Porządek w Warszawie

Porządek w Warszawie

Daniel Libeskind zmienia wygląd polskiej stolicy
Warszawa ma fatalną urbanistykę, którą trzeba "obezwładnić" dobrym planowaniem i architekturą - mówi "Wprost" Daniel Libeskind. Ten urodzony w Łodzi światowej sławy architekt chce, by polska stolica doczekała się "spektakularnej architektury, która pozwoli jej odzyskać utraconą tożsamość i da nową jakość jej centrum". Jego wkładem w architektoniczny renesans Warszawy ma być najwyższy po moskiewskim Triumph Palace apartamentowiec Europy. 52--piętrowy wieżowiec Złota 44, z charakterystycznym żaglem wysuniętym z jednego z narożników, zmieni panoramę miasta i oblicze śródmieścia. Gdy w 1955 r. mały Daniel oglądał Pałac Kultury i Nauki, nie przypuszczał, że w przyszłości to budynek jego projektu przyćmi "dar Stalina". Symboliczne jest w tym kontekście zdarzenie z października 1956 r., gdy uczeń trzeciej klasy szkoły muzycznej w Łodzi Daniel Libeskind rozbił kamieniem portret Stalina w tym mieście. Z Polski Libeskind wyjechał w 1957 r., gdy miał 11 lat.

Powrót do centrum
- Mieszkać w centrum to znaczy być nieustannie zadziwianym i mieć nieograniczone źródła rozrywki, także tej płynącej z architektury - uważa Libeskind. Twierdzi, że miasto bez gęstego centrum jest martwe, a pod tym względem w Warszawie zmarnowano 15 lat. Najlepiej obrazuje to rozwój Berlina, który po 1990 r. stał się wielkim placem budowy i dzięki temu dziś jest już spójny urbanistycznie - jak Paryż czy Londyn. - Centrum miasta jest jak wielkie laboratorium, w którym dobry chemik-architekt może wyczarować prawdziwe cuda - mówi "Wprost" Libeskind. Jego apartamentowiec ma skłonić dobrze sytuowanych warszawiaków do powrotu do centrum. Tym bardziej że w jego pobliżu ma powstać podobnej wysokości i gabarytów apartamentowiec Stefana Kuryłowicza, autora m.in. apartamentowców na osiedlach Marina, EkoPark czy biurowca Focus w Warszawie.
Odmienione centrum Warszawy Libeskind wyobraża sobie jako kolaż architektonicznych stylów, ale też jako mieszankę powagi z zabawą. Takiej zasadzie hołduje się obecnie w metropoliach. Na przykład ostatni laureat prestiżowej Nagrody im. Miesa van der Rohe, Holender Rem Koolhaas, na zasadzie kolażu stylów zaprojektował gmach ambasady Holandii w Berlinie. To podświetlony w nocy jak dyskoteka obiekt z krętym dziedzińcem i salami konferencyjnymi wysuniętymi z głównej bryły niczym szuflady. Również w Berlinie na Potsdamer Platz Tim i Jan Edlerowie postawili największą na świecie, wysoką na 11 pięter fasadę medialną - gigantyczny telebim.

Dominacja i agresja
Nowo powstające i planowane budynki w centrum Warszawy łączy dominacja nad otoczeniem i agresywny wygląd. Nie grozi im więc przytłoczenie przez monumentalny gmach Pałacu Kultury i Nauki. Nowe warszawskie budowle wpisują się w "rebeliancki" trend w architekturze światowej, kojarzony z takimi nazwiskami jak Thom Mayne czy Zaha Hadid. Realizacje tych zdobywców nagród Pritzkera (zwanych architektonicznymi Oscarami) wręcz przewracają do góry nogami porządek miast. Tak było w wypadku biurowca Caltrans District w Los Angeles projektu Mayne'a czy Centrum Nauki i Techniki Phaeno w Wolfsburgu autorstwa Zahy Hadid. W gmachu Phaeno, przypominającym przewrócony wielki liniowiec, zwiedzający jest uwodzony przez gęstwinę wijących się korytarzy i powykrzywianych płaszczyzn. Równie "wywrotowy" jest otwarty pod koniec ubiegłego roku Pałac Sztuki Królowej Zofii w Walencji Santiago Calatravy. Sylwetka budynku jest zamknięta dwoma łupinami, nad którymi rozpościera się długi na 230 m łuk w kształcie pióra. Z bocznych stron gmach przypomina origami. Wcześniej w Malmö oddano do użytku inne dzieło Calatravy - "pokręcony" niczym dłuto wiertarki 54-piętrowy apartamentowiec. Z Libeskindem łączy tych architektów to, że wraz z Peterem Eisenmanem byli ojcami chrzestnymi obowiązującego dziś brutalistycznego kierunku w architekturze, zwanego dekonstruktywizmem.
- Od zarania dziejów architektura była po to, by błyszczeć i być podziwianą, nie ma więc powodów, żeby wstydliwie wtapiać ją w otoczenie, skoro to ona definiuje miasto, a nie na odwrót - uważa Daniel Libeskind. Wedle tej zasady przy rondzie ONZ w stolicy powstaje 194-metrowy biurowiec Rondo 1. Zaprojektowali go amerykańscy architekci ze znanej pracowni Skidmore, Owings & Merrill, w której powstał m.in. projekt słynnego drapacza chmur Sears Tower w Chicago. To już trzeci w Warszawie budynek - po Metropolitanie Normana Fostera i apartamentowcu Daniela Libeskinda - zaprojektowany w pracowni należącej do światowej czołówki. Czwartym będzie Muzeum Historii Żydów Polskich autorstwa Rainera Mahlamäkiego i Ilmariego Lahdelmy.

Miasto megaparkingów
Dzięki Złotej 44, która jest inwestycją Orco Property Group, polskie miasta, a zwłaszcza stolicę, ominie plaga ekspansji mieszkańców na przedmieścia. Śródmieścia wielu amerykańskich miast wyludniły się do końca lat 70., co doprowadziło je do skrajnej degradacji - w opuszczonych przez mieszkańców, handel i usługi centrach została biedota i ludzie starzy, wprowadzili się tam imigranci oraz tzw. margines społeczny. - Dziś koszt rewitalizacji tych terenów i sprowadzenia pożądanych mieszkańców jest kilkakrotnie wyższy, niż gdyby dbano o te centra na bieżąco - mówi Daniel Libeskind.
Aby jednak Warszawa zaczęła wyglądać jak prawdziwe miasto, musi być miastem dla ludzi, a nie - jak jest obecnie - miastem dla samochodów. Tu architekci i planiści są zgodni. Parkingów jest w Warszawie więcej niż skwerów i parków, a każdy plac jest megaparkingiem. - Absurdalne są przejścia podziemne w centrum. Ludzie muszą ustępować samochodom i autobusom, schodząc w sensie dosłownym do podziemia. Samo serce miasta jest zorganizowane jak obrzeża, przez które przebiegają obwodnice - przyznaje Michał Borowski, naczelny architekt miasta, który zapowiedział walkę z dyktaturą samochodów.
Daniela Libeskinda irytuje wszechobecny w Warszawie bałagan urbanistyczny, a zwłaszcza brak możliwości spacerowania po mieście.
- Mieszkać w śródmieściu to znaczy chodzić na piechotę i ewentualnie jeździć tramwajem, tymczasem w Warszawie wszyscy jeżdżą samochodami. Plac Defilad powinien być dostosowany dla pieszych i chodzenie po nim ma być przyjemnością - powinno być dużo zieleni, małych sklepików, kawiarni, knajp, ale też budynków mieszkalnych, by centrum nie zamierało po 17.00. Teraz tego wszystkiego bardzo brakuje - tłumaczy Libeskind.
Wszystko to, co się obecnie dzieje w warszawskiej urbanistyce, jest zerwaniem z podchwyconą przez światowych architektów w latach 50. ideą komunistycznego planowania miast, w myśl której nowoczesne metropolie miały być monumentalne, przestrzenne, jednorodne i nieprzyjazne jednostce. Pod tym względem Warszawa do dziś przypomina stolicę Brazylii, gdzie nawet nie przewidziano chodników dla pieszych.
Daniel Libeskind uważa, że aż 20 lat będzie trwała rewitalizacja centrum Warszawy. Istniejące budynki będą przebudowywane i odnawiane albo opuszczane i niszczone.

Sztukmistrz z Łodzi
Daniel Libeskind urodził się 12 maja 1946 r. w Łodzi. Studiował m.in. w Cooper Union for the Advancement of Science and Art w Nowym Jorku (ukończył je w 1970 r.). Potem zapisał się na historię i teorię architektury w Essex University w Wielkiej Brytanii. Studiował również filozofię, niektóre dziedziny matematyki i literatury. Obecnie jest jednym z najbardziej znanych architektów na świecie. Rozgłos przyniosły mu projekt Muzeum Żydowskiego w Berlinie i koncepcja zagospodarowania terenu po World Trade Centre w Nowym Jorku. Inne jego znane prace to Muzeum Żydów Duńskich w Kopenhadze, Miejskie Muzeum w Osnabrücku i London Metropolitan University Graduate Centre. Obecnie pracuje m.in. nad centrum handlowym w Las Vegas, koncepcją zabudowy zatoki w Singapurze i planem zagospodarowania terenu po zniszczonym przez tsunami mieście Unawatuna na Sri Lance. W 2004 r. została opublikowana biografia Libeskinda "Breaking Ground", wydana w ponad 90 krajach.
Okładka tygodnika WPROST: 15/2006
Więcej możesz przeczytać w 15/2006 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 15/2006 (1218)

  • Na stronie - Recepta na receptę 16 kwi 2006 Medycyna może dobić europejskie państwo socjalne 3
  • Skaner 16 kwi 2006 SKANER POLSKA KOALICJA Kto dzwonił do PiS? Jeden telefon miał sprawić, że nie dojdzie do koalicji Prawa i Sprawiedliwości z Platformą Obywatelską. Jarosław Kaczyński poinformował Radę Polityczną PiS, że kilka minut przed rozpoczęciem... 8
  • Sawka czatuje 16 kwi 2006 8
  • Dossier 16 kwi 2006 JAN ROKITA wiceprzewodniczący PO "Wszystkim naszym wrogom, konkurentom, przeciwnikom wybaczamy, a za swoje winy i przewinienia prosimy o przebaczenie" Radio Zet ABP TADEUSZ GOCŁOWSKI metropolita gdański "Dajmy spokój... 9
  • Poczta 16 kwi 2006 Lustrowanie lustracji W artykule Andrzeja Grajewskiego "Lustrowanie lustracji" (nr 14) wywody autora, oceniające nowe propozycje rozwiązań lustracyjnych w Polsce, zostały opatrzone dużym moim zdjęciem oraz adwokata i B.... 14
  • Playback 16 kwi 2006 ©J. MARCZEWSKI Prezydent Lech Kaczyński i Andrzej Lepper, przewodniczący Samoobrony 14
  • Ryba po polsku - Radość Judaszów 16 kwi 2006 Spodziewane są cuda za wstawiennictwem świętego Judasza - kalekom będą odrastały sumienia 15
  • Okiem barbarzyńcy - Widacki autorytet 16 kwi 2006 Jeśli nawet pech zaprowadzi Widackiego za kratki, to i tam będzie sygnował listy przeciw psuciu demokracji 16
  • Z życia koalicji 16 kwi 2006 PRZEZ PÓŁ DNIA PIS I PO były dla siebie miłe. Uff, jak to dobrze, że mamy to wariactwo za sobą! DOSTALIŚMY LIST. NIE BYLE JAKI. Czerpany papier, duży format, na okładce złotymi literami: Maria Kaczyńska. Pani prezydentowa donosi... 18
  • Z życia opozycji 16 kwi 2006 TO STRASZNE. Doszły nas słuchy, że szef Sojuszu Lewicy Demokratycznej Wojciech Olejniczak i sekretarz generalny tej zacnej organizacji Grzegorz Napieralski nie wiedzą, któż to taki towarzysz Adam Schaff. O nieszczęsny ruchu... 19
  • Nałęcz - W okopach historii 16 kwi 2006 Nie ma sensu dzielenie Polaków na lepszych - z Armii Krajowej - i gorszych - z PRL 20
  • Fotoplastykon 16 kwi 2006 Henryk Sawka www.przyssawka.pl 21
  • Ministerstwo Sporów Zagranicznych 16 kwi 2006 Strategia polskiej polityki zagranicznej polega na braku strategii 22
  • Rydzyk przed próbą Gamaliela 16 kwi 2006 Od 100 lat nie było w Polsce tak dużego zagrożenia rozłamem w Kościele katolickim 26
  • Tajne konta polityków 16 kwi 2006 Rozmowa z Januszem Kaczmarkiem, prokuratorem krajowym, zastępcą prokuratora generalnego 28
  • Mniej więcej państwo 16 kwi 2006 Świat nie zna patriotów większych niż Polacy, a jednocześnie trudno o naród nastawiony bardziej antypaństwowo 32
  • Okęcie odlatuje do Berlina 16 kwi 2006 Jeśli natychmiast nie powstanie w Polsce centralny port lotniczy, wylądujemy na cywilizacyjnym marginesie Europy 36
  • Giełda 16 kwi 2006 Hossa Świat Fuzją w Cisco Prawie 35 mld USD będzie warta firma, która powstanie w wyniku fuzji amerykańskiego Lucenta i francuskiego Alcatela. Wartość rynkowa Alcatela, największego na świecie producenta sprzętu do szerokopasmowego... 40
  • Półplan Gilowskiej 16 kwi 2006 W 2009 r. obudzimy się z ręką w... roku 1999 42
  • Laser zamiast topora 16 kwi 2006 Rozmowa z Zytą Gilowską, wicepremierem i ministrem finansów 46
  • Pan Kowalski & Mister Kowalski 16 kwi 2006 Niech Polacy wypowiedzą się w referendum, czy chcą być biedni, czy bogaci 48
  • Generał Kryzys 16 kwi 2006 Stulecie amerykańskiej dominacji w branży samochodowej w 2006 r. dobiegło końca 52
  • Kasa na start 16 kwi 2006 Kurs ekonomii NBP i "Wprost", czyli jak zdobyć pieniądze na założenie własnej firmy 56
  • 2 x 2 = 4 - Tupet i niedostatek 16 kwi 2006 Płacimy coraz wyższą cenę za luki edukacyjne i skrzywienia światopoglądowe polityków 58
  • Supersam 16 kwi 2006 62
  • Powrót spinki 16 kwi 2006 Wiosenno-letnia kolekcja święcącego ostatnio triumfy w Polsce brytyjskiego domu mody Burberry zaskakuje niezwykle stonowaną kolorystyką rozbielonych beżów, błękitów i zieleni. Projektanci mody męskiej tej firmy proponują połączenia... 62
  • Pocztówka z Vegas 16 kwi 2006 Prestiżową nagrodę Best of CES 2005 w kategorii Audio to Go, przyznawaną na targach elektroniki użytkowej w Las Vegas, zdobył odtwarzacz Zen MicroPhoto marki Creative Labs. Urządzenie wyposażone w kolorowy wyświetlacz to odtwarzacz mp3 i... 62
  • Odmierzanie fazy 16 kwi 2006 Fazy Księżyca stały się inspiracją do zaprojektowania zegarka marki Maurice Lacroix - Phase de Lune Tonneau - o numerowanej serii i indywidualnych certyfikatach. W tym mechanicznym czasomierzu z automatycznym naciągiem zsynchronizowano... 62
  • Moc lilii i lotosu 16 kwi 2006 Ekstrakt z białej lilii wodnej zabija bakterie powodujące przebarwienia i inne niedoskonałości skóry. Wiedzę tę wykorzystała firma Decléor, tworząc serię kosmetyków Aroma Pureté. Preparaty mają także działanie nawilżające... 62
  • Porządek w Warszawie 16 kwi 2006 Daniel Libeskind zmienia wygląd polskiej stolicy 64
  • Republika Federalna Nasyconych 16 kwi 2006 Dawna radykalna lewica tworzy dzisiejszy establishment Niemiec 68
  • Cygaro Wałęsy 16 kwi 2006 W sennikach cygara oznaczają dobrobyt, a ich palenie - wyborne i liczne towarzystwo 74
  • Ziemia pierwotna 16 kwi 2006 Antarktyda tylko pozornie jest krainą wielkiej pustki 76
  • Prywatne śledztwo katyńskie 16 kwi 2006 Oficer KGB Oleg Zakirow kontra KGB 78
  • Know-how 16 kwi 2006 Radość wirtualna Stajemy się zdrowsi, gdy oczekujemy, że coś nas rozśmieszy - odkryli naukowcy z amerykańskiego Loma Linda University. U osób spodziewających się, że obejrzą ulubioną komedię, znacznie wzrastał poziom... 82
  • Koniec zawałów 16 kwi 2006 Statyny mogą co roku uratować życie kilkudziesięciu tysięcy Polaków 84
  • Skalpelem w doktora 16 kwi 2006 Lekarze i pielęgniarki mają bardziej niebezpieczną pracę niż policjanci 92
  • Noe z wieży Babel 16 kwi 2006 Znajomość mitów i legend może uratować życie 94
  • Bez granic 16 kwi 2006 Wiosenna fala Powódź w tym roku ominęła Polskę, ale nie naszych zachodnich i południowych sąsiadów. Wielka woda rozlała się na Niemcy, Austrię, Czechy i Węgry. W Budapeszcie mówi się o powodzi stulecia - Dunaj... 98
  • Poczekalnia Pana Boga 16 kwi 2006 Porządki w Ziemi Świętej do dziś reguluje dekret sułtana z 1852 roku 100
  • Boski Silvio 16 kwi 2006 Berlusconi zmienił Włochy jak nikt od czasów Mussoliniego 106
  • Mały człowiek do wielkich interesów 16 kwi 2006 Gerhard Schröder szkodzi Unii Europejskiej 108
  • Demokracja w mundurze 16 kwi 2006 Rozmowa z Perwezem Muszarrafem, prezydentem Pakistanu 112
  • Menu 16 kwi 2006 KRÓTKO PO WOLSKU Więzienie all inclusive Perspektywa płatnych więzień ożywiła dyskusję o polskim systemie penitencjarnym. Dotychczasowa zasada, by oszukani i wyrolowani zrzucali się na darmowe wczasy dla swych winowajców, od... 116
  • Recenzje 16 kwi 2006 118
  • Utopijny finansista 16 kwi 2006 **** Dwa lata temu z Teatru Powszechnego odeszła z hukiem Krystyna Janda i założyła swój własny teatr. Teraz po cichu odeszła Joanna Szczepkowska i jedną z ról przeniosła do innego stołecznego teatru. Na kilka dni przed premierą... 118
  • Ksiądz z pałką 16 kwi 2006 **** Podczas mszy świętej zwykle zerkamy na sąsiada, by podpatrzeć, co w danej chwili należy zrobić. Mechanicznie wstajemy i klękamy, nie zastanawiając się, co te z pozoru bezsensowne czynności oznaczają. W tym podręczniku znajdziemy... 118
  • Na znanych tropach 16 kwi 2006 *** W niemieckich antykwariatach można dostać spis muzealnych rarytasów do kupienia w magazynie staroci, za jaki uznaje się Polskę. Znajdują się w nim skarby m.in. Biblioteki Jagiellońskiej. Autor próbuje ukazać tropy wiodące do szajek... 118
  • Ekranowe mruczki 16 kwi 2006 **** Polska kabaretem stoi. Nawet operatorzy sieci komórkowych wykorzystują w reklamach jego gwiazdy. Dlatego Michael Palin z Monty Pythona, który kręci film o Polsce, główną atrakcją produkcji uczynił kabaret Ani Mru-Mru, czyli duet... 118
  • Kosmiczny rock 16 kwi 2006 *****  Jednym wystarczy efektowny debiut, by stali się gwiazdami, innym - parę ładnych płyt, by wspięli się na rockowy Olimp. Do tych drugich zalicza się Flaming Lips z Oklahomy. Grupa Wayne'a Coyne'a dostarcza właśnie kolejny... 118
  • Cwaniakofiary 16 kwi 2006 Polskie kino truje Polaków. Takiej akcji niszczenia energii i wiary w sukces nie ma nigdzie na świecie. 120
  • Górna półka - Rentgen piętnastolecia 16 kwi 2006 Wśród historyków krąży, opowiadana w różnych wersjach, anegdota, o tym, co by się stało, gdyby po nuklearnej katastrofie, która zniszczyła naszą cywilizację, odnaleziono tylko jedno źródło do... 126
  • Pazurem - D... na lodzie 16 kwi 2006 Britney Spears polskiego Kościoła był Jan Dobraczyński - hurtownik w branży oleodruków pobożnych 128
  • Ueorgan Ludu 16 kwi 2006 TRYBUNA PRZYMIERZA MIĘDZY DAWNYMI A MŁODYMI Nr 15 (181) Rok wyd. 5 WARSZAWA, poniedziałek 10 kwietnia 2006 r. Cena + VAT + ZUS + akcyza Jesteśmy niezawodnym ogniwem UE, ale bigosu nie oddamy Specjalne oddziały likwidują nielegalne... 129
  • Skibą w mur - Czas zapytań 16 kwi 2006 W Polsce pod rządami braci Kaczyńskich - mimo becikowego - rodzi się więcej pytań niż dzieci 130

ZKDP - Nakład kontrolowany