Trump ma problem, Clinton jeszcze większy

Trump ma problem, Clinton jeszcze większy

Mimo przegranej debaty telewizyjnej Donald Trump może jeszcze wygrać wybory – mówi prof. Allan Lichtman, który od 30 lat trafnie przewiduje wszystkie wyniki wyborów prezydenckich w USA.

Czy po pierwszej debacie telewizyjnej między hillary clinton i donaldem trumpem jest pan już w stanie przewidzieć wynik wyborów prezydenckich w usa?

Najczęściej udaje mi się wytypować zwycięzcę jeszcze na wiele miesięcy przed wyborami. Jednak tym razem kandydat republikanów jest nietypowy, pochodzi spoza głównego nurtu polityki, czy to centrolewicowego, czy centroprawicowego. Zazwyczaj debaty telewizyjne nie mają aż tak wielkiego wpływu na wyborców, ale ta jednak będzie mieć znaczenie.

Dlaczego?

Wielu Amerykanów uważa, że Trump jest niezwykle niebezpieczny. Nie przypadkiem trzy wielkie gazety: „Cincinnati Enquirer”, „Arizona Republic” i „Dallas Morning News”, które od 100 lat nie poparły demokratycznego kandydata, opowiedziały się za Hillary Clinton. Trump mógł swoim telewizyjnym występem udowodnić, że potrafi się kontrolować. Mógł się zachować w sposób umiarkowany, szczery i godny szacunku.

Nie udało się?

Zamiast uspokoić atmosferę wokół siebie, zaognił ją. Powtarzał znane już kłamstwa i znów obrażał kobiety, zarzucając Hillary Clinton, że nie jest dość wytrzymała, żeby być prezydentem. Nie mówiąc już o ataku na aktorkę komediową Rosie O’Donnell, z którą miał zadawniony konflikt, co zresztą umknęło większości komentatorów. Trump przyznał, że powiedział o niej w życiu wiele złego, ale dodał, że „przecież ona na to zasłużyła”. Czyż nie są to słowa każdego kobiecego boksera?

Ale w części dotyczącej gospodarki wypadł chyba wiarygodnie?

Tyle że ponownie odmówił ujawnienia swoich zeznań podatkowych i dodał, że jeśli nawet nie płacił podatków, udowodnił w ten sposób, że jest sprytny. Równocześnie pouczał Clinton, jak zaniedbanym krajem jest Ameryka i ile trzeba wybudować mostów i szkół. Tymczasem jest ostatnią osobą, która ma prawo o tym mówić.

Czy da się porównać to starcie z legendarnymi już debatami tele wizyjnymi wygranymi przez johna kennedy’ego i ronalda reagana?

Nie ma żadnego porównania. Tamte debaty prowadzono naprawdę na wysokim poziomie. Kandydaci traktowali się wzajemnie z szacunkiem. To były prawdziwe dyskusje o sprawach państwa, toczone z powagą i sporą liczbą szczegółów. W przypadku debaty z 1980 r. zdarzyło się być może trochę więcej osobistych wycieczek, ale za to Reaganowi udało się coś, czego Trump w tej pierwszej debacie nie osiągnął. Nie udało mu się wytrącić z rąk przeciwników argumentów, że jest zbyt prawicowy, zbyt skrajny. Trump najwyraźniej niczego się nie nauczył od Reagana.

Co może zmienić kolejna debata?

Hillary Clinton wypadnie tak jak dotąd, natomiast Trump ma problem. Dostaje sprzeczne sygnały od swoich doradców. Jedni mówią mu, żeby się uspokoił, lepiej przygotował i przestał atakować kobiety. Inni, jak były burmistrz Nowego Jorku Rudy Giuliani, mówią mu, żeby zachowywał się jeszcze ostrzej i wyciągnął brudy Clintonów. Sęk w tym, że także Trumpowi można wytknąć zdrady małżeńskie.

A co pan by mu poradził?

Powinien się zachowywać bardziej prezydencko, dostojnie, w mniej napuszony sposób. Musi przyciągnąć do siebie umiarkowanych wyborców. W pierwszej debacie z pewnością mu się to nie udało. Według trzech poważnych sondażowni Trump przegrał to starcie nawet o 32 pkt proc. Nie pomógł sobie i nie zdobył nowych zwolenników, a przecież nie może wygrać, licząc tylko na te głosy, które już ma.

Przewidział pan trafnie wszystkich prezydentów od 1984 r. Czy tym razem jest trudniej wytypować zwycięzcę?

To niewątpliwie najtrudniejsza moja prognoza. Do tej pory opierałem się na historii amerykańskich wyborów, od 1860 do 1980 r., i ten system się sprawdzał. Teraz jednak sytuacja polityczna w kraju jest dość płynna i na wiele kwestii trudno znaleźć jednoznaczną odpowiedź. Dodatkowym utrudnieniem jest Donald Trump.

Co jest w nim tak nietypowego?

Nie mieliśmy w najnowszej historii kandydata na prezydenta, który nawet nie otarł się o służbę publiczną i spędził całe życie na bogaceniu się, w dodatku kosztem innych. Ma na koncie cztery bankructwa i sprawy sądowe za dyskryminację Afroamerykanów. Niektóre jego wypowiedzi w trakcie kampanii już dawno wykluczyłyby innych konkurentów z wyścigu. Bo kto wcześniej zdobył się na publiczne zaproszenie Rosjan do mieszania się w nasze wybory i odnalezienia e-maili rzekomo skasowanych przez Hillary Clinton? Poniżał też muzułmanów i groził wysadzeniem w powietrze irańskich statków.

Mimo to cieszy się dużym poparciem amerykanów.

Właśnie do tego zmierzam. Teoretycznie Trump może być zwycięzcą, bo historia mówi nam, że w wyborach zwycięża zmiana. Wszystkie znaki na niebie i ziemi mówią, że rasowy republikanin powinien wygrać tegoroczne wybory. Sęk w tym, że Trump nie jest republikaninem z krwi i kości. To dziwna kandydatura, która nie poddaje się ocenom opartym na dotychczasowych doświadczeniach.

Czy jest coś, co sprawia, że trump jest bardziej atrakcyjnym kandy datem niż typowy republikanin?

Nie sądzę. Gdyby na przykład republikanie nominowali w lipcu Johna Kasicha, miałby już dziś sporą przewagę nad Hillary Clinton. Oczywiście Trump ma cechy, które podobają się części wyborców. Kojarzy się ze zmianą, niezależnie od tego, czy będzie ją potrafił przeprowadzić czy nie. Zresztą sam powtarza, że Hillary Clinton jest od 30 lat czynnym politykiem, a wielu Amerykanów tęskni za zasadniczą zmianą.

Co może mu przeszkodzić?

Fakt, że odwołuje się również do nurtu, który był w Ameryce zawsze obecny, ale do tej pory pozostawał na marginesie życia politycznego. Znów głośniej jest o prawdziwych, białych Amerykanach, których rzekomo podporządkowują sobie mniejszości etniczne i obcokrajowcy. Wielu gorliwych zwolenników Trumpa obawia się złego wpływu obcych na Amerykę. To niepotrzebne wywoływanie upiorów z przeszłości.

Jak działa pana system prognozowania wyniku wyborów?

Uważam, że wyborcy oceniają nie kampanię czy spoty wyborcze, tylko dotychczasowe rządy. Dlatego mój system oparłem na 13 kluczach, które są de facto zwięzłymi ocenami administracji. Na przykład jeden z kluczy brzmi tak: rząd odniósł wielki sukces w polityce zagranicznej. Jeśli co najmniej sześć takich ocen jest niezgodnych z rzeczywistością, działa to przeciwko kandydatowi partii rządzącej. W tym roku demokraci mają już pięć kluczy przeciwko sobie. Ale w tym roku nie wszystko jest takie oczywiste.

Czego nie jest pan pewien?

Na przykład tego, jak duże poparcie może zdobyć trzeci kandydat, a jest to jeden z elementów, na którym opieram prognozę. W tym roku startuje libertarianin Gary Johnson. Sondaże dają mu nawet 5 proc., mimo że w przeszłości libertarianie dostawali najwyżej 1 proc. Jednak tym razem, nietypowo, ich poparcie jest wyjątkowe.

Co to zmienia?

Gdyby Johnson zyskał tak wysokie poparcie, byłby to gwóźdź do trumny kandydatki demokratów, dodatkowy, szósty klucz na korzyść republikanów. Nie jestem też do końca pewien, jak odpowiedzieć na pytanie o to, czy w czasie rządów odchodzącego prezydenta zdarzyły się długotrwałe niepokoje społeczne.

Jeśli odpowiedź brzmiałaby „tak”, republikanie mieliby wygraną w kieszeni?

Tak, ale odpowiedź jest naprawdę bardzo trudna, bo amerykańskie miasta nie stawały przecież w ogniu i nie mieliśmy do czynienia z zamieszkami na wzór lat 60. Oczywiście pewien społeczny niepokój jest dziś wyczuwalny, ale chyba jednak nie na tyle, żeby obrócił się przeciwko demokratom. Trudno też ocenić politykę zagraniczną obecnej administracji. Porozumienie atomowe z Iranem było wielkim sukcesem, bo uniemożliwiło temu krajowi zdobycie broni nuklearnej. Sęk w tym, że opinia publiczna tego tak nie odebrała i działa to na korzyść republikanów.

Czy w takim razie trump nadal może wygrać wybory, mimo że nie poszła mu pierwsza debata?

Oczywiście, że może zwyciężyć. Nadal ma szansę uspokoić bardziej umiarkowanych wyborców. Amerykanie nie są słoniami i bardzo szybko zapominają. Wielki brytyjski polityk Benjamin Disraeli powiedział kiedyś, że w polityce nic nie jest ostateczne. Wszystko może się jeszcze zdarzyć.

A co może się zdarzyć?

Rosjanie mogą zaatakować nasz system wyborczy albo włamią się do przemówień Hillary Clinton dla Goldman Sachsa. Mogą się też pojawić przecieki z zeznań podatkowych Donalda Trumpa. Kto wie. Świat w tym roku zwariował. g

© Wszelkie prawa zastrzeżone

Okładka tygodnika WPROST: 40/2016
Więcej możesz przeczytać w 40/2016 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 0

Spis treści tygodnika Wprost nr 40/2016 (1756)

  • Polska (re)sortowa 2 paź 2016, 20:00 Czy jeden lider (bo wszak nie w pojedynkę) może przestawić administrację publiczną na takie tory, aby zaczęła działać efektywniej, na miarę czasów? Wicepremier Mateusz Morawiecki po ostatnich nominacjach zyskał nowe możliwości, aby... 3
  • Polska (re)sortowa 2 paź 2016, 20:00 Czy jeden lider (bo wszak nie w pojedynkę) może przestawić administrację publiczną na takie tory, aby zaczęła działać efektywniej, na miarę czasów? Wicepremier Mateusz Morawiecki po ostatnich nominacjach zyskał nowe możliwości, aby... 3
  • Świat żegna Peresa 2 paź 2016, 20:00 Na pogrzebie izraelskiego męża stanu Szimona Peresa stawiła się polityczna elita świata, od Baracka Obamy, poprzez przywódców Francji, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Kanady, Unii Europejskiej, a nawet Palestyńczyków,... 6
  • Zdarzyło się jutro 2 paź 2016, 20:00 O Szałamasze to będzie piosenka, czyli rekonstrukcja w rytmie dumki. 13
  • Balcerowicz prawicy 2 paź 2016, 20:00 Jarosław Kaczyński chce, by Mateusz Morawiecki został Balcerowiczem prawicy. Jeśli wicepremier odniesie sukces, będzie to dla niego przepustka do najwyższych stanowisk w państwie. 16
  • Sprzężenie zwrotne 2 paź 2016, 20:00 Samorządowcy liczą, że plan Morawieckiego przyciągnie inwestorów oraz ułatwi inwestowanie im samym. 21
  • Premier Kaczyński 2 paź 2016, 20:00 Otoczenie Jarosława Kaczyńskiego przekonuje go, by znowu został premierem. Sam prezes PiS coraz poważniej to rozważa. 22
  • PiS-owski walec nas mobilizuje 2 paź 2016, 20:00 Przy tym, co dla swoich ludzi robi teraz Prawo i Sprawiedliwość, PSL to małe miki – mówi Władysław Kosiniak-Kamysz, prezes PSL. 26
  • MEN wycofuje się ze zmian 2 paź 2016, 20:00 Minister edukacji zapowiada więcej lekcji informatyki w liceum, niż proponowano kilka dni temu. Rezygnuje też z obowiązkowego egzaminu z historii po szkole podstawowej. Uczeń sam wybierze dodatkowy przedmiot. 30
  • Rzeź była zaplanowana 2 paź 2016, 20:00 Plan ukraińskiej czystki etnicznej na Polakach powstał w połowie lat 30. na Wyspach Liparyjskich i na Sycylii – ustalił prof. Grzegorz Motyka, historyk, konsultant historyczny filmu „Wołyń”. 32
  • Bunt kobiet 2 paź 2016, 20:00 Godne warunki na porodówkach, alimenty, parytety, wynagrodzenia takie, jakie mają mężczyźni – to tylko niektóre z tematów, o które od lat toczyły się głośne batalie. Teraz jednak coś pękło i kobiety ze swoimi postulatami wyszły na ulice. 36
  • e-Pionier: nietypowe wsparcie dla e-biznesu 2 paź 2016, 20:00 Składające się m.in. z programistów zespoły działające w tzw. akceleratorach będą tworzyć e-innowacje istotne społecznie lub gospodarczo. Do 2020 r. zostanie przeznaczone na ten cel ok. 100 mln zł z programu e-Pionier. 44
  • ZUS albo przewóz 9 paź 2016, 20:00 Ujednolicenie danin to dobra wiadomość dla przedsiębiorców, dla których comiesięczny ZUS był kulą u nogi. Ale gorsza dla tych, którzy zarabiają nieźle. 46
  • Wielu dla wielu 2 paź 2016, 20:00 Ekonomia współpracy zmienia dotychczasowe zasady gry. Zamiast centralizacji i efektu skali mamy decentralizację i efekt sieciowy. Właśnie ukazał się raport na temat ekonomii współpracy w Polsce. 48
  • Mężczyźni powinni się bać 2 paź 2016, 20:00 Polki przebiły już szklany sufit i mężczyźni będą musieli się z tym pogodzić – mówi Dorota Soszyńska, najbogatsza kobieta polskiej branży kosmetycznej. 50
  • Hossa Bessa 2 paź 2016, 20:00 Piłkarz kontra przedsiębiorca W październikowych wyborach na prezesa Polskiego Związku Piłki Nożnej Zbigniew Boniek zyskał zaskakującego kontrkandydata. O fotel szefa polskiej piłki będzie z nim rywalizować Józef Wojciechowski.... 52
  • 250 lat innowacji w produkcji monet 2 paź 2016, 20:00 Jednym ze strategicznych celów Mennicy Polskiej jest wykorzystywanie potencjału na rynkach zagranicznych. Spółka produkuje m.in. gruzińskie lari, kolumbijskie pesos czy armeńskie dramy. W portfolio ma również kontrakty z Kamerunem, Nową Zelandią czy Filipinami, jak i wieloma... 54
  • Czas na drugą rundę 2 paź 2016, 20:00 Dość nijaka pierwsza debata telewizyjna w prezydenckim pojedynku Trumpa i Clinton zostawia otwartą kwestię wyniku wyborów. Walka jest nadal zacięta, a kandydat republikanów szuka nawet pomocy u amerykańskiej Polonii. 56
  • Trump ma problem, Clinton jeszcze większy 2 paź 2016, 20:00 Mimo przegranej debaty telewizyjnej Donald Trump może jeszcze wygrać wybory – mówi prof. Allan Lichtman, który od 30 lat trafnie przewiduje wszystkie wyniki wyborów prezydenckich w USA. 57
  • Europa mówi Orbánem 2 paź 2016, 20:00 Referendum w sprawie przyjmowania imigrantów to dowód rzekomej ksenofobii Węgrów. Tyle że jego wynik byłby pewnie podobny w innych krajach Unii. 60
  • W obcym ciele 2 paź 2016, 20:00 Zapowiedź przeszczepu ludzkiej głowy szokuje, ale dla naukowców nie istnieją bariery, których nie będą chcieli przekroczyć. 62
  • Kilogramy ryzyka 2 paź 2016, 20:00 Otyłość sprzyja nie tylko chorobom stawów, serca i cukrzycy. Prowadzi również do nowotworów. To fakt potwierdzony naukowo. Jednak mało kto zdaje sobie z tego sprawę. 64
  • Robot dla urologa 2 paź 2016, 20:00 W ramach refundacji świadczeń nie jesteśmy w stanie zaoferować pacjentowi tego, co otrzymują pacjenci w innych krajach – mówi prof. Piotr L. Chłosta, prezes Polskiego Towarzystwa Urologicznego. 66
  • Know-How 2 paź 2016, 20:00 Oto twój spektakl Snapchat wprowadzi na rynek okulary spectacles pozwalające na robienie krótkich filmów wideo i szybkie zamieszczanie ich na koncie w aplikacji. Spectacles to okulary przeciwsłoneczne, w których oprawki wbudowana jest... 67
  • Konkurujemy z czasem 2 paź 2016, 20:00 Ludzie kochają telewizję, ale nie taką, jaka jest teraz. Jeśli telewizja przetrwa, to tylko w internecie – mówi „Wprost” Reed Hastings, założyciel i szef Netflixa. 68
  • Niech Pan nie wraca 2 paź 2016, 20:00 Narodowiec Doboszyński został w czasach stalinizmu skazany na śmierć za poglądy. Komuna chciała, by wyrok na niego był wyrokiem na całe ziemiaństwo. 70
  • Poza czernią i bielą 2 paź 2016, 20:00 To most, nie mur – mówi Wojciech Smarzowski o „Wołyniu”. I taki jest jego film. Odarty z publicystyki, wielowymiarowy epos historyczny, uniwersalna refleksja nad złem, którego eksplozję może wywołać iskra. Opowieść o rzezi zrealizowana z wiarą w człowieka. 76
  • Realista z wizją 2 paź 2016, 20:00 Wojciech Smarzowski jest obecnie jednym z najwybitniejszych polskich reżyserów. Ci, którzy śledzą jego twórczość, wiedzą, że tylko on mógł nakręcić film o Wołyniu. 78
  • Aktorzy (nie) prowincjonalni 2 paź 2016, 20:00 „Wsiąść do pociągu byle jakiego, nie dbać o bilet, no chyba że to bilet do teatru” – mogliby zaśpiewać teatromani. Słowo „prowincjonalny” w świecie teatru już dawno straciło swoje negatywne znaczenie. 80
  • Zobaczyć Neapol i zacząć żyć 2 paź 2016, 20:00 O palmę pierwszeństwa walczą Mediolan i Rzym. Ale wyrasta im groźny konkurent – omijany Neapol zachwyca. Spieszcie się go docenić, przewiduję modę na to miasto, a wraz z nią – najazd turystów. 84
  • Śpiewać porywająco 2 paź 2016, 20:00 Mamy fantastycznych muzyków i śpiewaków. Ale tkwi w nas kompleks, że jak coś jest zagraniczne, to lepsze – mówi Alicja Węgorzewska, śpiewaczka operowa, dyrektor Mazowieckiego Teatru Muzycznego. 87
  • A jednak się kręci 2 paź 2016, 20:00 Internet to wielki żarłacz mediów – albo je wchłania, albo unicestwia. Jest jednak dziedzina, którą ocalił, a nawet pozwolił jej się rozwinąć – teledyski. 88
  • Oczekuj wszystkiego 2 paź 2016, 20:00 Pracujące w nowoczesnym parku rozrywki roboty wpadają w szał – serial „Westworld” startuje w HBO. O sztucznej inteligencji, graniu w serialach i o swojej roli szefa parku opowiada nam Anthony Hopkins. Ł Kamil Śmiałkowsk 92
  • Bonda błądzi, Mróz grzeje 2 paź 2016, 20:00 Nowa książka Katarzyny Bondy obnaża wszelkie braki warsztatowe autorki nazywanej królową polskiego kryminału. Okazuje się, że królowa jest naga, a jej przypadek pokazuje też inną chorobę trawiącą nasz rynek wydawniczy, a mianowicie... 94
  • I dziewczyny mogą marzyć 2 paź 2016, 20:00 Na swojej trzeciej płycie żeński kwartet z Los Angeles zaskakuje przystępnością „rozmarzonego” rocka, który – nic nie tracąc z mistycznego wręcz charakteru ą la Kate Bush – proponuje też kalifornijski rockowy pazur w stylu... 96
  • Czeski smutny klaun 2 paź 2016, 20:00 Martin Myšička jest sfrustrowanym, niespełnionym i kłótliwym przedstawicielem wymierającego zawodu dziennikarza. Do tego właśnie rozstaje się z żoną, czyli ma wszystko, co niezbędne, aby się stać bohaterem filmu Petra Zelenki.... 97
  • Prezydentem być 2 paź 2016, 20:00 Wiceprezydent to człowiek, który ma najlepszą robotę w Stanach Zjednoczonych. Wszystko co musi robić, to każdego ranka po przebudzeniu pytać: Jak się ma prezydent? – jak stwierdził Will Rogers, prekursor stand-upu w Stanach Zjednoczonych. 98

ZKDP - Nakład kontrolowany