Nienasycenie pornografią

Nienasycenie pornografią

Dodano:   /  Zmieniono: 
Po raz pierwszy od lat widzowie festiwalu w Gdyni nie mieli poczucia, że uczestniczą w zbiorowym samobójstwie naszego kina
Stał się cud - to najkrótszy komentarz do tegorocznego festiwalu filmowego w Gdyni. Po raz pierwszy od wielu lat widzowie nie mieli poczucia, że uczestniczą w zbiorowym samobójstwie naszego kina. Trzy świetne tytuły: "Pogoda na jutro" całkiem odmienionego Jerzego Stuhra, "Pornografia" Jana Jakuba Kolskiego i "Symetria" Konrada Niewolskiego to produkcje, jakich nie powstydziłby się żaden festiwal filmowy na świecie. Jeśli dołożymy do nich jeszcze kilka przyzwoitych tytułów kina artystycznego i popularnego, mamy wreszcie imprezę, której nie trzeba się wstydzić. To szok, gdy ma się w pamięci ostatnie festiwale, kiedy poza jednym czy dwoma filmami wybijającymi się ponad przeciętność reszta reprezentowała kino klasy B i C. Tym razem knoty były tylko dwa. Ale bez kompromitacji nie obejdzie się żaden festiwal filmowy.

Gombrowicz kontra Witkacy
I tym razem widać było w Gdyni tęsknotę filmowców do dobrej literatury. Tyle że nie zawsze była ona dobra, co najlepiej widać po "Starej baśni" według Józefa Ignacego Kraszewskiego, która nie liczyła się w walce o laury. Za udane można uznać ekranizacje prozy Witolda Gombrowicza ("Pornografia") i Witkacego ("Nienasycenie"). Okazało się, że Gombrowicza można pomysłowo przenieść na ekran, co udało się Kolskiemu. Film warto obejrzeć choćby dla genialnej roli Krzysztofa Majchrzaka. Na popularność "Pornografii", prócz nazwiska pisarza, zapracowało dobre przyjęcie na festiwalu w Wenecji. Amerykańscy dziennikarze i przyszły dystrybutor wystawili Kolskiemu entuzjastyczne recenzje, zaś Majchrzaka porównywali do Roberta De Niro. Filozoficzna, ale i nie stroniąca od dosadnej erotyki powieść Gombrowicza, wydawała się niemożliwa do przełożenia na język kina. Kolski znalazł jednak sposób - powstał film będący kpiną z naszych narodowych obsesji i kompleksów, pokazujący zarazem dramat człowieka nie umiejącego wybrać między naturą a kulturą.
Wiktor Grodecki, ulubiony uczeń Wojciecha Hasa, zaskakująco dobrze poradził sobie z Witkacowskim "Nienasyceniem". Proza mistrza czystej formy - niewdzięczna dla filmowców, bo pozbawiona fabuły - skusiła dotąd jedynie Mariusza Trelińskiego, który wiele lat temu stworzył dekadenckie "Pożegnanie jesieni". "Nienasycenie" skupia w sobie wszystkie obsesje i wątki typowe dla pisarza - od fascynacji dzikim erotyzmem, po głód metafizycznych dreszczy i proroczą wizję zagrożenia świata komunizmem. Film Grodeckiego pewnie spodobałby się pisarzowi, ale dzisiejszej publiczności już niekoniecznie. Bardzo dobry w trzech różnych rolach Cezary Pazura przypomniał widzom, jak wytrawnym potrafi być aktorem, gdy nie gra w "13. posterunku". Filmowi pomaga świetna scenografia i rewelacyjna muzyka Leszka Możdżera.

Zwycięstwo Stuhra
Czy Piotr Szulkin potrafi jeszcze robić filmy - pytali dziennikarze przed obejrzeniem "Ubu króla" (według głośnej sztuki Alfreda Jarry'ego). Pytanie było o tyle uzasadnione, że Szulkin milczał kilkanaście lat. Jego film wyróżniają świetne role Jana Peszka i Katarzyny Figury. Obraz, choć mocno przeszarżowany, jest dowcipny i dosadny. Szulkin wali pięścią między oczy polskiej teraźniejszości i polityce przez małe "p". Za dużo tu jednak kabaretu, a za mało kina.
W samą porę pojawił się za to zabawny film Jerzego Stuhra "Pogoda na jutro". Tę opowieść o wyrodnym ojcu i mężu, który chowa się przed kłopotami za murami klasztoru na całe 17 lat, widownia skwitowała długimi brawami. Zarzut, iż Stuhr porzucił tzw. artystyczne kino, jest nietrafiony. To film dla każdego, a przy tym inteligentny, kpiący z konformizmu rodaków. I nieprzesadnie dydaktyczny.

Dojrzali początkujący
Tegoroczny festiwal z dobrej strony pokazał początkujących twórców. To oni stawiali najważniejsze pytania i prowokowali do burzliwych dyskusji. Konrad Niewolski, absolwent Wyższej Szkoły Biznesu i Zarządzania w Warszawie (debiutował wstrząsającą, choć warsztatowo nieporadną opowieścią o handlarzach narkotyków), tym razem przyjechał z filmem tak dojrzałym, że zadziwił zawodowców. Akcja "Symetrii" dzieje się w więzieniu, gdzie trafia oskarżony niesłusznie o napad i rabunek nieporadny i kompletnie zdruzgotany młody inteligent. I staje oko w oko z recydywistami. By przetrwać, musi się do nich upodobnić, zwłaszcza że młyny sprawiedliwości, jak to u nas, mielą bardzo powoli. Reżyser sam przesiedział pół roku w więzieniu za nielegalne posiadanie broni, więc wie, o czym opowiada. W finale bohater jest już kimś zupełnie innym. Zaś sprowokowany widz zastanawia się, czy granica między dobrem a złem jest naprawdę aż tak płynna.
Film Andrzeja Jakimowskiego "Zmruż oczy", zauważony już na kilku międzynarodowych festiwalach, stawia na przyjaźń, rodzinę oraz naturalną skłonność do czynienia dobra. Największym atutem tego debiutanckiego dzieła jest niepowtarzalny klimat, przywodzący na myśl czeskie kino. Te same zalety posiada "Żurek" Ryszarda Brylskiego - obraz z telewizyjnego cyklu "Święta polskie" (z kolejną świetną kreacją Katarzyny Figury). Brylski pokazuje mieszkańców polskiej prowincji tak przekonująco, że dramat matki i niedorozwiniętej córki urasta do rozmiarów antycznej tragedii. Polska prowincja to zresztą najpełniej opisany rozdział współczesnego polskiego kina. Wielkomiejskie historie, takie jak "Warszawa" Dariusza Gajewskiego, nie mają tej siły przekonywania.

Lekturom stop!
Dlaczego z polskim kinem jest tak dobrze, skoro było tak źle? - zastanawiano się w kuluarach festiwalu. Zdaniem jednych, to efekt zminimalizowania dotacji i zmuszenia twórców do myślowej i ekonomicznej dyscypliny. Inni węszyli spisek: filmowcy spięli się i postanowili pokazać Rywinowi, że bez niego polskie kino nie upadnie. Optymistyczne nastroje mąciła jedynie obawa, że pojawią się pomysły ekranizacji kolejnej z 223 powieści Kraszewskiego, "Ludzi stamtąd" Marii Dąbrowskiej bądź "Ludzi bezdomnych" Stefana Żeromskiego. Pogłoska o zakusach jednego z baronów na ten ostatni tytuł tak bardzo zbulwersowała niektórych dziennikarzy, że planują oni wizytę u ministra kultury, by namówić go do ustawowego zakazu ekranizacji literackich ramot napisanych wcześniej niż 50 lat temu.
Więcej możesz przeczytać w 39/2003 wydaniu tygodnika e-Wprost.

Archiwalne wydania Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 39/2003 (1087)

  • Wprost od czytelników 28 wrz 2003, 1:00 Niemiecki koń trojański Chciałbym wyrazić poparcie dla śmiałej decyzji umieszczenia fotomontażu przedstawiającego Erikę Steinbach i Gerharda Schrödera na okładce 38. numeru "Wprost". Mam nadzieję, że taka kuracja szokowa... 3
  • Na stronie - Samowróg 28 wrz 2003, 1:00 Na świecie aż się roi od samowrogów - ludzi, których największymi wrogami są oni sami. 3
  • Peryskop 28 wrz 2003, 1:00 Europa zdewaluowana Kurczy się liczba posłów, którzy chcą kandydować do Parlamentu Europejskiego. Rada Ministrów w Brukseli nie zatwierdziła postulatu deputowanych, aby każdy zasiadający w PE otrzymywał takie samo... 8
  • Dossier 28 wrz 2003, 1:00 Józef OLEKSY poseł SLD "Nie znamy w Polsce pojęcia członkostwa za wszelką cenę, ale też cena byłaby kwestią najistotniejszą, gdybyśmy wstępowali do jakiegoś egzotycznego sojuszu. Tymczasem wchodząc do Unii Europejskiej,... 9
  • Poczta 28 wrz 2003, 1:00 Straszne bezprawie Zaszczycając doroczne ziomkowskie Święto Stron Ojczystych w sobotę 6 września w Operze Komicznej w Berlinie, prezydent Johannes Rau zaatakował zwycięzców II wojny światowej, zarzucając im "straszne... 11
  • Kadry 28 wrz 2003, 1:00 11
  • M&M 28 wrz 2003, 1:00  TORUŃSKA SZKOŁA KARANIA Dla belfrów i rodziców jest to oczywiste, że za dręczenie karać należy anglistę. Potem, przy "Wiadomościach", oburzą się szczerze, że prawo od przestępców mniej sprzyja ofierze. 12
  • Playback 28 wrz 2003, 1:00 12
  • Eurodyrektoriat 28 wrz 2003, 1:00 Kanclerz Schröder z prezydentem Francji sprowadzili do Berlina brytyjskiego premiera, dając tym samym sygnał innym stolicom, że wielkim i małym przysługiwać mają w Europie różne prawa. 12
  • Z życia koalicji 28 wrz 2003, 1:00 Mazowsze ma nowego barona. Szefem SLD w stolicy został, ku zgryzocie Leszka Millera, Józef Oleksy. Niestety, z marnym wynikiem. Był co prawda jedynym kandydatem, ale z rezultatem 97 proc. "za" nie ma pierwszego miejsca w... 14
  • Z życia opozycji 28 wrz 2003, 1:00 Są już pierwsze efekty prac komisji Platformy Obywatelskiej, która miała zbadać tworzony przez PO, UW i SLD "układ warszawski". Zdaniem Jana Marii Władysława Rokity, istniała "nepotyczna sitwa", ale były... 15
  • Fotoplastykon 28 wrz 2003, 1:00 16
  • Kolonizatorzy Śląska 28 wrz 2003, 1:00 Węglowi magnaci szkodzą górnictwu bardziej niż nierentowne kopalnie 18
  • Bomba Steinbach 28 wrz 2003, 1:00 Gerhard Schröder jest przez Erikę Steinbach traktowany jak koń, który wyniesie na prawno-polityczną płaszczyznę jej skrywane żądania terytorialne i majątkowe 22
  • Niemieckie kłamstwo 28 wrz 2003, 1:00 Zredukowanie ucieczki i wypędzenia do przemocy wobec niewinnych ofiar przerzuca odpowiedzialność z nazistów na aliantów 26
  • Waterloo Rydzyka 28 wrz 2003, 1:00 Na krawędzi bankructwa stanęło medialne imperium ojca Tadeusza Rydzyka. 28
  • Woda na krzemowej pustyni 28 wrz 2003, 1:00 Pełna autonomia nauki jest mitem szkodliwym dla niej samej 30
  • Nauka interesów 28 wrz 2003, 1:00 Grozi nam oddanie zarządzania polską nauką miernocie naukowej i intelektualnej 31
  • Zwyczajni ludzie 28 wrz 2003, 1:00 Jak wygląda Żyd? 32
  • Nałęcz - Sąd skorupkowy 28 wrz 2003, 1:00 Całą klasę polityczną Polacy poddaliby bezlitosnemu ostracyzmowi 34
  • Zawracanie gitary - Nie oddamy Pola 28 wrz 2003, 1:00 Opozycję i mass media kłują w oczy sukcesy Marka Pola 34
  • Giełda i wektory 28 wrz 2003, 1:00 Hossa Świat Pytanie wprost do Kima "Korea Północna rozpoczyna budowę sieci komórkowej. Będzie można z niej korzystać w największych miastach i wzdłuż głównych dróg" - doniosły światowe agencje.... 36
  • Koniec świata Gudzowatych 28 wrz 2003, 1:00 Jeden z najbogatszych Polaków przegrywa sam z sobą 38
  • Ostatnie takie tango 28 wrz 2003, 1:00 Rząd zaprasza nas do Argentyny. Radzę nie jechać! 44
  • Kabel na szyi widza 28 wrz 2003, 1:00 Monopolotelewizje kablowe nas łupią! 46
  • Państwo środka biznesu 28 wrz 2003, 1:00 Ręce zamieniać na mózgi - tylko w ten sposób Europa Środkowa uratuje się przed ucieczką inwestycji do Chin 50
  • Balcerowicz wprost - Niewolnicy Keynesa 28 wrz 2003, 1:00 Nagły wzrost długu publicznego w relacji do PKB powinien być otrzeźwiającym sygnałem. Ile razy można przejechać na czerwonym świetle bez wypadku? 52
  • 2 x 2 = 4 - Siódme przykazanie 28 wrz 2003, 1:00 Europejczycy zdecydowanie wolą Marksa nawet wtedy, gdy są chrześcijanami 54
  • Supersam 28 wrz 2003, 1:00 Volvo coraz młodsze Zaprezentowane we Frankfurcie nowe volvo S-40 to samochód konserwatywny a zarazem rewolucyjny. Konserwatywny, bo trzeba dobrze znać auta tej marki, by na pierwszy rzut oka odróżnić nowe S-40 od modelu S-60.... 56
  • Rodzina Kasi i Tomka 28 wrz 2003, 1:00 Bez dzieci, za to z podwójnymi dochodami - to nowy model rodziny. 58
  • Kapitał Kotana 28 wrz 2003, 1:00 Marek Kotański nie zaliczył testu łosia, ale zaliczył test życia 62
  • Napompowani ryzykiem 28 wrz 2003, 1:00 17 osób zginęło, a ponad 100 zostało rannych w tym roku w nielegalnych wyścigach samochodowych. 64
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta - Głód lodożerców 28 wrz 2003, 1:00 Drogi Robercie! Lato już się powoli kończy, robi się zimno, w telewizji zapowiedziano na dzisiejszą noc pierwsze w tym roku przymrozki, a także lody (te do lizania). 66
  • Druga płeć - Szkło powiększające 28 wrz 2003, 1:00 Każdego dnia każda z nas boi się czegoś - męża, szefa i egzaminu z francuskiego 67
  • Bombowa dyskoteka Kaddafiego 28 wrz 2003, 1:00 Ameryka rozpoczęła otwartą wojnę ze światowym terroryzmem już w latach 80. 68
  • Know-how 28 wrz 2003, 1:00 Matematyczki z urodzenia Kobiety są szybsze od mężczyzn w błyskawicznym liczeniu. Sugeruje to przeprowadzone w Bristolu doświadczenie, w którym wzięło udział 18 tys. osób. Testy wykazały, że ludzki mózg... 71
  • Męczennik lekarzy 28 wrz 2003, 1:00 Kto lub co odpowiada za gwałtowne pogorszenie się stanu zdrowia Jana Pawła II? 72
  • Wybór cierpienia 28 wrz 2003, 1:00 Rozmowa z prof. Giannim Pezzolim, dyrektorem Ośrodka Choroby Parkinsona i Patologii Ruchu w Mediolanie 73
  • Pomocnicy Charona 28 wrz 2003, 1:00 Połowa brytyjskich lekarzy przyznaje, że kilkakrotnie podała beznadziejnie chorym zabójczą dawkę leku przeciwbólowego 76
  • Statek bogów wojny 28 wrz 2003, 1:00 Chińczycy wyruszają na Księżyc na podbój Ziemi 78
  • Bez granic 28 wrz 2003, 1:00 Isabel atakuje Z wysokimi na 11 metrów falami, wiatrem o prędkości dochodzącej do 160 km/h i ulewnym deszczem huragan Isabel zaatakował wschodnie wybrzeże Stanów Zjednoczonych. I choć na lądzie jego niszczycielska moc... 80
  • Nowe szaty Abu Amara 28 wrz 2003, 1:00 Należało zabić Arafata - przyznał niedawno Ariel Szaron 82
  • Na ostrzu noża 28 wrz 2003, 1:00 Dziewięcioma dzielnicami Bagdadu administruje doktor ekonomii z Polski 88
  • Front nienawiści 28 wrz 2003, 1:00 Na nowej granicy Europy. Wprost i The Times 92
  • Zmiana pierwszego toreadora 28 wrz 2003, 1:00 Rajoy, podobnie jak wcześniej Aznar, chwyci byka za rogi 94
  • Menu 28 wrz 2003, 1:00 Kraj Penderecki po chińsku Na awanturze o festiwal Pendereckiego w Krakowie zyskała Warszawa. Do stolicy zjechała bowiem orkiestra China Philharmonic, która pierwotnie miała wystąpić pod Wawelem. To pierwsze europejskie tournée... 96
  • Nienasycenie pornografią 28 wrz 2003, 1:00 Po raz pierwszy od lat widzowie festiwalu w Gdyni nie mieli poczucia, że uczestniczą w zbiorowym samobójstwie naszego kina 98
  • Pruski targ 28 wrz 2003, 1:00 Za obietnicę poparcia Polski w kwestii traktatu nicejskiego nasz rząd chce oddać Niemcom Berlinkę 102
  • Farciarz z Witebska 28 wrz 2003, 1:00 Po raz pierwszy prace Marca Chagalla z rodzinnego miasta pokazano za granicą 104
  • Perły do lamusa? - Pirateria 28 wrz 2003, 1:00 "Piraci z Karaibów" to widowiskowe połączenie filmu przygodowego i horroru 106
  • Pietrzak - Pomnikowe projekty 28 wrz 2003, 1:00 Stawianie pomników to stary obyczaj 108
  • Nowowizja - Człowiek paczka 28 wrz 2003, 1:00 Ostatnio obiegła media wiadomość o pewnym Amerykaninie, który sam siebie nadał na bagaż w formie paczki i wysłał pocztą lotniczą. Ten nowatorski czyn spotkał się z potępieniem znanych z okrucieństwa władz amerykańskich,... 108
  • Organ Ludu 28 wrz 2003, 1:00 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 39 (52) Rok wyd. 2 WARSZAWA, poniedziałek 22 września 2003 r. Cena + VAT + ZUS + winieta Między nami stabilizatorami ,,Argentyna" nam nie straszna Media straszą nas tzw. scenariuszem... 109
  • Skibą w mur - Prawo liścia jesiennego 28 wrz 2003, 1:00 Policzkowanie to zdrowy i potrzebny odruch w czasach politycznej poprawności i ogólnego mazgajstwa 110