdrowia.

Okładka tygodnika WPROST: 39/2009
Więcej możesz przeczytać w 39/2009 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 2
  • Maciek IP
    Uwaga, uwaga -  WICI!
    Na stronie Rzeczpospolitej jest list otwarty w którym domagamy się odwołania S. Niesiołowskiego. Powiadomcie rodziny i znajomych. Oto adres strony www:

    http://blog.rp.pl/listotwarty/2009/09/24/apel-o-odwolanie-stefana-niesiolowskiego/
    • krakus IP
      Jaka minister taki koszyk.

      Spis treści tygodnika Wprost nr 39/2009 (1392)

      • Poczta 20 wrz 2009, 19:00 Tępić dzieciorobów Zszokował mnie artykuł „Tępić dzieciorobów" (nr 38). Sam pochodzę z rodziny wielodzietnej i jestem z tego dumny. Choć osobiście nie spotkałem się z jakimś przejawem nietolerancji, to cieszy mnie, ze... 4
      • Na stronie - Dresiarze polityki 20 wrz 2009, 19:00 Wdeptać w glebę i upokorzyć – to nowe motto naszych politycznych elit. I wcale to nie jest ironiczne, jak w piosence Kazika „12 groszy”, gdzie bohater „wyk… z laczka i poprawia z kopyta”, lecz zwyczajnie dresiarskie. Bo mentalne dresiarstwo... 5
      • Z życia koalicji 20 wrz 2009, 19:00 Dlaczego Donald Tusk nie zaszczycił Obamy pogawędką przez telefon? Dwóch polityków PO i trzy wersje (i niech nam ktoś powie, że to nie jest prawdziwie polska partia!): 1) nie bardzo kumał, o co chodzi z tą tarczą; 2) po spotkaniu... 6
      • Z życia opozycji 20 wrz 2009, 19:00 Pyszna historyjka. Otóż w tekście Agnieszki Kublik poświęconym zamieszaniu wokół Telewizji Burdelicznej zamieszczona jest wypowiedź ministra Grada, który twierdzi, że nie zna pani profesor Nowińskiej (którą skierował do rady... 7
      • Koszyk pobożnych życzeń 20 wrz 2009, 19:00 Stał się cud. Mamy koszyk usług medycznych – cieszy się Ministerstwo Zdrowia. Czy teraz każdy pacjent będzie wiedział, co, gdzie i za ile mu się należy? Ależ skąd! Mimo że prezydent Lech Kaczyński podpisał rządową nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, tak... 8
      • Skaner 20 wrz 2009, 19:00 14
      • Putin wykiwał Tuska 20 wrz 2009, 19:00 Otwarcie Zalewu Wiślanego jest fikcją. Zgadzając się na przepływ polskich statków, Władimir Putin jednocześnie odciął Elbląg od zagranicznej żeglugi. Odblokowanie zalewu na początku września przedstawiano jako jeden z głównych... 14
      • Rabat zamiast tarczy 20 wrz 2009, 19:00 Rząd Donalda Tuska w zamian za rezygnację z budowy tarczy będzie chciał uzyskać od Waszyngtonu rabat na zakup rakiet Patriot – dowiedział się „Wprost". Według planu rozwoju Sił Zbrojnych RP na lata 2009-2018 modernizacja... 14
      • Gazowe konsultacje 20 wrz 2009, 19:00 Konsultacje w sprawie zakupu gazu z Kataru i negocjacji z Gazpromem będą prowadzone z udziałem przedstawicieli rządu w Kancelarii Prezydenta – dowiedział się „Wprost". – To będzie robocze spotkanie. Chcemy, by doszło... 14
      • Przegląd prasy zagranicznej 20 wrz 2009, 19:00 Gorący wieczór. W niedzielę 13 września Niemcy przeżyli najgorętszy od wielu lat polityczny wieczór. W transmitowanej przez cztery stacje telewizyjne debacie urzędująca kanclerz RFN Angela Merkel starła się w przedwyborczym pojedynku z... 20
      • Puls gospodarki 20 wrz 2009, 19:00 Śmierć na zdrowie Ubiegałeś się o kredyt hipoteczny, ale bank przedstawił ci wygórowane wymagania i odprawił z kwitkiem? Właśnie poczułeś na własnej skórze skutki tego, o czym przed rokiem czytałeś tylko w gazetach. Bankructwa... 21
      • Tkwimy w greckim kapitalizmie 20 wrz 2009, 19:00 Rozmowa z Leszkiem Balcerowiczem, profesorem ekonomii, prezesem fundacji Forum Obywatelskiego Rozwoju, wicepremierem i ministrem finansów w rządach Tadeusza Mazowieckiego, Jana Krzysztofa Bieleckiego i Jerzego Buzka, szefem NBP w latach 2001-2007 22
      • PiS-SLD: sojusz samotnych wysp 20 wrz 2009, 19:00 Nic tak nie łączy jak wspólny wróg. PiS i SLD mogą mieć inne zdanie na każdy temat, ale zgadzają się, że rząd Tuska jest fatalny. Czy to wystarczy, żeby zbudować sojusz sięgający dalej niż na Woronicza? 24
      • Poczet baronów związkowych 20 wrz 2009, 19:00 Karol Guzikiewicz i Roman Gałęzewski – szefowie „Solidarności" w Stoczni Gdańskiej. Głównodowodzącym w tym duecie jest Gałęzewski, który za rządów Jarosława Kaczyńskiego z tylnego siedzenia sterował zarządem... 26
      • Zapytaj Wprost - Polska ma szczęście 20 wrz 2009, 19:00 Na 10 pytań czytelników internetowego wydania „Wprost” odpowiada Jacek Saryusz-Wolski, eurodeputowany Platformy Obywatelskiej. 30
      • Plus ujemny - Stringi na tarczy 20 wrz 2009, 19:00 Kto to jest? Mówi o wszystkim, tylko nie o tym, co tak naprawdę zajmuje jego umysł. To mężczyzna uwodzący kobietę. Cóż, podobnie czynią kobiety, dodając do tego cudowne bodźce wzrokowe. Kiedyś zapewne powstaną urządzenia, które umożliwią zeskanowanie myśli partnera w trakcie... 31
      • Jak się zmienia polszczyzna 20 wrz 2009, 19:00 Jaka jest polszczyzna po dwóch dekadach transformacji? Kilka lat temu diagnozy części językoznawców przybierały ton katastroficzny. Najwyraźniej wyczuwało się go w 1995 r. w trakcie Forum Kultury Słowa we Wrocławiu. – Polszczyzna nam się kundli! – grzmiał Andrzej... 33
      • Filozof pod siatką 20 wrz 2009, 19:00 Jego charakter zdradza nie to, jak poprowadził polskich siatkarzy do mistrzostwa Europy, lecz to, jak uwiódł kobietę swego życia. Jeszcze jako młody chłopak Daniel Castellani wraz z kolegami wybrał się do baru. Przy jednym ze stolików siedziała urodziwa dziewczyna. „Ona... 42
      • Brak dyplomu to wielki błąd 20 wrz 2009, 19:00 Rozmowa z Robertem Lucasem, wieloletnim profesorem University of Chicago, laureatem Nagrody Nobla z ekonomii w 1995 r. 46
      • Opieszały Fundusz Emerytalny 20 wrz 2009, 19:00 Tylko w 2008 r. klienci OFE stracili 22 mld zł, co odbije się na ich przyszłych emeryturach. Tak gigantycznej straty można było uniknąć, gdyby fundusze mogły bez ograniczeń inwestować środki za granicą, czego obecnie zabrania im polskie prawo. 48
      • Przezorny zawsze ugodowy 20 wrz 2009, 19:00 Kończąc dziesięcioletni spór z Eureko o PZU, Aleksander Grad ma szansę ocalić nie tylko własną skórę, ale także budżet państwa. Tylko dzięki sprzedaży akcji polskiego ubezpieczyciela do państwowej kasy może wpłynąć nawet 10 mld zł. Drugie tyle rząd może dostać ze specjalnego... 50
      • Głos z Ameryki - Małe firmy leżą 20 wrz 2009, 19:00 Wskaźnik bezrobocia w USA wzrósł z 9,4 proc. w lipcu do 9,7 proc.w sierpniu. Ujawnił się poważny problem wynikający z różnic między firmami wielkimi a małymi, a więc między tymi, którzy mają, a tymi, którzy nie mają. 51
      • Dekalog świńskiej grypy 20 wrz 2009, 19:00 Czy Polsce grozi epidemia świńskiej grypy? – Wirus nie musi się zmutować, żeby się stać groźniejszy. Wystarczy zmiana temperatury, zimniejsze i bardziej suche powietrze, a wirus stanie się bardziej agresywny – ostrzega prof. Ivan Hung z wydziału medycyny... 52
      • Płaczę, więc jestem 20 wrz 2009, 19:00 Dlaczego ludzie płaczą? Jeszcze niedawno naukowcy uważali, że jest to reakcja na ból i stres. Biolog Oren Hasson z uniwersytetu w Tel- Awiwie uważa jednak, że płacz jest subtelnym sposobem manipulacji; pojawił się, by zwiększyć szanse przetrwania w społeczeństwie. Hasson... 56
      • Seks w oku 20 wrz 2009, 19:00 Twarz mężczyzny może wyzwalać w kobiecie różne zachowania. Wszystko zależy od tego, w której fazie cyklu miesiączkowego się znajduje. W okresie płodnym panie preferują mężczyzn o wyrazistych rysach – lgną do twarzy seksowych, emanujących pewnością siebie, siłą woli i... 58
      • Nowy Stary Testament 20 wrz 2009, 19:00 Fragment najstarszej Biblii świata, Kodeksu Synajskiego, odkryto w klasztorze św. Katarzyny na Synaju. Starożytną księgę, nazywaną z łaciny Codex Sinaiticus, spisano po grecku na pergaminie mniej więcej w połowie IV wieku n.e. 68
      • Laczki Jezusa 20 wrz 2009, 19:00 „Kto nie docenia Merkel, ten już przegrał – albo nie myśli, jak wykorzystać posiadaną broń, albo zauważa po fakcie, że ją stracił” – mówi Horst Seehofer, szef bawarskiej Unii Chrześcijańsko-Społecznej (CSU). Dlatego w wyborach nie chodzi o to, kto... 70
      • Pani mafia 20 wrz 2009, 19:00 „Mamo, co to jest mafia?” To pytanie kilkuletniego synka sprawiło, że 37-letnia Giuseppina Vitale postanowiła wyznać całą prawdę o sobie i swojej rodzinie. Giuseppina pochodzi z miasta Partinico na Sycylii, zdominowanego przez mafijne klany. W kraju, gdzie... 72
      • Niemcy są ważniejsze dla USA niż Polska 20 wrz 2009, 19:00 Rozmowa ze Zbigniewem Brzezińskim, amerykańskim sowietologiem polskiego pochodzenia, byłym doradcą prezydenta Jimmy’ego Cartera. 74
      • Niepokornie - Amerykańska masakra tarczą antyrakietową 20 wrz 2009, 19:00 Koniec polskich marzeń o amerykańskiej tarczy – krzyczał czerwony pasek w telewizorze. „Cios w plecy. Zdrada. Jak mogli nam to zrobić? I to 17 września” – skojarzyli błyskawicznie posłowie PiS, a na ich twarzach malowały się żal i zdziwienie. 75
      • Falenica - jak Monte Cassino 20 wrz 2009, 19:00 To oni mieli wygrać wojnę: 13. Dywizja płk. dypl. Władysława Zubosz- -Kalińskiego, 27. Dywizja gen. Juliusza Drapelli plus Pomorska Brygada Kawalerii płk. Adama Zakrzewskiego. Razem tworzyli tzw. grupę interwencyjną gen. Stanisława Skwarczyńskiego. 78
      • Życie musi być usłane kolcami 20 wrz 2009, 19:00 Rozmowa z Igorem Mitorajem, rzeźbiarzem 80
      • Między maskami 20 wrz 2009, 19:00 Igor Mitoraj to – paradoksalnie – jeden z najbardziej kontrowersyjnych artystów. Wzbudza większe emocje niż działania akcjonistów i dadaistów razem wziętych. 82
      • Każdy Polak ma w sobie dresiarza 20 wrz 2009, 19:00 Rozmowa z Xawerym Żuławskim, reżyserem filmowym, który na 34. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni pokazał „Wojnę polsko-ruską” 84
      • Wojna wódki z colą 20 wrz 2009, 19:00 Normalnie poprosiłbym panią o colę, ale po tym filmie muszę poprosić o wódkę z colą. To zamówienie w barku przy sali kinowej najlepiej oddaje nastrój na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Inteligentni i wykształceni, bezgranicznie oddani swojej pasji ludzie starają... 86
      • Pięćdziesiątka bossa novy 20 wrz 2009, 19:00 „Wezmę cię do łóżka, nie płacz już, głuptasie, patrz, tu jest poduszka i dla ciebie jasiek” – śpiewała Maryla Rodowicz w latach 70. w „Bossa novie do poduszki”. Ale bossa nova nie usypia: choć kołysze, koi i uspokaja, przydaje też pozytywnej... 88
      • Ogród – domowa oaza 20 wrz 2009, 19:00 W nowoczesnym ogrodzie wcale nie rośliny są najważniejsze. Mają być zaledwie dodatkiem do przestrzeni, która spełnia funkcję domowej oazy ciszy i spokoju. Ogród staje się elementem wystroju wnętrza, a raczej otoczenia naszych mieszkań. 90
      • Lucerna – szwajcarskie Las Vegas 20 wrz 2009, 19:00 Kiedy Szwajcar pyta rodaka, skąd pochodzi, i słyszy, że z Lucerny, zazwyczaj na chwilę milknie. Co można powiedzieć osobie, która jest bogata, uczciwa i pracowita, ale zadziera nosa? Bycie obywatelem jednego z najbogatszych miast świata, miejsca, gdzie bogactwo wcale nie jest... 92
      • Zielone na kołach 20 wrz 2009, 19:00 Wstrętu do ekologii można się było nabawić podczas tegorocznego salonu motoryzacyjnego we Frankfurcie. Wszyscy producenci ścigali się o to, który model emituje do atmosfery najmniej dwutlenku węgla i ogranicza tym samym efekt cieplarniany. A dla przyrodniczej równowagi... 94
      • Skibą w mur - Gudbaj Amerika! 20 wrz 2009, 19:00 Entuzjazm Polaków dla słowa „Ameryka” słabnie jak Krzynówek goniący za piłką. Nasza ślepa miłość do Ameryki była znana od lat. Podobało nam się wszystko, co amerykańskie, nawet jeśli było szmelcem. Gdy wysłużony złom, zwany F-16, dotarł do Polski w liczbie kilku... 98

      ZKDP - Nakład kontrolowany