Koniec świętych profesorów

Koniec świętych profesorów

Dodano:   /  Zmieniono: 
Polski profesor przypomina bohaterów kina moralnego niepokoju: wykłada tak, jakby cierpiał za miliony W połowie lat 90. do kilku warszawskich uczelni państwowych zaproszono amerykańskich wykładowców. Już po kilku tygodniach chciano się ich pozbyć. Po prostu po zajęciach poddawali się oni ocenie studentów. Ich polscy koledzy nie mogli dopuść do tego, by i ich zaczęto oceniać. Bo w gruzy ległyby dotychczasowa hierarchia i dożywotni status profesorski. Tymczasem w USA, Kanadzie czy Japonii ocenianie profesora jest takim samym standardem, jak ocenianie studenta. Z wykładowcami mającymi złe oceny rozwiązuje się umowy. I wcale nie działa tu mechanizm pozytywnego oceniania mało wymagających profesorów. Kiedy w warszawskiej Szkole Głównej Handlowej porównano oceny profesorów najbardziej wymagających i najwyżej przez studentów ocenianych, okazało się, że w obu tych kategoriach przewodzi prof. Janusz Beksiak.
Rynek edukacyjnego producenta
Jeśli profesor jest na bieżąco oceniany, stara się wykonywać edukacyjną usługę na najwyższym poziomie. Profesor, który nie jest oceniany bądź ta ocena nie ma wpływu na jego karierę, szybko się degeneruje. Nie jest przypadkiem, że ocenę profesorów przez studentów stosują najlepsze niepubliczne uczelnie z czołówki rankingu "Wprost", m.in. nowosądecka Wyższa Szkoła Biznesu, warszawskie Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej i Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego. Studenckie ankiety są też obowiązkowe na studiach MBA. Tylko nieliczne uczelnie publiczne godzą się na ocenianie profesorów, m.in. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski czy Politechnika Łódzka, ale te oceny nie są wiążące. I do tego tajne. Na kilku wydziałach Uniwersytetu Warszawskiego, m.in. na matematyce, archeologii i prawie, studenci oceniają sposób prowadzenia zajęć. W innych uczelniach wciąż mamy do czynienia z rynkiem edukacyjnego producenta. Dlatego polski profesor przypomina bohaterów kina moralnego niepokoju: wykłada tak, jakby cierpiał za miliony, zamiast uczyć.
W USA to student jest najważniejszy, bo jest klientem kupującym wiedzę. Na uczelniach amerykańskich, kanadyjskich i angielskich studenci wydają opinie o wykładowcach, wypełniając specjalne kwestionariusze. Są one potem analizowane przez władze uczelni, przez tzw. komisje podwyżek, które ustalają wysokość pensji pracowników. - Wielokrotnie widziałem wybitnych naukowców, nawet laureatów Nagrody Nobla, którzy przerywali w pół zdania rozmowę ze swoimi kolegami i biegli na konsultacje do studentów, bo to im przede wszystkim służą - opowiada prof. Łukasz A. Turski z Centrum Fizyki Teoretycznej PAN i Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.

Profesorski show
Profesorowie kreatywni, pracowici i uczciwi nie boją się oceny. Kimś takim jest na przykład ksiądz prof. Michał Heller, fizyk i filozof, wykładowca z Papieskiej Akademii Teologicznej. Nie dość, że zbiera tłumy na swoich wykładach z filozofii przyrody, to jeszcze mobilizuje do pracy kolejne roczniki studentów. Ci z wdzięczności założyli stronę internetową z dokonaniami swojego profesora. Ale trudno się dziwić tym dobrym ocenom, bo Heller ma za sobą wykłady zagraniczne, m.in. w USA, i jest przyzwyczajony do tego, że wykład powinien być pasjonującym spektaklem.
Pracowników naukowych Wyższej Szkoły Biznesu - National-Louis University w Nowym Sączu amerykańskich standardów nauczyli wykładowcy z USA, którzy mieli tu ponad 30 cykli wykładów. To oni byli najlepiej oceniani przez studentów, bo potrafili robić show i porywać studentów. Przynosili na zajęcia rekwizyty, opowiadali anegdoty. Dziś wielu polskich wykładowców nie odstaje od Amerykanów, na przykład ubiegłoroczny zwycięzca nowosądeckiej uczelni w ocenie studentów politolog dr Rafał Matyja. Jego wykłady zawsze zahaczają o bieżące wydarzenia i wywołują burzliwe debaty.
Prof. Łukasz A. Turski, który często wykłada w USA, na zajęciach sypie anegdotami i dykteryjkami z życia uczonych. - Student powinien czuć, że wykładowca żyje problemami, o których opowiada. Żeby być dobrym wykładowcą, trzeba mieć także talent aktorski - twierdzi prof. Turski. Tego talentu nie można odmówić prof. Grzegorzowi Kołodce z Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego. Na wykładach często stawia on dwóch słuchaczy naprzeciwko siebie i każe im się spierać. Z kolei prof. Jan Sandorski, prawnik z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, na zajęciach seminaryjnych inscenizuje na przykład posiedzenia Rady Bezpieczeństwa ONZ, trybunału haskiego czy międzynarodowe konferencje. Interesująco można wykładać nawet najnudniejsze przedmioty. Za mistrzynię w tej dziedzinie uchodzi trzydziestoletnia dr Izabela Krejtz ze Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie. Na wykładach z metodologii i statystyki ma na sali prawie dwustu studentów. To na jej uczelni dla wykładowców wprowadzono specjalne programy przygotowujące do prowadzenia atrakcyjnych zajęć. Przypomina się fizyka Kipa Thorna, profesora California Institute of Technology, który słynął z tego, że fizykę jądrową swoim studentom tłumaczył - z pacyfą na T-shircie - na trawniku przed uniwersytetem, a skomplikowane wzory zapisywał na serwetkach w knajpce. Richard Feynman, genialny fizyk, laureat Nagrody Nobla, chcąc wzbudzić zainteresowanie słuchaczy, grał na wykładach na bębnach.

Konkurencja bez granic
Ciągle wielu wykładowców uważa za niedopuszczalne poddawanie się ocenie studentów. Prof. Andrzej Eliasz, rektor Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie, na początku istnienia uczelni podziękował za pracę jednemu z najbardziej znanych polskich psychologów. - Nie dość, że otrzymywał od studentów fatalne oceny, to jeszcze uważał to za powód do chwały. W ogóle był zdziwiony, że ze studenckich ankiet wyciągamy jakiekolwiek wnioski. Nie docierało do niego, że zajęcia akademickie to rodzaj kontraktu między prowadzącym a studentem - opowiada prof. Eliasz.
Wpisana do nowego projektu ustawy o szkolnictwie wyższym propozycja, by studenci oceniali swoich wykładowców w anonimowych ankietach, a wyniki byłyby upubliczniane, wzbudziła protesty wielu naukowców. Tymczasem niepoddawanie się ocenie to unikanie konkurencji. Prof. Zdzisław Krasnodębski, socjolog i filozof, który wykłada na uniwersytetach amerykańskich i niemieckich, zauważa, że anglosaski system edukacji z natury oparty jest na rywalizacji. Już dzieci konkurują z sobą o najlepsze noty od przedszkola, a szkoły zabiegają o uczniów, studentów i dobrych wykładowców na każdym etapie kształcenia. To dzięki rywalizacji i ostrej konkurencji wśród dwudziestu najlepszych uczelni na świecie w dowolnej dziedzinie jest przeciętnie 18 amerykańskich, jedna brytyjska, jedna azjatycka i nie ma żadnej europejskiej.
Ocena profesorów przez studentów pomoże wyeliminować z uczelni hochsztaplerów. Prof. Janusz Tazbir, przewodniczący Centralnej Komisji do spraw Stopni i Tytułów, twierdzi, że prawie połowa doktoratów nie spełnia wymagań pracy naukowej. I takie osoby bez trudu znajdują pracę na uczelniach. Poza tym, najzwyczajniej opłaca się być dobrze ocenianym przez studentów. Rektorzy prywatnych otwarcie mówią, że pensje zależą u nich przede wszystkim od ocen studentów. I jest prawidłowością, że najlepsze oceny zwykle zbierają wykładowcy, którzy mają największe osiągnięcia naukowe.

Przetarg na profesora
Konkurencja między wykładowcami to wciąż w Polsce margines, a to dlatego, że w naszym kraju popyt zdecydowanie przewyższa podaż. W ostatnich piętnastu latach liczba studentów zwiększyła się prawie pięciokrotnie, a liczba wykładowców tylko o 30 proc. W tym czasie do niespełna stu istniejących uczelni dołączyło prawie trzysta nowych. Wszystkie muszą mieć odpowiednią liczbę profesorów, doktorów habilitowanych i adiunktów, co oznacza, że pracę mają praktycznie wszyscy. Ale na szczęście to już się kończy. Po pierwsze dlatego, że na uczelnie wkracza niż demograficzny i o studenta trzeba będzie się bić jakością kadry. Po drugie, powstaje wąska grupa elitarnych uczelni, które będą odgrywać coraz większą rolę w systemie wyższej edukacji, a na pewno nie zatrudnią one byle jakich wykładowców. Na razie w naszym kraju konkursy na stanowiska profesorskie na uczelniach, jeśli w ogóle się odbywają, podobnie jak wiele przetargów są zwyczajnie ustawiane pod konkretnego kandydata. Tymczasem w USA o prestiżowe stanowisko ubiega się 300-500 kandydatów z kraju i zagranicy. Naukowcy są po prostu zmuszeni przez system do ostrej rywalizacji. Z kolei uczelnie rywalizują o najlepszych wykładowców. Bo gwiazdy medialne i naukowe to większy prestiż, czyli więcej studentów, a zatem więcej pieniędzy. To dlatego amerykańskie uczelnie są najlepsze na świecie. Polskie uczelnie nie będą lepsze, jeśli będą się bronić przed konkurencją. Na szczęście coraz trudniej się przed nią bronić.
Więcej możesz przeczytać w 18/2005 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App StoreGoogle Play.

 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 18/2005 (1170)

  • Na stronie - Marionetki marionetek 8 maj 2005 W świecie Kwaśniewskiego społeczeństwo funkcjonuje nie wedle norm i wartości, ale wedle uzgodnień Dlaczego Janowi Rokicie odjęło mowę? Nie trwale, ale podczas rozmowy w telewizyjnym studiu z gen. Wojciechem Jaruzelskim. Słuchając Jaruzelskiego, a także ostatniego premiera PRL... 3
  • Skaner 8 maj 2005 Nowe fakty i fotografia w sprawie spotkania prezydenta Kwaśniewskiego z paliwowym baronem Lepiarzem "Wprost zarzucił mi ["Aleksander K.", nr 10/2005], że trzy lata temu w Wiśle spotkałem się z jakimś podejrzanym baronem... 6
  • Dossier 8 maj 2005 To koszmar być posłem opozycji, ja bym tego nie potrafił, chyba bym się pociął Podczas spotkania w Społecznej Wyższej Szkole Przedsiębiorczości i Zarządzania w Łodzi MAREK BELKA premier RP Kiedy widzę, jak o konkurencyjności... 7
  • Kadry 8 maj 2005 8
  • Playback 8 maj 2005 Zdjęcia: Z. Furman 9
  • M&M 8 maj 2005 DRUGA STRONA SPRAWY OJCA HEJMY 9
  • Poczta 8 maj 2005 WYDZIELINA Z ARTYSTY Autor artykułu "Wydzielina z artysty" (nr 2) słusznie napisał, iż zapełnianie muzeów i galerii sztuki produktami artystycznie bezwartościowymi i wymuszanie finansowania ich ze środków publicznych... 9
  • Nałęcz 8 maj 2005 Jeszcze chwila i Toeplitz zaproponuje, aby nękanemu przez gawiedź Rywinowi ufundować pomnik Z Krzysztofem Teodorem Toeplitzem polemizuję bardzo niechętnie. Pamiętam, poczynając od lat 60., jego świetne audycje i teksty, z których wiele osób mojego pokolenia czerpało wiedzę o... 10
  • Okiem barbarzyńcy 8 maj 2005 Słuchając wypowiedzi w sprawie o. Hejmy, można odnieść wrażenie, że prawda jest brzydka i lepiej ją zakopać To co się zaczęło dziać po ujawnieniu agenta w łonie Kościoła, zmusza mnie do zajęcia się lustracją. I to mimo że jest ona ostatnią rzeczą, o której mam ochotę pisać.... 11
  • Z życia koalicji 8 maj 2005 SPINNING CUP SANDOMIERZ 2005 to wędkarskie zawody nie byle jakie. Ich stawką jest bowiem "puchar profesora Jerzego Jaskierni". Ciekawe, czy wyniki rywalizacji zadadzą kłam popularnemu powiedzonku, że w Polsce tylko ryba nie bierze.... 12
  • Z życia opozycji 8 maj 2005 W RAMACH ZAWIĄZYWANIA KOALICJI Platforma Obywatelska postanowiła głosować przeciw absolutorium dla prezydenta Warszawy Lecha Kaczyńskiego. Ot tak, by mu zrobić kuku. W rewanżu PiS postanowiło wysłać na siedzibę PO dywizję... 13
  • Fotoplastykon 8 maj 2005 14
  • Osaczony 8 maj 2005 Jak bezpieka inwigilowała Karola Wojtyłę Sprawa agenta noszącego pseudonimy Dominik i Hejnał tylko podgrzała dyskusję o inwigilowaniu Kościoła przez tajne służby komunistycznego państwa. Trudno się dziwić, że najwięcej emocji... 16
  • Wydział Papież 8 maj 2005 Ojciec Hejmo to Dominik i Hejnał. Czy ksiądz Maliński to Delta? 18
  • Bóg, honor, agentura 8 maj 2005 Niektórzy bohaterowie naszej historii - na przykład generał Władysław Sikorski - byli agentami obcych mocarstw 20
  • Spowiedź Rzeźnika 8 maj 2005 Czy Jagna Marczułajtis pomagała bandycie Ryszardowi Niemczykowi? Superbandyta Ryszard Niemczyk nie wpadł w ręce policji przypadkowo. Szef MSWiA, komendant główny policji i szef prokuratury w Moguncji, gdzie Niemczyk został schwytany, przedstawili legendę. Nie było żadnego... 22
  • Prawo i opiekuńczość 8 maj 2005 Rozmowa z Lechem Kaczyńskim, prezydentem Warszawy 24
  • Partia Wszystkiego Najlepszego 8 maj 2005 7 grzechów głównych Partii Demokratycznej Nowa jakość. Partia ponad podziałami. Mądre ugrupowanie mądrych ludzi. Partia umiaru i rozsądku. Ugrupowanie zasad. Partia prawdziwego etosu inteligenckiego. To tylko kilka haseł z peanów na cześć tworzonej właśnie Partii... 26
  • Prawicolew 8 maj 2005 Lewica proponuje Polakom stagnację, sztucznie podsycane lęki i podszytą resentymentem "walkę z nienawiścią" Powszechne jest oczekiwanie, że w najbliższych wyborach zwycięstwo odniesie prawica, a przegra lewica. Ale co właściwie oznaczają te nazwy? Co myślimy, mówiąc, że Józef... 30
  • Polska żyronda 8 maj 2005 Odpowiedzialność za państwo to alibi dla nieodpowiedzialnych elit lewicy Co współczesna polska rzeczywistość ma wspólnego z ucieczką Ludwika XVI z ogarniętego rewolucją Paryża? Otóż ma, i to dużo. Ucieczka zakończyła się niesławnym zatrzymaniem króla w Varennes. Od tego... 34
  • Święte świętowanie 8 maj 2005 Korzystamy z dni wolnych, bo są wolne, a nie dlatego, byśmy chcieli uszanować na przykład 3 Maja Niemal co dzień ktoś proponuje mi, co mógłbym zrobić i zarobić. Tymczasem bywa tak, że chcę być panem swojego czasu. I w maju tacy jak ja mają po temu okazję. Najpierw kilkudniowy... 36
  • Giełda 8 maj 2005 Hossa Świat Rover dogoni strzałę? Być może brytyjska marka Rover nie zniknęła bezpowrotnie. Zakupem upadłego koncernu motoryzacyjnego jest zainteresowana irańska firma Saipa, drugi największy po Iran Khodro producent aut w tym kraju.... 38
  • Umrzeć bez podatku 8 maj 2005 Archaiczne prawo spadkowe hamuje wzrost zamożności Polaków Umrzeć latem czy na jesieni? Pytanie wydaje się absurdalne, lecz termin wyborów parlamentarnych może mieć wpływ na to, czy od spadku odziedziczonego po zmarłych podatnikach ich spadkobiercy zapłacą podatek. -... 40
  • Eurobus na dotacje 8 maj 2005 Airbus strzelił Boeingowi gola, ale meczu jeszcze nie wygrał To nowa karta w historii aeronautyki - ocenił pierwszy udany lot giganta A380 prezydent Francji Jacques Chirac. Powinien dodać, że to również nowa karta w rozwoju - wydawałoby się - liberalnej zachodniej gospodarki.... 46
  • MOLowanie Orlenu 8 maj 2005 Jan Kulczyk wraca do gry Dwa miliony złotych zapłacił Jan Kulczyk agencji public relations Profile, by poprawiła jego wizerunek publiczny po ujawnieniu afery związanej ze spotkaniem z Władimirem Ałganowem w Wiedniu w lipcu 2003 r. - twierdzą nasi informatorzy. Choć agencja... 48
  • AntyMarks 8 maj 2005 Ludwig von Mises - ekonomista ciągle zakazany W czasach stanu wojennego, gdy byłem studentem UW i sposobiłem się do kolejnej krucjaty antykomunistycznej, wpadły mi do ręki książki Friedricha Augusta von Hayeka "The Road to Serfdom" (Droga ku poddaństwu) i Ludwiga von Misesa... 52
  • Załatwione odmownie - Prywatyzacja a` la PRL 8 maj 2005 Interes państwa to dla większości polityków ich własny interes Prywatyzacja w Polsce nie cieszy się dobrą opinią, atakowana z fanatyzmem zarów-no przez "lewicę bezbożną" (postkomunistów), jak i przez "lewicę pobożną" (postsolidarnościowców). A także przez wszystkich innych,... 54
  • Supersam 8 maj 2005 56
  • Stereo i w kolorze 8 maj 2005 Mikrogadżety elektroniczne nie muszą być wyłącznie srebrzyste. Odtwarzacze Network Walkman firmy Sony otrzymały właśnie nową kolorystykę. Modele serii NW-E100, dostępne w sześciu barwach, wyposażone są w pamięć do 1 GB, co... 56
  • Architektura pudru 8 maj 2005 Projektanci opakowań kosmetyków coraz częściej czerpią wzorce z dzieł słynnych architektów. Jako inspiracje przy projektowaniu kształtu nowej puderniczki Tender Blush firmy Est`e Lauder designer Vincent Ditrichstein wymienił m.in.... 56
  • Leon zawodowiec 8 maj 2005 Filmowy najemny zabójca Leon konsekwentnie dbał o utrzymanie tężyzny fizycznej, dzięki czemu mógł celnie strzelać, nawet wisząc głową w dół. Specjaliści z Seata też stanęli na głowie i w trzy miesiące przygotowali nowego... 56
  • Być jak Audrey 8 maj 2005 Mimo powrotu estetyki dzieci kwiatów i znanego z lat 90. minimalizmu stylistyka lat 50. już od trzech sezonów cieszy się niezmienną popularnością wśród kobiet. W najnowszej kolekcji firmy Solar moda ta utrzymana jest w klasycznym tonie,... 56
  • Koniec świętych profesorów 8 maj 2005 Polski profesor przypomina bohaterów kina moralnego niepokoju: wykłada tak, jakby cierpiał za miliony W połowie lat 90. do kilku warszawskich uczelni państwowych zaproszono amerykańskich wykładowców. Już po kilku tygodniach chciano się ich pozbyć. Po prostu po zajęciach... 58
  • Anorican Beauty 8 maj 2005 W globalnej sieci powstała nowa sekta - anorektyczek "Tabele kaloryczne są natchnionym słowem Bożym, więc uczę się ich na pamięć" - napisała w internetowym pamiętniku 22-letnia anorektyczka Emma z Australii. Po jej wyznaniu wiarę w to nowe słowo Boże od razu zadeklarowało... 62
  • Miasto rzeczne 8 maj 2005 Światowe metropolie pięknieją dzięki zbliżaniu się do rzek, Warszawa od swojej rzeki się odwraca. Słowo "rzeka" pojawia się w nazwach wielu projektów urbanistycznych różnych kontynentów. W czeskiej Pradze powstaje obecnie przy nabrzeżu Rohańskim Wełtawy Rzeczne Miasto Praga,... 64
  • Bikont do Makłowicza, Makłowicz do Bikonta 8 maj 2005 Drogi Przyjacielu! Pragnę Cię zawiadomić, iż prowadzone w naszej domowej kuchni badania nad optymalizacją litewskich cepelinów dobiegły końca. Co więcej, ów koniec jest jak najbardziej happy endem. Jak większość potraw... 67
  • Kusząca postać zła 8 maj 2005 Rozmowa z Joachimem Festem, autorem biografii Adolfa Hitlera 68
  • Antybraterstwo broni 8 maj 2005 Jak fałszowano historię udziału Polaków w zdobyciu Berlina Polacy byli jedynymi żołnierzami, którzy z Armią Czerwoną brali udział w szturmie na Berlin. Po wojnie przywódcy Związku Radzieckiego zrobili wszystko, by... 70
  • Strażnicy pamięci 8 maj 2005 Gdyby nie Zagłada, na świecie żyłoby teraz 30 mln Żydów 27 stycznia, dzień wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau (1945), stał się ogólnoeuropejskim Dniem Pamięci o Holocauście. W Izraelu pamięć ofiar i bohaterów Holocaustu jest czczona 27. dnia miesiąca nisan, w rocznicę... 71
  • Know-how 8 maj 2005 Medytacja leczy? Osoby, które regularnie medytują, żyją dłużej - wynika z pierwszych wieloletnich badań naukowych przeprowadzonych na zlecenie amerykańskich Narodowych Instytutów Zdrowia. W eksperymencie wzięło udział ponad... 72
  • Mężczyzna szympansem kobiety 8 maj 2005 Kobiety i mężczyźni, czyli dwie płcie, to dwa gatunki - odmienne kultury i wizje świata Mózgi paryskich kobiet rozmiarami są bardziej zbliżone do mózgów goryli niż mężczyzn, dlatego kobiety nie są zdolne do logicznego myślenia - uważał francuski psycholog Gustav Le Bon,... 74
  • Doktor Hibernacja 8 maj 2005 Ludzie będą zapadać w sen zimowy? Woody Allen w filmie "Śpioch" zostaje poddany drobnemu zabiegowi chirurgicznemu, ale ponieważ operacja się nie udaje, lekarze postanawiają poddać go hibernacji, by mógł doczekać momentu, w którym medycyna będzie mogła go uratować. Dzięki... 80
  • Bez granic 8 maj 2005 Jednoczenie przez podział Chińska telewizja nie lubi relacji na żywo. Tym razem zrobiła wyjątek. Pierwszy raz od 1949 r., czyli od końca chińskiej wojny domowej, spotkali się szefowie opozycyjnej tajwańskiej Partii Nacjonalistycznej... 82
  • Lucuś Kwaśniewski 8 maj 2005 Aleksandra Kwaśniewskiego pcha do Moskwy miraż stanowiska sekretarza generalnego ONZ Największą tragedią geopolityczną XX wieku był rozpad Związku Sowieckiego" - oznajmił Władimir Putin w swoim dorocznym orędziu do narodu. Zapomniał dodać, że największym osiągnięciem myśli... 84
  • Putin show 8 maj 2005 Na obchody 60. rocznicy zakończenia II wojny światowej zjedzie do Moskwy 53 szefów państw, rządów i organizacji międzynarodowych. Wśród zaproszonych gości są też byli premierzy i prezydenci krajów, które wchodziły w skład koalicji antyhitlerowskiej, w tym Wojciech Jaruzelski.... 86
  • Dzień zwycięstwa Stalina 8 maj 2005 Rozmowa z Andriusem Kubiliusem, byłym premierem Litwy 88
  • Rosja nie powinna przepraszać 8 maj 2005 Rozmowa z Asłambekiem Asłachanowem, doradcą prezydenta Władimira Putina 89
  • Car w Jerozolimie 8 maj 2005 Polska postrzegana jest w Izraelu jako najbardziej przyjacielskie państwo w Europie Postawiliście na Amerykę, ale polityka Busha jeszcze bardziej komplikuje sytuację i wzmaga terror - tłumaczył Władimir Putin podczas rozmów z Izraelczykami, zachwalając jednocześnie swój nowy... 90
  • Pralka Gusinskiego 8 maj 2005 Duże pieniądze z rosyjskim akcentem są zawsze podejrzane Wielu przechodniów, którzy tamtego ranka spieszyli do pracy, było przekonanych, że na nadmorskiej promenadzie znowu kręcą film o złodziejach i policjantach. Skandal wybuchł kilka godzin później, gdy okazało się, że... 92
  • Menu 8 maj 2005 WYSTAWA Słaby król, dobry książę W Lotaryngii znają go wszyscy. Nancy zawdzięcza mu jedno z najpiękniejszych rokokowych założeń urbanistycznych w Europie. Zanim Stanisław Leszczyński zdobył sławę filozofa, filantropa i... 96
  • Prawo kiczu 8 maj 2005 Nikt nie potrafi żyć na wyżynach - stąd totalitaryzm kiczu Na malowanej makacie widać ułana i dziewczynę. On w barwnym mundurze stoi nad brzegiem wody obok białogrzywego konia. Po falach sunie łódź, a w niej siedzi ona - ufryzowana, ubrana na różowo. Wyciąga ku niemu kwiaty -... 98
  • Estrogen kontra testosteron 8 maj 2005 Kobiety i mężczyźni są siebie warci: tak samo udają kogoś, kim nie są Ta sztuka już została przetłumaczona na słowacki, węgierski i niemiecki, a wkrótce pojawi się też wersja angielska. "Testosteron" w ubiegły piątek był grany już po raz 244. Znowu przy pełnej sali. A... 102
  • Ueorgan Ludu 8 maj 2005 Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 17 (132) Rok wyd. 4 WARSZAWA, poniedziałek 2 maja 2005 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza ROZPOCZYNAMY KONSULTACJE Zgodnie z obietnicą... 105
  • Skibą w mur 8 maj 2005 Tegoroczne Wiktory przejdą do historii jako Mistrzostwa w Całowaniu się po Tyłkach Nie ma dobrej imprezy bez skandalu. Dzięki skandalowi impreza zostanie zapamiętana i opisana przez kronikarzy. Skandal ma tę właściwość, że - podobnie jak granat - musi wybuchnąć. Głośny wybuch... 106