Bolesna kuracja Europy

Bolesna kuracja Europy

W środę 30 czerwca Komisja Europejska ogłosiła plan dotkliwych kar dla tych państw, które permanentnie będą utrzymywały deficyt budżetowy większy niż 3 proc. PKB.
Oporne kraje mogą stracić unijne fundusze strukturalne, dopłaty rolne i  inne subwencje. To ma zobowiązać do reform nawet te rządy, które wolałyby się od nich uchylać. Nowe przepisy mogą się pojawić już jesienią. Ostatnio do listy stolic, które ogłosiły plany ratunkowe, dołączył Londyn – deficyt budżetowy Wielkiej Brytanii sięga już 11 proc. PKB i wynosi 180 mld euro. To największa dziura w finansach publicznych ze wszystkich krajów G20. Na takie oszczędności w wydatkach państwa, jakie zamierza wprowadzić obecny rząd, nie odważył się żaden brytyjski gabinet od zakończenia II wojny światowej. George Osborne, nowy minister finansów, ogłosił plan redukcji wydatków o ponad 100 mld euro w ciągu trzech lat. Najmocniej uderzy to po kieszeni klasę średnią – podstawę elektoratu konserwatystów. Podatek od zysków kapitałowych wzrośnie z 18  do 50 proc.! VAT ma skoczyć z 17,5 proc. do 20 proc. Wydatki na obronę zostaną zmniejszone o jedną czwartą, chociaż do tej pory była to w  budżecie nietykalna pozycja. Już za trzy lata poddani królowej będą musieli też czekać do 66. roku życia, zanim otrzymają emeryturę (dla kobiet ta zmiana zostanie wprowadzona później). A następnym krokiem –  zapowiada Osborne – ma być podniesienie poprzeczki do 70 lat. Zmieni się też system wsparcia socjalnego. Do tej pory specjalny fundusz wypłacał grupie aż 2,5 mln osób niemal 20 mld euro rocznie. Nowy rząd w kilka tygodni zmniejszył tę grupę prawie o połowę.

Liberalni Demokraci, koalicjanci konserwatystów, ostrzegają, że przy tak wielkich cięciach państwu grozi recesja – w oszczędnościach Anglicy chcą przebić nawet Niemców, którzy swoje ograniczenia „wycenili" na 80 mld euro. List do  premiera Davida Camerona napisał też w tej sprawie prezydent Barack Obama. Ale szef brytyjskiego rządu wie, że tylko teraz, kiedy następne wybory są jeszcze daleko, może próbować uzdrawiać finanse.

José Luiz Zapatero, hiszpański premier, przez lata miał przydomek Bambi – jego łagodny sposób mówienia i ciągłe rozdawanie świadczeń socjalnych upodobniły go do sympatycznej postaci z kreskówki. Od kilku tygodni premier ma nowy przydomek: rzeźnik klasy średniej. Firmy nie mają zysków, do budżetu trafia mniej podatków, więc aby ratować równowagę finansów publicznych, Zapatero tnie, gdzie może. Ostatnio odebrał urzędnikom 5 proc. ich pensji i zapowiedział, że przez kolejne lata nie  będzie żadnych podwyżek.

We Francji słowo „oszczędności" jest w  politycznym dyskursie zakazane, bo grozi utratą władzy. Prezydent Nicolas Sarkozy wie jednak, że ogromny deficyt systemu emerytalnego jest nie do utrzymania. Zapowiedział, że wiek, w którym Francuzi będą mogli przejść na emeryturę, wkrótce zostanie podniesiony z 60 do 62  lat.Zniesione zostaną też ulgi w płaceniu na fundusz emerytalny dla  sektora państwowego. We Francji to ten sektor wytwarza 54 proc. dochodu narodowego, najwięcej w całej Unii.

Zdesperowane rządy szukają wszelkich sposobów, aby przerzucić ciężar oszczędności na sektor prywatny, zaczynając od banków. David Cameron już wprowadził podatek od transakcji finansowych, dzięki któremu rząd odzyska od banków 3 mld euro rocznie. Podobne plany mają też Niemcy i Francuzi. W obawie, że instytucje finansowe nie ujawniły wszystkich swoich grzechów, już w lipcu 25  największych banków Europy będzie musiało opublikować dogłębne dane o  swojej kondycji. To tzw. stress testy: symulacja, co by się stało, gdyby wielki kryzys ponownie uderzył w Europę. Jeszcze niedawno ujawnienie tak wrażliwych informacji byłoby niemożliwe. Podobnie jak cięcia budżetowe, które w praktyce oznaczają porzucenie istniejącego od 60 lat systemu państwa socjalnego. Nikomu już nie trzeba przypominać, że wszystko zaczęło się w Grecji, ale to nie Grecja odpowiada przecież za rozbuchane wydatki innych państ. Może nawet jej dramatyczna sytuacja stała się katalizatorem oszczędności w pozostałych krajach. Na razie Grecja jako jedyna dostała pieniądze na uratowanie się od bankructwa. W zamian za  pakiet ratunkowy wart 110 mld euro rząd musi przeprowadzić radykalny program oszczędnościowy, i to w ściśle określonych terminach. Kroplówka unijnych pieniędzy zostanie zakręcona za dwa lata. Do tego czasu Grecy muszą mieć na tyle uporządkowany budżet, aby ktoś znów chciał kupić ich obligacje. Jednym z pierwszych działań będzie zrównanie wieku emerytalnego i podniesienie go do 65. roku życia. W kraju, w którym co  trzeci zatrudniony pracuje na państwowej posadzie, ciosem jest też decyzja o zamrożeniu pensji urzędniczych i likwidacji dodatków. Grecy muszą również płacić więcej za produkty codziennego użytku, bo rząd podnosi VAT. Rząd sprzedaje nawet „rodowe srebra". Pod młotek idą koleje, porty, kasyna, poczta, a nawet wyspy.

Drakońska kuracja oszczędnościowa wywołała falę protestów. Ich rezultat może być taki, że  od Grecji odwrócą się turyści – jej główni „żywiciele". Wiele rezerwacji już anulowano po tym, jak w zeszły wtorek kraj stanął: strajkowała komunikacja, banki, szpitale, zamknięty był Akropol i setki innych atrakcji turystycznych. Z obcokrajowców żyje co piąty Grek. Turystyka dostarcza 20 proc. PKB – to najwięcej ze wszystkich krajów w Unii. Kraj nie ma alternatywnych źródeł dochodów: nie jest w stanie konkurować w UE ceną lub jakością z towarami z innych krajów. – Jeśli turyści uznają, że  do Grecji nie warto przyjeżdżać, nie podźwigniemy się z tego – ostrzega Anna Anifanti, dyrektor Greckiej Izby Turystyki.


Okładka tygodnika WPROST: 28/2010
Więcej możesz przeczytać w 28/2010 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 28/2010 (1431)

  • 4 lip 2010, 20:00 W tegorocznych wyborach musieliśmy rozstrzygnąć coś istotniejszego niż to, kto będzie stacjonował pod żyrandolem. Wybierając naszego prezydenta, w gruncie rzeczy decydowaliśmy o tym, jakiej chcemy w Polsce wojny. 6
  • 4 lip 2010, 20:00 Chyba nikt nie ma wątpliwości, że najtrudniejsze pytania podczas telewizyjnych debat prezydenckich zadawała Joanna Lichocka, dziennikarka TVP. Jedno, dotyczące powodzi oraz zaufania, obywateli do państwa szczególnie zaskoczyło prezesa... 8
  • 4 lip 2010, 20:00 Jarosław Kaczyński w przedwyborczych debatach mówił o tym długo i z przekonaniem: Polsce należy się miejsce w grupie G20. Czy rzeczywiście? I co by nam z tego przyszło? G20 to struktura nieformalna, nie ma kapituły ani sekretariatu.... 9
  • 4 lip 2010, 20:00 Wicepremier i minister gospodarki Waldemar Pawlak rozpocznie bój o fotel marszałka Sejmu, jeśli po  wyborach Bronisław Komorowski opuści ten urząd. – To koalicyjny szantaż: albo Platforma da PSL   stanowisko marszałka Sejmu, albo... 9
  • 4 lip 2010, 20:00 Po 25 latach z CNN odchodzi legendarny dziennikarz Larry King. To rezygnacja z własnej woli. 76-latek miał kontrakt ważny do końca przyszłego roku, ale poczuł, że jego czas się kończy. W ciągu 53 lat zawodowej kariery przeprowadził... 10
  • 4 lip 2010, 20:00 Wyjątkowa jak na czerwiec fala upałów w Waszyngtonie zabrała też wyjątkową ofiarę. Z wycieńczeniai odwodnienia 28 czerwca zmarł 92-letni senator Robert C. Byrd, parlamentarzysta o najdłuższym w historii USA, 58-letnim stażu w... 10
  • 4 lip 2010, 20:00 Centrolewicowy „Le Monde" w końcu sprzedany. To coś więcej niż zwykła transakcja fi nansowa, bo „Le Monde” to prawdziwa legenda europejskiej prasy, obowiązkowy element życia francuskiej inteligencji. Kupujący są... 10
  • 4 lip 2010, 20:00 Czy Grecja sprzeda część swojego terytorium zagranicznym inwestorom, żeby spłacić długi? Brytyjskie media podają, że greckimi wyspami, m.in. Rodos i Mykonos, zainteresowani są chińscy i rosyjscy  biznesmeni. Wśród nich wymienia się... 11
  • 4 lip 2010, 20:00 Ludzki płód nie odczuwa bólu aż do 24. tygodnia ciąży, bo zakończenia nerwowe w jego mózgu nie są  wystarczająco rozwinięte – twierdzą brytyjscy naukowcy z prestiżowej uczelni Royal College of Obstetricians and Gynaecologists.... 11
  • 4 lip 2010, 20:00 Natalia Kukulska namawia, gdzie może, do kupna swojej nowej, nagranej wspólnie z mężem Michałem Dąbrówką płyty „Comix". „Myślę, że warto kupić tę płytę, ponieważ ja na niej nie gram, a Michał nie śpiewa"... 12
  • 4 lip 2010, 20:00 Blok białego granitu złamany na dwie części wbite w ziemię, otoczony skromnymi nagrobkami z czarnego kamienia – tak będzie wyglądał pomnik ofiar katastrofy pod Smoleńskiem, który stanie na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.... 13
  • 4 lip 2010, 20:00 Dwaj papieże, jeden święty i piękna trucicielka. Borgiowie byli jednym z najbardziej wpływowych rodów doby renesansu. To właśnie Borgiom Mario Puzo poświęcił swoją ostatnią powieść – pracował nad nią 20 lat, ale nie... 13
  • 4 lip 2010, 20:00 5 NAJWAŻNIEJSZYCH OSÓB KAMPANII1. Marta Kaczyńska Na początku miała wziąć udział w kampanii stryja, po czym miała w niej nie brać udziału, po czym wzięła w niej udział, nie biorąc w niej udziału. Najczęściej oprócz kandydatów... 14
  • 4 lip 2010, 20:00 Prezydent z premierem żyją w Polsce jak pies z kotem, niezależnie od tego, czy są z tej samej formacji politycznej, czy nie. Chyba że są bliźniakami. 19
  • 4 lip 2010, 20:00 Od dawna dyskutowano w Polsce nad możliwością przełomu antykonserwatywnego. Trudno kolejne zwycięstwo prawicy nazwać takim przełomem, ale już dziś „coś drgnęło” – w trakcie kampanii prezydenckiej scena polityczna powoli zaczęła przesuwać się w lewą stronę. 21
  • 4 lip 2010, 20:00 Bronisław Wildstein boi się przejęcia publicznych mediów przez PO, ale przyznaje, że brał udział w przejęciu mediów przez PiS. Tamto było budowaniem państwa i pluralizmu, to jest zawłaszczaniem. I tak jest ze wszystkim. 24
  • 4 lip 2010, 20:00 Cieszy się wyjątkową sympatią prezesa. Niektórzy mówią, że może go zastąpić. Joanna Kluzik-Rostkowska już zmieniła PiS. 30
  • 4 lip 2010, 20:00 Wkrótce ma się zacząć proces szantażystów Krzysztofa Piesiewicza." Jego zdaniem za szantażem mogli stać ludzie dawnych służb specjalnych. Od publikacji taśm kompromitujących senatora minęło ponad pół roku. Ale trauma trwa. 34
  • 4 lip 2010, 20:00 Latami marzyli o dziecku, a gdy się urodziło, dziękowali Bogu za cud. Nie rozumieją, dlaczego Kościół nazywa ich grzesznikami, zabrania przystępować do komunii, a ich dzieciom odmawia chrztu. Rodzice dzieci urodzonych w wyniku zabiegu in vitro mówią, że są przez księży... 38
  • 4 lip 2010, 20:00 Nasza konspiracja popełniła błąd, szafując życiem tylu tysięcy dziewcząt i chłopców, którzy nie powinni byli brać udziału w wojnie – uważał Jan Karski, jeden z najwybitniejszych Polaków XX wieku. Niebawem 10. rocznica jego śmierci. 43
  • 4 lip 2010, 20:00 600 lat po bitwie pod Grunwaldem powinniśmy chyba zapytać: skąd wyjątkowa rola tego wydarzenia w polskiej mitologii? Dlaczego bardziej pamiętamy Grunwald niż inne historyczne fakty? I czy przez przypadek nie było tak, że Grunwald skutecznie „przypomniano” nam w... 47
  • 4 lip 2010, 20:00 W debacie ważni są również dziennikarze. Ta ostatnia (środowa) debata pokazała, że lepiej dziennikarzy unikać, choć trudno to zrobić w mediach. 49
  • 4 lip 2010, 20:00 W towarzystwie wiemy, kto jest porządny, a kto kombinuje. Podobnie było z kandydatami na prezydenta 50
  • 4 lip 2010, 20:00 Złośliwi powiadają, że prognozowanie jest trudną sztuką, szczególnie jeżeli dotyczy przyszłości. Jest jednak różnica między prognozą pogody a prognozą dla globalnych rynków finansowych. Prognoza pogody na dzień do przodu się... 52
  • 4 lip 2010, 20:00 Analiza The Economist Intelligence Unit 52
  • 4 lip 2010, 20:00 Polscy politycy powinni się uczyć na błędach Grecji i zawczasu podjąć działania, których Grecja unikała. Zamiast tego powtarzają błędy. Finał też może być podobny. 54
  • 4 lip 2010, 20:00 Kenneth Orchard, analityk agencji ratingowej Moody’s, coraz poważniej myśli o przyjeździe do Polski, by zbadać, co tak naprawdę kryją finanse naszego kraju. 54
  • 4 lip 2010, 20:00 Wprawdzie w 2010 r. państwa Europy Środkowej i Wschodniej nie osiągną takich wyników jak inne kraje rynków wschodzących, ale sytuacja przedstawia się coraz lepiej. Ta część Europy zyskuje także dzięki temu, że globalni inwestorzy znów są skłonni ryzykować. 56
  • 4 lip 2010, 20:00 W środę 30 czerwca Komisja Europejska ogłosiła plan dotkliwych kar dla tych państw, które permanentnie będą utrzymywały deficyt budżetowy większy niż 3 proc. PKB. 58
  • 4 lip 2010, 20:00 Prezydent Obama nie dogadał się z przywódcami europejskimi podczas zakończonego tydzień temu szczytu G20. Oni chcą stabilizować walutę, ograniczając wydatki państwa, on – ożywiać gospodarkę dotacjami budżetowymi. I to w sytuacji, gdy dług publiczny USA przekroczy 14 bln... 60
  • 4 lip 2010, 20:00 Podczas gdy zachodnie gospodarki starają się nie poddać kryzysowi, rynki azjatyckie odżywają. Chiny, chociaż nie bez problemów, utrzymują pozycję lidera regionu, a przy nich zyskują też inne gospodarki regionu: Malezja, Singapur, Filipiny i Wietnam. 62
  • 4 lip 2010, 20:00 Katastrofalne pomyłki sędziów na mundialu w RPA sprawiły, że do domu pojechali Anglicy i Meksykanie. A szef FIFA wreszcie się ugiął i zapowiedział dyskusję o wprowadzeniu powtórek wideo. 64
  • 4 lip 2010, 20:00 Wpadli, bo rudowłosa piękność dała się nabrać. FBI zdemaskowało 11 rosyjskich szpiegów. Ale to może być tylko gra. 68
  • 4 lip 2010, 20:00 Kim jest mały Kim? Ma podobno 27 lat. Nikt nawet nie wie," jak teraz wygląda. Jest najmłodszym synem dyktatora Korei Północnej. Prawdopodobnie jesienią przejmie władzę. 70
  • 4 lip 2010, 20:00 Pół wieku wśród małp Włosy Jane Goodall całkowicie posiwiały. Nadal wiąże je w koński ogon – jak przed laty w Tanzanii. To ciągle ta sama niezwykła kobieta, która dokładnie pół wieku temu rozpoczęła badania szympansów. W zeszłym tygodniu w Berlinie premierę miał film o... 72
  • 4 lip 2010, 20:00 Europejscy geje wydają rocznie 590 mld euro. W dodatku są lojalni wobec wybranych marek. W sumie – idealni klienci. Nic dziwnego, że producenci zaczynają o nich walczyć. Także w Polsce. Za tydzień w Warszawie odbędzie się międzynarodowe forum gospodarcze mniejszości... 74
  • 4 lip 2010, 20:00 Najpierw najbardziej spektakularny sukces w polskim internecie. Potem – wizerunek serwisu nieco siermiężnego, niezbyt trendy. Dziś Nasza Klasa szuka nowego pomysłu na siebie, bo użytkownicy powoli odpływają, a amerykański konkurent – Facebook – napiera. 76
  • 4 lip 2010, 20:00 Fachowcy są zgodni: Edyta Bartosiewicz to talent niezwykły. Ale kiedy jej gwiazda świeciła najmocniej, artystka zniknęła. Od czasu do czasu ogłasza powrót. Teraz jej menedżerka zapowiedziała, że nowa płyta ukaże się na rynku jesienią. Czy w końcu doczekamy się największego... 79
  • 4 lip 2010, 20:00 Czy era „Wieczorynki" minęła ostatecznie? A jeśli tak, to czy ktoś ma pomysł, czym ją zastąpić? Na pewno nie w TVP… 82
  • 4 lip 2010, 20:00 Festiwal w Jarocinie ma już 30 lat. 16 lipca rusza jubileuszowa edycja imprezy, w której brały udział całe pokolenia polskich muzyków i widzów. To właśnie oni spowodowali, że muzyka rockowa wciąż kojarzy się nam z buntem oraz zaangażowaniem politycznym. 84
  • 4 lip 2010, 20:00 W 2009 r. kilka tysięcy osób wypoczywających nad wodą wzywało pomocy, wybierając numer ratunkowy sieci Plus 601 100 100. 88
  • 4 lip 2010, 20:00 Wobec wodnego żywiołu najczęściej bezradne są dzieci. Nie wolno ich spuszczać z oczu nawet na sekundę. Taka ostrożność wcale nie jest przesadą. Boleśnie przekonał się o tym Brytyjczyk Andrew Hopper, który spacerował nad brzegiem morza z żoną i dwójką dzieci. Gdy na sekundę... 92
  • 4 lip 2010, 20:00 Rozmowa z Marcinem Burdą, wiceprezesem Sopockiego Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego 94
  • 4 lip 2010, 20:00 Stacja, która zatrudnia panią Lichocką, nie może z jej powodu stracić wiarygodności, bo nie może stracić czegoś, czego nie posiada. 95
  • 4 lip 2010, 20:00 Kurki są ulubionym grzybem Niemców. Pfifferling jest ich świętym grzybem, oznaką tęsknoty za Wschodem, który utracili, i smakiem, którego nie da się zapomnieć. 96
  • 4 lip 2010, 20:00 Saruman Mądry (wyraźnie podekscytowany, jakby dzwonił ktoś naprawdę ważny): Tak, oczywiście. Tysiąc orków na jutro! A na wakacje, jeśli mogę coś zaproponować, to nie Egipt, tylko Shire. Czysto, tanio. Proszę pytać o pana Baginsa. Oczywiście, że pan się przemęcza! Nawet oczu,... 97
  • 4 lip 2010, 20:00 Mam swoje powody, by popierać prezesa Prawa i Sprawiedliwości w akcji „Kochajmy Gierka”. Bo tyle mu (Gierkowi) zawdzięczam! 97
  • 4 lip 2010, 20:00 Festiwale są jak ludzie. Jedne tyją, inne chudną. Open’er w Gdyni utył w gwiazdy, a Festiwal Dobrego Humoru, który zawsze zaczynał wakacje w Gdańsku, schudł do rozmiarów modelki od Lagerfelda. Z czterech dni zrobił się jeden. 98

ZKDP - Nakład kontrolowany