O ile spadną ceny mieszkań

O ile spadną ceny mieszkań

Ceny mieszkań się ustabilizowały, a niedługo znów będą rosnąć – przekonują deweloperzy. Pracownicy biur nieruchomości namawiają, by kupować i nie łudzić się obniżkami cen w przyszłości. Doradcy finansowi, zainteresowani sprzedaniem kredytów hipotecznych, zapewniają, że większych niż kilkuprocentowe obniżek cen mieszkań nie będzie.
Ci, którzy sprzedają mieszkania na rynku wtórnym, uparcie utrzymują wyśrubowane ceny, wierząc, że ktoś w końcu te nieruchomości od nich kupi. Zamierzający kupić mieszkanie odkładają decyzję, licząc, że niedługo zapłacą o kilkadziesiąt procent mniej niż obecnie. Kto ma rację? W Polsce jest ogromy popyt na mieszkania, więc ceny będą rosły rok do roku przynajmniej o 10-15 proc. Kupuj dziś, bo jutro będzie drożej – takimi hasłami byliśmy do niedawna karmieni. Czy rzeczywiście nasz rynek jest tak specyficzny, że musimy płacić za mieszkania tyle, ile mieszkańcy Europy Zachodniej czy USA, choć zarabiamy kilkakrotnie mniej niż oni? Jak wskazują analizy Komisji Nadzoru Finansowego, wzrost cen mieszkań w największych polskich miastach sięgający 200-300 proc. w ostatnich pięciu latach nie miał uzasadnienia ani we wzroście polskiej gospodarki, ani w zwiększeniu zamożności Polaków, ani we wzroście kosztów budowy (materiałów, robocizny, ziemi itp.) – te wskaźniki rosły dużo wolniej.
Wszyscy przywoływali przykład Hiszpanii, do niedawna największego placu budowy w Europie, gdzie rynek nieruchomości rósł w szalonym tempie. Nikt nie pamiętał o Japonii, w której po pęknięciu bańki giełdowej i mieszkaniowej ceny nieruchomości w sześciu największych metropoliach spadły w latach 90. o 84 proc. Ziemia w Kraju Kwitnącej Wiśni taniała 12 lat z rzędu i pewnie minie jeszcze dużo czasu, zanim wróci do rekordowych cen (jeśli to w ogóle nastąpi). O ile aktorzy naszego rynku nieruchomości chętnie porównywali Polskę do Hiszpanii w czasie tamtejszego boomu mieszkaniowego, o tyle dziś, gdy iberyjski rynek przeżywa zawał, przekonują, że te rynki za bardzo się różnią, by wyciągać z ich porównania jakieś wnioski.
Bessie na rynku nieruchomości w Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych, Hiszpanii czy Irlandii daleko jeszcze do potężnej przeceny z przełomu lat 80. i 90. XX wieku. Według różnych źródeł, ceny domów i mieszkań w tych krajach spadają (licząc rok do roku) o 15-20 proc. Tyle że są to średnie wskaźniki dla całych krajów. Tymczasem w niektórych regionach USA spadki sięgają 40 proc. Tak jest w Sacramento czy San Diego. W Wielkiej Brytanii, która była stawiana za wzór dla naszego rynku nieruchomości, największe spadki notuje się w Londynie – w 2009 r. ceny nieruchomości mogą tam spaść nawet o 20 proc.
Wiele wskazuje na to, że Polska jest następna w kolejce. Już teraz rabaty (czy to w formie obniżki cen, czy dodawania gratis garaży, tarasów, wykończenia wnętrz itp.), oferowane przez niektórych deweloperów wynoszą 10-15 proc. – mniej więcej tyle, ile spadki cen w krajach dotkniętych bessą na rynku nieruchomości. Potwierdzają to dane RedNet Consulting wskazujące, że w aglomeracjach warszawskiej czy śląskiej różnice między ofertowymi a faktycznymi cenami sprzedaży nowych mieszkań w listopadzie 2008 r. sięgały 10 procent. Czy ceny spadną jeszcze bardziej?
Argumentem przemawiającym za tym, że nieruchomości nie stanieją, na który najchętniej powołują się deweloperzy, mają być potrzeby mieszkaniowe Polaków. Czyli popyt, który będzie windował ceny. Z różnych analiz wynika, że brakuje nam 1,5-2 mln mieszkań. Po raz pierwszy te dane pojawiły się w mediach kilka lat temu i dziś nikt już nie wie, z jakiego źródła pochodzą. Według narodowego spisu powszechnego GUS z 2002 r., deficyt mieszkań wynosił 1,7 mln lokali. Z tego 615 tys. mieszkań brakowało na wsi, a 1,089 mln w miastach, które faktycznie tworzą niemal cały rynek nieruchomości. Od końca 2002 r. do końca października 2008 r. do użytku oddano w sumie ponad 850 tys. mieszkań. W marcu 2008 r. w budowie było kolejnych 681,1 tys. mieszkań i domów. Nawet jeśli duża część z nich to domy jednorodzinne, budowane często 5-6 lat, to popyt na mieszkanie rodziny właśnie się budującej raczej nie ujawni się na rynku.
Gdy to policzymy, okaże się, że deficyt mieszkań w Polsce nie jest wcale taki duży. Prognozowany szczyt liczby gospodarstw domowych w miastach osiągniemy około 2014 r. Potem nastąpi spadek, bo ludność Polski będzie się zmniejszała. Warto pamiętać, że lepszy albo gorszy, ale zdecydowana większość Polaków ma dach nad głową i nie koczuje pod mostem.
Mit o wielkim popycie na mieszkania nie uwzględnia realiów finansowych. Popyt powinien być liczony zdolnością klientów do zaciągnięcia długoterminowego zobowiązania, czyli kredytu mieszkaniowego. W statystykach dość dobrze wygląda zdolność kredytowa Polaków, liczona na przykład według średniej płacy. Faktycznie zarobki ponad 65 proc. pracujących nie przekraczają średniej krajowej. Te osoby zapewne mają potrzeby mieszkaniowe, ale zazwyczaj nie mają siły nabywczej, aby je zaspokoić. Przynajmniej przy obecnych cenach. W tej sytuacji utożsamianie popytu z liczbą brakujących lokali nie ma sensu. Można, jak w USA, sztucznie podkręcić popyt, rozdając kredyty komu popadnie, ale już wiemy, do czego to prowadzi.
Nie broni się też argument deweloperów, że mieszkań w Polsce nie da się budować taniej. 30-40 proc. zysku netto deweloperów było do niedawna standardem w tej branży. To wszystko z ryzykiem finansowym przerzuconym w większości na klienta i sprzedawaniem istniejących tylko w planach mieszkań w „standardzie deweloperskim". Jak wynika z raportu KNF, gdyby deweloperzy obniżyli swoje marże do poziomu z lat 2003-2004, ceny nowych mieszkań spadłyby o co najmniej 15-20 proc.
Kolejnym przekłamaniem, które zawyża oczekiwania cenowe sprzedających mieszkania, są zestawienia średnich cen mieszkań. Powstają one na podstawie tzw. ceny marzeń sprzedających, więc nie odzwierciedlają rzeczywistości. Tym bardziej że są to ceny podawane jako średnia arytmetyczna, a nie – jak na świecie – mediana cen transakcyjnych. Po pierwsze, oznacza to, że wprowadzenie do sprzedaży niewielkiej liczby bardzo drogich apartamentów może znacznie podwyższyć średnią cenę. Po drugie, czym innym są ceny ofertowe, a czym innym te faktycznie płacone przez kupujących.
Za znaczącym spadkiem cen mieszkań przemawia przede wszystkim kryzys finansowy, skutkujący zakręceniem przez banki kurka z tanimi kredytami hipotecznymi. 85-90 proc. transakcji na rynku nieruchomości w Polsce było wspomaganych pożyczkami i to one nakręcały spiralę wzrostu cen. Tak samo było w innych krajach, gdzie boom nastąpił na początku tego stulecia. Od końca XIX wieku mniej więcej do początku lat 90. XX wieku realna wartość nieruchomości w USA rosła stabilnie o 2-3 proc. ponad inflację. Dopiero ostatnie lata przyniosły gwałtowne wzrosty, wywołane przez możliwość zaciągnięcia tanich kredytów udzielanych na ponad 100 proc. wartości nieruchomości.
Dziś brak możliwości finansowania zakupu mieszkań lub domów kredytami powoduje, że rynek zaczyna się kurczyć. Banki, które chcą nadal udzielać kredytów, muszą drogo pożyczać na nie pieniądze. Zagraniczne banki-matki nie chcą już finansować banków-córek w Polsce, a międzybankowy rynek długoterminowych pożyczek praktycznie przestał istnieć. Aby zdobyć pieniądze, banki rozpoczęły więc wojnę o depozyty, oferując coraz wyższe oprocentowanie. Ale na dłuższą metę żaden bank nie będzie przyjmował pieniędzy w depozyt na 8-10 proc., żeby potem pożyczyć je na mieszkanie na 30 lat po, dajmy na to, 7,85 proc. Jeśli na dodatek polska gospodarka zwolni, wzrośnie bezrobocie i pojawi się groźba kłopotów z odzyskaniem części pożyczek, rynek kredytów mieszkaniowych zostanie zamrożony. Bank będzie wolał udzielić kredytu gotówkowego lub wydać kartę kredytową, bo te produkty oznaczają znacznie wyższą marżę (ich rzeczywiste oprocentowanie przewyższa często 30 proc.). Najbliższe miesiące, jeśli nie lata, banki spędzą na odbudowywaniu fundamentów finansowych, co ograniczy ich chęć do długoterminowego kredytowania nieruchomości.
Ostrożne szacunki wskazują, że w 2009 r. wartość kredytów hipotecznych udzielonych przez banki może być nawet o połowę mniejsza niż w 2008 r. Ryzyko spadku cen nieruchomości powoduje, że banki wycofują się z oferowania kredytów na 100 proc. wartości mieszkania. A jeszcze niedawno kredyt na 110-120 proc. był przecież normą. Bank nie będzie ryzykował, że jego pieniądze będą zabezpieczone nieruchomością, która szybko traci na wartości. Trudno będzie też znaleźć wiele osób dysponujących wystarczająco dużym wkładem własnym. Nawet właściciele mieszkań, którzy będą chcieli je zamienić na większe, najpierw muszą znaleźć kupca na to dotychczasowe. Jeśli ten nie będzie miał wkładu własnego, nie uzyska kredytu i nie kupi od nich mieszkania. Rozpocznie się efekt domina.
Ceny nieruchomości nie są wliczane bezpośrednio do oficjalnej inflacji. Dzięki temu mogły rosnąć o kilkadziesiąt procent rocznie bez wywoływania reakcji rządu. Teraz pojawi się groźba długoterminowej deflacji. Duża część osób będzie się wstrzymywać z zakupem mieszkań, bo widząc, co się dzieje na rynku, będzie liczyć, że każdy miesiąc to szansa na jeszcze niższą cenę. Im dłużej będzie trwać taka sytuacja, tym bardziej spadną ceny mieszkań.
Kolejnym czynnikiem, który ograniczy dostęp do kredytów hipotecznych i popyt na mieszkania, będzie tzw. rekomendacja „T" opracowana przez KNF. Jej projekt zakłada, że klient zaciągający kredyt w obcej walucie na dłużej niż pięć lat musi mieć wkład własny w wysokości 20 proc. wartości nieruchomości. Maksymalna wartość wydatków rodziny związanych ze zobowiązaniem kredytowym i finansowym nie powinna przekraczać 50 proc. dochodów. Rygorystyczne ma być podejście do limitów na kartach kredytowych czy kredytów w rachunku. W połączeniu z wcześniejszą rekomendacją „S" (dla klienta biorącego kredyt w walucie bank przyjmuje kwotę wnioskowanego kredytu podwyższoną o 20 proc. i oprocentowanie jak dla kredytu złotowego, i na tej podstawie ocenia zdolność kredytową) oznacza to właściwie koniec walutowych pożyczek mieszkaniowych. Tym bardziej że najpopularniejsze kredyty we frankach szwajcarskich dobija nagłe osłabienie się złotego, co zwiększa raty kredytów we frankach o kilkaset i więcej złotych miesięcznie.
Nie należy się spodziewać, że podaż kredytów złotowych zrekompensuje utratę kredytów walutowych, które stanowiły ponad 70 proc. wszystkich. Tylko od stycznia do końca października 2008 r. zadłużenie Polaków z tytułu kredytów hipotecznych w złotych zwiększyło się o 4,9 mld zł, a zadłużenie w walutach – aż o 49,9 mld zł.
To wszystko oznacza spadek zdolności kredytowej Polaków, a co za tym idzie – możliwości kupna mieszkań po ich obecnych cenach. Tych cen nie podbiją już rodzimi czy zagraniczni inwestorzy, którzy wchodzili na rynek nieruchomości tylko na kilka miesięcy. Nie pomogą też groźby deweloperów, że przestaną budować, przez co podaż mieszkań spadnie i ceny pójdą w górę.
Raport NBP i RPP o inflacji w październiku 2008 r. wskazuje, że liczba mieszkań w sprzedaży w sześciu największych polskich miastach w pierwszej połowie 2008 r. wzrosła aż o 56 proc. w porównaniu z analogicznym okresem 2007 r. Wobec dużego spadku liczby chętnych do ich zakupu musi to prowadzić do przeceny. Jak dużej? Zwykle mówi się o spadkach rzędu 10-15 proc. Nikt nie wspomina o inflacji, która przy takich szacunkach istotnie wpływa na realną wartość nieruchomości (od połowy 2007 r. odpowiada ona za blisko 6-procentowy spadek tej wartości).
Wszyscy aktorzy tej rynkowej gry starają się mówić albo o wzrostach cen mieszkań (w dalszej przyszłości), albo o jedynie czasowym spadku. Na zarzut, że dotychczasowe prognozy się nie sprawdzają, odpowiadają, że nikt nie mógł przewidzieć kryzysu finansowego. Skoro jednak ów kryzys dotknął rynek kredytów, to czy prognozy tak małej i krótkoterminowej korekty cen są wiarygodne?
Z pomocą w prognozowaniu przychodzą irlandzcy naukowcy, którzy w 2007 r. trafnie przewidzieli obecne spadki cen w tym kraju. Na podstawie analizy rynków nieruchomości w 18 krajach OECD od 1970 r. Irlandczycy orzekli, że spadki cen nieruchomości trwają średnio 5-6 lat i zabierają nawet około połowy poprzednich wzrostów, licząc od roku szczytowego. Przy okazji stwierdzili, że część realnych spadków cen mieszkań i domów to efekt inflacji. Jakie jest prawdopodobieństwo, że taki scenariusz powtórzy się w Polsce?
Spadek cen nieruchomości nawet o 30-50 proc. – w zależności od ich stanu technicznego i lokalizacji – w ciągu najbliższych kilku lat jest realny. Obecne ceny mieszkań są dla większości Polaków abstrakcją. W obliczu kryzysu na rynkach finansowych argumenty prowzrostowe straciły znaczenie. Zwłaszcza że polska gospodarka zaczyna hamować. Wobec rosnącego znów bezrobocia dotychczas udzielone kredyty mieszkaniowe zaczną bankom ciążyć. Duża ich część była udzielana z bardzo niskimi marżami, a nieruchomości, które są ich zabezpieczeniem, coraz częściej są warte mniej niż zobowiązania, którymi są obciążone. To utrudni pozbycie się takiego kredytu z bilansu. Już teraz niektóre banki, do tej pory zachowujące się bardzo agresywnie, praktycznie wycofały się z finansowania nieruchomości. Nowy rynek będzie wyglądał zupełnie inaczej. Kredyty będą udzielane w niższych kwotach, z wyższymi marżami i na nowych zasadach.
W dalekiej perspektywie ceny nieruchomości w Polsce będą rosły, ale już o kilka procent ponad inflację, a nie kilkanaście czy kilkadziesiąt. Trudno przewidzieć, kiedy rynek wróci do równowagi i spadki się skończą. Analitycy stawiają na rok 2010. Skoro jednak wszyscy mają problemy z odpowiedzią, jakie będą w Polsce wzrost gospodarczy czy dostępność do finansowania na rynkach międzynarodowych, to zgadywanki są skazane na porażkę. Po wycofaniu z rynku tanich kredytów walutowych trudno będzie podtrzymać wzrost rynku nieruchomości. Będzie się osuwał aż do pojawienia się nowego impulsu.
Nieruchomości są dziś przewartościowane, a spłacający kredyty klienci mają ograniczony rozporządzalny dochód – dużą jego część oddają bankom. Jeśli nieruchomości znacznie stanieją, nabywcy będą zaciągać mniejsze kredyty i spłacać niższe raty, więc będą mogli przeznaczyć więcej pieniędzy na konsumpcję, podtrzymując koniunkturę gospodarczą. Kiedy wzrosty cen wrócą, nie będą już irracjonalne, lecz powiązane ze wzrostem zarobków i inflacją.
Drugie dziesięciolecie bez wzrostu gospodarczego w Japonii to właśnie efekt nadmuchanego bąbla na rynku nieruchomości. Brak możliwości ogłoszenia upadłości konsumenckiej wymusza na Japończykach spłatę ogromnych kredytów zaciągniętych często na kilkadziesiąt lat. Skoro kredyt idzie za kredytobiorcą, a nie za nieruchomością, to ani obniżenie podatków, ani podwyższenie pensji nie zmienia sytuacji. Pęknięcie bańki na polskim rynku nieruchomości pozwoli nam ograniczyć ryzyko przeistoczenia się w „drugą Japonię".
Ze społecznego punktu widzenia mieszkanie nie jest i nie powinno być traktowane jako wysokodochodowa inwestycja. Ma służyć przede wszystkim do mieszkania, a nie zarabiania jak na akcjach. Szykująca się przecena na rynku nieruchomości doprowadzi do większego zróżnicowania cen. Osoby o mniejszych zarobkach będą mogły sobie pozwolić na własny kąt. Znacznie taniej, chociaż nie oznacza to, że szybciej. Mieszkanie będzie jednak w zasięgu ręki, a nie w sferze marzeń, jak obecnie.

 
Czy mieszkania stanieją

NIE
Józef Wojciechowski
Szef rady nadzorczej JW Construction Holding

Sądzę, że w 2009 r. czeka nas stabilizacja na rynku nieruchomości. Obecne ceny mieszkań i domów są stosunkowo niskie i nie ma mowy o dalszych spadkach. Część mniejszych deweloperówbędzie miała kłopoty finansowe i obniży marże, ale nie będzie to masowe. Jeśli deweloperzy wstrzymają rozpoczęcie nowych inwestycji, pod koniec 2009 r. możemy się nawet liczyć ze wzrostem cen. Porównywanie naszego rynku na przykład z Hiszpanią nie ma sensu. Tam wiele lat budowano ponad 700 tys. mieszkań rocznie. Gros zakupów stanowiły transakcje spekulacyjne. U nas buduje się rocznie około 150 tys. mieszkań, a ta liczba nie zaspokaja nawet własnych potrzeb mieszkaniowych Polaków.

Adam Polanowski
Prezes Polanowscy Nieruchomości

Spadną ceny mieszkań, ale tylko niektórych na rynku wtórnym. Wielu właścicieli czeka na lepsze czasy i klientów, którzy zapłacą cenę bardziej zbliżoną do ich oczekiwań. Mówi się, że mieszkania tanieją, ale liczba zawieranych transakcji spadła i choć te finalizowane opiewają na niższe kwoty, to trudno na ich podstawie mówić o całym rynku. W wypadku rynku pierwotnego jest podobnie. Żaden z dużych deweloperów nie zbankrutował. W 2008 r. bali się oni znacząco obniżać ceny, a skoro utrzymywali je do tej pory, to w 2009 r. również nie zanosi się na znaczącą zmianę tego trendu.

Jarosław Szanajca
Prezes Dom Development

Ceny mieszkań i domów bardzo mocno spadły pod koniec 2008 r., dlatego też nie ma już miejsca na dalszeobniżki. W tym roku możemy się spodziewać raczej stabilizacji cen nowych mieszkań. Tym bardziej że wizja masowych bankructw deweloperów to gruba przesada. Ciągle jesteśmy krajem, w którym mieszkań brakuje, więc nasz rynek powinien się odrodzić. Wiele zależy jednak od rynku kredytów mieszkaniowych, bo większość nabywców finansuje zakup nieruchomości właśnie za ich pomocą. Dlatego bardzo krytycznie oceniam projekt rekomendacji „T", ograniczającej dostęp do kredytów hipotecznych w czasie, gdy rynek mieszkaniowy jest w trudnej sytuacji.

TAK
Marcin Gołębiowski
Prezes RedNet Consulting i główny analityk RedNet Property Group

W pierwszych miesiącach tego roku ceny mogą spaść, ale raczej o kilka niż kilkanaście procent. Podobnie jest na rynku domów. Wiąże się to ze strukturą rynku. Deweloperzy zauważyli bowiem, że muszą zaoferować mieszkania z segmentu popularnego, zachęcającego ceną, na które wciąż jest wielu klientów, albo zaoferować mieszkania w dobrym standardzie i lokalizacji, ale rozsądnie wycenione. Obecnie mamy nadprodukcję mieszkań z segmentu średniego i podwyższonego (tzw. pseudoapartamentów). I w tych segmentach spadki cen będą największe. Na rynku wtórnym natomiast nadal wiele zależy od jakości mieszkań oraz od lokalizacji. Dalej będzie postępować proces spadku cen mieszkań z wielkiej płyty w blokowiskach.

Emil Szweda
Analityk Open Finance

Mieszkania stanieją, ale trudno zgadnąć, o ile. Myślę, że w granicach 10-15 proc. Stanie się tak przede wszystkim z powodu trudności z uzyskaniem kredytów mieszkaniowych. Znaczenie potrzeb mieszkaniowych Polaków, o których mówią deweloperzy, uzasadniając tezę o dalszym wzroście cen, jest przeceniane. Moim zdaniem, w Polsce nie brakuje ani jednego mieszkania. To nie jest tak, że każdy ma obowiązek mieć własne mieszkanie i żyć w komfortowych warunkach. Część z nas nie będzie w stanie zgromadzić kwoty wystarczającej na zakup mieszkania.

Wojciech Ciurzyński
Prezes Polnordu

Przewiduję, że mieszkania stanieją nawet o 20 proc. Ich ceny są ściśle związane z cenami materiałów budowlanych i kosztami wykonania. Jeśli te będą malały, to ceny mieszkań również. Bardzo ważne będzie także, w jakiej skali banki będą udzielać kredytów hipotecznych. Jeśli będzie to znikoma liczba, będzie miało to znaczący wpływ na ceny mieszkań.

Polecane strony internetowe

Strona zawierająca ceny transakcyjne mieszkań na rynku wtórnym w największych miastach
| www.oferty.net/statystyki/122008_cenytransakcyjne.php

Fora, na których można przeczytać opinie internautów o deweloperze albo o niego zapytać
| forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=106 | forum.gazeta.pl/forum/71,1.html?f=778

Strona zawierająca informacje o zmianach liczby mieszkań wystawionych na sprzedaż | http://licznikmieszkan.atspace.com/

Pęknięcie światowej bańki

Hiszpania
1,5 mln nowych mieszkań i domów czeka na nabywców w Hiszpanii. Hiszpańscy deweloperzy mają 470 mld euro długów. W 2008 r. tysiąc hiszpańskich firm budowlanych złożyło wnioski o ogłoszenie bankructwa (m.in. Martinsa-Fadesa, która buduje w warszawskim Wilanowie). Sytuacja nie zmieni się, dopóki ceny nieruchomości nie przestaną spadać. Standard & Poor’s szacuje, że nastąpi to w 2010 r., kiedy ceny będą o 30 proc. niższe niż w 2007 r.

Stany Zjednoczone
Ceny domów w Las Vegas są o 32 proc. niższe niż przed rokiem. W Phoenix (stolicy stanu Arizona) spadki sięgnęły 33 proc. Jak wynika z notowań wskaźnika rynku nieruchomości S&P/Case-Shiller, w 20 najważniejszych amerykańskich miastach ceny domów spadły
w ostatnim roku o 18 proc. To już 22. z rzędu miesiąc spadków. Spadki cen zanotowano nawet w Atlancie, Seattle i Portland, miastach, które do tej pory opierały się kryzysowi.

Irlandia
46 tys. euro (188 tys. zł) stracił średnio każdy właściciel domu w Irlandii. Ceny nieruchomości są tam o 15 proc. niższe niż w styczniu 2007 r. (średnia cena domu to 265 tys. euro, czyli 1,08 mln zł). Irlandzkie banki udzielają najmniej kredytów hipotecznych od 22 lat. „Iris Independent" podał, że około 100 tys. domów stoi pustych (z tego 50 tys. to nowe budynki). Pojawiają się „dzielnice widma", czyli takie, w których prawie nikt nie mieszka. Rząd uruchomił pożyczki na zakup nieruchomości dla osób, które zarabiają nie więcej niż 40 tys. euro rocznie.

Wielka Brytania
O 16,2 proc. spadły ceny nieruchomości w Wielkiej Brytanii w 2008 r. – podał bank Halifax. To największa roczna zniżka od 1983 r. Ceny nominalne są już w tym kraju takie, jakie były w 2004 r. W stosunku do dochodów Brytyjczyków nieruchomości są tak tanie, jak w kwietniu 2003 r. To jednak nie koniec spadków. Howard Archer z firmy konsultingowej IHS Global Insight szacuje, że na koniec 2009 r. ceny będą niższe o 15 proc. od obecnych. Wskazuje na to fakt, że w listopadzie 2008 r. – jak podał Bank Anglii – udzielono tylko 27 tys. kredytów hipotecznych – najmniej od 1999 r

Diagnoza w pigułce

W 2009 r. banki udzielą nawet o połowę mniej kredytów hipotecznych niż w 2008 r., bo 85-90 proc. mieszkań w Polsce jest kupowanych na kredyt. Deweloperzy i inni sprzedający będą musieli obniżyć ceny, aby znaleźć kupców.

Już w końcu 2008 r. liczba mieszkań na sprzedaż wzrosła o 60 proc. Brakuje na nie chętnych, ponieważ nabywcy nie są w stanie otrzymać kredytu albo wstrzymują się z zakupem do czasu znacznego obniżenia cen.

W najbliższych latach ceny mieszkań w Polsce mogą spaść o 30-50 proc. Analizy wskazują, że trend spadkowy trwa 5-6 lat i obniża ceny o połowę poprzednich wzrostów, licząc od roku cenowego szczytu.

Rzekomy niedostatek mieszkań ma uzasadniać tezę o nieuchronnym wzroście ich cen. Według GUS, w 2002 r. brakowało 1,7 mln mieszkań.Od końca 2002 r. do jesieni 2008 r. do użytku oddano jednak ponad 850 tys. mieszkań oraz domów i rozpoczęto budowę kolejnych 681,1 tys.












 

Okładka tygodnika WPROST: 3/2009
Więcej możesz przeczytać w 3/2009 wydaniu tygodnika „Wprost”
Zamów w prenumeracie lub w wersji elektronicznej:
 10
  • dyletant IP
    Jak z perspektywy kilku lat czyta się opinie tzw ekspertów to widać, że ich prognozy są guzik warte... Mieszkania w 2013 r tanieją i będą taniały kolejne lata....
    • Mirek IP
      Najlepiej to nie korzystać z rad sprzedających bo im nie na rękę spadki. Zresztą nikt nie karze kupować z rynku pierwotnego na wtórnym można się dogadać z właścicielem on opuści bo prowizji nie płaci agentowi. Sam tak zrobiłem, brałem co prawda kredyt w skoku Chmielewskiego ale inaczej się teraz nie da to wciąż zbyt duży wydatek dla rodziny.
      • lump IP
        TRZEBA BYĆ DEBILEM ŻEBY DAĆ ZA MIESZKANIE 200 000.

        JESZCZE PARĘ LAT I MIESZKANIA BĘDĄ ODDAWAĆ ZA DARMO - ŻEBY NIE PŁACIĆ CZYNSZU.

        JUŻ DZIŚ SA MIESZKANIA NA ŚLĄSKU ZA 50 000 - CHĘTNYCH BRAK - A WIĘC CENY MUSZĄ IŚĆ W DÓŁ.

        W HOLANDII SA JUŻ MIESZKANIA ZA DARMO (DLA HOLENDRÓW) - TAK SIĘ RYNEK NAPCHAŁ.


        POZDRAWIAM KREDYTOBIORCÓW - DYMANYCH PRZEZ BANKI.
        • Amen IP
          Niestety p. Macierzyński nie zna się na tym o czym pisze, byłem kilkakrotnie świadkiem jego wystąpień na żywo i muszę powiedzieć, że byłem pod silnym wrażeniem wysokiego poziomu jego dyletanctwa. Szkoda tylko, że wciąż się go cytuje.
          • sylwia IP
            Widac niesponorowany artykuł :)
            Ceny nie spadaja tylko zaczynaja powolna droge do normalnosci, mieszkam w Dublinie i azeby ceny tutaj byly takie same jak w Warszawie gdzie poziom zycia jest duzo wyzszy?? i ludzie przeciez w takiej warszawie, to nie sami bogacze tylko rowniez zwykla klasa robotnicza, i z czego oni maja kupowac te \"nizsze cenowo nieruchomosci wg deweloperow\" ?? ja czekam z zakupem, jak narazie eruo drozeje :))) dla mnie to miod na dusze, mieszkania spadaja :) zreszta wiele emigrantow przezylo na wlasnej skorze tutejsze spadki nieruchomosci i wiekszosc z nas mysli ze to samo bedzie w Polsce, przeciez skoro na calym swiecie, usa, grecja, irlandia, uk to czemu ma to ominac nasz kraj ?? bylo by to conajmniej dziwne.

            Spis treści tygodnika Wprost nr 3/2009 (1358)

            • Wprost od czytelników 11 sty 2009, 22:00 Jacy jesteśmyRedakcja „Wprost" podjęła szlachetny zamysł krzepienia naszych skołatanych serc, obalając dziesięć krzywdzących nas mitów („Jacy jesteśmy", nr 49). Czytając błyskotliwe, aforystyczne wręcz zabiegi... 4
            • Na stronie - Strasznie jak w niebie 11 sty 2009, 22:00 Gdyby nie te nieroby, złodzieje, nieudacznicy itp., wszystko byłoby takie piękne. Dlaczego tak często dajemy się wpuszczać w jałowe dywagacje o idealnym świecie (polityki, mediów, firm), w którym karty powinni rozdawać zupełnie inni ludzie niż ci, którzy akurat je rozdają? 5
            • Kiedy zabraknie nam gazu 11 sty 2009, 22:00 Połowę potrzebnego w Polsce gazu trzeba było czerpać ze źródeł krajowych i zapasów. Tak było w kulminacyjnym dniu kryzysu – 7 stycznia. Gdyby mrozy nie zelżały, a rosyjsko-ukraiński konflikt przeciągnął się na kilka tygodni, nasze zapasy gazu (mniej więcej 1,2 mld m3)... 6
            • Rosja bez gazu 11 sty 2009, 22:00 Największym zagrożeniem dla Polski nie jest imperialna polityka Kremla, wykorzystująca surowce energetyczne, lecz sowiecki, niewydolny model rosyjskiej gospodarki. Niedługo Rosja może odciąć nam dostawy gazu i ropy dlatego, że po prostu nie będzie miała czego dostarczyć. 12
            • Skaner 11 sty 2009, 22:00 14
            • Szmajdziński przejmie SLD? 11 sty 2009, 22:00 Wbrew nadziejom szefa SLD Grzegorza Napieralskiego posiedzenie zarządu partii nie zakończyło jego konfliktu z kierowanym przez Wojciecha Olejniczaka klubem parlamentarnym Lewica. Co najmniej do najbliższej konwencji w partii będzie się toczyć walka o władzę, którą może wygrać... 14
            • Ostatni żart o prezydencie 11 sty 2009, 22:00 Prezydent USA George W. Bush jeszcze przed opuszczeniem Białego Domu będzie mógł obejrzeć najnowszy film o sobie. Jest to bollywoodzki musical „Nadchodzi prezydent". Kanwą filmu jest wizyta Busha w Indiach, która odbyła się w... 14
            • Platforma na kryzys 11 sty 2009, 22:00 Jeśli prezes PiS Jarosław Kaczyński oprze nową strategię swojej partii na sprawach gospodarczych i wytykaniu PO nieudolności w radzeniu sobie z kryzysem, to na głosy przedsiębiorców i menedżerów raczej nie ma co liczyć. Większość z... 15
            • Wyścig za miliardy 11 sty 2009, 22:00 Rekordowe 4,1 mld USD kosztowały ubiegłoroczne wybory prezydenckie i do Kongresu w USA – wynika z wyliczeń Federalnej Komisji Wyborczej. Kandydaci na prezydenta wydali na kampanie 1,6 mld USD, kandydaci do Izby Reprezentantów – 924... 15
            • Wojna ściśle tajna 11 sty 2009, 22:00 CBA wyjaśnia, czy w ABW zgodnie z prawem gospodarowała mieszkaniami służbowymi – dowiedział się „Wprost".Sprawa ma dotyczyć przynajmniej trzech, wcześniej wyremontowanych mieszkań, które przejęli na własność wysocy... 15
            • Dossier 11 sty 2009, 22:00 „Albo będziemy teraz walczyć z kryzysem i zmniejszać tempo recesji, albo kilka następnych lat będzie dramatycznych"Barack Obama do reporterów po spotkaniu z ekonomicznymi doradcami„Pod naszym rynkiem zawaliła... 16
            • Pytania niepolityczne - Gram do kiełbasek 11 sty 2009, 22:00 Rozmowa z Jarosławem Sellinem, posłem koła poselskiego Polska XXI, byłym gitarzystą zespołu rockowego Po Co?. 16
            • Czy ustawa o Centralnym Biurze Antykorupcyjnym wymaga zmiany? 11 sty 2009, 22:00 Konfrontacje 17
            • Wykrywacz kłamstw 11 sty 2009, 22:00 „I w tym konkursie, i w innych liczą się kompetencje". „Osoby [na kierownicze stanowiska w instytucjach związanych z MON] wyłaniane są w otwartych procedurach konkursowych" – powiedział Bogdan Klich w wywiadzie... 17
            • Barometr 11 sty 2009, 22:00 Polska neutralnośćStany Zjednoczone bez zastrzeżeń poparły izraelską interwencję w Strefie Gazy. Ofensywę potępiły Francja i Hiszpania.W imieniu Unii Europejskiej stanowisko takie jak USA początkowo wyraziły Czechy. Ostatecznie jednak... 18
            • Plus ujemny - Powtórka z playbacku 11 sty 2009, 22:00 Kto to powiedział? „Unia Europejska to tylko klub finansowy. Klub powstały z woli odwiecznych panów tego kontynentu – Francji i Niemiec. To kłamstwo mające wesprzeć pieprzone euro i antyamerykanizm, nienawiść wobec Zachodu. To pretekst, aby wypłacać oburzające... 19
            • Wydarzenia - Polska 11 sty 2009, 22:00 Polska odczuła skutki ograniczenia przez Rosję przesyłu gazu. Dostawy przez Białoruś spadły od 7 stycznia o 16 proc., a przez Ukrainę zostały całkowicie wstrzymane. Mimo zwiększenia poboru gazu z magazynów zmniejszono dostawy do kilku... 20
            • Wydarzenia – Świat 11 sty 2009, 22:00 Przez dziewięć dni południowa Europa była pozbawiona rosyjskiego gazu. Brak zgody Ukrainy na podniesienie ceny za 1000 metrów sześciennych gazu do 250 USD spowodował wstrzymanie przez Gazprom od 1 stycznia 2009 r. dostaw dla Ukrainy.Po... 22
            • Przegląd prasy zagranicznej 11 sty 2009, 22:00 WOJNA GAZOWASkrajna opcjaUE z opóźnieniem uświadamia sobie, że rosyjsko-ukraiński konflikt gazowy jest czymś więcej niż dwustronnym problemem Moskwy i Kijowa. UE ociągała się z reakcją, by uniknąć irytacji Moskwy, która chce mieć... 24
            • Puls gospodarki 11 sty 2009, 22:00 26
            • Pierwsze euro za płoty 11 sty 2009, 22:00 Polscy turyści świętujący sylwestra na Słowacji byli jednymi z pierwszych osób narzekających na wprowadzenie euro w tym kraju. Przeliczanie przez sprzedawców koron na euro znacznie wydłużyło kolejki w sklepach. Wzrosły też... 26
            • SMS 11 sty 2009, 22:00 250 tys.Polaków odeszło w 2008 r. na emeryturę, z czego 80 proc. na emeryturę wcześniejszą. W Polsce pracuje tylko 29 proc. osób w wieku 55-64 lat. To najniższy odsetek w UE.Urząd Regulacji Energetyki zatwierdził podwyżki cen energii... 26
            • Dwudziestolecie przełomu 11 sty 2009, 22:00 20 lat minęło 29 grudnia 2008 r. od uchwalenia przywracającej w Polsce wolny rynek ustawy o działalności gospodarczej, czyli tzw. ustawy Wilczka (Mieczysław Wilczek, minister przemysłu w rządzie Rakowskiego). – Dzięki niej powstało... 26
            • Jak Allah przykazał 11 sty 2009, 22:00 We Francji powstają banki funkcjonujące według prawa koranicznego (przestrzagające m.in. zakazu spekulacji i lichwy). Francuska minister finansów Christine Lagarde ma nadzieję, że Paryż stanie się europejską stolicą islamskich banków.... 26
            • Cytat 11 sty 2009, 22:00 „Jeśli Polsce się uda osiągnąć 2-3 proc. wzrostu PKB w 2009 r., to będziemy w absolutnej czołówce światowej"prof. Leszek Balcerowicz, były minister finansów oraz prezes NBP 26
            • Nieświadomy wybór 11 sty 2009, 22:00 Badania zachowań konsumentów to strata pieniędzy. Tak twierdzi Gerald Zaltman, doktor socjologii z Harvard Business School. Według niego, zachowania konsumentów są irracjonalne i niepodatne na większość używanych przez specjalistów od... 26
            • Przecena miliarderów 11 sty 2009, 22:00 Anil AmbaniMajątek szefa hinduskiego giganta medialno-finansowego ADAG stopniał z 42 mld USD do 12 mld USDOleg DieripaskaFortuna rosyjskiego oligarchy, kontrolującego m.in. największego producenta aluminium na świecie Rusal, zmalała z 28 mld... 26
            • Zapytaj wprost - Kazimierz Marcinkiewicz 11 sty 2009, 22:00 Na 10 pytań czytelników internetowego wydania „Wprost” odpowiada Kazimierz Marcinkiewicz. Premier rządu współtworzonego przez PiS, Samoobronę i LPR. Przez kilka miesięcy pełnił obowiązki prezydenta Warszawy. Był dyrektorem w Europejskim Banku Odbudowy i Rozwoju w... 28
            • Bieda emerytury 11 sty 2009, 22:00 70 zł miesięcznie – tyle w przybliżeniu będą wynosić pierwsze emerytury, których wypłacanie rozpoczną w 2009 r. otwarte fundusze emerytalne. Otrzyma je około 2600 kobiet urodzonych w 1949 r. Wszystko wskazuje na to, że na przeprowadzonej 10 lat temu reformie systemu... 30
            • Władcy świata 11 sty 2009, 22:00 Dla zwolenników spiskowej teorii dziejów jest kolejną organizacją dążącą do wprowadzenia „rządu światowego”. Dla innych – zwyczajną organizacją lobbingową. W USA znów jest o niej głośno, bo wybory prezydenckie wygrał popierany przez nią Barack Obama. Czym... 32
            • Imprezowicze z Wiejskiej 11 sty 2009, 22:00 Dlaczego jeden z polskich ministrów zabiera zagranicznych gości do warszawskich klubów go-go? Kogo politycy mają na myśli, śpiewając „nie poradzisz nic, bracie mój, gdy na tronie siedzi ch...”? Który polityk platformy krzyczy „Balcerowicz musi odejść!”,... 36
            • Wycinanie ideowców 11 sty 2009, 22:00 Masz wyraziste poglądy i chciałbyś je realizować w praktyce? Jesteś przekonany, że państwo powinno być zbudowane na w miarę spójnym systemie wartości, nawet jeśli nie podziela ich większość obywateli? Nie angażuj się w politykę! W polityce nie ma miejsca dla ideowców, którzy... 40
            • Ryba po polsku - Trzej dyszkanci 11 sty 2009, 22:00 Jeszcze nawet nie ma przednówka, a już się zaczęło. A co to będzie później, wraz z wiosną? Nowe ugrupowania polityczne będą wschodzić jak ozimina. Od Bugu po Odrę i od Bałtyku do Tatr kraj pokryje się świeżym runem nowatorskiej myśli politycznej, zakwitnie ideowo i wysypie się... 42
            • O ile spadną ceny mieszkań 11 sty 2009, 22:00 Ceny mieszkań się ustabilizowały, a niedługo znów będą rosnąć – przekonują deweloperzy. Pracownicy biur nieruchomości namawiają, by kupować i nie łudzić się obniżkami cen w przyszłości. Doradcy finansowi, zainteresowani sprzedaniem kredytów hipotecznych, zapewniają, że... 46
            • Postać tygodnia - Juliusz Machulski 11 sty 2009, 22:00 To nie on dostaje nominacje do Oscarów, nie on odbiera państwowe nagrody i pozuje na narodowego mędrca. A jednak to Juliusz Machulski jest najwybitniejszym twórcą polskiego kina ostatnich trzech dekad. Autorem tak kultowych filmów, jak „Vabank”,... 56
            • Kto straci pracę 11 sty 2009, 22:00 W ciągu najbliższych dwóch lat pracę straci około 200 tys. Polaków (1,3 proc. legalnie zatrudnionych). Ale to oznacza, że skala zwolnień będzie dziesięciokrotnie mniejsza niż w latach 2001-2003, gdy światowa recesja dopadła naszą gospodarkę. Większość pracodawców wciąż... 60
            • Polskie Koleiny Państwowe 11 sty 2009, 22:00 PKP Polskie Linie Kolejowe, spółka zarządzająca kolejową infrastrukturą jest bardzo skuteczna. W likwidowaniu torów. Jest nawet skuteczniejsza niż bataliony Armii Czerwonej, które w latach 1944-1948 rozgrabiły i wywiozły z Polski do Związku Sowieckiego kilka tysięcy kilometrów... 64
            • Pakiet Obamy 11 sty 2009, 22:00 O ile w trakcie kampanii wyborczej Baracka Obamę najczęściej przyrównywano do Johna F. Kennedy’ego, o tyle obecnie patrzy się na jego rozpoczynającą się właśnie prezydenturę przez pryzmat dokonań Franklina D. Roosevelta. Podobnie jak on będzie się musiał zmierzyć z... 66
            • Bank wszystkich banków 11 sty 2009, 22:00 To szczyt arogancji. Nie zamierzają się tłumaczyć, co zrobili z dwoma bilionami dolarów podatników – tak kongresmen Ron Paul zareagował na postępowanie zarządu Rezerwy Federalnej (Fed), amerykańskiego banku centralnego. Szef Fed Ben Bernanke odmówił ujawnienia, jakim... 68
            • Biznes w przetrwalniku 11 sty 2009, 22:00 Rok 2009 będzie dla przedsiębiorców czasem ostrej walki o kontrakty publiczne i unijne dotacje. Zamówienia od państwa czy samorządów oraz fundusze unijne to dla nich szansa przeczekania złej koniunktury w jako takiej kondycji. 72
            • Głos z Ameryki - Republikanie z Toyoty 11 sty 2009, 22:00 W grudniu senatorowie z Partii Republikańskiej zastosowali obstrukcję parlamentarną i udaremnili przyjęcie planu wsparcia amerykańskich koncernów motoryzacyjnych kwotą 14 mld USD, mimo że proponowane pożyczki stanowiły zaledwie 2 proc. kwoty zatwierdzonej wcześniej przez Senat... 73
            • Generacja Net 11 sty 2009, 22:00 Czy Internet zjada dzieciom korę mózgową? Dzisiejsza młodzież jest głupsza niż jakiekolwiek wcześniejsze pokolenie – twierdzi prof. Mark Bauerlein w książce „The Dumbest Generation”. Nie zgadza się z nim Eric Schmidt, szef Google. – To pokolenie jest... 74
            • Smak schizofrenii 11 sty 2009, 22:00 Osłabienie węchu i smaku może być jednym z pierwszych objawów schizofrenii, guza mózgu, schorzeń nerek lub wątroby. Badając węch, można ocenić ryzyko rozwoju tych chorób. Niestety, takie badanie jest dostępne tylko w kilku klinikach laryngologicznych i neurologicznych. 77
            • Wędrujące zastawki 11 sty 2009, 22:00 Aby wymienić zastawkę serca, nie trzeba rozcinać klatki piersiowej chorego. Zastawkę aortalną lub płucną można wprowadzić przez naczynia krwionośne w pachwinie. Takie zabiegi są duże bezpieczniejsze, więc są szansą dla osób, u których przeprowadzenie wielogodzinnej operacji z... 78
            • Macho w spódnicy 11 sty 2009, 22:00 Po rozwodzie z Guyem Ritchiem Madonna rzuciła się w ramiona 21-letniego modela Jesusa Luza. Była od niego starsza o 29 lat. W ten sposób pobiła rekord Demi Moore, która po rozwodzie z Bruce’em Willisem wyszła za młodszego o 16 lat Ashtona Kutchera. – Wybierając... 80
            • Dziecięce choroby dorosłych 11 sty 2009, 22:00 Krztusiec, ospa, świnka, różyczka i odra nie są już chorobami wyłącznie wieku dziecięcego. Coraz częściej atakują dorosłych. Szczyt zachorowań na nie przypada późną zimą i wczesną wiosną. 82
            • Kto cię tego nauczył 11 sty 2009, 22:00 Mężowie często skarżą się w gabinetach seksuologów na monotonię w sypialni, a wtedy żony odpowiadają, że od dawna chcą skorzystać z gadżetów i wypróbować nowe pozycje. Nieszczęściem takich związków jest brak dialogu. 83
            • Z Afryki na księżyc 11 sty 2009, 22:00 Nie jest prawdą, że przez pierwszych 150 tys. lat istnienia Homo sapiens nie był tytanem intelektu. Z najnowszych badań wynika, że pradawni emigranci z Afryki nie różnili się od nas znacznie pod względem rozwoju zdolności poznawczych. 84
            • Kosmiczny Internet 11 sty 2009, 22:00 Globalna sieć rozrasta się poza granice Ziemi. NASA nawiązała łączność z odległą od naszej planety o 32 mln km sondą Epoxi. Transmisja danych odbywała się w sposób podobny do tego, w jaki działa sieć www. To pierwszy krok do stworzenia międzyplanetarnego Internetu. 88
            • Kino w kieszeni 11 sty 2009, 22:00 Już niedługo komórka bez projektora filmowego będzie passé. Wyścig rozpoczęła firma 3M, która pierwsza zademonstrowała projektor o rozmiarach i wadze paczki papierosów. A niedawno dla Samsunga skonstruowała projektor wielkości kciuka. 89
            • Know-how 11 sty 2009, 22:00   90
            • Cud przeszczepów 11 sty 2009, 22:00 Kto pierwszy w Polsce przeszczepił serce? Prof. Zbigniew Religa przeprowadził taką operację w 1985 r. Rolnik, który otrzymał nowe serce, zmarł po kilku dniach od transplantacji. Niewiele osób wie jednak o tym, że już w 1969 r. serce... 90
            • Czip seksu 11 sty 2009, 22:00 Naukowcy z Oxford University pracują nad stworzeniem wszczepianego do mózgu implantu wywołującego uczucie przyjemności, na przykład takiej jak ta doświadczana w trakcie seksu. Urządzenie ma być stosowane u osób cierpiących na... 90
            • Grypa z zimna 11 sty 2009, 22:00  Dotychczas sądzono, że grypa i wirusy atakujące górne drogi oddechowe przysparzają problemów głównie zimą, bo nasz układ odpornościowy jest o tej porze roku mniej aktywny. Jest inaczej. Niskie temperatury i mała wilgotność... 90
            • Mimika w genach 11 sty 2009, 22:00 Mimika jest zapisana w genach, więc wyraz twarzy wyrażający emocje jest podobny u wszystkich ludzi, niezależnie od płci czy kultury. Udowodniono to, fotografując twarze niewidomych sportowców tuż po zawodach i podczas ceremonii wręczania... 90
            • Czlowiek i gadżet 11 sty 2009, 22:00 Oczy laptopa W 2008 r. firmy komputerowe zarobiły na sprzedaży kamer internetowych 2,8 mld USD. W 2013 r. wartość sprzedaży tych urządzeń ma być ponaddwukrotnie wyższa. Do prowadzenia wideokonferencji, nagrywania zdjęć wysokiej jakości... 91
            • Dyskretny urok Hamasu 11 sty 2009, 22:00 Iran za pośrednictwem jednej z ambasad skandynawskich w Tel Awiwie ostrzegał Izrael przed wprowadzeniem sił lądowych do Strefy Gazy. Teheran jest zaniepokojony tym, co się dzieje w najdalej wysuniętym przyczółku islamskiej rewolucji. Hamas, nieślubne dziecko rewolucji, dostaje... 92
            • Dryf Kijowa 11 sty 2009, 22:00 Krótką listę ubiegłorocznych sukcesów Ukraina może zawrzeć w dwóch punktach: 7-procentowy wzrost gospodarczy w pierwszej połowie roku i przyjęcie do Światowej Organizacji Handlu. Dziś przeżywa jedne z najcięższych miesięcy od odzyskania niepodległości. 95
            • Eurobieda nad Dunajem 11 sty 2009, 22:00 Do Bratysławy w sylwestra zjechało z całego świata czterdzieści telewizyjnych sztabów. Kraj z pięcioma milionami mieszkańców, który za sprawą dwucyfrowego wzrostu gospodarczego zasłużył na miano „tatrzańskiego tygrysa”, z końcem 2008 r. świętował 16. rocznicę... 96
            • Nędza Gazpromu 11 sty 2009, 22:00 Nieftiejugańsk to miasto Gazpromu. Formalnie działają tam władze, jest gubernator. Faktycznie prawie wszyscy, którzy tu żyją, to pracownicy Gazpromu. Wszystkie luksusowe obiekty, takie jak basen czy hala sportowa, też są własnością koncernu. Ludzie w Nieftiejugańsku nie mówią... 98
            • Dookoła świata 11 sty 2009, 22:00   100
            • Europa i reszta - Żyd wieczny tułacz 11 sty 2009, 22:00 Po rewolucji bolszewickiej konduktor tramwaju w Leningradzie ogłaszał, jakie mija przystanki. – Ulica Gorkiego. A na to żydowski pasażer ze swego miejsca: – Dawniej Twerska. Następny przystanek – ulica Robotnicza. – Dawniej Aleksandrowska –... 100
            • Lekcja za 50 mld 11 sty 2009, 22:00 Bernard Madoff, amerykański finansista oskarżony o zdefraudowanie 50 mld USD, otrzymał ostatnio niezwykłą lekcję uczciwości. Do klubu golfowego na Florydzie, którego jest członkiem, ktoś potajemnie zwrócił statuetkę skradzioną... 100
            • Cytat tygodnia 11 sty 2009, 22:00 "Odpowiedź możecie znaleźć w Google"George Bush senior, były prezydent USA, odmawiając dziennikarzom odpowiedzi na pytanie o przyczynę porażki republikanów w wyborach prezydenckich w USA. 100
            • Okiem Brytyjczyka - Papież Radek 11 sty 2009, 22:00 Pod względem gospodarczym i wojskowym Polska jest zawodnikiem wagi ciężkiej. Niestety, pod względem politycznym – karzełkiem. Na arenie międzynarodowej powinna zajmować miejsce przy najważniejszym stole, reprezentując wszystkie byłe państwa komunistyczne, które wybrały... 101
            • Patrioci i obywatele 11 sty 2009, 22:00 Kończy się dwudziestolecie III RP, niedługo minie pięć lat, odkąd współtworzymy Unię Europejską. Ile jest w nas obywateli Rzeczypospolitej, a ile Europejczyków? Czy proporcje między tymi składnikami naszej politycznej tożsamości się zmieniają? Czy mogą się połączyć... 102
            • Kicz, łzy i kremówki 11 sty 2009, 22:00 Jakość i poziom kolejnych książek i filmów o Janie Pawle II w niczym nie przeszkadzają odbiorcom, którzy opróżniają portfele, by jeszcze raz przeżyć wzruszenia sprzed lat. Taki jest bowiem cel tworzenia większości produktów sacropopkultury. 106
            • Gwiazdy szachownicy 11 sty 2009, 22:00 Wszędzie, gdzie się pojawi, przyciąga tłumy dziennikarzy. Zabiegają o nią ekskluzywne magazyny kobiece i firmy produkujące luksusowe produkty. Pierwszą sesję zdjęciową miała w wieku 17 lat. Obecnie 24-letnia Rosjanka Aleksandra Kosteniuk nie jest aktorką ani modelką. To... 108
            • Nie jestem Kurnikową 11 sty 2009, 22:00 Rozmowa z Aleksandrą Kosteniuk, mistrzynią świata w szachach 109
            • Doda w sosie bizantyjskim 11 sty 2009, 22:00 Dwumetrowy facet z rozjaśnioną brodą na szpilkach? Żona zbrodniarza wojennego? Dwie czternastoletnie lesbijki? Pięćdziesięcioletnia diva z mężem młodszym o połowę? Wokalista z doprawionym monstrualnym biustem? To nie są bohaterowie komedii science fiction. To gwiazdy masowej... 110
            • Recenzje 11 sty 2009, 22:00   114
            • Film 11 sty 2009, 22:00 „Gomorra" reż. Matteo Garrone, Syrena FilmsPo przeczytaniu „Gomorry" można mieć wątpliwości, czy taki reportaż da się przełożyć na język filmu. Roberto Saviano wiele lat mieszkał na przedmieściach Neapolu,... 114
            • Teatr 11 sty 2009, 22:00 "Oto idzie panna młoda", reż. Grzegorz Chrapkiewicz, teatr Komedia, WarszawaFarsa to farsa. Ma być śmiesznie. Bo jak nie, to smutniej niż na „Tytusie Andronikusie". Na szczęście w teatrze Komedia ubaw jest gwarantowany.... 114
            • DVD 11 sty 2009, 22:00 Wydawnictwo po prostu wstrząsające – chodzi o DVD dokumentujące koncert jednego z najważniejszych polskich zespołów rockowych – Lao Che – na Przystanku Woodstock. Być może najważniejszego, ale też chyba najbardziej... 114
            • Książka 11 sty 2009, 22:00 Książka napisana przez Brytyjkę szczególne może zainteresować polskich czytelników. Jest to bowiem historia Polki, którą II wojna światowa skazała na długą i burzliwą tułaczkę po świecie. Tytułowa córka oficera, Marta Dolniak,... 114
            • Wprost na weekend 11 sty 2009, 22:00 Oasis Niemieckie koncerty to już jedyna szansa zobaczenia największej gwiazdy w historii brit popu. Na brytyjskie koncerty grupy pół miliona biletów sprzedano w ciągu zaledwie trzech godzin od otwarcia internetowej sprzedaży.| 16 stycznia,... 116
            • Pożegnanie z dworkiem 11 sty 2009, 22:00 Dworek z cienistym gankiem na kolumienkach obrośnięty dzikim winem jest już niemodny. Coraz częściej wybieramy proste, industrialne bryły bez żadnego ciepłego akcentu. Czy zmienił się nasz narodowy gust? 120
            • Apetyt na chłopa 11 sty 2009, 22:00 Coraz bardziej na topie jest w Polsce podkreślanie chłopskiego pochodzenia. Nie byłoby w tym nic dziwnego – chłopskość bywa źródłem dumy w Szwajcarii, Szwabii czy nawet na staroobrzędowej Rusi. Problemem jest to, że polskość dotychczas kojarzyła się ze szlacheckością. 123
            • Blondynka wszech czasów 11 sty 2009, 22:00 Dla wielu mężczyzn jest pożądanym wzorem piękna, a dla kobiet – symbolem szowinizmu. Jej imię weszło na stałe do potocznego języka jako określenie pustej, głupiej dziewczyny. Długonoga i blondwłosa Barbie obchodzi w roku 2009 pięćdziesiąte urodziny. 124
            • Bond ubiera się w Antwerpii 11 sty 2009, 22:00 Diabeł ubiera się u Prady, a Bond w Antwerpii. W ostatnim filmie znany z dobrego smaku agent 007 nosi kurtkę z kolekcji Japończyka Yohji Yamamoto. Największy sklep tego projektanta znajduje się właśnie w Antwerpii, w kompleksie ModeNatie, łączącym muzeum, instytut i wydział... 126
            • Piwo u sąsiadów 11 sty 2009, 22:00 Narciarski weekend warto spędzić tuż za polską granicą. Czesi kuszą nas konkurencyjnymi cenami, mają nowoczesne wyciągi, hotele w przyzwoitym standardzie i ciekawe menu w górskich restauracjach. No i znakomite piwo. 129
            • Zimny szwed 11 sty 2009, 22:00 Volvo XC60 jest bardziej szwedzkie niż meble Ikei. Przekonuje wygodą, praktycznością i ciekawymi rozwiązaniami technicznymi, choć wieje od niego skandynawskim chłodem. 132
            • Rakieta na szosie 11 sty 2009, 22:00 Jako chłopcy zbierali naklejki i plakaty z porsche, ferrari czy lamborghini. Marzyli, by w przyszłości usiąść za kierownicą choćby jednego z supersamochodów. Gdy dorośli, sami stworzyli konkurencję dla legendarnych producentów. Tak powstały mało znane marki, jak Pagani,... 134
            • Boks i ludzie z miasta 11 sty 2009, 22:00 Kiedy dziesięć lat temu Andrzej Gołota zakończył zwycięsko pojedynek z Timem Witherspoonem w Hali Ludowej we Wrocławiu na ring wszedł barczysty mężczyzna z pękiem czerwonych róż. To był Andrzej Kolikowski, ps. Pershing, domniemany boss gangu pruszkowskiego. 136
            • Wprost z sieci 11 sty 2009, 22:00 138
            • Więcej na Wprost.pl 11 sty 2009, 22:00 CHCESZ ZOSTAC AUTOREM OKŁADKI „WPROST"? Wejdz na www. wprost.pl/galeriaokladek i stwórz własna pierwsza strone tygodnika. Umozliwia to specjalna aplikacja. Mozna w niej wybrac i skadrowac wybrana przez siebie fotografi e. Autorzy... 138
            • Blogbox 11 sty 2009, 22:00 Czy trójkąt UE – Afryka – Chiny ma sens? Rzadko się zdarza, by Komisja Europejska zajmowała się trójstronnymi relacjami między UE i dwoma innymi państwami lub regionami. Z tym większym zainteresowaniem warto przyjrzeć się... 138
            • Człowiek w sieci 11 sty 2009, 22:00 Wikipedia uratowana Jimmy Wales, twórca Wikipedii, przywitał nowy rok sukcesem. Po jego apelu o wsparcie finansowe, opublikowanym w połowie grudnia 2008 r., do końca roku udało się zgromadzić ponad 6 mln dolarów na bieżącą... 138
            • Słowniczek 11 sty 2009, 22:00 BETA – oznacza oprogramowanie przeznaczone do testowania na zewnatrz fi rmy, która je produkuje. Dopiero przejscie takich testów pozwala na wprowadzenie na rynek programu w wersji fi nalnej, bez błedów.DIVX – nazywany fi lmowym... 138
            • Intercafe 11 sty 2009, 22:00 Intercafe – Kamil Durczok dziennikarz, szef „Faktów" TVN Gdzie najczęściej szukasz wiadomości? Najczęściej na stronie tvn24.pl. Jakich informacji ostatnio szukałeś? Ciągle czegoś szukam. Ostatnio na przykład informacji... 138
            • Szukaj z „Wprost"... 11 sty 2009, 22:00 biznesinformacji www.egospodarka.pl www.money.pl/gospodarka www.biznes-firma.pl www.przepisnabiznes.pl www.bankier.pl www.finanseosobiste.pl www.zrozumfinanse.pl http://bulletin.aarp.org www.forbes.pl www.news.com.au www.xe.com/ucc... 138
            • Antysalon 11 sty 2009, 22:00 CelebryciGwiezdny exodusPolscy celebryci grożą, że masowo wyjadą z kraju. Polska nie daje im możliwości rozwoju na miarę talentu.Ostatnio szczególnie aktywny w straszeniu emigracją jest Michał Piróg. Tancerz co kilka dni przypomina, że... 140
            • Playback 11 sty 2009, 22:00 Posłanka PiS Grażyna Gęsicka i prezes PiS Jarosław Kaczyński 142
            • Skibą w mur - Śpiewać każdy musi 11 sty 2009, 22:00 Nie ma to jak życie idealnie zaplanowane i pozbawione niespodzianek. W dzisiejszych czasach ludzie dobrze zorganizowani planują wszystko w najdrobniejszych szczegółach. Przykładem Jennifer Lopez i jej mąż Marc Anthony, którzy wzorem idealnych handlowców planujących remanent... 143
            • Alfabet koalicji 11 sty 2009, 22:00 Ciężkie musiały być święta u państwa Tusków. I Nowy Rok nielekki. Nic dziwnego, że przemęczony tym wszystkim szef rządu udał się na zasłużony urlop i nie miał głowy do problemów z gazem i kryzysem energetycznym. Ale w końcu go... 144
            • Alfabet opozycji 11 sty 2009, 22:00 Kryzys – to nowy wróg Jarosława Kaczyńskiego. No cóż, skoro nie można sobie poradzić z Tuskiem, trzeba zająć się kimś, kogo ludzie lubią jeszcze mniej od Kaczorka. Niełatwo było znaleźć takiego stwora, ale się udało.... 145
            • Nie tylko dla kobiet - Cyborgi i feromony 11 sty 2009, 22:00 Od czasu, gdy Michał Choromański napisał „Zazdrość i medycynę", uważam, że lepiej nie łączyć miłości i medycyny. Bo jeżeli jest prawdą, jak twierdzą niektórzy naukowcy, iż miłość to po prostu sprawa feromonów, a wszystkie Laury i Filony, Romea i Julie, Orfeusze i... 146

            ZKDP - Nakład kontrolowany